{
  "id": "upanishads/chandogya.6.14.1",
  "url": "https://vedyatra.org/verses/upanishads/chandogya.6.14.1/",
  "work": {
    "key": "upanishads",
    "title": "Upaniṣads"
  },
  "ref": "chandogya.6.14.1",
  "speaker": "Chāndogya Upaniṣad · Uddālaka Āruṇi to Śvetaketu",
  "sanskrit": {
    "text": "यथा सोम्य पुरुषं गन्धारेभ्योऽभिनद्धाक्षमानीय तं ततोऽतिजने विसृजेत्स यथा तत्र प्राङ्वोदङ्वाधराङ्वा प्रत्यङ्वा प्रध्मायीताभिनद्धाक्ष आनीतोऽभिनद्धाक्षो विसृष्टः ॥ ६.१४.१ ॥",
    "script": "Deva",
    "accented": false
  },
  "transliteration": {
    "text": "yathā somya puruṣaṃ gandhārebhyo'bhinaddhākṣamānīya taṃ tato'tijane visṛjetsa yathā tatra prāṅvodaṅvādharāṅvā pratyaṅvā pradhmāyītābhinaddhākṣa ānīto'bhinaddhākṣo visṛṣṭaḥ || 6.14.1 ||",
    "scheme": "IAST"
  },
  "words": [
    {
      "word": "yathā",
      "meaning": "as",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "somya",
      "meaning": "gentle one",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "puruṣam",
      "meaning": "a person",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "gandhārebhyaḥ",
      "meaning": "from the Gandhāras",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "abhinaddhākṣam",
      "meaning": "with eyes bound",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ānīya",
      "meaning": "having brought",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tam",
      "meaning": "him",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tataḥ",
      "meaning": "from there",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "atijane",
      "meaning": "into a place far away",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "visṛjet",
      "meaning": "would release",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "saḥ",
      "meaning": "he",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "yathā",
      "meaning": "as",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tatra",
      "meaning": "there",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "prāṅ",
      "meaning": "eastward",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vā",
      "meaning": "or",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "udaṅ",
      "meaning": "northward",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vā",
      "meaning": "or",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "adharāṅ",
      "meaning": "southward",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vā",
      "meaning": "or",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "pratyaṅ",
      "meaning": "westward",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vā",
      "meaning": "or",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "pradhmāyīta",
      "meaning": "would wander",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "abhinaddhākṣaḥ",
      "meaning": "with eyes bound",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ānītaḥ",
      "meaning": "brought",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "abhinaddhākṣaḥ",
      "meaning": "with eyes bound",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "visṛṣṭaḥ",
      "meaning": "released",
      "lang": "en"
    }
  ],
  "translations": [
    {
      "lang": "hi",
      "text": "हे सौम्य, जैसे कोई पुरुष गान्धार देश से आँखें बाँधकर लाया जाए और फिर किसी दूर स्थान पर छोड़ दिया जाए, वह वहाँ पूर्व, उत्तर, दक्षिण या पश्चिम दिशा में भटकता रहे — आँखें बँधी हुई, लाया गया और छोड़ा गया।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ta",
