Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 9.10

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

9.10.1

तस्मिन्विलुलिते सैन्ये वध्यमाने परस्परम् ।
द्रवमाणेषु योधेषु विद्रवत्सु च दन्तिषु ॥ ९.१०.१ ॥

ସେହି ସେନା ବିଚଳିତ ହୋଇ ପରସ୍ପରକୁ ବଧ ହେଉଥିବାବେଳେ, ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ପଳାଉଥିବାବେଳେ ଓ ହାତୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହୋଇ ପଳାଉଥିବାବେଳେ।

9.10.2

कूजतां स्तनतां चैव पदातीनां महाहवे ।
निहतेषु महाराज हयेषु बहुधा तदा ॥ ९.१०.२ ॥

ସେହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ପଦାତିକମାନେ ଚିତ୍କାର ଓ ଆର୍ତ୍ତନାଦ କରୁଥିବାବେଳେ, ହେ ମହାରାଜ, ସେତେବେଳେ ଘୋଡ଼ାମାନେ ମଧ୍ୟ ନାନାପ୍ରକାରେ ନିହତ ହେଉଥିଲେ।

9.10.3

प्रक्षये दारुणे घोरे संहारे सर्वदेहिनाम् ।
नानाशस्त्रसमावापे व्यतिषक्तरथद्विपे ॥ ९.१०.३ ॥

ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କର ସେହି ଭୟଙ୍କର, ଦାରୁଣ ବିନାଶ ଓ ସଂହାରରେ, ଯେଉଁଠି ନାନା ଶସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷା ହେଉଥିଲା ଏବଂ ରଥ ଓ ହାତୀମାନେ ପରସ୍ପରରେ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ।

9.10.4

हर्षणे युद्धशौण्डानां भीरूणां भयवर्धने ।
गाहमानेषु योधेषु परस्परवधैषिषु ॥ ९.१०.४ ॥

ଯୁଦ୍ଧଶୂରମାନଙ୍କୁ ହର୍ଷ ଦେଉଥିବା ଓ ଭୀରୁମାନଙ୍କ ଭୟ ବଢ଼ାଉଥିବା ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ, ପରସ୍ପରକୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିଲେ।

9.10.5

प्राणादाने महाघोरे वर्तमाने दुरोदरे ।
सङ्ग्रामे घोररूपे तु यमराष्ट्रविवर्धने ॥ ९.१०.५ ॥

ପ୍ରାଣ ହରଣକାରୀ, ଅତି ଭୟଙ୍କର, ଦ୍ୟୁତ ପରି ଚାଲୁଥିବା ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ, ଭୟଙ୍କର ରୂପର ଓ ଯମରାଜ୍ୟ ବଢ଼ାଉଥିବା ଯୁଦ୍ଧରେ।

9.10.6

पाण्डवास्तावकं सैन्यं व्यधमन्निशितैः शरैः ।
तथैव तावका योधा जघ्नुः पाण्डवसैनिकान् ॥ ९.१०.६ ॥

ପାଣ୍ଡବମାନେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆପଣଙ୍କ ସେନାକୁ ଆଘାତ କରି ପକାଇଲେ; ସେହିପରି ଆପଣଙ୍କ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବ ସୈନିକମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।

9.10.7

तस्मिंस्तथा वर्तमाने युद्धे भीरुभयावहे ।
पूर्वाह्णे चापि सम्प्राप्ते भास्करोदयनं प्रति ॥ ९.१०.७ ॥

ଭୀରୁମାନଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଉଥିବା ସେହି ଯୁଦ୍ଧ ଏହିପରି ଚାଲୁଥିବା ବେଳେ ପୂର୍ବାହ୍ନ ଆସିଲା; ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ଦିଗକୁ।

9.10.8

लब्धलक्षाः परे राजन्रक्षितास्तु महात्मना ।
अयोधयंस्तव बलं मृत्युं कृत्वा निवर्तनम् ॥ ९.१०.८ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଲକ୍ଷ୍ୟ ସାଧନ କରିଥିବା ଶତ୍ରୁମାନେ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ହୋଇ ତୁମ ସୈନ୍ୟ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ; ମୃତ୍ୟୁକୁ ହିଁ ଫେରିବାର ପଥ କରି।

9.10.9

बलिभिः पाण्डवैर्दृप्तैर्लैब्धलक्षैः प्रहारिभिः ।
कौरव्यसीदत्पृतना मृगीवाग्निबयाकुला ॥ ९.१०.९ ॥

ବଳବାନ, ଗର୍ବିତ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଲକ୍ଷ୍ୟ ପାଇ ପ୍ରହାର କରୁଥିବା ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ହେ କୌରବ୍ୟ, ଅଗ୍ନିରେ ଘେରା ହରିଣୀ ପରି ତୁମ ସୈନ୍ୟ ଡୁବିଗଲା।

9.10.10

तां दृष्ट्वा सीदतीं सेनां पङ्के गामिव दुर्बलाम् ।
उज्जिहीर्षुस्तदा शल्यः प्रायात्पाण्डुसुतान्प्रति ॥ ९.१०.१० ॥

କାଦୋରରେ ଫସିଯାଇଥିବା ଦୁର୍ବଳ ଗାଈ ପରି ଡୁବୁଥିବା ସେହି ସୈନ୍ୟକୁ ଦେଖି, ତାକୁ ଉଠାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଶଲ୍ୟ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।

9.10.11

मद्रराजः सुसङ्क्रुद्धो गृहीत्वा धनुरुत्तमम् ।
अभ्यद्रवत सङ्ग्रामे पाण्डवानाततायिनः ॥ ९.१०.११ ॥

ମଦ୍ରରାଜ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଉତ୍ତମ ଧନୁ ଧରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଆତତାୟୀ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ।

9.10.12

पाण्डवा अपि भूपाल समरे जितकाशिनः ।
मद्रराजं समासाद्य बिभिदुर्निशितैः शरैः ॥ ९.१०.१२ ॥

ହେ ଭୂପାଳ, ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଜକୁ ବିଜୟୀ ଭାବୁଥିବା ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ତାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

9.10.13

ततः शरशतैस्तीक्ष्णैर्मद्रराजो महारथः ।
अर्दयामास तां सेनां धर्मराजस्य पश्यतः ॥ ९.१०.१३ ॥

ତା'ପରେ ମହାରଥୀ ମଦ୍ରରାଜ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶହ ଶହ ବାଣରେ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଖି ଆଗରେ ସେହି ସେନାକୁ ପୀଡ଼ିତ କଲେ।

9.10.14

प्रादुरासन्निमित्तानि नानारूपाण्यनेकशः ।
चचाल शब्दं कुर्वाणा मही चापि सपर्वता ॥ ९.१०.१४ ॥

ବହୁ ପ୍ରକାରର ବିଭିନ୍ନ ରୂପର ଅଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ବାରମ୍ବାର ଦେଖାଦେଲା; ପର୍ବତ ସହିତ ପୃଥିବୀ ଶବ୍ଦ କରି କମ୍ପିଲା।

9.10.15

सदण्डशूला दीप्ताग्रा दीर्यमाणाः समन्ततः ।
उल्का भूमिं दिवः पेतुराहत्य रविमण्डलम् ॥ ९.१०.१५ ॥

ଦଣ୍ଡ ଓ ଶୂଳ ପରି, ଅଗ୍ରଭାଗ ଜଳୁଥିବା ଉଲ୍କା ସବୁଆଡ଼େ ଫାଟି ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳରେ ଆଘାତ କରି ଆକାଶରୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଲା।

