# Chāndogya Upaniṣad 3.13.2

- id: `upanishads/chandogya.3.13.2`
- url: https://vedyatra.org/verses/upanishads/chandogya.3.13.2/
- speaker: Chāndogya Upaniṣad
- source edition: Chāndogya Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “छान्दोग्योपनिषद्/अध्यायः ३” (revision 369805) (Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0)
- translator: Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- review status: Machine draft

## Sanskrit

> अथ योऽस्य दक्षिणः सुषिः स व्यानस्तच्छ्रोत्रꣳस चन्द्रमास्तदेतच्छ्रीश्च यशश्चेत्युपासीत श्रीमान्यशस्वी भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.२ ॥

## Transliteration (IAST)

> atha yo'sya dakṣiṇaḥ suṣiḥ sa vyānastacchrotraṃsa candramāstadetacchrīśca yaśaścetyupāsīta śrīmānyaśasvī bhavati ya evaṃ veda || 3.13.2 ||

## Word by word

- *atha*: then
- *yaḥ*: which
- *asya*: of it
- *dakṣiṇaḥ*: southern
- *suṣiḥ*: opening
- *saḥ*: that
- *vyānaḥ*: diffused breath
- *tat*: that
- *śrotram*: ear
- *saḥ*: that
- *candramāḥ*: moon
- *tat*: that
- *etat*: this
- *śrīḥ*: prosperity
- *ca*: and
- *yaśaḥ*: fame
- *ca*: and
- *iti*: thus
- *upāsīta*: should meditate
- *śrīmān*: prosperous
- *yaśasvī*: famous
- *bhavati*: becomes
- *yaḥ*: who
- *evam*: thus
- *veda*: knows

## Translations

### Hindi (hi) · Machine draft

फिर इसका जो दक्षिण छिद्र है, वह व्यान है; वह श्रोत्र है; वह चन्द्रमा है। इसे श्री और यश के रूप में उपासना करनी चाहिए। जो इस प्रकार जानता है वह श्रीमान और यशस्वी होता है।

### Tamil (ta) · Machine draft

பின்னர் இதன் தெற்கு நோக்கிய துவாரம் வ்யானன்; அதுவே செவி; அதுவே சந்திரன். இதை ஸ்ரீயாகவும் யசஸாகவும் உபாசிக்க வேண்டும். இவ்வாறு அறிபவன் ஸ்ரீமானும் யசஸ்வியும் ஆகிறான்.

### Telugu (te) · Machine draft

తరువాత దీని దక్షిణ రంధ్రం వ్యానం; అదే చెవి; అదే చంద్రుడు. దీనిని శ్రీగా, యశస్సుగా ఉపాసించాలి. ఇలా తెలిసినవాడు శ్రీమంతుడు, యశస్వి అవుతాడు.

### Kannada (kn) · Machine draft

ನಂತರ ಇದರ ದಕ್ಷಿಣ ರಂಧ್ರ ವ್ಯಾನ; ಅದೇ ಕಿವಿ; ಅದೇ ಚಂದ್ರ. ಇದನ್ನು ಶ್ರೀ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸಾಗಿ ಉಪಾಸಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನು ಶ್ರೀಮಂತನೂ ಯಶಸ್ವಿಯೂ ಆಗುತ್ತಾನೆ.

### Malayalam (ml) · Machine draft

അതിന്റെ തെക്കുള്ള സുഷിരം വ്യാനനാണ്; അതാണ് ശ്രോത്രം; അതാണ് ചന്ദ്രൻ. ഇതിനെ ശ്രീയും യശസ്സുമായി ഉപാസിക്കണം. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ ശ്രീമാനും യശസ്വിയും ആകുന്നു.

### Bengali (bn) · Machine draft

তারপর এর যে দক্ষিণ ছিদ্র, সেটি ব্যান; সেটিই শ্রোত্র; সেটিই চন্দ্র। একে শ্রী ও যশরূপে উপাসনা করবে। যে এভাবে জানে সে শ্রীমান ও যশস্বী হয়।

### Marathi (mr) · Machine draft

नंतर याचे जे दक्षिणेकडील छिद्र ते व्यान; तेच श्रोत्र; तोच चंद्र. याची श्री आणि यश म्हणून उपासना करावी. असे जाणणारा श्रीमान आणि यशस्वी होतो.

### Gujarati (gu) · Machine draft

પછી આનું જે દક્ષિણ છિદ્ર છે તે વ્યાન છે; તે જ શ્રોત્ર છે; તે જ ચંદ્ર છે. આને શ્રી અને યશ તરીકે ઉપાસવું. આ રીતે જાણનાર શ્રીમાન અને યશસ્વી થાય છે.

