Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad 6.3.4
Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad
अथैनमभिमृशति भ्रमदसि ।
ज्वलदसि ।
पूर्णमसि ।
प्रस्तब्धमसि ।
एकसभमसि ।
हिङ्कृतमसि ।
हिङ्क्रियमानमसि ।
उद्गीथमसि ।
उद्गीयमानमसि ।
श्रावितमसि ।
प्रत्याश्रावितमसि ।
आर्द्रे संदीप्तमसि ।
विभूरसि ।
प्रभूरसि ।
अन्नमसि ।
ज्योतिरसि ।
निधनमसि ।
संवर्गोऽसीति ॥ ६.३.४ ॥
athainamabhimṛśati bhramadasi |
jvaladasi |
pūrṇamasi |
prastabdhamasi |
ekasabhamasi |
hiṅkṛtamasi |
hiṅkriyamānamasi |
udgīthamasi |
udgīyamānamasi |
śrāvitamasi |
pratyāśrāvitamasi |
ārdre saṃdīptamasi |
vibhūrasi |
prabhūrasi |
annamasi |
jyotirasi |
nidhanamasi |
saṃvargo'sīti || 6.3.4 ||
Word by word
- atha
- then
- enam
- him (the vessel or the ladle)
- abhimṛśati
- he touches
- bhramat
- revolving
- asi
- you are
- jvalat
- blazing
- asi
- you are
- pūrṇam
- full
- asi
- you are
- prastabdham
- stiffened, firm
- asi
- you are
- eka-sabham
- one assembly, unified
- asi
- you are
- hiṅkṛtam
- sung with the hiṅ sound
- asi
- you are
- hiṅkriyamāṇam
- being sung with hiṅ
- asi
- you are
- udgītham
- the chanted song
- asi
- you are
- udgīyamānam
- being chanted
- asi
- you are
- śrāvitam
- caused to be proclaimed
- asi
- you are
- pratyāśrāvitam
- responded to
- asi
- you are
- ārdre
- in moisture
- saṃdīptam
- well kindled
- asi
- you are
- vibhuḥ
- all-pervading
- asi
- you are
- prabhuḥ
- mighty, powerful
- asi
- you are
- annam
- food
- asi
- you are
- jyotiḥ
- light
- asi
- you are
- nidhanam
- the resting-place, support
- asi
- you are
- saṃvargaḥ
- the absorbing, the gathering-in
- asi
- you are
- iti
- thus
Translations
हिन्दी (Hindi)
फिर वह उसे छूता है: 'तुम घूमने वाले हो, तुम जलने वाले हो, तुम पूर्ण हो, तुम दृढ़ हो, तुम एकसभ हो, तुम हिङ्कार से गाए गए हो, तुम हिङ्कार से गाए जाते हो, तुम उद्गीथ हो, तुम उद्गीयमान हो, तुम श्रावित हो, तुम प्रत्याश्रावित हो, आर्द्र में तुम अच्छी तरह प्रज्वलित हो, तुम विभु हो, तुम प्रभु हो, तुम अन्न हो, तुम ज्योति हो, तुम निधन (आश्रय) हो, तुम संवर्ग हो।'
தமிழ் (Tamil)
பின்னர் அதைத் தொடுகிறான்: "நீ சுழல்பவன், நீ ஒளிர்பவன், நீ நிறைந்தவன், நீ உறுதியானவன், நீ ஏகசபை, நீ ஹிங்காரத்தால் பாடப்பட்டவன், நீ ஹிங்கரிக்கப்படுபவன், நீ உத்கீதம், நீ உத்கீயமானம், நீ ஸ்ராவிதம், நீ ப்ரத்யாஸ்ராவிதம், ஈரத்தில் நீ நன்கு கொழுந்துவிட்டவன், நீ விபு, நீ ப்ரபு, நீ அன்னம், நீ ஜ்யோதி, நீ நிதனம் (ஆதாரம்), நீ ஸம்வர்கம்" என்று.
తెలుగు (Telugu)
తరువాత దాన్ని తాకుతాడు: "నీవు తిరిగేవాడవు, నీవు మండేవాడవు, నీవు పూర్ణుడవు, నీవు స్థిరమైనవాడవు, నీవు ఏకసభ, నీవు హింకారంతో పాడబడినవాడవు, నీవు హింక్రియమాణుడవు, నీవు ఉద్గీథం, నీవు ఉద్గీయమానం, నీవు శ్రావితం, నీవు ప్రత్యాశ్రావితం, తడిలో నీవు బాగా మండేవాడవు, నీవు విభువు, నీవు ప్రభువు, నీవు అన్నం, నీవు జ్యోతి, నీవు నిధనం (ఆశ్రయం), నీవు సంవర్గం" అని.
