# Aitareya Upaniṣad 1.1.2

- id: `upanishads/aitareya.1.1.2`
- url: https://vedyatra.org/verses/upanishads/aitareya.1.1.2/
- speaker: Aitareya Upaniṣad
- source edition: Aitareya Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “ऐतरेयोपनिषद्” (revision 230282) (Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0)
- translator: Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- review status: Machine draft

## Sanskrit

> स इमाँल्लोकानसृजत । अम्भो मरीचीर्मापोऽदोऽम्भः परेण दिवं द्यौः प्रतिष्ठाऽन्तरिक्षं मरीचयः । पृथिवी मरो या अधस्तात्त आपः ॥ १.१.२ ॥

## Transliteration (IAST)

> sa imām̐llokānasṛjata | ambho marīcīrmāpo'do'mbhaḥ pareṇa divaṃ dyauḥ pratiṣṭhā'ntarikṣaṃ marīcayaḥ | pṛthivī maro yā adhastātta āpaḥ || 1.1.2 ||

## Word by word

- *saḥ*: he
- *imān*: these
- *lokān*: worlds
- *asṛjata*: created
- *ambhaḥ*: water (waters of the heavens)
- *marīcīḥ*: light rays, vapours
- *māpaḥ*: and the waters
- *adaḥ*: that
- *ambhaḥ*: waters
- *pareṇa*: above
- *divam*: heaven
- *dyauḥ*: sky
- *pratiṣṭhā*: support, foundation
- *antarikṣam*: atmosphere, mid-space
- *marīcayaḥ*: rays of light
- *pṛthivī*: earth
- *maraḥ*: mortal realm
- *yāḥ*: which
- *adhastāt*: below
- *te*: those
- *āpaḥ*: waters

## Translations

### Hindi (hi) · Machine draft

उसने इन लोकों की सृष्टि की: अंभ (ऊपर का जल), मरीचि (प्रकाश-किरणें), मरा और अंभ — जो स्वर्ग से परे है, वह द्यौ है, उसका आधार अंतरिक्ष है; मरीचियाँ अंतरिक्ष हैं; पृथ्वी मरा है; और जो नीचे हैं, वे आप (जल) हैं।

### Tamil (ta) · Machine draft

அவர் இந்த உலகங்களைப் படைத்தார்: அம்பஸ் (மேலுள்ள நீர்), மரீசி (ஒளிக்கதிர்கள்), மரா, அம்பஸ் — சொர்க்கத்திற்கு அப்பால் உள்ளது துலாம் (த்யௌ); அதன் ஆதாரம் அந்தரிக்ஷம்; மரீசிகள் அந்தரிக்ஷம்; பூமி மரா; கீழே உள்ளவை ஆபஸ்.

### Telugu (te) · Machine draft

ఆయన ఈ లోకాలను సృష్టించాడు: అంభః (పై జలం), మరీచి (కాంతి కిరణాలు), మరః, మరియు అంభః — స్వర్గానికి అవతల ఉన్నది ద్యౌ; దానికి ఆధారం అంతరిక్షం; మరీచులు అంతరిక్షం; భూమి మరః; కింద ఉన్నవి ఆపః.

### Kannada (kn) · Machine draft

ಅವನು ಈ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು: ಅಂಭಃ (ಮೇಲಿನ ಜಲ), ಮರೀಚಿ (ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳು), ಮರ, ಅಂಭಃ — ಸ್ವರ್ಗದಾಚೆಯಿರುವುದು ದ್ಯೌ; ಅದರ ಆಧಾರ ಅಂತರಿಕ್ಷ; ಮರೀಚಿಗಳೇ ಅಂತರಿಕ್ಷ; ಭೂಮಿ ಮರ; ಕೆಳಗಿರುವವು ಆಪಃ.

