{
  "id": "yajurveda/24.1",
  "url": "https://vedyatra.org/verses/yajurveda/24.1/",
  "work": {
    "key": "yajurveda",
    "title": "Yajurveda Saṃhitā"
  },
  "ref": "24.1",
  "speaker": "Aśvamedha · to the deities of the sacrificial animals",
  "sanskrit": {
    "text": "अश्वस् तूपरो गोमृगस् ते प्राजापत्याः कृष्णग्रीव ऽ आग्नेयो रराटे पुरस्तात् सारस्वती मेष्य् अधस्ताद्धन्वोर् आश्विनाव् अधोरामौ बाह्वोः सौमपौष्णः श्यामो नाभ्याꣳ सौर्ययामौ श्वेतश् च कृष्णश् च पार्श्वयोस् त्वाष्ट्रौ लोमशसक्थौ सक्थ्योर् वायव्यः श्वेतः पुच्छ ऽ इन्द्राय स्वपस्याय वेहद् वैष्णवो वामनः ॥ २४.१ ॥",
    "script": "Deva",
    "accented": false
  },
  "transliteration": {
    "text": "aśvas tūparo gomṛgas te prājāpatyāḥ kṛṣṇagrīva ' āgneyo rarāṭe purastāt sārasvatī meṣy adhastāddhanvor āśvināv adhorāmau bāhvoḥ saumapauṣṇaḥ śyāmo nābhyāṃ sauryayāmau śvetaś ca kṛṣṇaś ca pārśvayos tvāṣṭrau lomaśasakthau sakthyor vāyavyaḥ śvetaḥ puccha ' indrāya svapasyāya vehad vaiṣṇavo vāmanaḥ || 24.1 ||",
    "scheme": "IAST"
  },
  "words": [
    {
      "word": "aśvas",
      "meaning": "horse",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tūparas",
      "meaning": "the tūpara-marked (horse)",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "go-mṛgas",
      "meaning": "cow or deer",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "te",
      "meaning": "they",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "prājāpatyāḥ",
      "meaning": "belonging to Prajāpati",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "kṛṣṇa-grīvaḥ",
      "meaning": "black-necked one",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āgneyaḥ",
      "meaning": "belonging to Agni",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "rarāṭe",
      "meaning": "on the forehead",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "purastāt",
      "meaning": "in front",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sārasvatī",
      "meaning": "belonging to Sarasvatī",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "meṣī",
      "meaning": "ewe",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "adhastāt",
      "meaning": "below",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "hanvoḥ",
      "meaning": "on the jaws",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "āśvinau",
      "meaning": "belonging to the Aśvins",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "adhorāmau",
      "meaning": "having the lower part free of marks",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "bāhvoḥ",
      "meaning": "on the arms",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "saumapauṣṇaḥ",
      "meaning": "belonging to Soma and Pūṣan",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "śyāmaḥ",
      "meaning": "dark one",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "nābhyām",
      "meaning": "at the navel",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sauryayāmau",
      "meaning": "belonging to Sūrya and Yama",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "śvetaḥ",
      "meaning": "white",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ca",
      "meaning": "and",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "kṛṣṇaḥ",
      "meaning": "black",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ca",
