{
  "id": "yajurveda/38.28",
  "url": "https://vedyatra.org/verses/yajurveda/38.28/",
  "work": {
    "key": "yajurveda",
    "title": "Yajurveda Saṃhitā"
  },
  "ref": "38.28",
  "speaker": "Mahāvīra-upakrama · dharma-milking",
  "sanskrit": {
    "text": "पयसो रेत ऽ आभृतं तस्य दोहम् अशीमह्य् उत्तराम्-उत्तराꣳ समाम् ।\nत्विषः संवृक् क्रत्वे दक्षस्य ते सुषुम्णस्य ते सुषुम्णाग्निहुतः ।\nइन्द्रपीतस्य प्रजापतिभक्षितस्य मधुमत ऽ उपहूत ऽ उपहूतस्य भक्षयामि ॥ ३८.२८ ॥",
    "script": "Deva",
    "accented": false
  },
  "transliteration": {
    "text": "payaso reta ' ābhṛtaṃ tasya doham aśīmahy uttarām-uttarāṃ samām |\ntviṣaḥ saṃvṛk kratve dakṣasya te suṣumṇasya te suṣumṇāgnihutaḥ |\nindrapītasya prajāpatibhakṣitasya madhumata ' upahūta ' upahūtasya bhakṣayāmi || 38.28 ||",
    "scheme": "IAST"
  },
  "words": [
    {
      "word": "payasaḥ",
      "meaning": "of the milk",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "retaḥ",
      "meaning": "seed, essence",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "ābhṛtam",
      "meaning": "brought, carried",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tasya",
      "meaning": "of it",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "dogham",
      "meaning": "milking",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "aśīmahi",
      "meaning": "may we obtain",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "uttarām-uttarām",
      "meaning": "more and more",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "samām",
      "meaning": "year",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "tviṣaḥ",
      "meaning": "of splendour",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "saṃvṛk",
      "meaning": "union, joining",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "kratve",
      "meaning": "for the power",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "dakṣasya",
      "meaning": "of vigour",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "te",
      "meaning": "of you",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "suṣumṇasya",
      "meaning": "of the suṣumṇa",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "te",
      "meaning": "of you",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "suṣumṇa-agni-hutaḥ",
      "meaning": "offered into the suṣumṇa fire",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "indra-pītasya",
      "meaning": "drunk by Indra",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "prajāpati-bhakṣitasya",
      "meaning": "eaten by Prajāpati",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "madhu-mataḥ",
      "meaning": "sweet, honeyed",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "upahūtaḥ",
      "meaning": "invoked",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "upahūtasya",
      "meaning": "of the invoked one",
      "lang": "en"
    },
    {
      "word": "bhakṣayāmi",
      "meaning": "I partake",
      "lang": "en"
    }
  ],
  "translations": [
