# Maitrāyaṇī Upaniṣad 2.11

- id: `upanishads/maitrayani.2.11`
- url: https://vedyatra.org/verses/upanishads/maitrayani.2.11/
- speaker: Maitrāyaṇī Upaniṣad
- source edition: Maitrāyaṇī Upaniṣad, Sanskrit Wikisource, page “मैत्रायण्युपनिषत्” (revision 398073) (Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0)
- translator: Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- review status: Machine draft

## Sanskrit

> स वा एष शुद्धः स्थिरोऽचलश्चालेपोऽव्यग्रो निःस्पृहः प्रेक्षकवदवस्थितः स्वस्य चरितभुग्गुणमयेन पटेनात्मानमन्तर्धीयावस्थित इत्यवस्थित इति ॥ २.११ ॥

## Transliteration (IAST)

> sa vā eṣa śuddhaḥ sthiro'calaścālepo'vyagro niḥspṛhaḥ prekṣakavadavasthitaḥ svasya caritabhugguṇamayena paṭenātmānamantardhīyāvasthita ityavasthita iti || 2.11 ||

## Word by word

- *sa*: he
- *vai*: indeed
- *eṣaḥ*: this
- *śuddhaḥ*: pure
- *sthiraḥ*: steady
- *acalaḥ*: unmoving
- *ca*: and
- *alepaḥ*: unstained
- *avyagraḥ*: undistracted
- *niḥspṛhaḥ*: without desire
- *prekṣaka-vat*: like a spectator
- *avasthitaḥ*: situated
- *svasya*: his own
- *carita-bhuk*: enjoyer of conduct
- *guṇa-mayena*: made of qualities
- *paṭena*: by a cloth
- *ātmānam*: self
- *antardhīya*: concealing
- *avasthitaḥ*: situated
- *iti*: thus
- *avasthitaḥ*: situated
- *iti*: thus

## Translations

### Hindi (hi) · Machine draft

वह यह आत्मा शुद्ध, स्थिर, अचल, निर्लेप, शांत और इच्छा-रहित है; दर्शक की तरह स्थित रहता है। अपने आचरण के फल का भोक्ता होकर, गुणमय वस्त्र से अपने को ढककर वह स्थित रहता है, इस प्रकार स्थित रहता है।

### Tamil (ta) · Machine draft

அந்த இந்த ஆத்மா தூய்மையும் நிலைபேறும் அசைவற்றவனுமாய், பற்றற்றவனாய், கலக்கமற்றவனாய், ஆசையற்றவனாய், சாட்சியைப் போல் நிலைத்திருக்கிறான். தன் நடத்தையின் பலனை அனுபவிப்பவனாய், குணமயமான துணியால் தன்னை மறைத்துக்கொண்டு நிலைத்திருக்கிறான்; இவ்வாறு நிலைத்திருக்கிறான்.

### Telugu (te) · Machine draft

ఆ ఈ ఆత్మ శుద్ధుడు, స్థిరుడు, అచలుడు, అంటనివాడు, చలించనివాడు, కోరికలు లేనివాడు; ప్రేక్షకుడిలా స్థితుడై ఉంటాడు. తన ప్రవర్తన ఫలాన్ని అనుభవించేవాడై, గుణమయమైన వస్త్రంతో తనను కప్పుకొని స్థితుడై ఉంటాడు; ఇలా స్థితుడై ఉంటాడు.

### Kannada (kn) · Machine draft

ಆ ಈ ಆತ್ಮವು ಶುದ್ಧ, ಸ್ಥಿರ, ಅಚಲ, ಅಂಟಿಕೆಯಿಲ್ಲದವನು, ಅವ್ಯಗ್ರ, ಆಸೆಯಿಲ್ಲದವನು; ಪ್ರೇಕ್ಷಕನಂತೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ತನ್ನ ನಡೆಯ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವನಾಗಿ, ಗುಣಮಯ ವಸ್ತ್ರದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಮರೆಮಾಡಿಕೊಂಡು ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ; ಹೀಗೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.