9.10.16

मृगाश्च महिषाश्चापि पक्षिणश्च विशाम्पते ।
अपसव्यं तदा चक्रुः सेनां ते बहुशो नृप ॥ ९.१०.१६ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ହେ ପ୍ରଜାପତି! ସେତେବେଳେ ହରିଣ, ମହିଷ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ସେନାକୁ ଅପସବ୍ୟ କରି ବାରମ୍ବାର ଘେରିଲେ।

9.10.17

भृगुसूनुधरापुत्रौ शशिजेन समन्वितौ ।
चरमं पाण्डुपुत्राणां पुरस्तात्सर्वभूभुजाम् ॥ ९.१०.१७ ॥

ଭୃଗୁ ପୁତ୍ର, ଧରା ପୁତ୍ର ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ପୁତ୍ର ଏକତ୍ର ହେଲେ; ପାଣ୍ଡବ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଓ ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କ ପଛରେ।

9.10.18

शस्त्राग्रेष्वभवज्ज्वाला नेत्राण्याहत्य वर्षती ।
शिरः स्वलीयन्त भृशं काकोलूकाश्च केतुषु ॥ ९.१०.१८ ॥

ଅସ୍ତ୍ରର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଜ୍ୱାଳା ଦେଖାଦେଲା; ଆଖିକୁ ଆଘାତ କରି ବର୍ଷିଲା; ମୁଣ୍ଡମାନେ ଅତି ଜୋରରେ ଲାଗି ରହିଲେ; ଧ୍ୱଜା ଉପରେ କାଉ ଓ ପେଚା ବସିଲେ।

9.10.19

ततस्तद्युद्धमत्युग्रमभवत्सहचारिणाम् ।
तथा सर्वाण्यनीकानि सन्निपत्य जनाधिप ॥ ९.१०.१९ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ସହଚାରୀମାନଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ଅତି ଭୟଙ୍କର ହେଲା; ସମସ୍ତ ସେନା ଏକତ୍ର ହୋଇ ସଂଘର୍ଷ କଲେ, ହେ ଜନାଧିପ।

9.10.20

अभ्यघ्नत्कौरवो राजा पाण्डवानामनीकिनीम् ।
शल्यस्तु शरवर्षेण वर्षन्निव सहस्रदृक् ॥ ९.१०.२० ॥

କୌରବ ରାଜା ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସେନା ଉପରେ ଆଘାତ କଲେ; ଏବଂ ଶଲ୍ୟ ସହସ୍ରନେତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବାଣବର୍ଷା କଲେ।

9.10.21

अभ्यवर्षत धर्मात्मा कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
भीमसेनं शरैश्चापि रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ॥ ९.१०.२१ ॥

ଧର୍ମାତ୍ମା ସେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଉପରେ ଏବଂ ଭୀମସେନ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ସୁନା ପକ୍ଷଯୁକ୍ତ, ଶିଳାରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ କରାଯାଇଥିବା ବାଣ ବର୍ଷଣ କଲେ।

9.10.22

द्रौपदेयांस्तथा सर्वान्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
धृष्टद्युम्नं च शैनेयं शिखण्डिनमथापि च ॥ ९.१०.२२ ॥

ଦ୍ରୌପଦୀର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ, ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ, ଶୈନେୟ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ଏବଂ ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଆଘାତ କଲେ।

9.10.23

एकैकं दशभिर्बाणैर्विव्याध स महाबलः ।
ततोऽसृजद्बाणवर्षं घर्मान्ते मघवानिव ॥ ९.१०.२३ ॥

ସେହି ମହାବଳ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଦଶଟି ଦଶଟି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ; ତାପରେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଅନ୍ତରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ବାଣବର୍ଷା ଛାଡ଼ିଲେ।

9.10.24

ततः प्रभद्रका राजन्सोमकाश्च सहस्रशः ।
पतिताः पात्यमानाश्च दृश्यन्ते शल्यसायकैः ॥ ९.१०.२४ ॥