      "meaning": "and",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "pārśvayoḥ",
      "meaning": "on the flanks",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tvāṣṭrau",
      "meaning": "belonging to Tvaṣṭṛ",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "loma-śa-sakthau",
      "meaning": "hairy-thighed",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "sakthyoḥ",
      "meaning": "on the thighs",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vāyavyaḥ",
      "meaning": "belonging to Vāyu",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "śvetaḥ",
      "meaning": "white",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "puccha",
      "meaning": "tail",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "indrāya",
      "meaning": "for Indra",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "svapasyāya",
      "meaning": "for the skilful one",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vehat",
      "meaning": "the cow that is barren, or the sacrificial bull",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vaiṣṇavaḥ",
      "meaning": "belonging to Viṣṇu",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "vāmanaḥ",
      "meaning": "dwarf",
      "lang": "en"
    }
  ],
  "translations": [
    {
      "lang": "hi",
      "text": "घोड़ा तूपर है, गाय या मृग; वे प्राजापत्य हैं। काली गर्दन वाला अग्नि का है; ललाट पर, आगे सरस्वती की मेषी; नीचे जबड़ों पर अश्विनों के दो; नीचे की ओर बिना चिह्न वाले दो; भुजाओं पर सोम-पूषन का; काला नाभि पर; सूर्य और यम के दो; सफेद और काला दोनों पार्श्वों पर त्वष्टा के दो; रोएँदार जाँघों वाला; जाँघों पर वायु का; सफेद पूँछ वाला इन्द्र के लिए, कुशल के लिए, वेहत बैल; वैष्णव वामन।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ta",
      "text": "குதிரை தூபரம்; பசு அல்லது மான்; அவை பிராஜாபத்தியம். கறுத்த கழுத்துடையது அக்னிக்கு; நெற்றியில், முன்புறம் சரஸ்வதியின் ஆட்டுப்பெட்டை; கீழே தாடைகளில் அஸ்வின்கள் இருவர்; கீழ்ப்பகுதியில் அடையாளமற்ற இருவர்; புஜங்களில் சோமன்-பூஷன்; கருப்பு நாபியில்; சூரியன் மற்றும் யமன் இருவர்; வெள்ளையும் கருப்பும் இருபக்கங்களில் த்வஷ்டாவின் இருவர்; மயிருள்ள தொடைகள்; தொடைகளில் வாயு; வெள்ளை வால் இந்திரனுக்கு, திறமையானவனுக்கு, வேஹத் காளை; வைஷ்ணவ வாமனன்.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "te",
      "text": "గుర్రం తూపరము; ఆవు లేదా జింక; అవి ప్రాజాపత్యములు. నల్లని మెడ అగ్నికి; నుదుటిపై, ముందు సరస్వతి గొర్రె; క్రింద దవడలపై అశ్వినులు ఇద్దరు; క్రింది భాగంలో గుర్తులేని ఇద్దరు; భుజాలపై సోమ-పూషన్; నల్లని నాభిపై; సూర్య మరియు యముడు ఇద్దరు; తెలుపు మరియు నలుపు ఇరు పార్శ్వాలపై త్వష్టా ఇద్దరు; రోమాల తొడలు; తొడలపై వాయువు; తెల్ల తోక ఇంద్రునికి, నైపుణ్యవంతునికి, వేహత్ ఎద్దు; వైష్ణవ వామనుడు.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "kn",
      "text": "ಕುದುರೆ ತೂಪರ; ಹಸು ಅಥವಾ ಜಿಂಕೆ; ಅವು ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ. ಕಪ್ಪು ಕತ್ತಿನವನು ಅಗ್ನಿಗೆ; ಹಣೆಯ ಮೇಲೆ, ಮುಂದೆ ಸರಸ್ವತಿಯ ಹೆಣ್ಣು ಕುರಿ; ಕೆಳಗೆ ದವಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅಶ್ವಿನಿಗಳು ಇಬ್ಬರು; ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಲ್ಲದ ಇಬ್ಬರು; ಬಾಹುಗಳ ಮೇಲೆ ಸೋಮ-ಪೂಷಣ; ಕಪ್ಪು ನಾಭಿಯ ಮೇಲೆ; ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಯಮ ಇಬ್ಬರು; ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಎರಡು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳ ಮೇಲೆ ತ್ವಷ್ಟೃ ಇಬ್ಬರು; ರೋಮಭರಿತ ತೊಡೆಗಳು; ತೊಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ವಾಯು; ಬಿಳಿ ಬಾಲ ಇಂದ್ರನಿಗೆ, ನಿಪುಣನಿಗೆ, ವೇಹತ್ ಎತ್ತು; ವೈಷ್ಣವ ವಾಮನ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ml",
      "text": "കുതിര തൂപരം; പശു അല്ലെങ്കിൽ മാൻ; അവ പ്രാജാപത്യങ്ങൾ. കറുത്ത കഴുത്തുള്ളത് അഗ്നിക്ക്; നെറ്റിയിൽ, മുന്നിൽ സരസ്വതിയുടെ ആട്ടിൻപെണ്ണ്; താഴെ താടിയെല്ലുകളിൽ അശ്വിനികൾ ഇരുവർ; താഴ്ഭാഗത്ത് അടയാളമില്ലാത്ത ഇരുവർ; ഭുജങ്ങളിൽ സോമ-പൂഷൻ; കറുത്തത് നാഭിയിൽ; സൂര്യനും യമനും ഇരുവർ; വെളുപ്പും കറുപ്പും ഇരു പാർശ്വങ്ങളിൽ ത്വഷ്ടാവിന്റെ ഇരുവർ; രോമമുള്ള തുടകൾ; തുടകളിൽ വായു; വെളുത്ത വാൽ ഇന്ദ്രന്, സമർത്ഥന്, വേഹത് കാള; വൈഷ്ണവ വാമനൻ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "bn",
      "text": "ঘোড়া তূপর; গরু অথবা হরিণ; তারা প্রাজাপত্য। কালো গলার টি অগ্নির; কপালে, সামনে সরস্বতীর মেষী; নিচে চোয়ালে অশ্বিনীকুমারদ্বয়; নিচের দিকে চিহ্নহীন দুটি; বাহুতে সোম-পূষণ; কালো নাভিতে; সূর্য ও যম দুটি; সাদা ও কালো দুই পার্শ্বে ত্বষ্টার দুটি; লোমশ উরু; উরুতে বায়ু; সাদা লেজ ইন্দ্রের জন্য, দক্ষের জন্য, বেহৎ ষাঁড়; বৈষ্ণব বামন।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "mr",
      "text": "घोडा तूपर; गाय किंवा हरीण; ते प्राजापत्य. काळ्या मानेचा अग्नीचा; कपाळावर, पुढे सरस्वतीची मेंढी; खाली जबड्यांवर अश्विनीकुमार दोघे; खालच्या भागात चिन्हहीन दोघे; बाहूंवर सोम-पूषन; काळा नाभीवर; सूर्य आणि यम दोघे; पांढरा व काळा दोन्ही बाजूंना त्वष्ट्याचे दोघे; केसाळ मांड्या; मांड्यांवर वायू; पांढरी शेपटी इंद्रासाठी, कुशलासाठी, वेहत बैल; वैष्णव वामन.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "gu",
      "text": "ઘોડો તૂપર; ગાય અથવા હરણ; તે પ્રાજાપત્ય. કાળી ડોકવાળો અગ્નિનો; કપાળ પર, આગળ સરસ્વતીની ઘેટી; નીચે જડબા પર અશ્વિનીકુમારો બે; નીચેના ભાગમાં ચિહ્નરહિત બે; ભુજાઓ પર સોમ-પૂષણ; કાળો નાભિ પર; સૂર્ય અને યમ બે; સફેદ અને કાળો બંને પડખે ત્વષ્ટાના બે; રોમાળ સાથળ; સાથળ પર વાયુ; સફેદ પૂંછડી ઇન્દ્ર માટે, કુશળ માટે, વેહત બળદ; વૈષ્ણવ વામન.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pa",
      "text": "ਘੋੜਾ ਤੂਪਰ; ਗਾਂ ਜਾਂ ਹਿਰਨ; ਉਹ ਪ੍ਰਾਜਾਪਤਯ ਹਨ। ਕਾਲੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲਾ ਅਗਨੀ ਦਾ; ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ, ਅੱਗੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਭੇਡੀ; ਹੇਠਾਂ ਜਬਾੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਦੋ; ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇ ਦੋ; ਬਾਂਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸੋਮ-ਪੂਸ਼ਨ; ਕਾਲਾ ਨਾਭੀ ਉੱਤੇ; ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਯਮ ਦੋ; ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਕਾਲਾ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਉੱਤੇ ਤਵਸ਼ਟਾ ਦੇ ਦੋ; ਰੋਮਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰਾਨਾਂ; ਰਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਯੂ; ਚਿੱਟੀ ਪੂਛ ਇੰਦਰ ਲਈ, ਨਿਪੁੰਨ ਲਈ, ਵੇਹਤ ਬਲਦ; ਵੈਸ਼ਣਵ ਵਾਮਨ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "or",
      "text": "ଘୋଡ଼ା ତୂପର; ଗାଈ କିମ୍ବା ହରିଣ; ସେମାନେ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ। କଳା ବେକ ଅଗ୍ନିଙ୍କର; କପାଳରେ, ଆଗରେ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ମେଷୀ; ତଳେ ଚିବୁକରେ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର ଦୁଇ; ତଳ ଭାଗରେ ଚିହ୍ନହୀନ ଦୁଇ; ବାହୁରେ ସୋମ-ପୂଷନ; କଳା ନାଭିରେ; ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଯମ ଦୁଇ; ଧଳା ଓ କଳା ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ତ୍ୱଷ୍ଟାଙ୍କ ଦୁଇ; ରୋମଯୁକ୍ତ ଊରୁ; ଊରୁରେ ବାୟୁ; ଧଳା ଲାଞ୍ଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ, ନିପୁଣଙ୍କ ପାଇଁ, ବେହତ ବୃଷ; ବୈଷ୍ଣବ ବାମନ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ur",
