રોજિંદા જીવન માટેનાં સૂક્તો

એક જુદા પ્રકારનો વેદ

ઋગ્વેદ, સામવેદ અને યજુર્વેદ મુખ્યત્વે મોટા સાર્વજનિક યજ્ઞો પર કેન્દ્રિત છે. અથર્વવેદ ઘર-પરિવારની વધુ નજીક છે. તેનાં સૂક્તોનો ઉપયોગ જન્મ અને લગ્ન વખતે, માંદગી અને ઝઘડામાં, પાક, પશુધન અને સલામત પ્રવાસ માટે થતો હતો.

તે બે શાખાઓમાં સચવાયો છે: શૌનક અને પૈપ્પલાદ. સૌથી વધુ છપાતી શૌનક શાખામાં વીસ કાંડ છે, જેમાં આશરે 730 સૂક્તો અને લગભગ 6,000 મંત્રો છે.

આરોગ્ય અને ઉપચાર

ઘણાં સૂક્તોમાં તાવ, ઉધરસ, ઘા અને બીજી તકલીફોમાંથી રાહત માટે પ્રાર્થના છે, અને ઘણી વાર તેમાં ઔષધીય વનસ્પતિઓનાં નામ પણ આવે છે. તે સમયના લોકો રોગ અને શરીરને કેવી રીતે સમજતા હતા તે આ સૂક્તો બતાવે છે, અને તે ભારતીય ચિકિત્સાના સૌથી જૂના લેખિત પુરાવાઓમાંનાં છે.

ઘરમાં સંપ

સંપ વિશેનું એક જાણીતું સૂક્ત (અથર્વવેદ 3.30) પ્રાર્થના કરે છે કે પરિવાર એક હૃદય અને એક મનનો બને: પુત્ર પિતાને અનુસરે, પતિ-પત્ની મીઠાશથી બોલે, અને ભાઈ-બહેનો ઝઘડે નહીં. આજે પણ પારિવારિક મેળાવડાઓમાં તેનો પાઠ થાય છે.

લાંબું આયુષ્ય

લાંબા આયુષ્ય માટેનાં સૂક્તો સો શરદ ઋતુઓના પૂર્ણ આયુષ્ય, મજબૂત અંગો, સ્પષ્ટ દૃષ્ટિ અને નિર્મળ મન માટે પ્રાર્થના કરે છે. બાળકના પ્રથમ મુંડનથી લઈને યુવાનના વેદના પ્રથમ અભ્યાસ સુધીના સંસ્કારો વખતે તેમનું ઉચ્ચારણ થતું.

પૃથ્વીનું સૂક્ત

પૃથ્વી સૂક્ત (અથર્વવેદ 12.1) ધરતીને માતા તરીકે સંબોધતું 63 મંત્રોનું લાંબું સૂક્ત છે, જે પર્વતો, નદીઓ, જંગલો અને અનેક ભાષાઓ તથા રીતરિવાજો ધરાવતા લોકોને ધારણ કરે છે. તેની પંક્તિ “પૃથ્વી મારી માતા છે, હું તેનું સંતાન છું” પર્યાવરણની સંભાળ વિશેનાં લખાણોમાં ઘણી વાર ટાંકવામાં આવે છે.

Vedyatra પર તેનું વાચન

અથર્વવેદને Vedyatraના પછીના તબક્કામાં, ઋગ્વેદ અને બંને મહાકાવ્યો પછી, ઉમેરવાનું આયોજન છે. તેની વાર્તાકાર વાર્તા અને સંપૂર્ણ પાઠ તૈયાર થતાં જ પુસ્તકાલયમાં ઉપલબ્ધ થશે.