മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.25
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.25.1
धर्मक्षेत्रे कुरुक्षेत्रे समवेता युयुत्सवः ।
मामकाः पाण्डवाश्चैव किमकुर्वत सञ्जय ॥ ६.२५.१ ॥
ധർമ്മക്ഷേത്രമായ കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ യുദ്ധേച്ഛയോടെ ഒത്തുചേർന്ന എന്റെ ആളുകളും പാണ്ഡവരും എന്തു ചെയ്തു, സഞ്ജയാ?
6.25.2
दृष्ट्वा तु पाण्डवानीकं व्यूढं दुर्योधनस्तदा ।
आचार्यमुपसंगम्य राजा वचनमब्रवीत् ॥ ६.२५.२ ॥
പാണ്ഡവസേന വ്യൂഹമായി നിൽക്കുന്നത് കണ്ട് അപ്പോൾ രാജാവായ ദുര്യോധനൻ ആചാര്യന്റെ അടുത്തുചെന്ന് ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
6.25.3
पश्यैतां पाण्डुपुत्राणामाचार्य महतीं चमूम् ।
व्यूढां द्रुपदपुत्रेण तव शिष्येण धीमता ॥ ६.२५.३ ॥
ആചാര്യാ, പാണ്ഡുപുത്രന്മാരുടെ ഈ മഹാസേനയെ നോക്കുക; നിങ്ങളുടെ ബുദ്ധിമാനായ ശിഷ്യൻ ദ്രുപദപുത്രൻ ഇതിനെ വ്യൂഹമായി ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
6.25.4
अत्र शूरा महेष्वासा भीमार्जुनसमा युधि ।
युयुधानो विराटश्च द्रुपदश्च महारथः ॥ ६.२५.४ ॥
ഇവിടെ യുദ്ധത്തിൽ ഭീമാർജ്ജുനന്മാർക്കു തുല്യരായ ശൂരന്മാരും മഹാധനുർധരന്മാരും ഉണ്ട്: യുയുധാനൻ, വിരാടൻ, മഹാരഥൻ ദ്രുപദൻ.
6.25.5
धृष्टकेतुश्चेकितानः काशिराजश्च वीर्यवान् ।
पुरुजित्कृन्तिभोजश्च शैब्यश्च नरपुङ्गवः ॥ ६.२५.५ ॥
ധൃഷ്ടകേതു, ചേകിതാനൻ, വീര്യവാനായ കാശിരാജാവ്, പുരുജിത്ത്, കുന്തിഭോജൻ, നരശ്രേഷ്ഠനായ ശൈബ്യൻ.
6.25.6
युधामन्युश्च विक्रान्त उत्तमौजाश्च नरपुङ्गवः ।
सौभद्रो द्रौपदेयाश्च सर्व एव महारथाः ॥ ६.२५.६ ॥
യുധാമന്യു, വീരനായ ഉത്തമൗജസ്, നരശ്രേഷ്ഠൻ, സുഭദ്രയുടെ പുത്രൻ, ദ്രൗപദിയുടെ പുത്രന്മാർ — ഇവരെല്ലാം മഹാരഥന്മാരാണ്.
6.25.7
अस्माकं तु विशिष्टा ये तान्निबोध द्विजोत्तम ।
नायका मम सैन्यस्य संज्ञार्थं तान्ब्रवीमि ते ॥ ६.२५.७ ॥
ദ്വിജോത്തമാ, ഞങ്ങളുടെ സൈന്യത്തിലെ വിശിഷ്ടരായ നായകരെ കേട്ടാലും. തിരിച്ചറിയലിനായി അവരെ നിങ്ങളോട് പറയാം.
6.25.8
भवान्भीष्मश्च कर्णश्च कृपश्च समितिंजयः ।
अश्वत्थांमा विकर्णश्च सौमदत्तिर्जयद्रथः ॥ ६.२५.८ ॥
അങ്ങും ഭീഷ്മനും കർണനും യുദ്ധവിജയിയായ കൃപനും അശ്വത്ഥാമാവും വികർണനും സോമദത്തപുത്രൻ ജയദ്രഥനും.
