{
  "id": "upanishads/brihadaranyaka.2.5.6",
  "url": "https://vedyatra.org/verses/upanishads/brihadaranyaka.2.5.6/",
  "work": {
    "key": "upanishads",
    "title": "Upaniṣads"
  },
  "ref": "brihadaranyaka.2.5.6",
  "speaker": "Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad · Yājñavalkya to Maitreyī",
  "sanskrit": {
    "text": "इमा दिशः सर्वेषां भूतानां मधु ।\nआसां दिशां सर्वाणि भूतानि मधु ।\nयश्चायमासु दिक्षु तेजोमयोऽमृतमयः पुरुषो यश्चायमध्यात्मं श्रौत्रः प्रातिश्रुत्कस्तेजोमयोऽमृतमयः पुरुषोऽयमेव स योऽयमात्मा ।\nइदममृतमिदं ब्रह्मेदं सर्वम् ॥ २.५.६ ॥",
    "script": "Deva",
    "accented": false
  },
  "transliteration": {
    "text": "imā diśaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu |\nāsāṃ diśāṃ sarvāṇi bhūtāni madhu |\nyaścāyamāsu dikṣu tejomayo'mṛtamayaḥ puruṣo yaścāyamadhyātmaṃ śrautraḥ prātiśrutkastejomayo'mṛtamayaḥ puruṣo'yameva sa yo'yamātmā |\nidamamṛtamidaṃ brahmedaṃ sarvam || 2.5.6 ||",
    "scheme": "IAST"
  },
  "words": [
    {
      "word": "imāḥ",
      "meaning": "these",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "diśaḥ",
      "meaning": "directions",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sarveṣām",
      "meaning": "of all",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "bhūtānām",
      "meaning": "of beings",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "madhu",
      "meaning": "honey, essence",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āsām",
      "meaning": "of these",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "diśām",
      "meaning": "of the directions",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sarvāṇi",
      "meaning": "all",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "bhūtāni",
      "meaning": "beings",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "madhu",
      "meaning": "honey, essence",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yaḥ",
      "meaning": "who",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ca",
      "meaning": "and",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ayam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āsu",
      "meaning": "in these",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "dikṣu",
      "meaning": "in the directions",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tejomayaḥ",
      "meaning": "made of radiance",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "amṛtamayaḥ",
      "meaning": "made of immortality",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "puruṣaḥ",
      "meaning": "person",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yaḥ",
      "meaning": "who",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ca",
      "meaning": "and",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ayam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "adhyātmam",
      "meaning": "within the self",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "śrautraḥ",
      "meaning": "of the ear",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "prātiśrutkaḥ",
      "meaning": "of the echo",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tejomayaḥ",
      "meaning": "made of radiance",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "amṛtamayaḥ",
      "meaning": "made of immortality",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "puruṣaḥ",
      "meaning": "person",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ayam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "eva",
      "meaning": "indeed",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "saḥ",
      "meaning": "he",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yaḥ",
      "meaning": "who",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ayam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ātmā",
      "meaning": "self",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "idam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "amṛtam",
      "meaning": "immortal",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "idam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "brahma",
      "meaning": "brahman",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "idam",
      "meaning": "this",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sarvam",