ତା'ପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ଶଲ୍ୟଙ୍କ ବାଣରେ ପ୍ରଭଦ୍ରକ ଓ ସୋମକମାନେ ହଜାରେ ହଜାରେ ପଡ଼ିଥିବା ଓ ପଡ଼ାଯାଉଥିବା ଭାବରେ ଦେଖାଗଲେ।

9.10.25

भ्रमराणामिव व्राताः शलभानामिव व्रजाः ।
हादिन्य इव मेघेभ्यः शल्यस्य न्यपतञ्शराः ॥ ९.१०.२५ ॥

ଭମର ଦଳ ପରି, ପଙ୍ଗପାଳ ପଲ ପରି, ମେଘରୁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରି ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଶର ପଡ଼ିଲେ।

9.10.26

द्विरदास्तुरगाश्चार्ताः पत्तयो रथिनस्तथा ।
शल्यस्य बाणैरपतन्बभ्रमुर्व्यनदंस्तथा ॥ ९.१०.२६ ॥

ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ଆହତ ପଦାତିକ ଓ ରଥୀ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ବାଣରେ ପଡ଼ିଲେ; ସେମାନେ ଘୂରି ଚିତ୍କାର କଲେ।

9.10.27

आविष्ट इव मद्रेशो मन्युना पौरुषेण च ।
प्राच्छादयदरीन्सङ्ख्ये कालसृष्ट इवान्तकः।
विनर्दमानो मद्रेशो मेघहादो महाबलः ॥ ९.१०.२७ ॥

କ୍ରୋଧ ଓ ପୌରୁଷରେ ଆବିଷ୍ଟ ପରି ମଦ୍ରରାଜ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ; କାଳ ପ୍ରେରିତ ଅନ୍ତକ ପରି। ମେଘ ପରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ମହାବଳ ମଦ୍ରେଶ।

9.10.28

सा वध्यमाना शल्येन पाण्डवानामनीकिनी ।
अजातशत्रुं कौन्तेयमभ्यधावद्युधिष्ठिरम् ॥ ९.१०.२८ ॥

ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହତ ହେଉଥିବା ସେହି ପାଣ୍ଡବ ସେନା କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଅଜାତଶତ୍ରୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲା।

9.10.29

तां सम्मर्द्य शतैः सङ्ख्ये लघुहस्तः शितैः शरैः ।
बाणवर्षेण महता युधिष्ठिरमताडयत् ॥ ९.१०.२९ ॥

ସେହି ସେନାକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶହେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରରେ ପିଷି, ଚଟପଟ ହାତବାଲା ଶଲ୍ୟ ମହା ବାଣବର୍ଷଣରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କଲେ।

9.10.30

तमापतन्तं जात्यश्वैः क्रुद्धो राजा युधिष्ठिरः ।
अवारयच्छरैस्तीक्ष्णैर्महाद्विपमिवाङ्कुशैः ॥ ९.१०.३० ॥

ଜାତ ଅଶ୍ୱ ସହିତ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ କ୍ରୁଦ୍ଧ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରରେ ଅଟକାଇଲେ; ଯେପରି ମାହୁଣ୍ଟ ଅଙ୍କୁଶରେ ମହାହାତୀକୁ ଅଟକାଏ।

9.10.31

तस्य शल्यः शरं घोरं मुमोचाशीविषोपमम् ।
सोऽभ्यविध्यन्महात्मानं वेगेनाभ्यपतच्च गाम् ॥ ९.१०.३१ ॥

ଶଲ୍ୟ ବିଷଧର ସାପ ପରି ଭୟଙ୍କର ବାଣ ଛାଡ଼ିଲା। ସେ ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କରି ବେଗରେ ଆଗକୁ ଧାଇଁଲା।

9.10.32

ततो वृकोदरः क्रुद्धः शल्यं विव्याध सप्तभिः ।
पञ्चभिः सहदेवस्तु नकुलो दशभिः शरैः ॥ ९.१०.३२ ॥

ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ବୃକୋଦର ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ସାତ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲା। ସହଦେବ ପାଞ୍ଚ ଏବଂ ନକୁଳ ଦଶ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।

9.10.33

द्रौपदेयाश्च शत्रुघ्नं शूरमार्तायनिं शरैः ।
अभ्यवर्षन्महाराज मेघा इव महीधस्म् ॥ ९.१०.३३ ॥

ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଓ ବୀର ଆର୍ତାୟନିଙ୍କୁ ବାଣବର୍ଷଣରେ ଘେରିଦେଲେ, ହେ ମହାରାଜ, ଯେପରି ମେଘ ପର୍ବତ ଉପରେ ବର୍ଷେ।

9.10.34

ततो दृष्ट्वा वार्यमाणं शल्यं पार्थैः समन्ततः ।
कृतवर्मा कृपश्चैव सङ्क्रुद्धावभ्यधावताम् ॥ ९.१०.३४ ॥

ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସବୁ ଦିଗରୁ ରୋକାଯାଇଥିବା ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖି କୃତବର୍ମା ଓ କୃପ ଉଭୟେ କ୍ରୋଧରେ ଧାଇଁଲେ।

9.10.35

उलूकश्च महावीर्यः शकुनिंश्चापि सौबलः ।
समागम्याथ शनकैरश्वत्थामा महाबलः।
तव पुत्राश्च कार्त्स्न्येन जुगुपुः शल्यमाहवे ॥ ९.१०.३५ ॥

ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ଉଲୂକ, ସୌବଳ ଶକୁନି ଓ ମହାବଳ ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା ମଧ୍ୟ ଧୀରେ ଧୀରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ; ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣରୂପେ ରକ୍ଷା କଲେ।

9.10.36

भीमसेनं त्रिभिर्विद्धा कृतवर्मा शिलीमुखैः ।
बाणवर्षेण महता क्रुद्धरूपमवारयत्।
धृष्टद्युम्नं ततः क्रुद्धो बाणवर्षैरपीडयत् ॥ ९.१०.३६ ॥

କୃତବର୍ମା ଭୀମସେନଙ୍କୁ ତିନି ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କରି ପ୍ରଚଣ୍ଡ ବାଣବର୍ଷଣରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେହି ବୀରଙ୍କୁ ରୋକିଲା। ତା'ପରେ କ୍ରୋଧରେ ସେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ବାଣବର୍ଷଣରେ ପୀଡ଼ିତ କଲା।

9.10.37

द्रौपदेयांश्च शकुनिर्यमौ च द्रौणिरभ्ययात् ॥ ९.१०.३७ ॥

ଶକୁନି ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଓ ଯମଜ ଭାଇଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲା; ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କ ମଧ୍ୟ ଆକ୍ରମଣ କଲା।

9.10.38

दुर्योधनो युधांश्रेष्ठ आहवे केशवार्जुनौ ।
समभ्ययादुग्रतेजाः शरैश्चाप्यहनद्बली ॥ ९.१०.३८ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଦ୍ଧା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, ଉଗ୍ର ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ବଳବାନ, କେଶବ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ବେଗରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲା।

9.10.39

एवं द्वन्द्वशतान्यासंस्त्वदीयानां परैः सह ।
घोररूपाणि चित्राणि तत्रतत्र विशाम्पते ॥ ९.१०.३९ ॥

ଏହିପରି ଆପଣଙ୍କ ପକ୍ଷ ଓ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶହ ଶହ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ଭୟଙ୍କର ଓ ଅଦ୍ଭୁତ, ଏଣେତେଣେ, ହେ ରାଜନ୍।