ಕನ್ನಡ (Kannada)
ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ: "ನೀನು ಸುತ್ತುವವನು, ನೀನು ಉರಿಯುವವನು, ನೀನು ಪೂರ್ಣನು, ನೀನು ದೃಢನು, ನೀನು ಏಕಸಭ, ನೀನು ಹಿಂಕಾರದಿಂದ ಹಾಡಲ್ಪಟ್ಟವನು, ನೀನು ಹಿಂಕ್ರಿಯಮಾಣನು, ನೀನು ಉದ್ಗೀಥ, ನೀನು ಉದ್ಗೀಯಮಾನ, ನೀನು ಶ್ರಾವಿತ, ನೀನು ಪ್ರತ್ಯಾಶ್ರಾವಿತ, ತೇವದಲ್ಲಿ ನೀನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಉರಿಯುವವನು, ನೀನು ವಿಭು, ನೀನು ಪ್ರಭು, ನೀನು ಅನ್ನ, ನೀನು ಜ್ಯೋತಿ, ನೀನು ನಿಧನ (ಆಶ್ರಯ), ನೀನು ಸಂವರ್ಗ" ಎಂದು.
മലയാളം (Malayalam)
പിന്നീട് അതിനെ തൊടുന്നു: "നീ ചുറ്റുന്നവനാണ്, നീ ജ്വലിക്കുന്നവനാണ്, നീ പൂർണ്ണനാണ്, നീ ദൃഢനാണ്, നീ ഏകസഭയാണ്, നീ ഹിങ്കാരത്താൽ പാടപ്പെട്ടവനാണ്, നീ ഹിങ്ക്രിയമാണനാണ്, നീ ഉദ്ഗീഥമാണ്, നീ ഉദ്ഗീയമാനമാണ്, നീ ശ്രാവിതമാണ്, നീ പ്രത്യാശ്രാവിതമാണ്, ഈർപ്പത്തിൽ നീ നന്നായി ജ്വലിച്ചവനാണ്, നീ വിഭുവാണ്, നീ പ്രഭുവാണ്, നീ അന്നമാണ്, നീ ജ്യോതിസ്സാണ്, നീ നിധനമാണ് (ആശ്രയം), നീ സംവർഗ്ഗമാണ്" എന്ന്.
বাংলা (Bengali)
এরপর সেটিকে স্পর্শ করে: "তুমি ঘূর্ণায়মান, তুমি প্রজ্বলিত, তুমি পূর্ণ, তুমি দৃঢ়, তুমি একসভ, তুমি হিঙ্কারে গীত, তুমি হিঙ্ক্রিয়মাণ, তুমি উদ্গীথ, তুমি উদ্গীয়মান, তুমি শ্রাবিত, তুমি প্রত্যাশ্রাবিত, আর্দ্রতায় তুমি ভালোভাবে প্রজ্বলিত, তুমি বিভু, তুমি প্রভু, তুমি অন্ন, তুমি জ্যোতি, তুমি নিধন (আশ্রয়), তুমি সংবর্গ" বলে।
मराठी (Marathi)
नंतर तो त्याला स्पर्श करतो: "तू फिरणारा आहेस, तू प्रज्वलित आहेस, तू पूर्ण आहेस, तू स्थिर आहेस, तू एकसभ आहेस, तू हिंकाराने गायलेला आहेस, तू हिंक्रियमाण आहेस, तू उद्गीथ आहेस, तू उद्गीयमान आहेस, तू श्रावित आहेस, तू प्रत्याश्रावित आहेस, ओलाव्यात तू चांगला प्रज्वलित आहेस, तू विभू आहेस, तू प्रभू आहेस, तू अन्न आहेस, तू ज्योती आहेस, तू निधन (आश्रय) आहेस, तू संवर्ग आहेस" असे म्हणत.
ગુજરાતી (Gujarati)
પછી તે તેને સ્પર્શે છે: "તું ભ્રમણ કરનાર છે, તું પ્રજ્વલિત છે, તું પૂર્ણ છે, તું દૃઢ છે, તું એકસભ છે, તું હિંકારથી ગવાયેલો છે, તું હિંક્રિયમાણ છે, તું ઉદ્ગીથ છે, તું ઉદ્ગીયમાન છે, તું શ્રાવિત છે, તું પ્રત્યાશ્રાવિત છે, ભેજમાં તું સારી રીતે પ્રજ્વલિત છે, તું વિભુ છે, તું પ્રભુ છે, તું અન્ન છે, તું જ્યોતિ છે, તું નિધન (આશ્રય) છે, તું સંવર્ગ છે" એમ કહીને.