    {
      "lang": "hi",
      "text": "दूध का वह सार जो लाया गया है, उसके दोह को हम प्रत्येक वर्ष अधिकाधिक प्राप्त करें। तेज का मेल, शक्ति के लिए, बल का; तुम्हारे सुषुम्ण के लिए, तुम्हारे सुषुम्ण-अग्नि में हुत के लिए। इन्द्र द्वारा पिया गया, प्रजापति द्वारा खाया गया, मधुर, आहूत, आहूत का — मैं उसका भक्षण करता हूँ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ta",
      "text": "பாலின் சாரமாக கொண்டுவரப்பட்டதின் கறவையை ஒவ்வொரு ஆண்டும் மேலும் மேலும் அடைவோமாக. ஒளியின் இணைப்பு, வலிமைக்காக, பலத்தின்; உன் சுஷும்ணத்திற்காக, உன் சுஷும்ண-அக்னியில் ஹுதமானதற்காக. இந்திரனால் பருகப்பட்டது, பிரஜாபதியால் உண்ணப்பட்டது, இனிமையானது, அழைக்கப்பட்டது, அழைக்கப்பட்டதின் — நான் அதை உண்கிறேன்.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "te",
      "text": "పాలసారంగా తేబడినదాని దోహాన్ని ప్రతి సంవత్సరం మరింత మరింతగా పొందుదుము. కాంతి సంయోగం, శక్తికై, బలం యొక్క; నీ సుషుమ్ణం కొరకు, నీ సుషుమ్ణ-అగ్నిలో హుతమైనదానికి. ఇంద్రుడు త్రాగినది, ప్రజాపతి తిన్నది, మధురమైనది, ఆహూతమైనది, ఆహూతమైనదాని — నేను దానిని భుజిస్తాను.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "kn",
      "text": "ಹಾಲಿನ ಸಾರವಾಗಿ ತರಲ್ಪಟ್ಟದ್ದರ ದೋಹವನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಇನ್ನಷ್ಟು ಪಡೆಯೋಣ. ಕಾಂತಿಯ ಸಂಯೋಗ, ಶಕ್ತಿಗಾಗಿ, ಬಲದ; ನಿನ್ನ ಸುಷುಮ್ಣಕ್ಕಾಗಿ, ನಿನ್ನ ಸುಷುಮ್ಣ-ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹುತವಾದುದಕ್ಕಾಗಿ. ಇಂದ್ರನಿಂದ ಕುಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು, ಪ್ರಜಾಪತಿಯಿಂದ ತಿನ್ನಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು, ಮಧುರವಾದುದು, ಆಹ್ವಾನಿತವಾದುದು, ಆಹ್ವಾನಿತದ್ದರ — ನಾನು ಅದನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸುತ್ತೇನೆ.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ml",
      "text": "പാലിന്റെ സാരമായി കൊണ്ടുവരപ്പെട്ടതിന്റെ ദോഹം ഓരോ വർഷവും കൂടുതൽ കൂടുതലായി നേടുമാറാകട്ടെ. തേജസ്സിന്റെ സംയോഗം, ശക്തിക്കായി, ബലത്തിന്റെ; നിന്റെ സുഷുമ്ണത്തിനായി, നിന്റെ സുഷുമ്ണ-അഗ്നിയിൽ ഹുതമായതിനായി. ഇന്ദ്രൻ കുടിച്ചത്, പ്രജാപതി ഭക്ഷിച്ചത്, മധുരമുള്ളത്, ആഹൂതമായത്, ആഹൂതമായതിന്റെ — ഞാൻ അത് ഭക്ഷിക്കുന്നു.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "bn",
      "text": "দুধের সারস্বরূপ আনীত তার দোহন আমরা প্রতি বছর অধিক হতে অধিকতর লাভ করি। তেজের সংযোগ, শক্তির জন্য, বলের; তোমার সুষুম্ণের জন্য, তোমার সুষুম্ণ-অগ্নিতে হুত হওয়ার জন্য। ইন্দ্র কর্তৃক পীত, প্রজাপতি কর্তৃক ভক্ষিত, মধুর, আহূত, আহূতের — আমি তা ভক্ষণ করি।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "mr",
      "text": "दुधाचा सार म्हणून आणलेल्या त्याचे दोहन आम्ही प्रत्येक वर्षी अधिकाधिक मिळवावे. तेजाचा संयोग, शक्तीसाठी, बलाचा; तुझ्या सुषुम्णासाठी, तुझ्या सुषुम्ण-अग्नीत हुत झालेल्यासाठी. इंद्राने प्यालेले, प्रजापतीने भक्षिलेले, मधुर, आवाहन केलेले, आवाहन केलेल्याचे — मी ते भक्षण करतो.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "gu",
      "text": "દૂધના સારરૂપે લાવવામાં આવેલું તેનું દોહન અમે દર વર્ષે વધુ ને વધુ પ્રાપ્ત કરીએ. તેજનો સંયોગ, શક્તિ માટે, બળનો; તારા સુષુમ્ણ માટે, તારા સુષુમ્ણ-અગ્નિમાં હુત થયેલા માટે. ઇન્દ્રે પીધેલું, પ્રજાપતિએ ભક્ષેલું, મધુર, આહૂત, આહૂતનું — હું તેનું ભક્ષણ કરું છું.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pa",
