ಸಂಸ್ಕೃತ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಓದುವುದು ಹೇಗೆ
Vedyatraದಲ್ಲಿ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಓದಲು ನಿಮಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಗೊತ್ತಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಈ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಶ್ಲೋಕ ಪುಟದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಗವನ್ನೂ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ದೇವನಾಗರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ಲೋಕ
ಪುಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶ್ಲೋಕವು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಇಂದು ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುವ ಲಿಪಿ ಇದೇ. ಇದನ್ನು ಎಡದಿಂದ ಬಲಕ್ಕೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರಗಳು ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಒಂದು ಗೆರೆಯಿಂದ ತೂಗಿಬಿದ್ದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಒಂದೇ ಗೆರೆ (।) ಅರ್ಧ ಶ್ಲೋಕದ ಕೊನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಎರಡು ಗೆರೆಗಳು (॥) ಶ್ಲೋಕದ ಕೊನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ, ಅದರ ನಂತರ ಶ್ಲೋಕದ ಸಂಖ್ಯೆ ಬರುತ್ತದೆ.
ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕೃತವನ್ನು ಗ್ರಂಥ, ಶಾರದಾ, ಬಂಗಾಳಿ, ತೆಲುಗು ಮುಂತಾದ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಲಿಪಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಧ್ವನಿಗಳು ಒಂದೇ; ಅಕ್ಷರಗಳು ಮಾತ್ರ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ.
ಲಿಪ್ಯಂತರ
ದೇವನಾಗರಿಯ ಕೆಳಗೆ ಅದೇ ಶ್ಲೋಕವು ರೋಮನ್ ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಲಿಪ್ಯಂತರದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವರ್ಣಮಾಲೆ (IAST) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಕೆಳಗೆ ಇರುವ ಗುರುತುಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ: ā, ī ಮತ್ತು ū ದೀರ್ಘ ಸ್ವರಗಳು (ಆ, ಈ, ಊ); ṛ “ರಿ”ಗೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ಸ್ವರ (ಋ); ṭ ಮತ್ತು ḍ ಗಳನ್ನು ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಮಡಿಸಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಟ, ಡ); ś ಮತ್ತು ṣ ಎರಡು ಬಗೆಯ “ಶ” ಧ್ವನಿಗಳು (ಶ, ಷ); ṃ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಸ್ವರವನ್ನು ಅನುನಾಸಿಕಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (ಅನುಸ್ವಾರ); ḥ ಸ್ವರದ ನಂತರ ಬರುವ ಮೃದುವಾದ ಉಸಿರು (ವಿಸರ್ಗ).
ಹೀಗಾಗಿ kṛṣṇa ಅನ್ನು ಸುಮಾರು “ಕ್ರಿಷ್-ಣ” ಎಂದು, karmaṇi ಅನ್ನು “ಕರ್-ಮ-ಣಿ” ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. “ಪ್ರದರ್ಶನ ಆಯ್ಕೆಗಳು” ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಿಪ್ಯಂತರವನ್ನು ಆನ್ ಅಥವಾ ಆಫ್ ಮಾಡಿ.
ಪದಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುವುದು ಏಕೆ
ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕದ ಧ್ವನಿಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸಂಧಿ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪದಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಒಂದರೊಳಗೊಂದು ಬೆರೆಯುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಯೋಗಸ್ಥಃ ಕುರು ಕರ್ಮಾಣಿ ಮೂರು ಪದಗಳು; ಆದರೆ ಬೇರೆ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪದಗಳು ಬೆಸೆದು ಒಂದು ಉದ್ದನೆಯ ಸಾಲಾಗಬಹುದು. ಅಶ್ರು-ಪೂರ್ಣ-ಆಕುಲ-ಈಕ್ಷಣಮ್ (“ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ, ಕಳವಳಗೊಂಡ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ”) ಎಂಬಂತಹ ಸಮಾಸ ಪದಗಳು ಹಲವಾರು ಪದಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಜೋಡಿಸಬಲ್ಲವು.
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
ಪದಶಃ ಪಟ್ಟಿಯು ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಅದರ ಪದಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾಸಗಳಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಚಿಕ್ಕ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಯಾವ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದವು ಯಾವ ಭಾವವನ್ನು ಹೊತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಇದನ್ನು ಲಿಪ್ಯಂತರದ ಜೊತೆಗೆ ಓದಿ. ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿಯೇ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ; ಕೆಳಗಿನ ಅನುವಾದವು ಅವುಗಳನ್ನು ಒಂದು ವಾಕ್ಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ.
ವೈದಿಕ ಸ್ವರಗಳು
ವೇದಗಳ ಮಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಇರುತ್ತವೆ; ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಠಿಸಬೇಕೆಂದು ಇವು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದವು. Vedyatra ಇವುಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ: ಅಕ್ಷರದ ಕೆಳಗಿನ ಗೆರೆ (◌॒) ತಗ್ಗಿದ ಸ್ವರವಾದ ಅನುದಾತ್ತವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಸಣ್ಣ ಗೀಟು (◌॑) ಇಳಿಯುವ ಸ್ವರವಾದ ಸ್ವರಿತವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಗುರುತು ಇಲ್ಲದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಏರಿದ ಸ್ವರವಾದ ಉದಾತ್ತವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಗೀತೆಯಂತಹ ನಂತರದ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಅನುವಾದ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೂಲ
ಪುಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೀವು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನುವಾದ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಾಠ ಯಾವ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ, ಅದನ್ನು ಯಾರು ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಮತ್ತು ಯಾವುದಾದರೂ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಅಥವಾ ಮಾತೃಭಾಷಿಕರು ಅದನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು “ಮೂಲ, ಪರವಾನಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲನೆ” ತೆರೆಯಿರಿ. ಏನಾದರೂ ತಪ್ಪಾಗಿ ಕಂಡರೆ, “ತಿದ್ದುಪಡಿ ಸೂಚಿಸಿ” ಅದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಕರಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತದೆ.