{
  "id": "samaveda/2.20.1815",
  "url": "https://vedyatra.org/verses/samaveda/2.20.1815/",
  "work": {
    "key": "samaveda",
    "title": "Sāmaveda Saṃhitā"
  },
  "ref": "2.20.1815",
  "speaker": "to Agni · Gāyatrī",
  "sanskrit": {
    "text": "स꣢꣫ हि पु꣣रू꣢ चि꣣दो꣡ज꣢सा वि꣣रु꣡क्म꣢ता꣣ दी꣡द्या꣢नो꣣ भ꣡व꣢ति द्रुहन्त꣣रः꣡ प꣢र꣣शु꣡र्न द्रु꣢꣯हन्त꣣रः꣢ ।\nवी꣣डु꣢ चि꣣द्य꣢स्य꣣ स꣡मृ꣢तौ꣣ श्रु꣢व꣣द्व꣡ने꣢व꣣ य꣢त्स्थिर꣣म्꣢ ।\nनि꣣ष्ष꣡ह꣢माणो यमते꣣ ना꣡य꣢ते धन्वा꣣स꣢हा꣣ ना꣡य꣢ते ॥ १८१५ ॥",
    "script": "Deva",
    "accented": true
  },
  "transliteration": {
    "text": "sa hi purū cidojasā virukmatā dīdyāno bhavati druhantaraḥ paraśurna druhantaraḥ |\nvīḍu cidyasya samṛtau śruvadvaneva yatsthiraṃ |\nniṣṣahamāṇo yamate nāyate dhanvāsahā nāyate || 1815 ||",
    "scheme": "IAST"
  },
  "words": [
    {
      "word": "sa",
      "meaning": "he",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "hi",
      "meaning": "indeed",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "purū",
      "meaning": "many",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "cit",
      "meaning": "also",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ojasā",
      "meaning": "with might",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "virukmatā",
      "meaning": "with shining ornaments",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "dīdyānaḥ",
      "meaning": "shining",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "bhavati",
      "meaning": "becomes",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "druhantaraḥ",
      "meaning": "piercing the foe",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "paraśuḥ",
      "meaning": "axe",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "na",
      "meaning": "like",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "druhantaraḥ",
      "meaning": "piercing the foe",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vīḍu",
      "meaning": "firm",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "cit",
      "meaning": "also",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yasya",
      "meaning": "whose",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "samṛtau",
      "meaning": "in the gathering",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "śruvat",
      "meaning": "hearing",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vanā",
      "meaning": "like the forest",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "iva",
      "meaning": "like",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yat",
      "meaning": "when",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sthiram",
      "meaning": "steadily",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "niḥ-ṣahamāṇaḥ",
      "meaning": "overpowering",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yamate",
      "meaning": "restrains",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "na",
      "meaning": "not",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āyate",
      "meaning": "is subdued",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "dhanvā",
      "meaning": "bow",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sahā",
      "meaning": "victorious",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "na",
      "meaning": "not",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āyate",
      "meaning": "is subdued",
      "lang": "en"
    }
  ],
  "translations": [
    {
      "lang": "hi",
      "text": "वही बहुत सारे बल से, चमकते अलंकारों वाला, दीप्तिमान होकर, शत्रु को भेदने वाला होता है, जैसे परशु शत्रु को भेदने वाला। जिसकी सभा में वह दृढ़ता से सुनता है, जैसे वन; जब वह स्थिर होकर, विजयी होकर, शत्रुओं को दबाता है, पर स्वयं दबाया नहीं जाता, धनुष की तरह विजयी, दबाया नहीं जाता।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ta",
      "text": "அவரே பல வலிமையால், ஒளிரும் அலங்காரங்களுடன், ஒளிர்ந்து, பகைவரைத் துளைப்பவராகிறார்; கோடரி பகைவரைத் துளைப்பதுபோல். அவருடைய சபையில் அவர் உறுதியாகக் கேட்கிறார், காடுபோல்; அவர் நிலையாக, வெல்லும் வீரராக, எதிரிகளை அடக்கும்போது, அவர் அடக்கப்படுவதில்லை, வில்லைப்போல் வென்றவராய், அடக்கப்படுவதில்லை.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "te",