6.25.9
अन्ये च बहवः शूरा मदर्थे त्यक्तजीविताः ।
नानाशस्त्रप्रहरणाः सर्वे युद्धविशारदाः ॥ ६.२५.९ ॥
എനിക്കായി ജീവൻ ത്യജിക്കാൻ തയ്യാറായ മറ്റ് പല ശൂരന്മാരുമുണ്ട്. എല്ലാവരും നാനാവിധ ആയുധങ്ങൾ ധരിച്ച് യുദ്ധനിപുണരാണ്.
6.25.10
अपर्याप्तं तदस्माकं बलं भीष्माभिरक्षितम् ।
पर्याप्तं त्विदमेतेषां बलं भीमाभिरक्षितम् ॥ ६.२५.१० ॥
ഭീഷ്മരാൽ സംരക്ഷിതമായ നമ്മുടെ ആ സേന അപര്യാപ്തമാണ്; എന്നാൽ ഭീമനാൽ സംരക്ഷിതമായ ഇവരുടെ ഈ സേന പര്യാപ്തമാണ്.
6.25.11
अयनेषु च सर्वेषु यथाभागमवस्थिताः ।
भीष्ममेवाभिरक्षन्तु भवन्तः सर्व एव हि ॥ ६.२५.११ ॥
എല്ലാ നിലകളിലും അവരവരുടെ ഭാഗമനുസരിച്ച് നിലയുറപ്പിച്ച്, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഭീഷ്മരെത്തന്നെ സംരക്ഷിക്കണം.
6.25.12
तस्य संजनयन्हर्षं कुरुवृद्धः पितामहः ।
सिंहनादं विनद्योच्चैः शङ्खं दध्मौ प्रतापवान् ॥ ६.२५.१२ ॥
അവന് സന്തോഷമുണ്ടാക്കിക്കൊണ്ട്, കുരുവൃദ്ധനും പ്രതാപശാലിയുമായ പിതാമഹൻ ഉച്ചത്തിൽ സിംഹനാദം മുഴക്കി ശംഖം ഊതി.
6.25.13
ततः शङ्खाश्च भेर्यश्च पणवानकगोमुखाः ।
सहसैवाभ्यहन्यन्त स शब्दस्तुमुलोऽभवत् ॥ ६.२५.१३ ॥
അപ്പോൾ ശംഖങ്ങളും ഭേരികളും പണവങ്ങളും ആനകങ്ങളും ഗോമുഖങ്ങളും പെട്ടെന്ന് മുഴങ്ങി; ആ ശബ്ദം ഭീകരമായ കോലാഹലമായി.
6.25.14
ततः श्वेतैर्हयैर्युक्ते महति स्यन्दते स्थितौ ।
माधवः पाण्डवश्चैव दिव्यौ शङ्खौ प्रदध्मतुः ॥ ६.२५.१४ ॥
അപ്പോൾ വെള്ളക്കുതിരകൾ പൂട്ടിയ മഹാരഥത്തിൽ നിന്നിരുന്ന മാധവനും പാണ്ഡവനും ദിവ്യശംഖങ്ങൾ മുഴക്കി.
6.25.15
पाञ्चजन्यं हृषीकेशो देवदत्तं धनंजयः ।
पौण्ड्रं दध्मौ महाशङ्खं भीमकर्मा वृकोदरः ॥ ६.२५.१५ ॥
ഹൃഷീകേശൻ പാഞ്ചജന്യവും ധനഞ്ജയൻ ദേവദത്തവും ഭീമകർമാവായ വൃകോദരൻ പൗണ്ഡ്രം എന്ന മഹാശംഖവും മുഴക്കി.
6.25.16
अनन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
नकुलः सहदेवश्च सुघोषमणिपुष्पकौ ॥ ६.२५.१६ ॥
കുന്തീപുത്രനായ രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരൻ അനന്തവിജയവും, നകുലനും സഹദേവനും സുഘോഷം, മണിപുഷ്പകം എന്നിവയും മുഴക്കി.
