Chāndogya Upaniṣad 3.13.3
Chāndogya Upaniṣad
अथ योऽस्य प्रत्यङ्सुषिः सोऽपानः सा वाक्सोऽग्निस्तदेतद्ब्रह्मवर्चसमन्नाद्यमित्युपासीत ब्रह्मवर्चस्यन्नादो भवति य एवं वेद ॥ ३.१३.३ ॥
atha yo'sya pratyaṅsuṣiḥ so'pānaḥ sā vākso'gnistadetadbrahmavarcasamannādyamityupāsīta brahmavarcasyannādo bhavati ya evaṃ veda || 3.13.3 ||
Word by word
- atha
- then, now
- yaḥ
- which, who
- asya
- of this (person)
- pratyṅ-suṣiḥ
- western opening (orifice)
- saḥ
- that
- apānaḥ
- the downward breath, apāna
- sā
- that
- vāk
- speech
- saḥ
- that
- agniḥ
- fire
- tat
- that
- etat
- this
- brahma-varcasam
- the splendour of holy power
- annādyam
- food-eating power, sustenance
- iti
- thus
- upāsīta
- one should meditate upon
- brahma-varcasī
- possessed of holy splendour
- annādaḥ
- eater of food, nourished
- bhavati
- becomes
- yaḥ
- who
- evam
- thus
- veda
- knows
Translations
हिन्दी (Hindi)
अब जो इसका पश्चिम की ओर का छिद्र है, वह अपान है और वह वाक् है, वह अग्नि है। इसे 'ब्रह्मवर्चस' और 'अन्नाद्य' मानकर उपासना करनी चाहिए। जो इस प्रकार जानता है, वह ब्रह्मवर्चस्वी और अन्न खाने वाला होता है।
தமிழ் (Tamil)
இப்போது இவனுடைய மேற்குப் புறத் துளை அபானன்; அதுவே வாக்; அதுவே அக்னி. இதை 'பிரம்மவர்சஸம்', 'அன்னாத்யம்' என்று உபாசிக்க வேண்டும். இவ்வாறு அறிபவன் பிரம்மவர்சஸ்வியாகவும் உணவை உண்பவனாகவும் ஆகிறான்.
తెలుగు (Telugu)
ఇప్పుడు ఇతని పడమటి దిశ రంధ్రం అపానం; అదే వాక్కు; అదే అగ్ని. దీనిని 'బ్రహ్మవర్చసం', 'అన్నాద్యం' అని ఉపాసించాలి. ఇలా తెలిసినవాడు బ్రహ్మవర్చస్వి, అన్నాదుడు అవుతాడు.
ಕನ್ನಡ (Kannada)
ಈಗ ಇವನ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನ ರಂಧ್ರವು ಅಪಾನ; ಅದೇ ವಾಕ್; ಅದೇ ಅಗ್ನಿ. ಇದನ್ನು 'ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸ', 'ಅನ್ನಾದ್ಯ' ಎಂದು ಉಪಾಸಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ತಿಳಿದವನು ಬ್ರಹ್ಮವರ್ಚಸ್ವಿಯೂ ಅನ್ನಾದನೂ ಆಗುತ್ತಾನೆ.
മലയാളം (Malayalam)
ഇപ്പോൾ ഇവന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തെ ദ്വാരം അപാനനാണ്; അത് വാക്കാണ്; അത് അഗ്നിയാണ്. ഇതിനെ 'ബ്രഹ്മവർച്ചസം', 'അന്നാദ്യം' എന്നിങ്ങനെ ഉപാസിക്കണം. ഇപ്രകാരം അറിയുന്നവൻ ബ്രഹ്മവർച്ചസ്വിയും അന്നാദനും ആകുന്നു.
বাংলা (Bengali)
এখন এর পশ্চিমমুখী যে ছিদ্র, তা অপান; তাই বাক্; তাই অগ্নি। একে 'ব্রহ্মবর্চস' ও 'অন্নাদ্য' রূপে উপাসনা করা উচিত। যে এভাবে জানে, সে ব্রহ্মতেজস্বী ও অন্নভোক্তা হয়।
मराठी (Marathi)
आता याचे पश्चिमेकडील छिद्र आहे ते अपान आहे; तीच वाणी आहे; तोच अग्नी आहे. याला 'ब्रह्मवर्चस' आणि 'अन्नाद्य' म्हणून उपासावे. असे जाणणारा ब्रह्मतेजस्वी आणि अन्नभोक्ता होतो.
ગુજરાતી (Gujarati)
હવે આનું પશ્ચિમ તરફનું છિદ્ર તે અપાન છે; તે જ વાણી છે; તે જ અગ્નિ છે. આને 'બ્રહ્મવર્ચસ' અને 'અન્નાદ્ય' તરીકે ઉપાસવું. આ રીતે જાણનાર બ્રહ્મતેજસ્વી અને અન્નભોક્તા થાય છે.