ਪੰਜਾਬੀ (Punjabi)
ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਛੂੰਹਦਾ ਹੈ: "ਤੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਬਲਦਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਪੂਰਨ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਏਕਸਭ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹਿੰਕਾਰ ਨਾਲ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹਿੰਕ੍ਰਿਯਮਾਣ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਉਦ੍ਗੀਥ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਉਦ੍ਗੀਯਮਾਨ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਸ਼੍ਰਾਵਿਤ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਤਿਆਸ਼੍ਰਾਵਿਤ ਹੈਂ, ਗਿੱਲੇਪਣ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਲਦਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਵਿਭੂ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਅੰਨ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਜੋਤੀ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਨਿਧਨ (ਆਸਰਾ) ਹੈਂ, ਤੂੰ ਸੰਵਰ੍ਗ ਹੈਂ" ਕਹਿ ਕੇ।
ଓଡ଼ିଆ (Odia)
ତା'ପରେ ସେ ତାକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରେ: "ତୁମେ ଘୂରୁଥିବା, ତୁମେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ, ତୁମେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ ଦୃଢ଼, ତୁମେ ଏକସଭ, ତୁମେ ହିଙ୍କାରରେ ଗାଯାଯାଇଥିବା, ତୁମେ ହିଙ୍କ୍ରିୟମାଣ, ତୁମେ ଉଦ୍ଗୀଥ, ତୁମେ ଉଦ୍ଗୀୟମାନ, ତୁମେ ଶ୍ରାବିତ, ତୁମେ ପ୍ରତ୍ୟାଶ୍ରାବିତ, ଆର୍ଦ୍ରତାରେ ତୁମେ ଭଲ ଭାବେ ଜ୍ୱଳିଥିବା, ତୁମେ ବିଭୁ, ତୁମେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଅନ୍ନ, ତୁମେ ଜ୍ୟୋତି, ତୁମେ ନିଧନ (ଆଶ୍ରୟ), ତୁମେ ସଂବର୍ଗ" ବୋଲି।
اردو (Urdu)
پھر وہ اسے چھوتا ہے: "تو گھومنے والا ہے، تو جلنے والا ہے، تو پُر ہے، تو مضبوط ہے، تو ایک سبھا ہے، تو ہنکار سے گایا گیا ہے، تو ہنکریمان ہے، تو اُدگیتھ ہے، تو اُدگیمان ہے، تو شراوت ہے، تو پرتیاشراوت ہے، نمی میں تو خوب دہکا ہوا ہے، تو وِبھو ہے، تو پربھو ہے، تو انّ ہے، تو جیوتی ہے، تو نِدھن (سہارا) ہے، تو سمورگ ہے" کہہ کر۔
English (English)
Then he touches it, saying: "You are whirling, you are blazing, you are full, you are firm, you are the one assembly, you are sung with the hiṅ, you are being sung with hiṅ, you are the udgītha, you are being chanted, you are caused to be proclaimed, you are responded to, you are well kindled in the moist, you are all-pervading, you are mighty, you are food, you are light, you are the resting-place (nidhana), you are the absorbing (saṃvarga)."
Español (Spanish)
Luego lo toca, diciendo: "Eres giratorio, eres ardiente, eres pleno, eres firme, eres la única asamblea, eres cantado con el hiṅ, eres cantado con hiṅ, eres el udgītha, eres el que se canta, eres proclamado, eres respondido, eres bien encendido en lo húmedo, eres omnipresente, eres poderoso, eres alimento, eres luz, eres el lugar de reposo (nidhana), eres el absorbente (saṃvarga)."
Français (French)
Puis il le touche en disant : « Tu tournoies, tu flamboies, tu es plein, tu es ferme, tu es l'assemblée unique, tu es chanté avec le hiṅ, tu es chanté avec hiṅ, tu es l'udgītha, tu es celui qu'on chante, tu es fait proclamer, tu es répondu, tu es bien allumé dans l'humide, tu es omniprésent, tu es puissant, tu es nourriture, tu es lumière, tu es le lieu de repos (nidhana), tu es le ramassement (saṃvarga). »
Deutsch (German)
Dann berührt er es und spricht: "Du bist kreisend, du bist brennend, du bist voll, du bist fest, du bist die eine Versammlung, du bist mit dem hiṅ gesungen, du bist mit hiṅ gesungen werdend, du bist der udgītha, du bist der Gesungene, du bist zum Verkünden gebracht, du bist beantwortet, du bist gut entzündet im Feuchten, du bist allgegenwärtig, du bist mächtig, du bist Speise, du bist Licht, du bist die Ruhestätte (nidhana), du bist das Einsammelnde (saṃvarga)."
Português (Portuguese)
Em seguida, ele o toca, dizendo: "Você é giratório, você é ardente, você é pleno, você é firme, você é a assembleia única, você é cantado com o hiṅ, você é cantado com hiṅ, você é o udgītha, você é o que se canta, você é proclamado, você é respondido, você é bem aceso no úmido, você é onipresente, você é poderoso, você é alimento, você é luz, você é o lugar de repouso (nidhana), você é o que recolhe (saṃvarga)."
Русский (Russian)
Затем он касается его, говоря: «Ты вращаешься, ты пылаешь, ты полон, ты тверд, ты — единое собрание, ты воспет звуком хиṅ, ты воспеваем звуком хиṅ, ты — удгītха, ты — воспеваемое, ты заставляешь провозглашать, ты — отзывающееся, ты хорошо разожжён во влаге, ты всепроникающий, ты могущественный, ты — пища, ты — свет, ты — прибежище (нидхана), ты — собирающий воедино (самварга)».
中文 (Chinese)
然后他触摸它，说：“你是旋转者，你是燃烧者，你是圆满者，你是坚定者，你是唯一的集会，你以‘哼’声被歌唱，你被以‘哼’声歌唱，你是乌德吉塔，你是被歌唱者，你被宣告，你被应答，你在湿润中燃烧得很旺，你是遍在者，你是强大者，你是食物，你是光明，你是归宿（nidhana），你是收摄者（saṃvarga）。”
日本語 (Japanese)
次に彼はそれに触れて唱える。「汝は旋転するもの、汝は燃え上がるもの、汝は満ちたるもの、汝は堅固なもの、汝は一つの集会、汝は哼の声で歌われたもの、汝は哼の声で歌われつつあるもの、汝はウドギータ、汝は歌われつつあるもの、汝は宣告されたもの、汝は応答されたもの、汝は湿ったものの中でよく燃えるもの、汝は遍在するもの、汝は力あるもの、汝は食物、汝は光明、汝は帰着点（ニダナ）、汝は収摂するもの（サンヴァルガ）」
العربية (Arabic)
ثم يمسه قائلًا: «أنتَ الدائر، أنتَ المتّقد، أنتَ الممتلئ، أنتَ الثابت، أنتَ الجمع الواحد، أنتَ المُغنّى بالهِنْكارة، أنتَ المُهنْكَر، أنتَ الأُدْغِيث، أنتَ المُدْغَى، أنتَ المُعْلَن، أنتَ المُجاب، أنتَ المتّقد جيّدًا في الرطب، أنتَ المحيط بكل شيء، أنتَ القدير، أنتَ الطعام، أنتَ النور، أنتَ المأوى (نِدهانا)، أنتَ الجامع (سَمْفَرْغا)».
Bahasa Indonesia (Indonesian)
Kemudian ia menyentuhnya, dengan berkata: "Engkau berputar, engkau menyala, engkau penuh, engkau teguh, engkau satu sidang, engkau dinyanyikan dengan hiṅ, engkau dinyanyikan dengan hiṅ, engkau udgītha, engkau yang dinyanyikan, engkau yang diproklamasikan, engkau yang dijawab, engkau yang menyala baik dalam kelembapan, engkau yang meliputi segalanya, engkau yang perkasa, engkau makanan, engkau cahaya, engkau tempat berhenti (nidhana), engkau yang menghimpun (saṃvarga)."
ไทย (Thai)
จากนั้นเขาจับต้องสิ่งนี้พร้อมกล่าวว่า "พระองค์หมุนวนอยู่ พระองค์ลุกโพลง พระองค์เต็มเปี่ยม พระองค์มั่นคง พระองค์คือสภาเดียว พระองค์ถูกขับร้องด้วยหิงกะ พระองค์กำลังถูกขับร้องด้วยหิงกะ พระองค์คืออุทคีถะ พระองค์กำลังถูกขับร้อง พระองค์ถูกทำให้ประกาศ พระองค์ได้รับการตอบรับ พระองค์ถูกจุดขึ้นอย่างดีในความชื้น พระองค์แผ่ซ่านไปทั่ว พระองค์ยิ่งใหญ่ พระองค์คืออาหาร พระองค์คือแสง พระองค์คือนิธนะ พระองค์คือสังวรรค"
Source and review
- Source edition
- Bṛhadāraṇyaka Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “बृहदारण्यक उपनिषद् 6p” (revision 300812)
- Text licence
- Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0
- Translator
- Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- Review status
- Machine draft