### Punjabi (pa) · Machine draft

ਫਿਰ ਇਸਦਾ ਜੋ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਦਾ ਛੇਦ ਹੈ ਉਹ ਵਿਆਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਸ਼੍ਰੋਤਰ ਹੈ; ਉਹੀ ਚੰਦਰਮਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਯਸ਼ਸਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### Odia (or) · Machine draft

ଏହାର ଦକ୍ଷିଣ ଛିଦ୍ର ବ୍ୟାନ; ସେହି ଶ୍ରୋତ୍ର; ସେହି ଚନ୍ଦ୍ର। ଏହାକୁ ଶ୍ରୀ ଓ ଯଶ ରୂପେ ଉପାସନା କରିବା ଉଚିତ। ଯେ ଏପରି ଜାଣେ ସେ ଶ୍ରୀମାନ ଓ ଯଶସ୍ୱୀ ହୁଏ।

### Urdu (ur) · Machine draft

پھر اس کا جو دکشن سوراخ ہے وہ ویان ہے؛ وہی شروتر (کان) ہے؛ وہی چندرما ہے۔ اسے شری اور یش کے طور پر اپاسنا کرنی چاہیے۔ جو اس طرح جانتا ہے وہ شری مان اور یشسوی ہوتا ہے۔

### English (en) · Machine draft

Then, the southern opening of this heart is the diffused breath (vyāna); that is the ear; that is the moon. One should meditate on this as prosperity (śrī) and fame (yaśas); one who knows thus becomes prosperous and famous.

### Spanish (es) · Machine draft

Luego, la abertura meridional de este corazón es el vyāna (aliento difuso); eso es el oído; eso es la luna. Debe meditarse en ello como prosperidad (śrī) y gloria (yaśas); quien así lo conoce se vuelve próspero y renombrado.

### French (fr) · Machine draft

Ensuite, l'ouverture méridionale de ce cœur est le vyāna (souffle diffus); c'est l'oreille; c'est la lune. On doit méditer cela comme prospérité (śrī) et gloire (yaśas); celui qui sait ainsi devient prospère et renommé.

### German (de) · Machine draft

Die südliche Öffnung dieses Herzens ist der verteilte Atem (vyāna); er ist das Ohr; er ist der Mond. Man soll dies als Wohlstand (śrī) und Ruhm (yaśas) verehren; wer so erkennt, wird wohlhabend und berühmt.

### Portuguese (pt) · Machine draft

Depois, a abertura meridional deste coração é o vyāna (respiração difusa); isto é o ouvido; isto é a lua. Deve-se meditar nisto como prosperidade (śrī) e glória (yaśas); quem assim conhece torna-se próspero e renomado.

### Russian (ru) · Machine draft

Далее, южное отверстие этого сердца — это vyāna (разлитое дыхание); это слух; это луна. Следует почитать это как процветание (śrī) и слава (yaśas); тот, кто так знает, становится процветающим и прославленным.

### Chinese (zh) · Machine draft

再者，此心的南向孔窍是遍行气（vyāna）；它就是听觉；它就是月亮。应当将其作为吉祥（śrī）与名声（yaśas）来观想；如此知晓之人便成为吉祥而有名望的人。

### Japanese (ja) · Machine draft

次に、この心臓の南向きの穴は遍行気（vyāna）であり、それは耳であり、それは月である。これを吉祥（śrī）と名声（yaśas）として瞑想すべきである。このように知る者は繁栄し、名声を得る。

### Arabic (ar) · Machine draft

ثم إن الثقب الجنوبي لهذا القلب هو النَّفَس المنتشر (vyāna)؛ وهو السمع؛ وهو القمر. ينبغي التأمل فيه بوصفه الازدهار (śrī) والشهرة (yaśas)؛ ومن يعرف هكذا يصير مزدهرًا ومشهورًا.

### Indonesian (id) · Machine draft

Kemudian, lubang selatan hati ini adalah vyāna (napas yang menyebar); itulah telinga; itulah bulan. Hendaknya ia direnungkan sebagai kemakmuran (śrī) dan kemasyhuran (yaśas); siapa yang mengetahui demikian menjadi makmur dan termasyhur.

### Thai (th) · Machine draft

ต่อจากนั้น ช่องทางทิศใต้ของหัวใจนี้คือวยานะซึ่งกระจายไปทั่ว ช่องนั้นคือหู ช่องนั้นคือดวงจันทร์ ควรภาวนาสิ่งนี้ว่าเป็นศรี และเป็นเกียรติยศ ผู้ที่รู้เช่นนี้ย่อมมีความรุ่งเรืองและมีชื่อเสียง

Cite as: Chāndogya Upaniṣad 3.13.2. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/chandogya.3.13.2/