ਪੰਜਾਬੀ (Punjabi)
ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਦਾ ਛਿਦਰ ਅਪਾਨ ਹੈ; ਉਹੀ ਵਾਕ ਹੈ; ਉਹੀ ਅਗਨੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਬ੍ਰਹਮਵਰਚਸ' ਅਤੇ 'ਅੰਨਾਦਯ' ਵਜੋਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਤੇਜ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅੰਨ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ଓଡ଼ିଆ (Odia)
ଏବେ ଏହାର ପଶ୍ଚିମମୁଖୀ ଛିଦ୍ର ଅପାନ; ତାହା ବାକ୍; ତାହା ଅଗ୍ନି। ଏହାକୁ 'ବ୍ରହ୍ମବର୍ଚସ' ଓ 'ଅନ୍ନାଦ୍ୟ' ଭାବେ ଉପାସନା କରିବା ଉଚିତ। ଯେ ଏପରି ଜାଣେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମତେଜସ୍ବୀ ଓ ଅନ୍ନଭୋକ୍ତା ହୁଏ।
اردو (Urdu)
اب اس کا جو مغربی رخ کا سوراخ ہے وہ اپان ہے، وہی واک ہے، وہی اگنی ہے۔ اسے 'برہم ورچس' اور 'اَنّاد्य' سمجھ کر اس کی عبادت کرنی چاہیے۔ جو اس طرح جانتا ہے وہ برہم ورچسی اور انّاد (غذا کھانے والا) ہوتا ہے۔
English (English)
Now, the western opening of this one is apāna, and that is speech, and that is fire. One should meditate on this as the splendour of brahman and as the food-giver. He who knows thus becomes radiant with brahman's splendour and a partaker of food.
Español (Spanish)
Ahora, la abertura occidental de este es el apāna, y eso es el habla, y eso es el fuego. Se debe meditar en esto como el esplendor de brahman y como lo que da alimento. Quien así lo sabe se vuelve radiante con el esplendor de brahman y partícipe del alimento.
Français (French)
Or, l'ouverture occidentale de celui-ci est l'apāna, et cela est la parole, et cela est le feu. On doit méditer ceci comme la splendeur de brahman et comme ce qui donne la nourriture. Celui qui sait ainsi devient rayonnant de la splendeur de brahman et jouit de la nourriture.
Deutsch (German)
Die westliche Öffnung dieses ist apāna, und diese ist die Rede, und diese ist das Feuer. Man soll dies als den Glanz von brahman und als Nahrungsspender verehren. Wer so weiß, wird strahlend durch den Glanz von brahman und ein Empfänger von Nahrung.
Português (Portuguese)
Ora, a abertura ocidental deste é o apāna, e isso é a fala, e isso é o fogo. Deve-se meditar nisso como o esplendor de brahman e como o doador de alimento. Quem assim sabe torna-se radiante com o esplendor de brahman e partícipe do alimento.
Русский (Russian)
Западное отверстие этого — это апāна, и это речь, и это огонь. Следует почитать это как сияние брахмана и как дающее пищу. Тот, кто так знает, становится сияющим сиянием брахмана и вкусившим пищу.
中文 (Chinese)
此人的西向孔道即是下行气（apāna），即是言语，即是火。应当把它作为梵的光辉与食物之源来观想。如此知晓者，便成为具有梵之光辉并享有食物的人。
日本語 (Japanese)
さてこの者の西向きの穴は下気（apāna）であり、それは言葉であり、それは火である。これをブラフマンの輝きであり食物であるとして念ずべきである。このように知る者はブラフマンの輝きを得、食物に与る者となる。
العربية (Arabic)
والآن، الفتحة الغربية لهذا هي الأبانا، وهي الكلام، وهي النار. ينبغي التأمل فيها بوصفها بهاء البراهمان ومصدر الطعام. من يعرف هكذا يصير متألقًا ببهاء البراهمان ومتمتعًا بالطعام.
Bahasa Indonesia (Indonesian)
Sekarang, lubang di sisi barat dari ini adalah apāna, dan itu adalah ucapan, dan itu adalah api. Hendaknya seseorang merenungkan ini sebagai kemuliaan brahman dan pemberi makanan. Siapa yang mengetahui demikian menjadi bercahaya dengan kemuliaan brahman dan penikmat makanan.
ไทย (Thai)
ต่อไป ช่องทางทิศตะวันตกของหัวใจนี้คืออปานะ ช่องนั้นคือวาจา ช่องนั้นคือไฟ ควรภาวนาสิ่งนี้ว่าเป็นรัศมีแห่งพรหมันและเป็นผู้ให้อาหาร ผู้ที่รู้เช่นนี้ย่อมมีรัศมีแห่งพรหมันและได้เป็นผู้รับอาหาร
Source and review
- Source edition
- Chāndogya Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “छान्दोग्योपनिषद्/अध्यायः ३” (revision 369805)
- Text licence
- Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0
- Translator
- Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- Review status
- Machine draft