# Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad 3.2.8

- id: `upanishads/brihadaranyaka.3.2.8`
- url: https://vedyatra.org/verses/upanishads/brihadaranyaka.3.2.8/
- speaker: Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad · Yājñavalkya to Uddālaka
- source edition: Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “बृहदारण्यक उपनिषद् 3p” (revision 311982) (Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0)
- translator: Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- review status: Machine draft

## Sanskrit

> हस्तौ वै ग्रहः ।
> स कर्मणातिग्रहेण गृहीतः ।
> हस्ताभ्यां हि कर्म करोति ॥ ३.२.८ ॥

## Transliteration (IAST)

> hastau vai grahaḥ |
> sa karmaṇātigraheṇa gṛhītaḥ |
> hastābhyāṃ hi karma karoti || 3.2.8 ||

## Word by word

- *hastau*: hands
- *vai*: indeed
- *grahaḥ*: grasper, sense-organ that takes hold
- *saḥ*: that
- *karmaṇā*: by action
- *atigraheṇa*: by the overgrasper, the object grasped
- *gṛhītaḥ*: grasped, seized
- *hastābhyām*: by the hands
- *hi*: for
- *karma*: action, work
- *karoti*: does, performs

## Translations

### Hindi (hi) · Machine draft

हाथ वास्तव में ग्रह हैं। वह कर्म द्वारा अतिग्रह से गृहीत होता है। क्योंकि हाथों से ही मनुष्य कर्म करता है।

### Tamil (ta) · Machine draft

கைகள் உண்மையில் கிரகம் ஆகும். அது செயலால், அதிகிரகத்தால் பிடிக்கப்படுகிறது. ஏனெனில் கைகளாலேயே ஒருவர் செயல் செய்கிறார்.

### Telugu (te) · Machine draft

చేతులు నిజానికి గ్రహాలు. అది కర్మ ద్వారా అతిగ్రహంచే గ్రహించబడుతుంది. ఎందుకంటే చేతులతోనే మనిషి కర్మ చేస్తాడు.

### Kannada (kn) · Machine draft

ಕೈಗಳೇ ಗ್ರಹ. ಅದು ಕರ್ಮದಿಂದ ಅತಿಗ್ರಹದಿಂದ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕೈಗಳಿಂದಲೇ ಕರ್ಮ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

### Malayalam (ml) · Machine draft

കൈകൾ തന്നെയാണ് ഗ്രഹം. അത് കർമ്മത്താൽ, അതിഗ്രഹത്താൽ ഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നു. കൈകളാൽ തന്നെയാണ് മനുഷ്യൻ കർമ്മം ചെയ്യുന്നത്.

### Bengali (bn) · Machine draft

হাত প্রকৃতপক্ষে গ্রহ। তা কর্ম দ্বারা অতিগ্রহ কর্তৃক গৃহীত হয়। কারণ হাত দিয়েই মানুষ কর্ম করে।

### Marathi (mr) · Machine draft

हात हेच खरोखर ग्रह आहेत. ते कर्माने अतिग्रहाद्वारे गृहीत होतात. कारण हातांनीच माणूस कर्म करतो.

### Gujarati (gu) · Machine draft

હાથ ખરેખર ગ્રહ છે. તે કર્મ દ્વારા અતિગ્રહ વડે ગૃહીત થાય છે. કારણ કે હાથથી જ માણસ કર્મ કરે છે.

### Punjabi (pa) · Machine draft

ਹੱਥ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਹ ਹਨ। ਉਹ ਕਰਮ ਰਾਹੀਂ ਅਤਿਗ੍ਰਹ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

### Odia (or) · Machine draft

ହାତ ପ୍ରକୃତରେ ଗ୍ରହ। ତାହା କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଅତିଗ୍ରହ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ହୁଏ। କାରଣ ହାତରେ ହିଁ ମଣିଷ କର୍ମ କରେ।

### Urdu (ur) · Machine draft

ہاتھ درحقیقت گرہ ہیں۔ وہ عمل کے ذریعے اتی گرہ سے گرفت میں لیے جاتے ہیں۔ کیونکہ ہاتھوں ہی سے انسان عمل کرتا ہے۔

### English (en) · Machine draft

The hands are indeed the graspers (grahas). It is grasped by action, by the over-grasper (atigraha). For by the hands one performs action.

### Spanish (es) · Machine draft

Las manos son en verdad los agarradores (grahas). Es asido por la acción, por el sobreagarrador (atigraha). Pues con las manos se realiza la acción.

### French (fr) · Machine draft

Les mains sont en vérité les saisisseurs (grahas). Il est saisi par l'action, par le sur-saisisseur (atigraha). Car c'est par les mains qu'on accomplit l'action.

### German (de) · Machine draft

Die Hände sind wahrlich die Ergreifer (grahas). Er wird durch die Handlung ergriffen, durch den Übergreifer (atigraha). Denn mit den Händen vollzieht man Handlung.

### Portuguese (pt) · Machine draft

As mãos são de fato os agarradores (grahas). Ele é agarrado pela ação, pelo super-agarrador (atigraha). Pois com as mãos se realiza a ação.

### Russian (ru) · Machine draft

Руки воистину суть захваты (грахи). Он захватывается действием, сверхзахватом (атиграха). Ибо руками совершается действие.

### Chinese (zh) · Machine draft

手确实是摄取者（graha）。它被行动所摄取，被超摄取者（atigraha）所摄取。因为人以手行动。

### Japanese (ja) · Machine draft

手こそが把握者（グラハ）である。それは行為によって、超把握者（アティグラハ）に捉えられる。手によって行為がなされるからである。

### Arabic (ar) · Machine draft

اليدان هما حقا القابضان (grahas). وهو مقبوض بالفعل، بالقابض الزائد (atigraha). فباليدين يُؤدى العمل.

### Indonesian (id) · Machine draft

Tangan sesungguhnya adalah penggenggam (graha). Ia digenggam oleh tindakan, oleh penggenggam berlebih (atigraha). Sebab dengan tangan seseorang melakukan perbuatan.

### Thai (th) · Machine draft

มือทั้งสองเป็นคราหะ มือถูกยึดไว้โดยกรรมซึ่งเป็นอติคราหะ เพราะด้วยมือจึงกระทำกรรมได้

Cite as: Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad 3.2.8. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/brihadaranyaka.3.2.8/
