Chāndogya Upaniṣad 5.1.1
Chāndogya Upaniṣad
यो ह वै ज्येष्ठं च श्रेष्ठं च वेद ज्येष्ठश्च ह वै श्रेष्ठश्च भवति प्राणो वाव ज्येष्ठश्च श्रेष्ठश्च ॥ ५.१.१ ॥
yo ha vai jyeṣṭhaṃ ca śreṣṭhaṃ ca veda jyeṣṭhaśca ha vai śreṣṭhaśca bhavati prāṇo vāva jyeṣṭhaśca śreṣṭhaśca || 5.1.1 ||
Word by word
- yaḥ
- he who
- ha
- indeed
- vai
- verily
- jyeṣṭham
- the eldest, most senior
- ca
- and
- śreṣṭham
- the best, most excellent
- ca
- and
- veda
- knows
- jyeṣṭhaḥ
- the eldest
- ca
- and
- ha
- indeed
- vai
- verily
- śreṣṭhaḥ
- the best
- ca
- and
- bhavati
- becomes
- prāṇaḥ
- breath, life-breath
- vāva
- indeed, surely
- jyeṣṭhaḥ
- the eldest
- ca
- and
- śreṣṭhaḥ
- the best
- ca
- and
Translations
हिन्दी (Hindi)
जो निश्चय ही ज्येष्ठ और श्रेष्ठ को जानता है, वह निश्चय ही ज्येष्ठ और श्रेष्ठ हो जाता है। प्राण ही ज्येष्ठ और श्रेष्ठ है।
தமிழ் (Tamil)
எவன் மூத்ததையும் சிறந்ததையும் அறிகிறானோ, அவன் நிச்சயமாக மூத்தவனும் சிறந்தவனும் ஆகிறான். பிராணனே மூத்ததும் சிறந்ததும் ஆகும்.
తెలుగు (Telugu)
ఎవరు జ్యేష్ఠాన్ని, శ్రేష్ఠాన్ని తెలుసుకుంటాడో, అతడు నిజంగా జ్యేష్ఠుడు, శ్రేష్ఠుడు అవుతాడు. ప్రాణమే జ్యేష్ఠం, శ్రేష్ఠం.
ಕನ್ನಡ (Kannada)
ಯಾರು ಜ್ಯೇಷ್ಠವನ್ನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಜ್ಯೇಷ್ಠನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಆಗುತ್ತಾನೆ. ಪ್ರಾಣವೇ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ.
മലയാളം (Malayalam)
ആരെങ്കിലും ജ്യേഷ്ഠത്തെയും ശ്രേഷ്ഠത്തെയും അറിയുന്നുവോ, അവൻ നിശ്ചയമായും ജ്യേഷ്ഠനും ശ്രേഷ്ഠനും ആകുന്നു. പ്രാണൻ തന്നെയാണ് ജ്യേഷ്ഠവും ശ്രേഷ്ഠവും.
বাংলা (Bengali)
যে নিশ্চয়ই জ্যেষ্ঠ ও শ্রেষ্ঠকে জানে, সে নিশ্চয়ই জ্যেষ্ঠ ও শ্রেষ্ঠ হয়। প্রাণই জ্যেষ্ঠ ও শ্রেষ্ঠ।
मराठी (Marathi)
जो निश्चितपणे ज्येष्ठ आणि श्रेष्ठ जाणतो, तो निश्चितपणे ज्येष्ठ आणि श्रेष्ठ होतो. प्राणच ज्येष्ठ आणि श्रेष्ठ आहे.
ગુજરાતી (Gujarati)
જે નિશ્ચયપૂર્વક જ્યેષ્ઠ અને શ્રેષ્ઠને જાણે છે, તે નિશ્ચયપૂર્વક જ્યેષ્ઠ અને શ્રેષ્ઠ બને છે. પ્રાણ જ જ્યેષ્ઠ અને શ્રેષ્ઠ છે.
ਪੰਜਾਬੀ (Punjabi)
ਜੋ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਜੇਠ ਅਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਜੇਠ ਅਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਣ ਹੀ ਜੇਠ ਅਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ।
ଓଡ଼ିଆ (Odia)
ଯିଏ ନିଶ୍ଚୟ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠକୁ ଜାଣେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଏ। ପ୍ରାଣ ହିଁ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
اردو (Urdu)
جو شخص بے شک جیٹھ اور شریشٹھ کو جانتا ہے، وہ بے شک جیٹھ اور شریشٹھ ہو جاتا ہے۔ پران ہی جیٹھ اور شریشٹھ ہے۔
English (English)
Whoever knows the eldest and the best becomes indeed the eldest and the best. Prāṇa (breath) is indeed the eldest and the best.
Español (Spanish)
Quien conoce lo más antiguo y lo mejor, en verdad se vuelve lo más antiguo y lo mejor. El prāṇa (aliento) es en verdad lo más antiguo y lo mejor.
Français (French)
Celui qui connaît l'aîné et le meilleur devient en vérité l'aîné et le meilleur. Le prāṇa (souffle) est en vérité l'aîné et le meilleur.
Deutsch (German)
Wer das Älteste und das Beste kennt, wird wahrlich der Älteste und der Beste. Der prāṇa (Atem) ist wahrlich das Älteste und das Beste.
Português (Portuguese)
Quem conhece o mais velho e o melhor torna-se, de fato, o mais velho e o melhor. O prāṇa (sopro) é, de fato, o mais velho e o melhor.
Русский (Russian)
Тот, кто знает старшего и лучшего, поистине становится старшим и лучшим. Прана (дыхание) поистине есть старший и лучший.
中文 (Chinese)
知晓长者与最好者的人,确实成为长者与最好者。气息(prāṇa)确实是长者与最好者。
日本語 (Japanese)
長きものと最善のものを知る者は、まことに長きものとなり最善のものとなる。プラーナ(気息)こそまことに長きものであり最善のものである。
العربية (Arabic)
من يعرف الأكبر والأفضل يصبح حقًا الأكبر والأفضل. البرانا (النفس) هو حقًا الأكبر والأفضل.
Bahasa Indonesia (Indonesian)
Siapa yang mengetahui yang tertua dan yang terbaik, sungguh ia menjadi yang tertua dan yang terbaik. Prāṇa (napas) sungguh adalah yang tertua dan yang terbaik.
ไทย (Thai)
ผู้ที่รู้สิ่งที่เก่าแก่ที่สุดและประเสริฐที่สุด ย่อมเป็นผู้เก่าแก่ที่สุดและประเสริฐที่สุดจริงๆ ปราณ (ลมหายใจ) เป็นสิ่งที่เก่าแก่ที่สุดและประเสริฐที่สุดจริงๆ
Source and review
- Source edition
- Chāndogya Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “छान्दोग्योपनिषद्/अध्यायः ५” (revision 223617)
- Text licence
- Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0
- Translator
- Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- Review status
- Machine draft