      "text": "ఆయనే బహు బలంతో, మెరిసే అలంకారాలతో, ప్రకాశిస్తూ, శత్రువులను చీల్చేవాడవుతాడు; గొడ్డలి శత్రువును చీల్చినట్టు. ఆయన సభలో అతను దృఢంగా వింటాడు, అడవిలా; అతను స్థిరంగా, విజయశీలిగా, శత్రువులను అణచినప్పుడు, అతడు అణచబడడు, విల్లులా విజయం పొందినవాడై, అణచబడడు.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "kn",
      "text": "ಅವನೇ ಬಹಳ ಬಲದಿಂದ, ಹೊಳೆಯುವ ಅಲಂಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಇರಿಯುವವನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಕೊಡಲಿ ಶತ್ರುವನ್ನು ಇರಿದಂತೆ. ಅವನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ದೃಢವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ, ಕಾಡಿನಂತೆ; ಅವನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ, ಜಯಶೀಲನಾಗಿ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸುವಾಗ, ಅವನು ಅಡಗಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಬಿಲ್ಲಿನಂತೆ ಗೆದ್ದವನಾಗಿ, ಅಡಗಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ml",
      "text": "അദ്ദേഹം തന്നെ വളരെ ബലത്താൽ, തിളങ്ങുന്ന അലങ്കാരങ്ങളോടെ, ജ്വലിച്ച്, ശത്രുവിനെ തുളയ്ക്കുന്നവനാകുന്നു; മഴു ശത്രുവിനെ തുളയ്ക്കുന്നതുപോലെ. അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഭയിൽ ഉറപ്പോടെ അദ്ദേഹം കേൾക്കുന്നു, കാടുപോലെ; അദ്ദേഹം സ്ഥിരമായി, വിജയിയായി, ശത്രുക്കളെ അടക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹം അടക്കപ്പെടുന്നില്ല, വില്ലുപോലെ ജയിച്ചവനായി, അടക്കപ്പെടുന്നില്ല.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "bn",
      "text": "তিনিই বহু বলে, উজ্জ্বল অলংকারে, দীপ্যমান হয়ে, শত্রুভেদী হন; কুঠার যেমন শত্রুকে ভেদ করে। যাঁর সভায় তিনি দৃঢ়ভাবে শোনেন, বনের মতো; তিনি স্থির হয়ে, বিজয়ী হয়ে, শত্রুদের দমন করলে, তিনি দমিত হন না, ধনুকের মতো বিজয়ী হয়ে, দমিত হন না।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "mr",
      "text": "तोच बहु बळाने, चमकत्या अलंकारांसह, तेजस्वी होऊन, शत्रूला भेदणारा होतो; कुऱ्हाड शत्रूला भेदते तसा. ज्याच्या सभेत तो दृढपणे ऐकतो, अरण्यासारखा; तो स्थिर होऊन, विजयी होऊन, शत्रूंना दाबतो तेव्हा तो दाबला जात नाही, धनुष्यासारखा जिंकलेला, दाबला जात नाही.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "gu",
      "text": "તે જ ઘણા બળથી, ચમકતા અલંકારો સાથે, ઝળહળતા, શત્રુને ભેદનાર થાય છે; કુહાડી શત્રુને ભેદે તેમ. જેની સભામાં તે દૃઢતાથી સાંભળે છે, જંગલની જેમ; તે સ્થિર થઈ, વિજયી થઈ, શત્રુઓને દબાવે ત્યારે તે દબાતો નથી, ધનુષ્યની જેમ વિજયી, દબાતો નથી.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pa",
      "text": "ਉਹ ਹੀ ਬਹੁਤ ਬਲ ਨਾਲ, ਚਮਕਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਸਹਿਤ, ਦਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਕੁਹਾੜੀ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਦੀ ਹੈ ਤਿਵੇਂ। ਜਿਸਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਾਂਗ; ਉਹ ਸਥਿਰ ਹੋ ਕੇ, ਜਿੱਤ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਪ ਦਬਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਧਨੁਸ਼ ਵਾਂਗ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ, ਦਬਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "or",
      "text": "ସେ ହିଁ ବହୁ ବଳରେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଳଙ୍କାର ସହିତ, ଦୀପ୍ତ ହୋଇ, ଶତ୍ରୁ ଭେଦକାରୀ ହୁଏ; କୁରା ଶତ୍ରୁକୁ ଭେଦ କରିବା ପରି। ଯାହାର ସଭାରେ ସେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଶୁଣେ, ବନ ପରି; ସେ ସ୍ଥିର ହୋଇ, ବିଜୟୀ ହୋଇ, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଦମନ କଲେ, ସେ ଦମିତ ହୁଏ ନାହିଁ, ଧନୁ ପରି ବିଜୟୀ ହୋଇ, ଦମିତ ହୁଏ ନାହିଁ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ur",
      "text": "وہی بہت زور سے، چمکتے زیورات کے ساتھ، دمکتا ہوا، دشمن کو چھیدنے والا ہوتا ہے؛ جیسے تبر دشمن کو چھیدتا ہے۔ جس کی مجلس میں وہ مضبوطی سے سنتا ہے، جنگل کی طرح؛ وہ ثابت قدم، فاتح ہو کر، دشمنوں کو دباتا ہے تو خود دبایا نہیں جاتا، کمان کی طرح فاتح، دبایا نہیں جاتا۔",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "en",
      "text": "He, indeed, with much might and shining ornaments, becomes shining, piercing the foe, like an axe piercing the foe. In whose assembly he listens firmly, like a forest; when he, steady, victorious, restrains the enemies, he is not restrained, like a bow, victorious, he is not subdued.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "es",