6.25.17
काश्यश्च परमेष्वासः शिखण्डी च महारथः ।
धृष्टद्युम्नो विराटश्च सात्यकिश्चापराजितः ॥ ६.२५.१७ ॥
കാശ്യരാജാവും, പരമധനുർധരനായ ശിഖണ്ഡിയും, മഹാരഥനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനും, വിരാടനും, അപരാജിതനായ സാത്യകിയും ശംഖം മുഴക്കി.
6.25.18
द्रुपदो द्रौपदेयाश्च सर्वशः पृथिवीपते ।
सौभद्रश्च महाबाहुः शङ्खान्दध्मुः पृथक्पृथक् ॥ ६.२५.१८ ॥
ഭൂപതേ! ദ്രുപദനും, ദ്രൗപദീപുത്രന്മാരും, മഹാബാഹുവായ സൗഭദ്രനും എല്ലാവരും വെവ്വേറെ ശംഖങ്ങൾ മുഴക്കി.
6.25.19
स घोषो धार्तराष्ट्राणां हृदयानि व्यदारयत् ।
नभश्च पृथिवीं चैव तुमुलो व्यनुनादयन् ॥ ६.२५.१९ ॥
ആ ഘോഷം ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരുടെ ഹൃദയങ്ങളെ പിളർത്തി; ആ പെരുംമുഴക്കം ആകാശത്തെയും ഭൂമിയെയും പ്രതിധ്വനിപ്പിച്ചു.
6.25.20
अथ व्यवस्थितान्दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रान्कपिध्वजः ।
प्रवृत्ते शस्त्रसंपाते धनुरुद्यम्य पाण्डवः ॥ ६.२५.२० ॥
അപ്പോൾ അണിനിരന്ന ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ കണ്ട് കപിധ്വജനായ പാണ്ഡവൻ, ആയുധങ്ങളുടെ കൂട്ടിമുട്ടൽ തുടങ്ങിയപ്പോൾ വില്ലുയർത്തി.
6.25.21
हृषीकेशं तदा वाक्यमिदमाह महीपते ।
सेनयोरुभयोर्मध्ये रथं स्थापय मेऽच्युत ॥ ६.२५.२१ ॥
അപ്പോൾ അവൻ ഹൃഷീകേശനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു, ഹേ മഹീപതേ: രണ്ടു സേനകളുടെയും മധ്യത്തിൽ എന്റെ രഥം നിർത്തുക, ഹേ അച്യുതാ.
6.25.22
यावदेतान्निरीक्षेऽहं योद्धुकामानवस्थितान् ।
कैर्मया सह योद्धव्यमस्मिन्रणसमुद्यमे ॥ ६.२५.२२ ॥
യുദ്ധത്തിന് ആഗ്രഹിച്ച് നിൽക്കുന്ന ഇവരെ ഞാൻ കണ്ടുതീരുന്നതുവരെ, ഈ യുദ്ധോദ്യമത്തിൽ ആരുമായി ഞാൻ യുദ്ധം ചെയ്യണമെന്ന്.
6.25.23
योत्स्यमानानवेक्षेऽहं य एतेऽत्र समागताः ।
धार्तराष्ट्रस्य दुर्बुद्धेर्युद्धे प्रियचिकीर्षवः ॥ ६.२५.२३ ॥
ഇവിടെ ഒത്തുകൂടിയ, യുദ്ധത്തിന് ഒരുങ്ങിനിൽക്കുന്ന ഇവരെ ഞാൻ കാണുന്നു; ദുർബുദ്ധിയായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന് യുദ്ധത്തിൽ പ്രിയം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരെ.
6.25.24
एवमुक्तो हृषीकेशो गुडाकेशेन भारत ।
सेनयोरुभयोर्मध्ये स्थापयित्वा रथोत्तमम् ॥ ६.२५.२४ ॥
ഹേ ഭാരതാ, ഗുഡാകേശൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഹൃഷീകേശൻ രണ്ടു സേനകൾക്കും മധ്യത്തിൽ ആ ഉത്തമരഥം നിർത്തി.
