Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 4.40

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

4.40.1

द॒धि॒क्राव्ण॒ इदु॒ नु च॑र्किराम॒ विश्वा॒ इन्मामु॒षसः॑ सूदयन्तु ।
अ॒पाम॒ग्नेरु॒षसः॒ सूर्य॑स्य॒ बृह॒स्पते॑राङ्गिर॒सस्य॑ जि॒ष्णोः ॥

दधिक्रावाच्या स्तुतीसाठी आम्ही आता निश्चितपणे स्तवन करू; सर्व उषा मला प्रेरणा देवोत — जलांचे, अग्नीचे, उषेचे, सूर्याचे, बृहस्पतीचे आणि विजयी आङ्गिरसाचे (गुणगानात).

4.40.2

सत्वा॑ भरि॒षो ग॑वि॒षो दु॑वन्य॒सच्श्र॑व॒स्यादि॒ष उ॒षस॑स्तुरण्य॒सत् ।
स॒त्यो द्र॒वो द्र॑व॒रः प॑तंग॒रो द॑धि॒क्रावेष॒मूर्जं॒ स्व॑र्जनत् ॥

तो सत्यगती, पोषक, गोसंपन्न, आश्रयदाता, उषेपासून वेगाने धावणारा — दधिक्रावा अन्न, बल आणि स्वर्गप्रकाश निर्माण करो.

4.40.3

उ॒त स्मा॑स्य॒ द्रव॑तस्तुरण्य॒तः प॒र्णं न वेरनु॑ वाति प्रग॒र्धिनः॑ ।
श्ये॒नस्ये॑व॒ ध्रज॑तो अङ्क॒सं परि॑ दधि॒क्राव्णः॑ स॒होर्जा तरि॑त्रतः ॥

त्याच्या धावणाऱ्या, वेगवान गतीप्रमाणे वाऱ्याच्या पंखासारखा वेग मागोमाग वाहतो; ससाण्याच्या झेपेसारखे उडणाऱ्या दधिक्रावाच्या बलाने पार नेतो.

4.40.4

उ॒त स्य वा॒जी क्षि॑प॒णिं तु॑रण्यति ग्री॒वायां॑ ब॒द्धो अ॑पिक॒क्ष आ॒सनि॑ ।
क्रतुं॑ दधि॒क्रा अनु॑ सं॒तवी॑त्वत्प॒थामङ्कां॒स्यन्वा॒पनी॑फणत् ॥

तो बलवान अश्वही वेगाने धावतो; मानेला बांधलेला आणि पायात अडकलेला असूनही दधिक्रावाच्या संकल्पाचे अनुसरण करत मार्गांच्या वळणांसह खिंकाळतो.

4.40.5

हं॒सः शु॑चि॒षद्वसु॑रन्तरिक्ष॒सद्होता॑ वेदि॒षदति॑थिर्दुरोण॒सत् ।
नृ॒षद्व॑र॒सदृ॑त॒सद्व्यो॑म॒सद॒ब्जा गो॒जा ऋ॑त॒जा अ॑द्रि॒जा ऋ॒तम् ॥

हंस शुद्धात स्थित, धनरूप, अंतरिक्षात वास करणारा, वेदीवर बसलेला होता, अतिथी, घरात बसलेला, माणसांत बसलेला, श्रेष्ठ स्थानी बसलेला, ऋतात बसलेला, व्योमात बसलेला; पाण्यातून जन्मलेला, गाईंपासून जन्मलेला, ऋतातून जन्मलेला, पर्वतातून जन्मलेला — तो ऋत आहे.