Yajurveda Saṃhitā 30.6
Puruṣamedha · to the dancer, the singer, and others
नृत्ताय सूतं गीताय शैलूषं धर्माय सभाचरं नरिष्ठायै भीमलं नर्माय रेभꣳ हसाय कारिम् आनन्दाय स्त्रीषखं प्रमदे कुमारीपुत्रं मेधायै रथकारं धैर्याय तक्षाणम् ॥ ३०.६ ॥
nṛttāya sūtaṃ gītāya śailūṣaṃ dharmāya sabhācaraṃ nariṣṭhāyai bhīmalaṃ narmāya rebhaṃ hasāya kārim ānandāya strīṣakhaṃ pramade kumārīputraṃ medhāyai rathakāraṃ dhairyāya takṣāṇam || 30.6 ||
Word by word
- nṛttāya
- for dance
- sūtam
- the charioteer-bard (sūta)
- gītāya
- for song
- śailūṣam
- the actor
- dharmāya
- for righteousness
- sabhā-caram
- the frequenter of assemblies
- nariṣṭāyai
- for the bringing of men to safety
- bhīmalam
- the terrifying one
- narmāya
- for sport
- rebham
- the chanter
- hasāya
- for laughter
- kārim
- the craftsman, the poet
- ānandāya
- for joy
- strī-ṣakham
- the companion of women
- pramade
- for merriment
- kumārī-putram
- the son of a maiden
- medhāyai
- for intelligence
- ratha-kāram
- the chariot-maker
- dhairyāya
- for steadfastness
- takṣāṇam
- the carpenter
Translations
हिन्दी (Hindi)
नृत्य के लिए सूत, गीत के लिए शैलूष, धर्म के लिए सभाचर, नरिष्ठा के लिए भीमल, खेल के लिए रेभ, हास्य के लिए कारि, आनन्द के लिए स्त्रीषख, प्रमोद के लिए कुमारीपुत्र, मेधा के लिए रथकार और धैर्य के लिए तक्षा।
தமிழ் (Tamil)
நடனத்திற்கு சூதனை, பாடலுக்கு ஷைலூஷனை, தர்மத்திற்கு சபாசரனை, நரிஷ்டைக்கு பீமலனை, விளையாட்டுக்கு ரேபனை, சிரிப்புக்கு காரியை, ஆனந்தத்திற்கு ஸ்த்ரீஷகனை, பிரமோதத்திற்கு குமாரீபுத்திரனை, மேதைக்கு ரதகாரனை, தைரியத்திற்கு தக்ஷணனை.
తెలుగు (Telugu)
నృత్యానికి సూతుడిని, గానానికి శైలూషుడిని, ధర్మానికి సభాచరుడిని, నరిష్టకు భీమలుడిని, ఆటకు రేభుడిని, నవ్వుకు కారిని, ఆనందానికి స్త్రీషఖుడిని, ప్రమోదానికి కుమారీపుత్రుడిని, మేధకు రథకారుడిని, ధైర్యానికి తక్షుడిని.
ಕನ್ನಡ (Kannada)
ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ಸೂತನನ್ನು, ಗೀತಕ್ಕೆ ಶೈಲೂಷನನ್ನು, ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸಭಾಚರನನ್ನು, ನರಿಷ್ಠೆಗೆ ಭೀಮಲನನ್ನು, ಆಟಕ್ಕೆ ರೇಭನನ್ನು, ನಗುವಿಗೆ ಕಾರಿಯನ್ನು, ಆನಂದಕ್ಕೆ ಸ್ತ್ರೀಷಖನನ್ನು, ಪ್ರಮೋದಕ್ಕೆ ಕುಮಾರೀಪುತ್ರನನ್ನು, ಮೇಧೆಗೆ ರಥಕಾರನನ್ನು, ಧೈರ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಷನನ್ನು.
മലയാളം (Malayalam)
നൃത്തത്തിന് സൂതനെയും ഗാനത്തിന് ശൈലൂഷനെയും ധർമ്മത്തിന് സഭാചരനെയും നരിഷ്ഠയ്ക്ക് ഭീമലനെയും കളിക്ക് രേഭനെയും ചിരിക്ക് കാരിയെയും ആനന്ദത്തിന് സ്ത്രീഷഖനെയും പ്രമോദത്തിന് കുമാരീപുത്രനെയും മേധയ്ക്ക് രഥകാരനെയും ധൈര്യത്തിന് തക്ഷനെയും.
বাংলা (Bengali)
নৃত্যের জন্য সূতকে, গানের জন্য শৈলূষকে, ধর্মের জন্য সভাচরকে, নরিষ্টার জন্য ভীমলকে, খেলার জন্য রেভকে, হাস্যের জন্য কারিকে, আনন্দের জন্য স্ত্রীষখকে, প্রমোদের জন্য কুমারীপুত্রকে, মেধার জন্য রথকারকে এবং ধৈর্যের জন্য তক্ষাকে।
मराठी (Marathi)
नृत्यासाठी सूत, गीतासाठी शैलूष, धर्मासाठी सभाचर, नरिष्ठेसाठी भीमल, खेळासाठी रेभ, हास्यासाठी कारी, आनंदासाठी स्त्रीषख, प्रमोदासाठी कुमारीपुत्र, मेधेसाठी रथकार आणि धैर्यासाठी तक्षा.
ગુજરાતી (Gujarati)
નૃત્ય માટે સૂત, ગીત માટે શૈલૂષ, ધર્મ માટે સભાચર, નરિષ્ઠા માટે ભીમલ, રમત માટે રેભ, હાસ્ય માટે કારિ, આનંદ માટે સ્ત્રીષખ, પ્રમોદ માટે કુમારીપુત્ર, મેધા માટે રથકાર અને ધૈર્ય માટે તક્ષ.
ਪੰਜਾਬੀ (Punjabi)
ਨਾਚ ਲਈ ਸੂਤ, ਗੀਤ ਲਈ ਸ਼ੈਲੂਸ਼, ਧਰਮ ਲਈ ਸਭਾਚਰ, ਨਰਿਸ਼ਟਾ ਲਈ ਭੀਮਲ, ਖੇਡ ਲਈ ਰੇਭ, ਹਾਸੇ ਲਈ ਕਾਰੀ, ਅਨੰਦ ਲਈ ਸਤ੍ਰੀਸ਼ਖ, ਪ੍ਰਮੋਦ ਲਈ ਕੁਮਾਰੀਪੁੱਤਰ, ਮੇਧਾ ਲਈ ਰਥਕਾਰ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਲਈ ਤਕਸ਼ਾ।
ଓଡ଼ିଆ (Odia)
ନୃତ୍ୟ ପାଇଁ ସୂତ, ଗୀତ ପାଇଁ ଶୈଳୂଷ, ଧର୍ମ ପାଇଁ ସଭାଚର, ନରିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଭୀମଳ, ଖେଳ ପାଇଁ ରେଭ, ହାସ୍ୟ ପାଇଁ କାରି, ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ସ୍ତ୍ରୀଷଖ, ପ୍ରମୋଦ ପାଇଁ କୁମାରୀପୁତ୍ର, ମେଧା ପାଇଁ ରଥକାର ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ତକ୍ଷା।
اردو (Urdu)
رقص کے لیے سوت، گیت کے لیے شیلوش، دھرم کے لیے سبھاچر، نریشٹا کے لیے بھیملا، کھیل کے لیے ریبھ، ہنسی کے لیے کاری، آنند کے لیے سترِی شکھ، پرمود کے لیے کماری پتر، میدھا کے لیے رتھ کار اور دھیریہ کے لیے تکشا۔
English (English)
For dance, the bard; for song, the actor; for dharma, the frequenter of assemblies; for the bringing of men to safety, the terrifying one; for sport, the chanter; for laughter, the craftsman; for joy, the companion of women; for merriment, the son of a maiden; for intelligence, the chariot-maker; for steadfastness, the carpenter.
Español (Spanish)
Para la danza, el sūta; para el canto, el śailūṣa; para el dharma, el sabhācara; para la nariṣṭhā, el bhīmala; para el juego, el rebha; para la risa, el kārin; para la alegría, el strīṣakha; para el regocijo, el hijo de la doncella; para la inteligencia, el carpintero de carros; para la firmeza, el takṣan.
Français (French)
Pour la danse, le sūta; pour le chant, le śailūṣa; pour le dharma, le sabhācara; pour la nariṣṭhā, le bhīmala; pour le jeu, le rebha; pour le rire, le kārin; pour la joie, le strīṣakha; pour l'allégresse, le fils de la jeune fille; pour l'intelligence, le charron; pour la fermeté, le takṣan.
Deutsch (German)
Für den Tanz den Sūta, für den Gesang den Śailūṣa, für das Dharma den Sabhācara, für die Nariṣṭhā den Bhīmala, für das Spiel den Rebha, für das Lachen den Kārin, für die Freude den Strīṣakha, für die Fröhlichkeit den Sohn der Jungfrau, für die Einsicht den Wagenbauer, für die Standhaftigkeit den Zimmermann.
Português (Portuguese)
Para a dança, o sūta; para o canto, o śailūṣa; para o dharma, o sabhācara; para a nariṣṭhā, o bhīmala; para o jogo, o rebha; para o riso, o kārin; para a alegria, o strīṣakha; para a alegria festiva, o filho da donzela; para a inteligência, o carpinteiro de carros; para a firmeza, o takṣan.
Русский (Russian)
Для танца — сута, для пения — шайлуша, для дхармы — сабхачару, для нарishtхи — бхималу, для игры — ребху, для смеха — карин, для радости — стрishaху, для веселья — сына девушки, для разума — колесника, для стойкости — плотника.
中文 (Chinese)
为舞蹈,献给苏多(sūta);为歌唱,献给舞者(śailūṣa);为法(dharma),献给常游集会者;为安全(nariṣṭhā),献给可怖者(bhīmala);为游戏,献给诵唱者(rebha);为笑声,献给工匠(kārin);为喜乐,献给女伴(strīṣakha);为欢庆,献给少女之子;为智慧,献给车匠;为坚毅,献给木匠(takṣan)。
日本語 (Japanese)
舞踊のためにスータ、歌のためにシャイルーシャ、法のためにサバーチャラ、ナリシュターのためにビーマラ、遊戯のためにレーバ、笑いのためにカーリン、喜びのためにストリーシャカ、歓喜のために乙女の子、知性のために車大工、堅忍のためにタクシャン。
العربية (Arabic)
للرقص السوتا، وللغناء الشيلوشا، وللدهرما السبهاجارا، وللناريشثا البهيمالا، وللهو الريبها، وللضحك الكاري، وللفرح الستريشاخا، وللبهجة ابن العذراء، وللذكاء صانع العربات، وللثبات النجار.
Bahasa Indonesia (Indonesian)
Untuk tarian, sūta; untuk nyanyian, śailūṣa; untuk dharma, sabhācara; untuk nariṣṭhā, bhīmala; untuk permainan, rebha; untuk tawa, kārin; untuk kegembiraan, strīṣakha; untuk kesenangan, putra gadis; untuk kecerdasan, pembuat kereta; untuk keteguhan, tukang kayu.
ไทย (Thai)
นักเล่านิทานแด่การร่ายรำ นักแสดงแด่การขับร้อง นักชุมนุมแด่ธรรม ผู้น่าสะพรึงแด่การนำมนุษย์สู่ความปลอดภัย ผู้เล่นสนุกแด่การเล่น ช่างไม้แด่เสียงหัวเราะ ผู้ร่วมสุขแด่ความยินดี บุตรของหญิงสาวแด่ความสนุกสนาน ช่างรถแด่สติปัญญา ช่างไม้แด่ความอดทน
Source and review
- Source edition
- Śukla Yajurveda, Vājasaneyi Saṃhitā, Mādhyandina recension (unaccented, as on Wikisource), Sanskrit Wikisource, page “शुक्लयजुर्वेदः/अध्यायः ३०” (revision 321120)
- Text licence
- Public domain text; Wikisource page CC BY-SA 4.0
- Translator
- Vedyatra working draft (AI) (CC BY-SA 4.0)
- Review status
- Machine draft