6.25.25
भीष्मद्रोणप्रमुखतः सर्वेषां च महीक्षिताम् ।
उवाच पार्थ पश्यैतान्समवेतान्कुरूनिति ॥ ६.२५.२५ ॥
ഭീഷ്മരുടെയും ദ്രോണരുടെയും മുന്നിൽ, എല്ലാ രാജാക്കന്മാരുടെയും മുന്നിൽ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'പാർത്ഥാ, ഇവിടെ സമ്മേളിച്ച കുരുക്കളെ നോക്കൂ.'
6.25.26
तत्रापश्यत्स्थितान्पार्थः पितॄनथ पितामहान् ।
आचार्यान्मातुलान्भ्रातॄन्पुत्रान्पौत्रान्सखींस्तथा ॥ ६.२५.२६ ॥
അവിടെ നിൽക്കുന്ന പിതാക്കന്മാരെയും മുത്തച്ഛന്മാരെയും ആചാര്യന്മാരെയും മാതുലന്മാരെയും സഹോദരന്മാരെയും പുത്രന്മാരെയും പൗത്രന്മാരെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും പാർത്ഥൻ കണ്ടു.
6.25.27
श्वशुरान्सुहृदश्चैव सेनयोरुभयोरपि ।
तान्समीक्ष्य स कौन्तेयः सर्वान्बन्धूनवस्थितान् ॥ ६.२५.२७ ॥
ശ്വശുരന്മാരെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും, ഇരുസേനകളിലുമുള്ള എല്ലാവരെയും, നിൽക്കുന്ന ബന്ധുക്കളെയെല്ലാം കണ്ട് ആ കൗന്തേയൻ—
6.25.28
कृपया परयाऽविष्टो विषीदन्निदमब्रवीत् ।
दृष्ट्वेमं स्वजनं कृष्ण युयुत्सुं समुपस्थितम् ॥ ६.२५.२८ ॥
അത്യന്തം കാരുണ്യത്താൽ ആവേശിതനായി, വിഷാദിച്ച് അദ്ദേഹം ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: 'കൃഷ്ണാ, യുദ്ധമോഹത്തോടെ നിൽക്കുന്ന ഈ സ്വജനങ്ങളെ കണ്ടിട്ട്—'
6.25.29
सीदन्ति मम गात्राणि मुखं च परिशुष्यति ।
वेपथुश्च शरीरे मे रोमहर्षश्च जायते ॥ ६.२५.२९ ॥
എന്റെ അവയവങ്ങൾ തളരുന്നു, എന്റെ മുഖം വരളുന്നു, എന്റെ ശരീരത്തിൽ വിറയലും രോമാഞ്ചവും ഉണ്ടാകുന്നു.
6.25.30
गाण्डीवं स्रंसते हस्तात्त्वक्वैव परिदह्यते ।
न च शक्नोम्यवस्थातुं भ्रमतीव च मे मनः ॥ ६.२५.३० ॥
ഗാണ്ഡീവം എന്റെ കയ്യിൽനിന്ന് വഴുതുന്നു, എന്റെ ത്വക്കും എരിയുന്നു; നിൽക്കാൻ എനിക്കു കഴിയുന്നില്ല, മനസ്സ് കറങ്ങുന്നതുപോലെ തോന്നുന്നു.
