ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 6.36
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.36.1
एवं सततयुक्ता ये भक्तास्त्वां पर्युपासते ।
ये चाप्यक्षरमव्यक्तं तेषां के योगवित्तमाः ॥ ६.३६.१ ॥
ଅର୍ଜୁନ କହିଲେ: ଏହିପରି ସର୍ବଦା ଯୁକ୍ତ ଭକ୍ତମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି; ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଅକ୍ଷର, ଅବ୍ୟକ୍ତଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୋଗକୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି କିଏ?
6.36.2
मय्यावेश्य मनो ये मां नित्ययुक्ता उपासते ।
श्रद्धया परयोपेतास्ते मे युक्ततमा मताः ॥ ६.३६.२ ॥
ଶ୍ରୀ ଭଗବାନ କହିଲେ: ମୋ ପ୍ରତି ମନ ସ୍ଥିର କରି, ନିତ୍ୟ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ପରମ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଯେଉଁମାନେ ମୋତେ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୋ ମତରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୁକ୍ତ।
6.36.3
ये त्वक्षरमनिर्देश्यमव्यक्तं पर्युपासते ।
सर्वत्रगमचिन्त्यं च कूटस्थमचलं ध्रुवम् ॥ ६.३६.३ ॥
ମାତ୍ର ଯେଉଁମାନେ ଅକ୍ଷର, ଅନିର୍ଦେଶ୍ୟ, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, କୂଟସ୍ଥ, ଅଚଳ ଓ ଧ୍ରୁବଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି—
6.36.4
संनियम्येन्द्रियग्रामं सर्वत्र समबुद्धयः ।
ते प्राप्नुवन्ति मामेव सर्वभूतहिते रताःक ॥ ६.३६.४ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସମୂହକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ସର୍ବତ୍ର ସମବୁଦ୍ଧି ରଖି, ସର୍ବଭୂତର ହିତରେ ରତ ହୋଇ ସେମାନେ ମୋତେ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
6.36.5
क्लेशोऽधिकतरस्तेषामव्यक्तासक्तचेतसाम् ।
अव्यक्ता हि गदिर्दुःखं देहवद्भिरवाप्यते ॥ ६.३६.५ ॥
ଅବ୍ୟକ୍ତରେ ଯାହାର ମନ ଆସକ୍ତ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ କ୍ଲେଶ ଅଧିକ; କାରଣ ଦେହଧାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅବ୍ୟକ୍ତ ଗତି ଦୁଃଖରେ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
6.36.6
ये तु सर्वाणि कर्माणि मयि संन्यस्य मत्पराः ।
अनन्येनैव योगेन मां ध्यायन्त उपासते ॥ ६.३६.६ ॥
ମାତ୍ର ଯେଉଁମାନେ ସମସ୍ତ କର୍ମ ମୋତେ ସମର୍ପଣ କରି, ମୋତେ ପରମ ଭାବି, ଅନନ୍ୟ ଯୋଗରେ ମୋର ଧ୍ୟାନ କରି ଉପାସନା କରନ୍ତି—
6.36.7
तेषामहं समुद्धर्ता मृत्युसंसारसागरात् ।
भवामि न चिरात्पार्थ मय्यावेशितचेतसाम् ॥ ६.३६.७ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ଯାହାଙ୍କ ଚିତ୍ତ ମୋ ଭିତରେ ସ୍ଥିର, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ମୃତ୍ୟୁ-ସଂସାର ସାଗରରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ହୁଏ।
6.36.8
मय्येव मन आधत्स्व मयि बुद्धिं निवेशय ।
निवसिष्यसि मय्येव अत ऊर्ध्वं न शंशकयः ॥ ६.३६.८ ॥
ତୁମ ମନକୁ ମୋ ଭିତରେ ହିଁ ରଖ, ବୁଦ୍ଧିକୁ ମୋ ଭିତରେ ହିଁ ସ୍ଥାପନ କର; ତେବେ ତୁମେ ମୋ ଭିତରେ ହିଁ ବାସ କରିବ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
6.36.9
अथ चित्तं समाधातुं न शक्नोषि मयि स्थिरम् ।
अभ्यासयोगेन ततो मामिच्छाऽऽप्तुं धनंजय ॥ ६.३६.९ ॥
ଯଦି ତୁମେ ଚିତ୍ତକୁ ମୋ ଭିତରେ ସ୍ଥିର ରଖିବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହଁ, ତେବେ ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ଅଭ୍ୟାସ-ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର।
6.36.10
अभ्यासेऽप्यसमर्थोऽसि मत्कर्मपरमो भव ।
मदर्थमपि कर्माणि कुर्वन्सिद्धिमवाप्य्यसि ॥ ६.३६.१० ॥