9.10.40

ऋक्षवर्णाञ्जघानाश्वान्भोजो भीमस्य संयुगे ।
सोऽवतीर्य रथोपस्थाद्धताश्वात्पाण्डुनन्दनः।
कालो दण्डमिवोद्यम्य गदापाणिरयुध्यत ॥ ९.१०.४० ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୋଜ ଭୀମଙ୍କ ଭାଲୁ-ରଙ୍ଗ ଘୋଡ଼ା ମାରିଦେଲା; ଘୋଡ଼ା ମରିଥିବା ରଥରୁ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଓହ୍ଲାଇ, କାଳଦଣ୍ଡ ପରି ଗଦା ଉଠାଇ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।

9.10.41

प्रमुखे सहदेवस्य जघानाश्वान्स मद्रराट् ।
ततः शल्यस्य तनयं सहदेवोऽसिनावधीत् ॥ ९.१०.४१ ॥

ସହଦେବଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ମଦ୍ରରାଜ ତାଙ୍କର ଘୋଡ଼ା ମାରିଲା; ତା'ପରେ ସହଦେବ ଖଡ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଶଲ୍ୟଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ବଧ କଲେ।

9.10.42

गौतमः पुनराचार्यो धृष्टद्युम्नमयोधयत् ।
असम्भ्रान्तमसम्भ्रान्तो यत्नवान्यत्नवत्तरम् ॥ ९.१०.४२ ॥

ଗୌତମ (କୃପ) ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ପୁଣି ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ; ନିର୍ଭୀକ ନିର୍ଭୀକ ସହ, ଯତ୍ନବାନ ଅଧିକ ଯତ୍ନବାନ ସହ।

9.10.43

द्रौपदेयांस्तथा वीरानेकैकं दशभिः शरैः ।
अविद्ध्यदाचार्यसुतो नातिक्रुद्धो हसन्निव ॥ ९.१०.४३ ॥

ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ପୁତ୍ର ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ରୋଧ ନ କରି, ଯେପରି ହସୁଥିବା ଭଳି, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ବୀର ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଦଶ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

9.10.44

पुनश्च भीमसेनस्य जघानाश्वांस्तथाऽऽहवे ।
सोऽवतीर्य रथात्तूर्णं हताश्वः पाण्डुनन्दनः ॥ ९.१०.४४ ॥

ପୁଣି ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଘୋଡାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ବଧ କଲା। ଘୋଡା ମରିଯିବାରୁ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଶୀଘ୍ର ରଥରୁ ଓହ୍ଲାଇଲେ।

9.10.45

कालो दण्डमिवोद्यम्य गदां क्रुद्धो महाबलः ।
पोथयामास तुरगान्रथं च कृतवर्मणः।
कृतवर्मा त्ववप्लुत्य रथात्तस्मादपाक्रमत् ॥ ९.१०.४५ ॥

କ୍ରୁଦ୍ଧ ମହାବଳ କାଳଙ୍କ ପରି ଦଣ୍ଡସମ ଗଦା ଉଠାଇ କୃତବର୍ମାଙ୍କ ଘୋଡା ଓ ରଥକୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ। କିନ୍ତୁ କୃତବର୍ମା ସେହି ରଥରୁ ଡେଇଁ ଦୂରକୁ ସରି ଗଲେ।

9.10.46

शल्योऽपि राजन्सङ्क्रुद्धो निघ्नन्सोमकपाण्डवान् ।
पुनरेव शितैर्बाणैर्युधिष्ठिरमपीडयत् ॥ ९.१०.४६ ॥

ହେ ରାଜନ, ଶଲ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସୋମକ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ପୁନର୍ବାର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୀଡ଼ିତ କଲେ।

9.10.47

तस्य भीमो रणे क्रुद्धः सन्दश्य दशनच्छदम् ।
विनाशायाभिसन्धाय गदामादाय वीर्यवान् ॥ ९.१०.४७ ॥

ରଣରେ ତା ପ୍ରତି କ୍ରୁଦ୍ଧ ଭୀମ ଓଠ ଦାନ୍ତରେ ଚାପି, ବିନାଶର ସଂକଳ୍ପ କରି, ଗଦା ଧରି ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।