### Malayalam (ml) · Machine draft

ആ ഈ ആത്മാവ് ശുദ്ധനും സ്ഥിരനും അചലനും നിർലേപനും അവ്യഗ്രനും നിഃസ്പൃഹനുമാണ്; സാക്ഷിയെപ്പോലെ സ്ഥിതനായിരിക്കുന്നു. സ്വന്തം നടപ്പിന്റെ ഫലം ഭുജിക്കുന്നവനായി, ഗുണമയമായ വസ്ത്രത്താൽ തന്നെ മറച്ച് സ്ഥിതനായിരിക്കുന്നു; ഇങ്ങനെ സ്ഥിതനായിരിക്കുന്നു.

### Bengali (bn) · Machine draft

সেই এই আত্মা শুদ্ধ, স্থির, অচল, নির্লিপ্ত, অব্যগ্র ও স্পৃহাহীন; দর্শকের মতো অবস্থান করে। নিজের আচরণের ফলভোক্তা হয়ে, গুণময় বস্ত্রে নিজেকে আবৃত করে সে অবস্থান করে; এভাবেই অবস্থান করে।

### Marathi (mr) · Machine draft

तो हा आत्मा शुद्ध, स्थिर, अचल, निर्लेप, अव्यग्र आणि निःस्पृह आहे; साक्षीप्रमाणे स्थित असतो. आपल्या आचरणाच्या फलाचा भोक्ता होऊन, गुणमय वस्त्राने स्वतःला झाकून तो स्थित असतो; अशा रीतीने स्थित असतो.

### Gujarati (gu) · Machine draft

તે આ આત્મા શુદ્ધ, સ્થિર, અચળ, અલિપ્ત, અવ્યગ્ર અને નિઃસ્પૃહ છે; પ્રેક્ષક જેવો સ્થિત રહે છે. પોતાના આચરણના ફળનો ભોક્તા થઈને, ગુણમય વસ્ત્રથી પોતાને ઢાંકીને તે સ્થિત રહે છે; આ રીતે સ્થિત રહે છે.

### Punjabi (pa) · Machine draft

ਉਹ ਇਹ ਆਤਮਾ ਸ਼ੁੱਧ, ਸਥਿਰ, ਅਚਲ, ਨਿਰਲੇਪ, ਅਵਿਆਕੁਲ ਅਤੇ ਨਿਰਸਪ੍ਰਹ ਹੈ; ਦਰਸ਼ਕ ਵਾਂਗ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਆਚਰਣ ਦੇ ਫਲ ਦਾ ਭੋਗੀ ਹੋ ਕੇ, ਗੁਣਮਈ ਵਸਤਰ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਢਕ ਕੇ ਉਹ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

### Odia (or) · Machine draft

ସେ ଏହି ଆତ୍ମା ଶୁଦ୍ଧ, ସ୍ଥିର, ଅଚଳ, ଅଲିପ୍ତ, ଅବ୍ୟଗ୍ର ଓ ନିଃସ୍ପୃହ; ସାକ୍ଷୀ ପରି ସ୍ଥିତ ରହେ। ନିଜ ଆଚରଣର ଫଳଭୋକ୍ତା ହୋଇ, ଗୁଣମୟ ବସ୍ତ୍ରରେ ନିଜକୁ ଆବୃତ କରି ସେ ସ୍ଥିତ ରହେ; ଏହିପରି ସ୍ଥିତ ରହେ।

### Urdu (ur) · Machine draft

وہ یہ آتما پاک، ثابت، اٹل، بے آلودہ، بے قرار نہیں، خواہش سے خالی ہے؛ ناظر کی مانند قائم رہتا ہے۔ اپنے عمل کے ثمر کا بھوگتا ہو کر، گُنوں سے بنے کپڑے سے اپنے آپ کو ڈھانپ کر وہ قائم رہتا ہے؛ یوں قائم رہتا ہے۔

### English (en) · Machine draft

That very self is pure, steady, immovable, unstained, undistracted, and free of desire; it stands like a spectator. As the enjoyer of the fruits of its own conduct, it conceals itself with a cloth woven of the guṇas and so stands; thus it stands.