ଅଭ୍ୟାସରେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ତୁମେ ଅସମର୍ଥ, ତେବେ ମୋ କର୍ମରେ ପରାୟଣ ହୁଅ; ମୋ ପାଇଁ କର୍ମ କରି ମଧ୍ୟ ତୁମେ ସିଦ୍ଧି ପାଇବ।
6.36.11
अथैतदप्यशक्तोऽसि कर्तुं मद्योगमाश्रितः ।
सर्वकर्मफलत्यागं ततः कुरु यतात्मवान् ॥ ६.३६.११ ॥
ଯଦି ତୁମେ ଏହା କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ, ତେବେ ମୋ ଯୋଗର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ, ସଂଯମୀ ହୋଇ ସମସ୍ତ କର୍ମଫଳର ତ୍ୟାଗ କର।
6.36.12
श्रेयो हि ज्ञानमभ्यासाज्ज्ञानाद्ध्यानं विशिष्यते ।
ध्यानात्कर्मफलत्यागस्त्यागाच्छान्तिरनन्तरम् ॥ ६.३६.१२ ॥
ଅଭ୍ୟାସ ଅପେକ୍ଷା ଜ୍ଞାନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଜ୍ଞାନ ଅପେକ୍ଷା ଧ୍ୟାନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଧ୍ୟାନ ଅପେକ୍ଷା କର୍ମଫଳ ତ୍ୟାଗ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ତ୍ୟାଗରୁ ତୁରନ୍ତ ଶାନ୍ତି ମିଳେ।
6.36.13
अद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च ।
निर्ममो निरहंकारः समदुःखसुखः क्षमी ॥ ६.३६.१३ ॥
ଯିଏ ସର୍ବଭୂତଙ୍କ ପ୍ରତି ଦ୍ବେଷ ନ କରେ, ମୈତ୍ରୀ ଓ କରୁଣା ରଖେ, ମମତା ଓ ଅହଙ୍କାରରହିତ, ସୁଖଦୁଃଖରେ ସମ, କ୍ଷମାଶୀଳ,
6.36.14
संतुष्टः सततं योगी यतात्मा दृढनिश्चयः ।
मय्यर्पितमनोबुद्धिर्यो मे भक्तः स मे प्रियः ॥ ६.३६.१४ ॥
ଯିଏ ସର୍ବଦା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ଯୋଗୀ, ଆତ୍ମସଂଯମୀ, ଦୃଢ଼ନିଶ୍ଚୟୀ, ଯାହାର ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧି ମୋତେ ଅର୍ପିତ, ସେ ମୋ ଭକ୍ତ ମୋ ପ୍ରିୟ।
6.36.15
यस्मान्नोद्विजते लोको लोकान्नोद्विजते च यः ।
हर्षामर्षभयोद्वेगैर्मुक्तो यः स च मे प्रियः ॥ ६.३६.१५ ॥
ଯାହାଠାରୁ ଜଗତ ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ ଏବଂ ଯିଏ ଜଗତଠାରୁ ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ, ଯିଏ ହର୍ଷ, ଅସହନ, ଭୟ ଓ ଉଦ୍ବେଗରୁ ମୁକ୍ତ, ସେ ମୋର ପ୍ରିୟ।
6.36.16
अनपेक्षः शुचिर्दक्ष उदासीनो गतव्यथः ।
सर्वारम्भपरित्यागी यो मद्भक्तः स मे प्रियः ॥ ६.३६.१६ ॥
ଯିଏ ଅପେକ୍ଷାରହିତ, ଶୁଚି, ଦକ୍ଷ, ଉଦାସୀନ, ବ୍ୟଥାରହିତ ଓ ସବୁ ଆରମ୍ଭର ତ୍ୟାଗୀ, ସେ ମୋ ଭକ୍ତ ମୋ ପ୍ରିୟ।
6.36.17
यो न हृष्यति न द्वेष्टि न शोचति न काङ्क्षति ।
शुभाशुभपरित्यागी भक्तिमान्यः स मे प्रियः ॥ ६.३६.१७ ॥
ଯିଏ ହର୍ଷିତ ହୁଏ ନାହିଁ, ଦ୍ବେଷ କରେ ନାହିଁ, ଶୋକ କରେ ନାହିଁ, କାମନା କରେ ନାହିଁ, ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ଉଭୟର ତ୍ୟାଗୀ, ଭକ୍ତିମାନ, ସେ ମୋର ପ୍ରିୟ।
6.36.18
समः शत्रौ च मित्रे च तथा मानापमानयोः ।
शीतोष्णसुखदुःखेषु समः सङ्गविवर्जितः ॥ ६.३६.१८ ॥
ଯିଏ ଶତ୍ରୁ ଓ ମିତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ, ମାନ ଓ ଅପମାନରେ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ସମ, ଶୀତୋଷ୍ଣ ଓ ସୁଖଦୁଃଖରେ ସମ, ଆସକ୍ତିରହିତ,
6.36.19
तुल्यनिन्दास्तुतिर्मौनी संतुष्टो येन केन चित् ।
अनिकेतः स्थिरमतिर्भक्तिमान्मे प्रियो नरः ॥ ६.३६.१९ ॥
ନିନ୍ଦା ଓ ପ୍ରଶଂସାକୁ ସମାନ ଜ୍ଞାନ କରୁଥିବା, ମୌନ ରହୁଥିବା, ଯାହା ମିଳେ ତାହାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ଗୃହହୀନ, ସ୍ଥିରବୁଦ୍ଧି ଓ ମୋ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିମାନ୍ ମନୁଷ୍ୟ ମୋର ପ୍ରିୟ।
6.36.20
ये तु धर्मामृतमिदं यथोक्तं पर्युपासते ।
श्रद्दधाना मत्परमा भक्तास्तेऽतीव मे प्रियाः ॥ ६.३६.२० ॥
ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଧର୍ମାମୃତକୁ ଯେପରି କୁହାଯାଇଛି ସେପରି ସେବନ କରନ୍ତି, ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ, ମୋତେ ପରମ ମାନନ୍ତି ଏବଂ ଭକ୍ତ, ସେମାନେ ମୋର ଅତି ପ୍ରିୟ।