      "meaning": "all",
      "lang": "en"
    }
  ],
  "translations": [
    {
      "lang": "hi",
      "text": "ये दिशाएँ सभी प्राणियों का मधु हैं। इन दिशाओं के लिए सभी प्राणी मधु हैं। और जो यह इन दिशाओं में तेजोमय अमृतमय पुरुष है, और जो यह अध्यात्म में श्रोत्र, प्रतिध्वनि रूप तेजोमय अमृतमय पुरुष है, वही यह आत्मा है। यह अमृत है, यह ब्रह्म है, यह सब है।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ta",
      "text": "இந்தத் திசைகள் அனைத்து உயிர்களுக்கும் தேன். இந்தத் திசைகளுக்கு அனைத்து உயிர்களும் தேன். இந்தத் திசைகளில் உள்ள ஒளிமயமும் அமிர்தமயமுமான புருஷனும், உள்ளிருக்கும் செவியும் எதிரொலியுமான ஒளிமயமும் அமிர்தமயமுமான புருஷனும் அவனே, அவனே இந்த ஆத்மா. இதுவே அமிர்தம், இதுவே பிரம்மம், இதுவே அனைத்தும்.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "te",
      "text": "ఈ దిక్కులు సర్వ ప్రాణులకు మధువు. ఈ దిక్కులకు సర్వ ప్రాణులు మధువు. ఈ దిక్కులలో ఉన్న తేజోమయుడూ అమృతమయుడూ అయిన పురుషుడు, అధ్యాత్మంలో ఉన్న శ్రోత్రమైన, ప్రతిధ్వని రూపమైన తేజోమయుడూ అమృతమయుడూ అయిన పురుషుడు, అతడే ఈ ఆత్మ. ఇది అమృతం, ఇది బ్రహ్మం, ఇదంతా.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "kn",
      "text": "ಈ ದಿಕ್ಕುಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಮಧು. ಈ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳು ಮಧು. ಈ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿರುವ ತೇಜೋಮಯ ಅಮೃತಮಯ ಪುರುಷನು, ಅಧ್ಯಾತ್ಮದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೋತ್ರದ, ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯ ತೇಜೋಮಯ ಅಮೃತಮಯ ಪುರುಷನು, ಅವನೇ ಈ ಆತ್ಮ. ಇದು ಅಮೃತ, ಇದು ಬ್ರಹ್ಮ, ಇದು ಎಲ್ಲವೂ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ml",
      "text": "ഈ ദിക്കുകൾ സകല ഭൂതങ്ങൾക്കും മധുവാണ്. ഈ ദിക്കുകൾക്ക് സകല ഭൂതങ്ങളും മധുവാണ്. ഈ ദിക്കുകളിലുള്ള തേജോമയനും അമൃതമയനുമായ പുരുഷനും, അധ്യാത്മത്തിലുള്ള ശ്രോത്രമായ, പ്രതിശ്രുത്കമായ തേജോമയനും അമൃതമയനുമായ പുരുഷനും അവൻ തന്നെയാണ് ഈ ആത്മാവ്. ഇത് അമൃതം, ഇത് ബ്രഹ്മം, ഇത് സർവ്വം.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "bn",
      "text": "এই দিকগুলি সমস্ত প্রাণীর মধু। এই দিকগুলির জন্য সমস্ত প্রাণী মধু। এই দিকগুলিতে যে তেজোময় অমৃতময় পুরুষ এবং অধ্যাত্মে শ্রোত্র ও প্রতিধ্বনিরূপে যে তেজোময় অমৃতময় পুরুষ, তিনিই এই আত্মা। এই অমৃত, এই ব্রহ্ম, এই সবকিছু।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "mr",
      "text": "या दिशा सर्व भूतांचे मधु आहेत. या दिशांना सर्व भूते मधु आहेत. या दिशांत असलेला तेजोमय अमृतमय पुरुष, आणि अध्यात्मातील श्रोत्र, प्रतिध्वनिरूप तेजोमय अमृतमय पुरुष, तोच हा आत्मा. हे अमृत आहे, हे ब्रह्म आहे, हे सर्व आहे.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "gu",
      "text": "આ દિશાઓ સર્વ ભૂતોનું મધુ છે. આ દિશાઓ માટે સર્વ ભૂતો મધુ છે. આ દિશાઓમાં રહેલો તેજોમય અમૃતમય પુરુષ, અને અધ્યાત્મમાં શ્રોત્ર, પ્રતિધ્વનિરૂપ તેજોમય અમૃતમય પુરુષ, તે જ આ આત્મા છે. આ અમૃત છે, આ બ્રહ્મ છે, આ સર્વ છે.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pa",
      "text": "ਇਹ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮਧੂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਮਧੂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਤੇਜੋਮਯ ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਯ ਪੁਰਖ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮ ਵਿੱਚ ਕੰਨ ਦਾ, ਪ੍ਰਤਿਧੁਨੀ ਰੂਪ ਜੋ ਤੇਜੋਮਯ ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਯ ਪੁਰਖ ਹੈ, ਉਹੀ ਇਹ ਆਤਮਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈ, ਇਹ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "or",
      "text": "ଏହି ଦିଗସବୁ ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କର ମଧୁ। ଏହି ଦିଗସବୁ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଭୂତ ମଧୁ। ଏହି ଦିଗସବୁରେ ଥିବା ତେଜୋମୟ ଅମୃତମୟ ପୁରୁଷ, ଏବଂ ଅଧ୍ୟାତ୍ମରେ କର୍ଣ୍ଣର, ପ୍ରତିଧ୍ୱନିରୂପୀ ତେଜୋମୟ ଅମୃତମୟ ପୁରୁଷ, ସେ ହିଁ ଏହି ଆତ୍ମା। ଏହା ଅମୃତ, ଏହା ବ୍ରହ୍ମ, ଏହା ସବୁ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ur",
      "text": "یہ سمتیں تمام مخلوقات کا شہد ہیں۔ ان سمتوں کے لیے تمام مخلوقات شہد ہیں۔ اور جو یہ تیجو مے اور امرت مے پرش ان سمتوں میں ہے، اور جو باطن میں کان کا، گونج کی صورت میں تیجو مے اور امرت مے پرش ہے، وہی یہ آتما ہے۔ یہ امرت ہے، یہ برہم ہے، یہ سب کچھ ہے۔",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "en",
      "text": "These directions are the honey of all beings, and all beings are the honey of these directions. The radiant, immortal person who is in these directions, and the radiant, immortal person of the ear, the echo, that is within the self—he indeed is this ātman. This is immortal, this is brahman, this is all.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "es",