      "text": "گھوڑا توپر ہے؛ گائے یا ہرن؛ وہ پراجاپتیہ ہیں۔ سیاہ گردن والا اگنی کا؛ پیشانی پر، آگے سرسوتی کی بھیڑ؛ نیچے جبڑوں پر اشونی کے دو؛ نچلے حصے میں بے نشان دو؛ بازوؤں پر سوم-پوشن؛ سیاہ ناف پر؛ سورج اور یم دو؛ سفید اور سیاہ دونوں پہلوؤں پر تواشٹر کے دو؛ بالوں والی رانیں؛ رانوں پر وایو؛ سفید دم اندر کے لیے، ہنرمند کے لیے، ویہت بیل؛ وشنو کا وامن۔",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "en",
      "text": "The horse is tūpara; a cow or a deer; they belong to Prajāpati. The black-necked one belongs to Agni; on the forehead, in front, the ewe of Sarasvatī; below, on the jaws, the two Aśvins; on the lower part, two without marks; on the arms, Soma and Pūṣan; the dark one at the navel; Sūrya and Yama, two; white and black on the two flanks, the two of Tvaṣṭṛ; hairy-thighed; on the thighs, Vāyu; the white-tailed one for Indra, for the skilful one, the vehat bull; the dwarf of Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "es",
      "text": "El caballo es tūpara; una vaca o un ciervo; pertenecen a Prajāpati. El de cuello negro pertenece a Agni; en la frente, delante, la oveja de Sarasvatī; abajo, en las mandíbulas, los dos Aśvins; en la parte inferior, dos sin marcas; en los brazos, Soma y Pūṣan; el oscuro en el ombligo; Sūrya y Yama, dos; blanco y negro en los dos flancos, los dos de Tvaṣṭṛ; de muslos peludos; en los muslos, Vāyu; el de cola blanca para Indra, para el hábil, el toro vehat; el enano de Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "fr",
      "text": "Le cheval est tūpara ; une vache ou un cerf ; ils appartiennent à Prajāpati. Celui au cou noir appartient à Agni ; sur le front, devant, la brebis de Sarasvatī ; en dessous, sur les mâchoires, les deux Aśvins ; sur la partie inférieure, deux sans marques ; sur les bras, Soma et Pūṣan ; le sombre au nombril ; Sūrya et Yama, deux ; blanc et noir sur les deux flancs, les deux de Tvaṣṭṛ ; aux cuisses velues ; sur les cuisses, Vāyu ; le blanc à la queue pour Indra, pour l'habile, le taureau vehat ; le nain de Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "de",
      "text": "Das Pferd ist tūpara; eine Kuh oder ein Hirsch; sie gehören Prajāpati. Der Schwarzhalsige gehört Agni; an der Stirn, vorn, das Schaf der Sarasvatī; unten an den Kiefern die beiden Aśvins; am unteren Teil zwei ohne Zeichen; an den Armen Soma und Pūṣan; der Dunkle am Nabel; Sūrya und Yama, zwei; weiß und schwarz an den beiden Flanken die beiden des Tvaṣṭṛ; mit behaarten Schenkeln; an den Schenkeln Vāyu; der Weißschwänzige für Indra, für den Geschickten, der vehat-Stier; der Zwerg des Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pt",
      "text": "O cavalo é tūpara; uma vaca ou um veado; pertencem a Prajāpati. O de pescoço negro pertence a Agni; na testa, à frente, a ovelha de Sarasvatī; abaixo, nas mandíbulas, os dois Aśvins; na parte inferior, dois sem marcas; nos braços, Soma e Pūṣan; o escuro no umbigo; Sūrya e Yama, dois; branco e preto nos dois flancos, os dois de Tvaṣṭṛ; de coxas peludas; nas coxas, Vāyu; o de cauda branca para Indra, para o hábil, o touro vehat; o anão de Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ru",
      "text": "Конь — tūpara; корова или олень; они принадлежат Праджапати. Черношейный принадлежит Агни; на лбу, спереди, овца Сарасвати; внизу, на челюстях, два Ашвина; на нижней части два без отметин; на руках Сома и Пушан; тёмный на пупке; Сурья и Яма, два; белый и чёрный на двух боках, два Твashtri; с волосатыми бёдрами; на бёдрах Вайю; белохвостый для Индры, для искусного, бык vehat; карлик Вишну.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "zh",
      "text": "马是tūpara；母牛或鹿；它们属于生主（Prajāpati）。黑颈者属于阿耆尼；额前为萨罗室伐蒂的母羊；下颌上为二阿输二神；下部两个无标记者；臂上为苏摩与普善；黑色者在肚脐；日神与阎摩二者；两侧白与黑，为特瓦湿多的二者；腿有毛者；腿上为风神；白尾者为因陀罗，为能者，为vehat公牛；毗湿奴的侏儒。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ja",
      "text": "馬はtūpara；牝牛または鹿；彼らはプラジャーパティに属する。黒い首のものはアグニに属する；額、前には、サラスヴァティーの雌羊；下、顎には二人のアシュヴィン；下部には印のない二つ；腕にはソーマとプーシャン；臍の黒いもの；スーリヤとヤマ、二つ；両脇の白と黒はトヴァシュトリの二つ；毛深い腿；腿にはヴァーユ；白い尾のものはインドラのため、巧みな者のため、ヴェハト牛；ヴィシュヌの矮人。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ar",
      "text": "الفرس هو توبارا؛ بقرة أو غزال؛ وهي لبراجابتي. ذو العنق الأسود لأغني؛ على الجبهة، في المقدمة، نعجة سارسفاتي؛ أسفل، على الفكين، الأشوينان؛ في الجزء السفلي، اثنان بلا علامات؛ على الذراعين، سوما وبوشان؛ الداكن عند السرة؛ سوريا وياما، اثنان؛ الأبيض والأسود على الجانبين، اثنان لتفشتري؛ ذو الأفخاذ المشعرة؛ على الفخذين، فايو؛ الأبيض الذيل لإندرا، للماهر، ثور فيهات؛ قزم فيشنو.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "id",
      "text": "Kuda adalah tūpara; sapi atau rusa; mereka milik Prajāpati. Yang berleher hitam milik Agni; di dahi, di depan, domba betina Sarasvatī; di bawah, pada rahang, dua Aśvin; pada bagian bawah, dua tanpa tanda; pada lengan, Soma dan Pūṣan; yang gelap pada pusar; Sūrya dan Yama, dua; putih dan hitam pada dua sisi, dua milik Tvaṣṭṛ; berpaha berbulu; pada paha, Vāyu; yang berekor putih untuk Indra, untuk yang cakap, lembu vehat; kerdil milik Viṣṇu.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "th",
      "text": "ม้าตูประ วัวหรือกวาง เป็นของประชาบดี ตัวคอดำเป็นของอัคนี บนหน้าผากด้านหน้าแพะของสรัสวดี ด้านล่างที่กรามทั้งสองเป็นอัศวินทั้งคู่ ที่ส่วนล่างสองตัวไม่มีเครื่องหมาย บนแขนเป็นโสมและปูษัน ตัวสีคล้ำที่สะดือ สูรยะและยมทั้งสอง ตัวขาวและดำที่สองข้างลำตัวเป็นของตวัษฎฤทั้งสอง ขาขนดก บนต้นขาเป็นวายุ ตัวหางขาวสำหรับพระอินทร์ผู้ชำนาญ วัวเวหัตเป็นของพระอินทร์ ส่วนวามนะเป็นของพระวิษณุ",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    }
  ],
  "commentary": [],
  "source": {
    "edition": "Śukla Yajurveda, Vājasaneyi Saṃhitā, Mādhyandina recension (unaccented, as on Wikisource), Sanskrit Wikisource, page “शुक्लयजुर्वेदः/अध्यायः २४” (revision 341508)",
    "license": "Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0",
    "url": "https://sa.wikisource.org/w/index.php?title=%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B2%E0%A4%AF%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A5%87%E0%A4%A6%E0%A4%83%2F%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%A8%E0%A5%AA&oldid=341508"
  },
  "topics": [
    "horse-sacrifice",
    "animal-deities",
    "dedication"
  ],
  "citation": "Yajurveda Saṃhitā 24.1. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/yajurveda/24.1/"
}