      "text": "அன்பனே, கந்தாரத்திலிருந்து கண்கள் கட்டப்பட்ட ஒருவனை அழைத்து வந்து, தொலைதூர இடத்தில் விட்டால், அவன் அங்கே கிழக்கு, வடக்கு, தெற்கு அல்லது மேற்கு திசையில் அலைவான் — கண்கள் கட்டப்பட்டவனாக அழைத்து வரப்பட்டு கட்டப்பட்டவனாகவே விடப்பட்டவன்.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "te",
      "text": "సౌమ్యా, గాంధార దేశం నుంచి కళ్ళు కట్టబడిన ఒక మనిషిని తీసుకువచ్చి, దూర ప్రదేశంలో విడిచిపెడితే, అతడు తూర్పు, ఉత్తరం, దక్షిణం లేదా పడమర దిక్కులో తిరుగుతాడు — కళ్ళు కట్టబడినవాడై తీసుకురాబడి, కట్టబడినవాడై విడువబడినవాడు.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "kn",
      "text": "ಸೌಮ್ಯ, ಗಾಂಧಾರದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಕಟ್ಟಿದ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ತಂದು ದೂರದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟರೆ, ಅವನು ಪೂರ್ವ, ಉತ್ತರ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಥವಾ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಾನೆ — ಕಣ್ಣು ಕಟ್ಟಿದವನಾಗಿ ತಂದು ಕಟ್ಟಿದವನಾಗಿಯೇ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟವನು.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ml",
      "text": "സൗമ്യാ, ഗാന്ധാരത്തിൽ നിന്ന് കണ്ണുകെട്ടപ്പെട്ട ഒരാളെ കൊണ്ടുവന്ന് ദൂരെയുള്ള ഒരിടത്ത് വിട്ടാൽ, അയാൾ കിഴക്ക്, വടക്ക്, തെക്ക് അല്ലെങ്കിൽ പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ അലഞ്ഞുനടക്കും — കണ്ണുകെട്ടിയവനായി കൊണ്ടുവരപ്പെട്ട്, കെട്ടിയവനായിത്തന്നെ വിടപ്പെട്ടവൻ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "bn",
      "text": "হে সৌম্য, গান্ধার দেশ থেকে চোখ-বাঁধা কোনো মানুষকে এনে দূরে কোথাও ছেড়ে দিলে, সে সেখানে পূর্ব, উত্তর, দক্ষিণ বা পশ্চিম দিকে ঘুরে বেড়ায় — চোখ-বাঁধা অবস্থায় আনীত, চোখ-বাঁধা অবস্থায় ছাড়া পাওয়া মানুষটির মতো।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "mr",
      "text": "हे सौम्या, गांधार देशातून डोळे बांधलेल्या माणसाला आणून दूरच्या एखाद्या ठिकाणी सोडले, तर तो तेथे पूर्व, उत्तर, दक्षिण किंवा पश्चिम दिशेला भटकेल — डोळे बांधलेला आणलेला आणि डोळे बांधलेला सोडलेला.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "gu",
      "text": "હે સૌમ્ય, ગાંધાર દેશમાંથી આંખો બાંધેલા માણસને લાવીને દૂરના કોઈ સ્થળે છોડી દેવામાં આવે, તો તે ત્યાં પૂર્વ, ઉત્તર, દક્ષિણ કે પશ્ચિમ દિશામાં ભટકશે — આંખો બાંધેલો લાવવામાં આવેલો, આંખો બાંધેલો છોડવામાં આવેલો.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pa",
      "text": "ਹੇ ਸੌਮ੍ਯ, ਗੰਧਾਰ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਅੱਖਾਂ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਲਿਆ ਕੇ ਦੂਰ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਉੱਥੇ ਪੂਰਬ, ਉੱਤਰ, ਦੱਖਣ ਜਾਂ ਪੱਛਮ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਭਟਕੇਗਾ — ਅੱਖਾਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਲਿਆਂਦਾ, ਅੱਖਾਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਛੱਡਿਆ ਗਿਆ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "or",
      "text": "ହେ ସୌମ୍ୟ, ଗାନ୍ଧାର ଦେଶରୁ ଆଖି ବନ୍ଧା ଲୋକକୁ ଆଣି ଦୂରବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନରେ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ସେ ସେଠାରେ ପୂର୍ବ, ଉତ୍ତର, ଦକ୍ଷିଣ ବା ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ବୁଲିବ — ଆଖିବନ୍ଧା ଆଣିଆଯାଇ, ଆଖିବନ୍ଧା ଛଡ଼ାଯାଇଥିବା ମଣିଷ ପରି।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ur",
      "text": "اے سومیہ، جیسے کسی شخص کو گندھار سے آنکھیں باندھ کر لایا جائے اور پھر کسی دور جگہ چھوڑ دیا جائے، تو وہ وہاں مشرق، شمال، جنوب یا مغرب کی طرف بھٹکتا رہے — آنکھیں بندھی ہوئی لایا گیا، آنکھیں بندھی ہوئی چھوڑا گیا۔",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "en",
      "text": "Gentle one, as a man brought from the land of the Gandhāras with his eyes bound, and released in some distant place, would wander eastward, northward, southward or westward, his eyes still bound, having been brought blindfolded and released blindfolded —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "es",