### Spanish (es) · Machine draft

Ese mismo ātman es puro, firme, inmóvil, sin mancha, sin inquietud y sin deseo; permanece como un espectador. Siendo el disfrutador de los frutos de su propia conducta, se oculta con un velo tejido de guṇas y así permanece; así permanece.

### French (fr) · Machine draft

Cet ātman même est pur, stable, immobile, sans souillure, sans agitation et sans désir ; il demeure comme un spectateur. Jouisseur des fruits de sa propre conduite, il se dissimule sous un voile tissé de guṇas, et ainsi demeure-t-il ; ainsi demeure-t-il.

### German (de) · Machine draft

Dieser ātman selbst ist rein, fest, unbeweglich, ungetrübt, unbekümmert und begehrlos; er steht da wie ein Zuschauer. Als Genießer der Früchte seines eigenen Wandels verhüllt er sich mit einem aus den guṇas gewebten Tuch und so steht er da; so steht er da.

### Portuguese (pt) · Machine draft

Esse mesmo ātman é puro, firme, imóvel, sem mancha, sem agitação e sem desejo; permanece como um espectador. Sendo o fruidor dos frutos de sua própria conduta, oculta-se com um véu tecido de guṇas e assim permanece; assim permanece.

### Russian (ru) · Machine draft

Этот самый ātman чист, тверд, неподвижен, не запятнан, не взволнован и свободен от желаний; он пребывает подобно созерцателю. Будучи вкусителем плодов собственного поведения, он скрывает себя покровом, сотканным из гун, и так пребывает; так пребывает.

### Chinese (zh) · Machine draft

此自我（ātman）清净、坚定、不动、无染、不乱、无欲，如旁观者般安住。作为自身行为果报的享受者，它以由诸德（guṇa）织成的帛幔遮蔽自己，如是安住；如是安住。

### Japanese (ja) · Machine draft

その自己（ātman）は清浄で、堅固、不動、汚れなく、乱れず、欲がない。観察者のように留まる。自らの行いの果報を享受する者として、グナで織られた布で自らを覆い隠し、そのように留まる。そのように留まる。

### Arabic (ar) · Machine draft

ذلك الآتمان بعينه طاهر، ثابت، لا يتحرك، غير ملطّخ، غير مضطرب، خالٍ من الرغبة؛ يقيم كالمشاهد. وهو مُتذوّق ثمار سلوكه الخاص، يحجب نفسه بثوب منسوج من الغونات، وهكذا يقيم؛ هكذا يقيم.

### Indonesian (id) · Machine draft

Ātman itu sendiri murni, teguh, tak tergoyahkan, tidak ternoda, tidak gelisah, dan bebas dari keinginan; ia berdiam seperti seorang penonton. Sebagai penikmat buah perbuatannya sendiri, ia menyelubungi dirinya dengan kain yang ditenun dari guṇa, dan demikianlah ia berdiam; demikianlah ia berdiam.

### Thai (th) · Machine draft

พระองค์นั้นแลบริสุทธิ์ มั่นคง ไม่เคลื่อนไหว ไม่ติดข้อง ไม่วอกแวก ไม่มีความปรารถนา ดำรงอยู่ดุจผู้เฝ้าดู ในฐานะผู้เสวยผลแห่งการกระทำของตน ทรงปกปิดอาตมันด้วยผ้าที่ทอจากคุณะ จึงดำรงอยู่เช่นนั้น ดำรงอยู่ดังนี้แล

Cite as: Maitrāyaṇī Upaniṣad 2.11. Vedyatra, https://vedyatra.org/verses/upanishads/maitrayani.2.11/