9.10.48

यमदण्डप्रतीकाशां कालरात्रिमिवोद्यताम् ।
गजवाजिमनुष्याणां देहान्तकरणीमति ॥ ९.१०.४८ ॥

ଯମଦଣ୍ଡ ସଦୃଶ, ଉଠିଥିବା କାଳରାତ୍ରି ପରି, ହାତୀ, ଘୋଡା ଓ ମଣିଷମାନଙ୍କ ଦେହର ଅନ୍ତକାରୀ (ଗଦା)।

9.10.49

हेमपट्टपरिक्षिप्तामुल्कां प्रज्वलितामिव ।
शैक्यां व्यालीमिवात्युग्रां वज्रकल्पामयोमयीम् ॥ ९.१०.४९ ॥

ସୁନାପଟ୍ଟରେ ଆବୃତ, ଜଳୁଥିବା ଉଲ୍କା ପରି, ଅତି ଭୟଙ୍କର ସର୍ପିଣୀ ପରି, ବଜ୍ରତୁଲ୍ୟ, ଲୌହନିର୍ମିତ।

9.10.50

चन्दनागुरुपङ्काक्तां प्रमदामीप्सितामिव ।
वसामेदोपदिग्धाङ्गीं जिह्वां वैवस्वतीमिव ॥ ९.१०.५० ॥

ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଗରୁ ଲେପରେ ଲିପ୍ତ, ପ୍ରିୟ ଓ ଇଚ୍ଛିତ ନାରୀ ପରି, ଚର୍ବି ଓ ମଜ୍ଜାରେ ଲିପ୍ତ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟ, ଯମର ଜିଭ ପରି।

9.10.51

पटुघण्टाशतरवां वासवीमशनीमिव ।
निर्मुक्ताशीविषाकारां पृक्तां गजमदैरपि ॥ ९.१०.५१ ॥

ଶହ ଶହ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଘଣ୍ଟାର ଶବ୍ଦବିଶିଷ୍ଟ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପରି, ଛାଡ଼ିଥିବା ବିଷଧର ସର୍ପର ଆକୃତିର, ହାତୀର ମଦଜଳରେ ମଧ୍ୟ ଲିପ୍ତ।

9.10.52

त्रासनीं सर्वभूतानां स्वसैन्यपरिहर्षिणीम् ।
मनुष्यलोके विख्यातां गिरिशृङ्गविदारणीम् ॥ ९.१०.५२ ॥

ସର୍ବ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭୟଦାୟିନୀ, ନିଜ ସେନାକୁ ହର୍ଷଦାୟିନୀ, ମନୁଷ୍ୟଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପର୍ବତଶୃଙ୍ଗ ବିଦାରଣକାରିଣୀ।

9.10.53

यया कैलासभवने महेश्वरसखं बली ।
आह्वयामास कौन्तेयः सङ्क्रुद्धमलकाधिपम् ॥ ९.१०.५३ ॥

ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବଳବାନ କୌନ୍ତେୟ କୈଳାସ ଭବନରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ସଖା, କ୍ରୁଦ୍ଧ ଅଳକାଧିପତିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ।

9.10.54

यया मायामयान्दृप्तान्सुबहून्धनदालये ।
जघान गुह्यकान्क्रुद्धो मन्दारार्थे महाबलः।
निवार्यमाणो बहुभिर्द्रौपद्याः प्रियमास्थितः ॥ ९.१०.५४ ॥

ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମହାବଳୀ ଧନଦଙ୍କ ଭବନରେ ମାୟାମୟ, ଗର୍ବିତ ବହୁ ଗୁହ୍ୟକଙ୍କୁ କ୍ରୋଧରେ ବଧ କଲେ; ମନ୍ଦାର ପୁଷ୍ପ ପାଇଁ, ବହୁଙ୍କ ନିବାରଣ ସତ୍ତ୍ୱେ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ କରିବାରେ ଲାଗି।

