Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 13.136

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

13.136.1

यमस्तु यानि श्राद्धानि प्रोवाच शशबिन्दवे ।
तानि मे शृणु काम्यानि नक्षत्रेषु पृथक्पृथक् ॥ १३.१३६.१ ॥

यमाने शशबिंदूला सांगितलेली श्राद्धे, नक्षत्रांनुसार वेगवेगळी, माझ्याकडून ऐक.

13.136.2

श्राद्धं यः कृत्तिकायोगे कुर्वीत सततं नरः ।
अग्नीनाधाय सापत्यो यजेत विगतज्वरः ॥ १३.१३६.२ ॥

कृत्तिका योगात जो मनुष्य सतत श्राद्ध करतो, अग्नी स्थापून, संततीसह यज्ञ करतो, तो दुःखरहित होतो.

13.136.3

अपत्यकामो रोहिण्यां तेजस्कामो मृगोत्तमे ।
क्रूरकर्मा ददच्छ्राद्धमार्द्रायां मानवो भवेत् ॥ १३.१३६.३ ॥

अपत्याची इच्छा असणारा रोहिणीत, तेजाची इच्छा असणारा मृगशिरात श्राद्ध करावे; क्रूरकर्मा आर्द्रेत श्राद्ध दिले तर मनुष्य तसाच होतो.

13.136.4

कृषिभागी भवेन्मर्त्यः कुर्वञ्श्राद्धं पुनर्वसौ ।
पुष्टिकामोऽथ पुष्येण श्राद्धमीहेत मानवः ॥ १३.१३६.४ ॥

पुनर्वसूत श्राद्ध करणारा मनुष्य शेतीचा भागीदार होतो; पुष्टीची इच्छा असणाऱ्याने पुष्यात श्राद्ध करण्याचा प्रयत्न करावा.

13.136.5

आश्लेषायां ददच्छ्राद्धं धीरान्पुत्रान्प्रजायते ।
ज्ञातीनां तु भवेच्छ्रेष्ठो मघासु श्राद्धमावपन् ॥ १३.१३६.५ ॥

आश्लेषेत श्राद्ध देणाऱ्याला धीर पुत्र होतात; मघेत श्राद्ध करणारा ज्ञातींमध्ये श्रेष्ठ ठरतो.

13.136.6

फल्गुनीषु ददच्छ्राद्धं सुभगः श्राद्धदो भवेत् ।
अपत्यभागुत्तरासु हस्तेन फलभाग्भवेत् ॥ १३.१३६.६ ॥

फल्गुनीत श्राद्ध देणारा सुभग श्राद्धदाता होतो; उत्तर फल्गुनीत संततीचा भागी, आणि हस्ताने फलाचा भागी होतो.

13.136.7

चित्रायां तु ददच्छ्राद्धं लभेद्रूपवतः सुतान् ।
स्वातियोगे पितॄनर्च्य वाणिज्यमुपजीवति ॥ १३.१३६.७ ॥

चित्रा नक्षत्रावर श्राद्ध करणारा रूपवान पुत्र मिळवतो. स्वाती योगात पितरांची पूजा करून मनुष्य व्यापाराने उपजीविका करतो.

13.136.8

बहुपुत्रो विशाखासु पुत्रमीनहन्भवेन्नरः ।
अनुराधासु कुर्वाणो राज्यचक्रं प्रवर्तयेत् ॥ १३.१३६.८ ॥

विशाखा नक्षत्रावर श्राद्ध करणारा बहुपुत्री होतो; काही पाठांनुसार पुत्रहानीही होऊ शकते. अनुराधेत श्राद्ध करणारा राज्यचक्र चालवतो.

13.136.9

आधिपत्यं व्रजेन्मर्त्यो ज्येष्ठायामपवर्जयन् ।
नरः कुरुकुलश्रेष्ठ ऋद्धो दमपुरःसरः ॥ १३.१३६.९ ॥

ज्येष्ठा नक्षत्रावर (दोष) वर्ज्य करून मनुष्य आधिपत्य मिळवतो. हे कुरुकुलश्रेष्ठा, समृद्ध मनुष्य संयमात अग्रणी असतो.

13.136.10

मूले त्वारोग्यमृच्छेत यशोऽषाढासु चोत्तमम् ।
उत्तरासु त्वषाढासु वीतशोकश्चरेन्महीम् ॥ १३.१३६.१० ॥

मूल नक्षत्रावर (श्राद्ध केल्यास) आरोग्य मिळते; पूर्वाषाढेत उत्तम यश. उत्तराषाढेत श्राद्ध करणारा शोकरहित होऊन पृथ्वीवर संचार करतो.

13.136.11

श्राद्धं त्वभिजितौ कुर्वन्विद्यां श्रेष्ठामवाप्नुयात् ।
श्रवणेषु ददच्छ्राद्धं प्रेत्य गच्छेत्स तद्गतिम् ॥ १३.१३६.११ ॥

अभिजित नक्षत्रावर श्राद्ध करणारा श्रेष्ठ विद्या मिळवतो. श्रवण नक्षत्रात श्राद्ध देणारा मृत्यूनंतर त्याच गतीस जातो.

13.136.12

राज्यभागी धनिष्ठायां भवेत नियतं नरः ।
नक्षत्रे वारुणे कुर्वन्भिषक्सिद्धिमवाप्नुयात् ॥ १३.१३६.१२ ॥

धनिष्ठा नक्षत्रावर मनुष्य निश्चितपणे राज्याचा भागीदार होतो. वरुण नक्षत्रात (शतभिषा) श्राद्ध करणारा वैद्यकीय सिद्धी मिळवतो.

13.136.13

पूर्वप्रोष्ठपदाः कुर्वन्बहून्विन्दत्यजाविकान् ।
उत्तरासु प्रकुर्वाणो विन्दो गाः सहस्रशः ॥ १३.१३६.१३ ॥

पूर्वप्रोष्ठपदा नक्षत्रात कर्म करणारा अनेक शेळ्या आणि मेंढ्या मिळवतो. उत्तरा नक्षत्रांत कर्म करणारा हजारो गायी मिळवतो.

13.136.14

बहुकुप्यकृतं वित्तं विन्दते रेवतीं श्रितः ।
अश्विनीष्वश्वान्विन्देत भरणीष्वायुरुत्तमम् ॥ १३.१३६.१४ ॥

रेवतीचा आश्रय घेणारा अनेक विणलेली वस्त्रे व वस्तूंनी युक्त धन मिळवतो. अश्विनी नक्षत्रात घोडे आणि भरणीत उत्तम आयुष्य मिळवावे.

13.136.15

इमं श्राद्धविधिं श्रुत्वा शशबिन्दुस्तथाऽकरोत् ।
अक्लेसेनाजयच्चापि महीं सोऽनुशशास ह ॥ १३.१३६.१५ ॥

ही श्राद्धविधी ऐकून शशबिंदूनेही तसेच केले. त्याने सहजतेने पृथ्वी जिंकली आणि तिच्यावर राज्य केले.