### Malayalam (ml) · Machine draft

അവൻ ഈ ലോകങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ചു: അംഭഃ (മീതെയുള്ള ജലം), മരീചി (പ്രകാശരശ്മികൾ), മരം, അംഭഃ — സ്വർഗത്തിന് അപ്പുറമുള്ളത് ദ്യൗ; അതിന്റെ ആധാരം അന്തരീക്ഷം; മരീചികൾ അന്തരീക്ഷം; ഭൂമി മരം; താഴെയുള്ളവ ആപഃ.

### Bengali (bn) · Machine draft

তিনি এই লোকসমূহ সৃষ্টি করলেন: অম্ভঃ (উর্ধ্বের জল), মরীচি (আলোক-রশ্মি), মরা ও অম্ভঃ — স্বর্গের ওপারে যা, তা দ্যৌ; তার আধার অন্তরিক্ষ; মরীচিগুলিই অন্তরিক্ষ; পৃথিবী মরা; আর নিচে যা, তা আপঃ।

### Marathi (mr) · Machine draft

त्याने हे लोक निर्माण केले: अंभः (वरील जल), मरीचि (प्रकाशकिरण), मरा आणि अंभः — स्वर्गापलीकडे जे आहे ते द्यौ; त्याचा आधार अंतरिक्ष; मरीची म्हणजे अंतरिक्ष; पृथ्वी मरा; आणि खाली जे आहे ते आपः.

### Gujarati (gu) · Machine draft

તેણે આ લોકોનું સર્જન કર્યું: અંભઃ (ઉપરનું જળ), મરીચિ (પ્રકાશકિરણો), મર અને અંભઃ — સ્વર્ગની પેલે પાર જે છે તે દ્યૌ; તેનો આધાર અંતરિક્ષ; મરીચિ એ અંતરિક્ષ; પૃથ્વી મર; અને નીચે જે છે તે આપઃ.

### Punjabi (pa) · Machine draft

ਉਸ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ: ਅੰਭਃ (ਉੱਪਰਲਾ ਜਲ), ਮਰੀਚੀ (ਰੌਸ਼ਨੀ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ), ਮਰ ਅਤੇ ਅੰਭਃ — ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜੋ ਹੈ ਉਹ ਦਯੌ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਆਧਾਰ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਹੈ; ਮਰੀਚੀਆਂ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਹਨ; ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਮਰ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਹੇਠਾਂ ਹੈ ਉਹ ਆਪਃ ਹਨ।

### Odia (or) · Machine draft

ସେ ଏହି ଲୋକସମୂହ ସୃଷ୍ଟି କଲେ: ଅମ୍ଭଃ (ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଜଳ), ମରୀଚି (ଆଲୋକ ରଶ୍ମି), ମର ଓ ଅମ୍ଭଃ — ସ୍ୱର୍ଗର ପାରିରେ ଥିବା ତାହା ଦ୍ୟୌ; ତାର ଆଧାର ଅନ୍ତରିକ୍ଷ; ମରୀଚିମାନେ ଅନ୍ତରିକ୍ଷ; ପୃଥିବୀ ମର; ଆଉ ତଳେ ଥିବାସବୁ ଆପଃ।

### Urdu (ur) · Machine draft

اس نے ان لوکوں کی تخلیق کی: امبھ (اوپر کا پانی)، مریچی (روشنی کی کرنیں)، مَر اور امبھ — جو آسمان سے پرے ہے وہ دیو ہے، اس کی بنیاد انتریکش ہے؛ مریچیاں انتریکش ہیں؛ زمین مَر ہے؛ اور جو نیچے ہیں وہ آپ (پانی) ہیں۔

### English (en) · Machine draft

He created these worlds: ambhaḥ (the waters above), marīcīḥ (rays of light), maraḥ and ambhaḥ. That which is beyond heaven is dyauḥ (the sky), its support is the antarikṣa (mid-space); the marīcīs are the antarikṣa; the earth is maraḥ; and those waters below are the āpaḥ.

### Spanish (es) · Machine draft

Creó estos mundos: ambhaḥ (las aguas de arriba), marīcīḥ (rayos de luz), maraḥ y ambhaḥ. Lo que está más allá del cielo es dyauḥ (el firmamento), su sostén es el antarikṣa (espacio intermedio); las marīcīs son el antarikṣa; la tierra es maraḥ; y las aguas de abajo son las āpaḥ.

### French (fr) · Machine draft

Il créa ces mondes : ambhaḥ (les eaux d'en haut), marīcīḥ (rayons de lumière), maraḥ et ambhaḥ. Ce qui est au-delà du ciel est dyauḥ (le firmament), son soutien est l'antarikṣa (l'espace intermédiaire) ; les marīcī sont l'antarikṣa ; la terre est maraḥ ; et les eaux qui sont en bas sont les āpaḥ.

### German (de) · Machine draft

Er erschuf diese Welten: ambhaḥ (das Wasser oben), marīcīḥ (Lichtstrahlen), maraḥ und ambhaḥ. Was jenseits des Himmels ist, ist dyauḥ (der Himmel), seine Stütze ist der antarikṣa (Zwischenraum); die marīcīs sind der antarikṣa; die Erde ist maraḥ; und die Wasser darunter sind die āpaḥ.

### Portuguese (pt) · Machine draft

Ele criou estes mundos: ambhaḥ (as águas do alto), marīcīḥ (raios de luz), maraḥ e ambhaḥ. O que está além do céu é dyauḥ (o firmamento), seu suporte é o antarikṣa (espaço intermediário); as marīcīs são o antarikṣa; a terra é maraḥ; e as águas de baixo são as āpaḥ.

### Russian (ru) · Machine draft

Он создал эти миры: ambhaḥ (воды наверху), marīcīḥ (лучи света), maraḥ и ambhaḥ. То, что за небом, — это dyauḥ (небосвод), его опора — antarikṣa (промежуточное пространство); marīcī — это antarikṣa; земля — maraḥ; а воды внизу — āpaḥ.

### Chinese (zh) · Machine draft

他创造了这些世界：上方的水（ambhaḥ）、光线（marīcīḥ）、maraḥ 与 ambhaḥ。天之外者为天空（dyauḥ），其支撑为中间空间（antarikṣa）；光线即中间空间；大地为 maraḥ；下方的水为 āpaḥ。

### Japanese (ja) · Machine draft

彼はこれらの世界を創造した。上なる水（ambhaḥ）、光線（marīcīḥ）、maraḥ、そして ambhaḥ。天を越えたものが天空（dyauḥ）であり、その支えは中間空間（antarikṣa）である。光線は中間空間であり、大地は maraḥ である。そして下なる水が āpaḥ である。

### Arabic (ar) · Machine draft

خلق هذه العوالم: الأمبهَ (المياه العليا)، والمريچي (أشعة النور)، والمَرَ والأمبهَ. وما وراء السماء هو الدِّيَو (السماء المرتفعة)، ودعامته الأنتريكشا (الفضاء المتوسط)؛ والمريچيات هي الأنتريكشا؛ والأرض هي المَرَ؛ والمياه التي تحت هي الآبَه.

### Indonesian (id) · Machine draft

Ia menciptakan dunia-dunia ini: ambhaḥ (air di atas), marīcīḥ (sinar cahaya), maraḥ dan ambhaḥ. Yang berada di seberang langit adalah dyauḥ (langit), penopangnya adalah antarikṣa (ruang antara); marīcī adalah antarikṣa; bumi adalah maraḥ; dan air yang di bawah adalah āpaḥ.

### Thai (th) · Machine draft

พระองค์ทรงสร้างโลกทั้งหลายเหล่านี้ คือ อมภะ (น้ำเบื้องบน) มรีจี (รัศมีแสง) มระ และ อมภะ สิ่งที่อยู่เหนือสวรรค์คือ เทาห์ (ท้องฟ้า) มีอันตริกษะ (ห้วงอากาศ) เป็นที่รองรับ รัศมีทั้งหลายคืออันตริกษะ แผ่นดินคือมระ และน้ำเบื้องล่างนั้นคืออาปะ

Cite as: Aitareya Upaniṣad 1.1.2. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/aitareya.1.1.2/