      "text": "Él, en verdad, con mucho poder y ornamentos brillantes, se vuelve resplandeciente, perforando al enemigo, como un hacha que perfora al enemigo. En cuya asamblea escucha con firmeza, como un bosque; cuando, firme y victorioso, somete a los enemigos, no es sometido, como un arco, vencedor, no es vencido.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "fr",
      "text": "Lui, en vérité, avec une grande force et des ornements éclatants, devient resplendissant, perçant l'ennemi, comme une hache perce l'ennemi. Dans l'assemblée duquel il écoute fermement, comme une forêt ; lorsqu'il, stable et victorieux, contient les ennemis, il n'est pas contenu, comme un arc, vainqueur, il n'est pas dompté.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "de",
      "text": "Er, wahrlich, mit viel Kraft und glänzendem Schmuck, wird leuchtend, den Feind durchbohrend, wie eine Axt den Feind durchbohrt. In dessen Versammlung er fest zuhört, wie ein Wald; wenn er, standhaft und siegreich, die Feinde niederhält, wird er nicht niedergehalten, wie ein Bogen, siegreich, wird er nicht bezwungen.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pt",
      "text": "Ele, de fato, com muito vigor e ornamentos brilhantes, torna-se resplandecente, perfurando o inimigo, como um machado que perfura o inimigo. Em cuja assembleia ele escuta firmemente, como uma floresta; quando ele, firme, vitorioso, contém os inimigos, não é contido, como um arco, vencedor, não é subjugado.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ru",
      "text": "Он, поистине, с великой силой и сияющими украшениями, становится блистающим, пронзая врага, подобно топору, пронзающему врага. В чьём собрании он внимательно слушает, как лес; когда он, стойкий, победоносный, сдерживает врагов, сам не сдерживается, как лук, победоносный, не подчиняется.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "zh",
      "text": "他确实以大力和明亮的装饰，变得光辉，刺穿敌人，如同斧头刺穿敌人。在他的集会中，他坚定地倾听，如同森林；当他稳固、胜利地压制敌人时，他自己不被压制，如同弓，胜利者，不被征服。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ja",
      "text": "彼はまことに大いなる力と輝く飾りをもって輝き、敵を貫く。斧が敵を貫くように。その集会において彼は森のごとく堅固に聴く。彼が堅く勝利者として敵を抑えるとき、彼は抑えられない。弓のように勝ち、抑えられない。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ar",
      "text": "هو حقًا، بقوة كبيرة وزينة لامعة، يصبح متألقًا، طاعنًا العدو، كالفأس تطعن العدو. في مجلسه يصغي بثبات كالغابة؛ حين يكبح الأعداء وهو ثابت منتصر، لا يُكبح، كالقوس المنتصر، لا يُقهر.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "id",
      "text": "Dia sesungguhnya, dengan kekuatan besar dan hiasan berkilau, menjadi bersinar, menembus musuh, seperti kapak menembus musuh. Dalam sidangnya ia mendengarkan dengan teguh, seperti hutan; ketika ia, kokoh dan menang, menahan musuh, ia tidak tertahan, seperti busur, sang pemenang, tidak ditundukkan.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    }
  ],
  "commentary": [],
  "source": {
    "edition": "Sāmaveda Saṃhitā, Kauthuma recension, Sanskrit Wikisource, page “सामवेदः/कौथुमीया/संहिता/उत्तरार्चिकः/2.9 नवमप्रपाठकः/2.9.1 प्रथमोऽर्द्धः” (revision 305247), accents from “सामवेदः/कौथुमीया/संहिता/सस्वरा पूर्णा” (revision 231091)",
    "license": "Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0",
    "url": "https://sa.wikisource.org/w/index.php?title=%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%AE%E0%A4%B5%E0%A5%87%E0%A4%A6%E0%A4%83%2F%E0%A4%95%E0%A5%8C%E0%A4%A5%E0%A5%81%E0%A4%AE%E0%A5%80%E0%A4%AF%E0%A4%BE%2F%E0%A4%B8%E0%A4%82%E0%A4%B9%E0%A4%BF%E0%A4%A4%E0%A4%BE%2F%E0%A4%89%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%A4%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%9A%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%83%2F2.9_%E0%A4%A8%E0%A4%B5%E0%A4%AE%E0%A4%AA%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%AA%E0%A4%BE%E0%A4%A0%E0%A4%95%E0%A4%83%2F2.9.1_%E0%A4%AA%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%A5%E0%A4%AE%E0%A5%8B%E0%A4%BD%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%A6%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%83&oldid=305247"
  },
  "topics": [
    "agni",
    "strength",
    "fire"
  ],
  "citation": "Sāmaveda Saṃhitā 2.20.1815. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/samaveda/2.20.1815/"
}