9.10.55

तां वज्रमणिरत्नौघकल्माषां वज्रगौरवाम् ।
समुद्यम्य महाबाहुः शल्यमभ्यपतद्रणे ॥ ९.१०.५५ ॥

ମହାବାହୁ ଭୀମ ବଜ୍ର ଓ ମଣିରତ୍ନରାଶିରେ ଚିତ୍ରିତ, ବଜ୍ରସମ ଭାରୀ ସେ ଗଦା ଉଠାଇ ରଣରେ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ଝାସ ଦେଲେ ।

9.10.56

गदया युद्धकुशलस्तया दारुणनादया ।
पोथयामास शल्यस्य चतुरोऽश्वान्महाजवान् ॥ ९.१०.५६ ॥

ଯୁଦ୍ଧକୁଶଳ ଭୀମ ସେହି ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦକାରୀ ଗଦାରେ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଚାରି ଦ୍ରୁତଗାମୀ ଅଶ୍ୱଙ୍କୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ ।

9.10.57

ततः शल्यो रणे क्रुद्धः पीने वक्षसि तोमरम् ।
निचखान नदन्वीरोवर्म भित्त्वा च सोभ्ययात् ॥ ९.१०.५७ ॥

ତା'ପରେ ରଣରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଶଲ୍ୟ ଗର୍ଜ୍ଜନ କରି ପ୍ରଶସ୍ତ ବକ୍ଷରେ ଏକ ତୋମର ପ୍ରୋଥିଲେ; ସେ ବୀର କବଚ ଭେଦ କରି ଆଗକୁ ଆସିଲେ ।

9.10.58

वृकोदरस्त्वसम्भ्रान्तस्तमेवोद्धृत्य तोमरम् ।
यन्तारं मद्रराजस्य निर्बिभेद तदा हृदि ॥ ९.१०.५८ ॥

କିନ୍ତୁ ଅବିଚଳିତ ବୃକୋଦର ସେହି ତୋମରକୁ ଉପାଡ଼ି ସେହିକ୍ଷଣି ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ସାରଥିର ହୃଦୟ ବିନ୍ଧିଲେ ।

9.10.59

स भिन्नवर्मा रुधिरं वमन्वित्रस्तमानसः ।
पपाताभिमुखो भीमं मद्रराजस्त्वपाक्रमत् ॥ ९.१०.५९ ॥

କବଚ ଭଗ୍ନ ସେହି ସାରଥି ରକ୍ତ ବାନ୍ତି କରି ଭୀତ ମନରେ ଭୀମଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ମୁହଁ କରି ପଡ଼ିଗଲେ; କିନ୍ତୁ ମଦ୍ରରାଜ ପଛକୁ ହଟିଗଲେ ।

9.10.60

कृतप्रतिकृतं दृष्ट्वा शल्यो विस्मितमानसः ।
गदामाश्रित्य धर्मात्मा प्रत्यमित्रमवैक्षत ॥ ९.१०.६० ॥

କୃତ ପ୍ରତିକୃତ ଦେଖି ବିସ୍ମିତ ମନ ଶଲ୍ୟ ଗଦା ଧରି ଧର୍ମାତ୍ମା ଭାବେ ଶତ୍ରୁ ପ୍ରତି ଚାହିଁଲେ ।

9.10.61

ततः सुमनसः पार्था भीमसेनमपूजयन् ।
ते दृष्ट्वा कर्म सङ्ग्रामे घोरमक्लिष्टकर्मणः ॥ ९.१०.६१ ॥

ତା'ପରେ ପ୍ରସନ୍ନମନା ପାର୍ଥମାନେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ; ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ କରିଥିବା ଭୟଙ୍କର, ଅନାୟାସ କର୍ମ ଦେଖି ସେମାନେ ଏପରି କଲେ।