      "text": "ਦੁੱਧ ਦੇ ਸਾਰ ਵਜੋਂ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਉਸ ਦੇ ਦੋਹਨ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਹਰ ਸਾਲ ਹੋਰ ਤੋਂ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ। ਤੇਜ ਦਾ ਮੇਲ, ਸ਼ਕਤੀ ਲਈ, ਬਲ ਦਾ; ਤੇਰੇ ਸੁਸ਼ੁਮਣ ਲਈ, ਤੇਰੇ ਸੁਸ਼ੁਮਣ-ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਹੁਤ ਹੋਏ ਲਈ। ਇੰਦਰ ਦੁਆਰਾ ਪੀਤਾ ਗਿਆ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਖਾਧਾ ਗਿਆ, ਮਧੁਰ, ਆਹੂਤ, ਆਹੂਤ ਦਾ — ਮੈਂ ਉਸਦਾ ਭੋਗ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "or",
      "text": "ଦୁଧର ସାରରୂପେ ଆଣାଯାଇଥିବା ତା'ର ଦୋହନ ଆମେ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ପାଇବା। ତେଜର ସଂଯୋଗ, ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ବଳର; ତୁମ ସୁଷୁମ୍ଣ ପାଇଁ, ତୁମ ସୁଷୁମ୍ଣ-ଅଗ୍ନିରେ ହୁତ ହେବା ପାଇଁ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀତ, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ, ମଧୁର, ଆହୂତ, ଆହୂତର — ମୁଁ ତାହା ଭକ୍ଷଣ କରେ।",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ur",
      "text": "دودھ کے ست کے طور پر لائے گئے اس کے دوہن کو ہم ہر سال زیادہ سے زیادہ حاصل کریں۔ روشنی کا اتصال، قوت کے لیے، بل کا؛ تیرے سُشُمن کے لیے، تیرے سُشُمن-اگنی میں ہُوت ہونے کے لیے۔ اندر کا پیا ہوا، پرجاپتی کا کھایا ہوا، شیریں، آہوت، آہوت کا — میں اسے کھاتا ہوں۔",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "en",
      "text": "May we obtain again and again, year after year, the milking of that which has been brought as the essence of milk. For the union of splendour, for power, for vigour; for your suṣumṇa, for what is offered into your suṣumṇa-fire. Drunk by Indra, eaten by Prajāpati, sweet, invoked, of the invoked one — I partake of it.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "es",
      "text": "Que obtengamos año tras año el ordeño de aquello que ha sido traído como esencia de la leche. Para la unión del esplendor, para el poder, para el vigor; para tu suṣumṇa, para lo ofrecido en tu fuego suṣumṇa. Bebido por Indra, comido por Prajāpati, dulce, invocado, del invocado — lo tomo.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "fr",
      "text": "Puissions-nous obtenir, année après année, la traite de ce qui a été apporté comme essence du lait. Pour l'union de la splendeur, pour la force, pour la vigueur; pour ton suṣumṇa, pour ce qui est offert dans ton feu suṣumṇa. Bu par Indra, mangé par Prajāpati, doux, invoqué, de l'invoqué — j'en prends part.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "de",
      "text": "Mögen wir Jahr für Jahr immer mehr das Melken dessen erlangen, was als Essenz der Milch herbeigebracht wurde. Für die Vereinigung des Glanzes, für die Kraft, für die Stärke; für dein Suṣumṇa, für das im Suṣumṇa-Feuer Dargebrachte. Von Indra getrunken, von Prajāpati gegessen, süß, herbeigerufen, des Herbeigerufenen — ich genieße es.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "pt",