      "text": "Estas direcciones son la miel de todos los seres, y todos los seres son la miel de estas direcciones. El resplandeciente y inmortal Puruṣa que está en estas direcciones, y el resplandeciente e inmortal Puruṣa del oído, el eco, que está dentro del yo, ese mismo es este ātman. Esto es lo inmortal, esto es brahman, esto es todo.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "fr",
      "text": "Ces directions sont le miel de tous les êtres, et tous les êtres sont le miel de ces directions. La Personne rayonnante et immortelle qui est dans ces directions, et la Personne rayonnante et immortelle de l'ouïe, l'écho, qui est en soi, c'est elle qui est cet ātman. Ceci est l'immortel, ceci est brahman, ceci est tout.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "de",
      "text": "Diese Himmelsrichtungen sind der Honig aller Wesen, und alle Wesen sind der Honig dieser Himmelsrichtungen. Die leuchtende, unsterbliche Person, die in diesen Richtungen ist, und die leuchtende, unsterbliche Person des Gehörs, des Widerhalls, die im Inneren ist — eben sie ist dieser ātman. Dies ist das Unsterbliche, dies ist brahman, dies ist alles.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pt",
      "text": "Estas direções são o mel de todos os seres, e todos os seres são o mel destas direções. A Pessoa radiante e imortal que está nestas direções, e a Pessoa radiante e imortal do ouvido, o eco, que está no interior, essa mesma é este ātman. Isto é o imortal, isto é brahman, isto é tudo.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ru",
      "text": "Эти стороны света — мёд всех существ, и все существа — мёд этих сторон света. Сияющий, бессмертный Пуруша, что в этих сторонах, и сияющий, бессмертный Пуруша слуха, эха, что внутри, — это и есть этот атман. Это бессмертное, это брахман, это всё.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "zh",
      "text": "此诸方是一切众生之蜜，一切众生是此诸方之蜜。在此诸方中的光明而不朽的补鲁莎，以及在内在作为听觉、回响的光明而不朽的补鲁莎，正是此我（ātman）。此即不朽，此即梵（brahman），此即一切。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ja",
      "text": "これらの方角はすべての存在の蜜であり、すべての存在はこれらの方角の蜜である。これらの方角にある輝かしく不死なるプルシャ、そして内なる聴覚・こだまとしての輝かしく不死なるプルシャ、まさにそれがこのアートマンである。これが不死であり、これがブラフマンであり、これがすべてである。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ar",
      "text": "هذه الاتجاهات عسل جميع الكائنات، وجميع الكائنات عسل هذه الاتجاهات. والبوروشا المضيء الخالد الذي في هذه الاتجاهات، والبوروشا المضيء الخالد للسمع، الصدى، الذي في الباطن، هو بعينه هذه الأتمان. هذا هو الخالد، هذا هو براهمان، هذا هو الكل.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "id",
      "text": "Arah-arah ini adalah madu bagi semua makhluk, dan semua makhluk adalah madu bagi arah-arah ini. Puruṣa yang bercahaya dan abadi yang ada di arah-arah ini, dan Puruṣa yang bercahaya dan abadi pada pendengaran, gema, yang ada di dalam diri, dialah ātman ini. Ini adalah yang abadi, ini adalah brahman, ini adalah segalanya.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "th",
      "text": "ทิศทั้งหลายเหล่านี้เป็นน้ำผึ้งของสรรพสัตว์ทั้งปวง และสรรพสัตว์ทั้งปวงเป็นน้ำผึ้งของทิศทั้งหลายเหล่านี้ ส่วนบุรุษผู้รุ่งโรจน์และเป็นอมตะ ผู้ดำรงอยู่ในทิศทั้งหลายเหล่านี้ และบุรุษผู้รุ่งโรจน์และเป็นอมตะแห่งโสตประสาท ผู้เป็นเสียงสะท้อน ผู้ดำรงอยู่ในกายภายในตน บุรุษนั้นนั่นแลคืออาตมันนี้ นี่คืออมตะ นี่คือพรหมัน นี่คือสรรพสิ่งทั้งปวง",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    }
  ],
  "commentary": [],
  "source": {
    "edition": "Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “बृहदारण्यक उपनिषद् 2p” (revision 308061)",
    "license": "Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0",
    "url": "https://sa.wikisource.org/w/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A5%83%E0%A4%B9%E0%A4%A6%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A4%A3%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%95_%E0%A4%89%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A4%BF%E0%A4%B7%E0%A4%A6%E0%A5%8D_2p&oldid=308061"
  },
  "topics": [
    "atman",
    "brahman",
    "directions",
    "hearing"
  ],
  "citation": "Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad 2.5.6. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/brihadaranyaka.2.5.6/"
}