      "text": "Amable, como un hombre traído desde la tierra de los Gandhāras con los ojos vendados y abandonado en un lugar lejano, vagaría hacia el este, el norte, el sur o el oeste, con los ojos todavía vendados, habiendo sido traído con los ojos vendados y liberado con ellos vendados —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "fr",
      "text": "Cher enfant, comme un homme amené du pays des Gandhāras les yeux bandés, puis relâché dans un lieu lointain, errerait vers l'est, le nord, le sud ou l'ouest, les yeux toujours bandés, ayant été amené aveuglé et relâché aveuglé —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "de",
      "text": "Sanfter, wie ein Mann, der aus dem Land der Gandhāras mit verbundenen Augen herbeigebracht und an einem fernen Ort freigelassen wird, würde er nach Osten, Norden, Süden oder Westen umherirren, mit noch verbundenen Augen, da er verbunden hergebracht und verbunden freigelassen worden war —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pt",
      "text": "Gentil, como um homem trazido da terra dos Gandhāras com os olhos vendados e solto num lugar distante, vaguearia para leste, norte, sul ou oeste, com os olhos ainda vendados, tendo sido trazido vendado e solto vendado —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ru",
      "text": "Любезный, как человек, приведённый из страны Гандхары с завязанными глазами и отпущенный в каком-то далёком месте, блуждал бы на восток, север, юг или запад, с всё ещё завязанными глазами, будучи приведённым слепым и отпущенным слепым —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "zh",
      "text": "温和的孩子啊，好比有人被蒙住双眼从犍陀罗地方带来，然后被放在远处，他会向东、向北、向南或向西漫游，双眼仍被蒙着，被蒙眼带来，又蒙眼被放开——",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ja",
      "text": "わが子よ、ガンダーラの地から目隠しをされて連れてこられ、遠い場所に置き去りにされた人が、目隠しをしたまま東、北、南、西へとさまようように——目隠しをされて連れてこられ、目隠しのまま解き放たれたのだ。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ar",
      "text": "يا عزيزي، كرجل جُلب من بلاد الغاندارا معصوب العينين ثم أُطلق في مكان بعيد، فيتيه شرقًا أو شمالًا أو جنوبًا أو غربًا، وعيناه لا تزالان معصوبتين، إذ جُلب معصوب العينين وأُطلق معصوب العينين —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "id",
      "text": "Wahai yang lembut, seperti seseorang yang dibawa dari negeri Gandhāra dengan mata tertutup lalu dilepaskan di tempat yang jauh, ia akan berkelana ke timur, utara, selatan atau barat, dengan mata masih tertutup, karena ia dibawa dalam keadaan tertutup dan dilepas dalam keadaan tertutup —",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "th",
      "text": "เจ้าผู้อ่อนโยน เปรียบเหมือนชายคนหนึ่งที่ถูกพาจากแคว้นคันธารมาด้วยตาที่ถูกปิดผ้า แล้วปล่อยไว้ในที่ห่างไกลแห่งหนึ่ง เขาจะเดินไปทางตะวันออก ทางเหนือ ทางใต้ หรือทางตะวันตกก็ได้ โดยตายังถูกปิดอยู่ เพราะถูกพามาด้วยตาที่ปิดผ้า และถูกปล่อยมาด้วยตาที่ยังปิดผ้า",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    }
  ],
  "commentary": [],
  "source": {
    "edition": "Chāndogya Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “छान्दोग्योपनिषद्/अध्यायः ६” (revision 223618)",
    "license": "Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0",
    "url": "https://sa.wikisource.org/w/index.php?title=%E0%A4%9B%E0%A4%BE%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%A6%E0%A5%8B%E0%A4%97%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A5%8B%E0%A4%AA%E0%A4%A8%E0%A4%BF%E0%A4%B7%E0%A4%A6%E0%A5%8D%2F%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%AC&oldid=223618"
  },
  "topics": [
    "ignorance",
    "guidance",
    "sight"
  ],
  "citation": "Chāndogya Upaniṣad 6.14.1. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/chandogya.6.14.1/"
}