      "text": "Possamos obter, ano após ano, a ordenha daquilo que foi trazido como essência do leite. Para a união do esplendor, para o poder, para o vigor; para o teu suṣumṇa, para o que é oferecido no teu fogo suṣumṇa. Bebido por Indra, comido por Prajāpati, doce, invocado, do invocado — eu o consumo.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ru",
      "text": "Да обретём мы из года в год дойку того, что принесено как сущность молока. Ради слияния сияния, ради силы, ради мощи; ради твоей сушумны, ради того, что вознесено в огонь сушумны. Испитое Индрой, съеденное Праджапати, сладкое, призванное, призванного — я вкушаю его.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "zh",
      "text": "愿我们年年得到那作为乳之精华而被带来的挤取之物。为光辉之结合，为力量，为活力；为你的苏舒姆纳，为在你的苏舒姆纳火中所献的。被因陀罗饮用，被生主食用，甘甜，被呼请，被呼请者——我享用它。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ja",
      "text": "乳の精髄として運ばれたものの搾りを、年々ますます得られますように。輝きの結合のため、力のため、勢いのため。汝のスシュムナのため、汝のスシュムナ火に供えられたもののため。インドラが飲み、プラジャーパティが食べた、甘い、招かれた、招かれたものの——私はそれを享受する。",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "ar",
      "text": "ليتنا ننال عامًا بعد عام حلب ما قد أُحضر بوصفه جوهر اللبن. لاتحاد البهاء، للقوة، للبأس؛ لسوشومنتك، لما قُدّم في نار سوشومنتك. مشروبٌ لإندرا، مأكولٌ لبرجاباتي، حلوٌ، مدعوٌّ، من المدعوّ — أنا أتناوله.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "id",
      "text": "Semoga kami memperoleh pemerahan dari apa yang dibawa sebagai inti susu, tahun demi tahun semakin banyak. Untuk persatuan kemegahan, untuk kekuatan, untuk daya; untuk suṣumṇa-mu, untuk yang dipersembahkan dalam api suṣumṇa-mu. Diminum oleh Indra, dimakan oleh Prajāpati, manis, dipanggil, dari yang dipanggil — aku menikmatinya.",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    },
    {
      "lang": "th",
      "text": "ขอให้พวกเราได้รับนมที่ถูกนำมาเป็นสารแห่งน้ำนม ได้รีดน้ำนมนั้นปีแล้วปีเล่า เพื่อความผสานแห่งความงดงาม เพื่อพลัง เพื่อความแข็งแรง เพื่อสุษุมนาของพระองค์ และเพื่อสิ่งที่บูชาลงในไฟสุษุมนาของพระองค์ อันพระอินทร์ดื่มแล้ว พระประชาบดีเสวยแล้ว หวานฉ่ำ ได้รับการอัญเชิญ ของผู้ได้รับการอัญเชิญ ข้าพเจ้าขอรับประทานสิ่งนั้น",
      "translator": "Vedyatra working draft (AI)",
      "license": "CC BY-SA 4.0",
      "status": "machine",
      "statusLabel": "Machine draft"
    }
  ],
  "commentary": [],
  "source": {
    "edition": "Śukla Yajurveda, Vājasaneyi Saṃhitā, Mādhyandina recension (unaccented, as on Wikisource), Sanskrit Wikisource, page “शुक्लयजुर्वेदः/अध्यायः ३८” (revision 310631)",
    "license": "Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0",
    "url": "https://sa.wikisource.org/w/index.php?title=%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B2%E0%A4%AF%E0%A4%9C%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A5%87%E0%A4%A6%E0%A4%83%2F%E0%A4%85%E0%A4%A7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%BE%E0%A4%AF%E0%A4%83_%E0%A5%A9%E0%A5%AE&oldid=310631"
  },
  "topics": [
    "milk-offering",
    "dharma-vessel",
    "soma",
    "prajapati"
  ],
  "citation": "Yajurveda Saṃhitā 38.28. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/yajurveda/38.28/"
}