6.25.31
निमित्तानि च पश्यामि विपरीतानि केशव ।
न च श्रेयोऽनुपश्यामि हत्वा स्वजनमाहवे ॥ ६.२५.३१ ॥
കേശവാ, ഞാൻ വിപരീതമായ ശകുനങ്ങൾ കാണുന്നു; യുദ്ധത്തിൽ സ്വജനങ്ങളെ കൊന്ന് ഒരു നന്മയും ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
6.25.32
न काङ्क्षे विजयं कृष्ण न च राज्यं सुखानि च ।
किं नो राज्येन गोविन्द किं भोगैर्जीवितेन वा ॥ ६.२५.३२ ॥
കൃഷ്ണാ, ഞാൻ വിജയമോ രാജ്യമോ സുഖങ്ങളോ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല. ഗോവിന്ദാ, രാജ്യംകൊണ്ട് ഞങ്ങൾക്കെന്ത്, ഭോഗങ്ങൾകൊണ്ടോ ജീവിതംകൊണ്ടോ എന്ത്?
6.25.33
येषामर्थे काङ्क्षितं नो राज्यं भोगाः सुखानि च ।
त इमेऽवस्थिता युद्धे प्राणांस्त्यक्त्वा धनानि च ॥ ६.२५.३३ ॥
ആർക്കുവേണ്ടി നാം രാജ്യവും ഭോഗങ്ങളും സുഖങ്ങളും ആഗ്രഹിച്ചുവോ, അവർതന്നെ ഇതാ പ്രാണനും ധനവും ത്യജിച്ച് യുദ്ധത്തിൽ നിൽക്കുന്നു.
6.25.34
आचार्याः पितरः पुत्रास्तथैव च पितामहाः ।
मातुलाः श्वशुराः पौत्राः स्यालाः संबन्धिनस्तथा ॥ ६.२५.३४ ॥
ആചാര്യന്മാർ, പിതാക്കന്മാർ, പുത്രന്മാർ, അതുപോലെ മുത്തച്ഛന്മാർ, അമ്മാവന്മാർ, അമ്മായിയപ്പന്മാർ, പൗത്രന്മാർ, ഭാര്യാസഹോദരന്മാർ, ബന്ധുക്കൾ എന്നിവരും.
6.25.35
एतान्न हन्तुमिच्छामि घ्नतोऽपि मधुसूदन ।
अपि त्रैलोक्यराज्यस्य हेतोः किं नु महीकृते ॥ ६.२५.३५ ॥
മധുസൂദനാ, ഇവർ എന്നെ കൊല്ലുന്നുവെങ്കിലും ഇവരെ കൊല്ലാൻ ഞാൻ ഇച്ഛിക്കുന്നില്ല. മൂന്നുലോകങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിനുവേണ്ടിപ്പോലും അല്ല; പിന്നെ ഭൂമിക്കുവേണ്ടിയോ!
6.25.36
निहत्य धार्तराष्ट्रान्नः का प्रीतिः स्याज्जनार्दन ।
पापमेवाश्रयेदस्मान्हत्वैतानाततायिनः ॥ ६.२५.३६ ॥
ജനാർദ്ദനാ, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ കൊന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് എന്ത് സന്തോഷം ലഭിക്കും? ഈ ആതതായികളെ കൊന്നാൽ പാപമാണ് ഞങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുക.
6.25.37
तस्मान्नार्हा यवं हन्तुं धार्तराष्ट्रान्स्वबान्धवान् ।
स्वजनं हि कथं हत्वा सुखिनः स्याम माधव ॥ ६.२५.३७ ॥
അതിനാൽ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെയും നമ്മുടെ സ്വന്തം ബന്ധുക്കളെയും കൊല്ലുന്നത് നമുക്ക് യോഗ്യമല്ല. ഹേ മാധവ, സ്വജനങ്ങളെ കൊന്ന് നാം എങ്ങനെ സുഖിയാകും?
6.25.38
यद्यप्येते न पश्यन्ति लोभोपहतचेतसः ।
कुलक्षयकृतं दोषं पित्रद्रोहे च पातकम् ॥ ६.२५.३८ ॥
ലോഭത്താൽ മനസ്സ് മലിനമായ ഇവർ കുലക്ഷയത്താൽ ഉണ്ടാകുന്ന ദോഷവും, പിതൃതുല്യരോട് ദ്രോഹം ചെയ്യുന്ന പാപവും കാണുന്നില്ലെങ്കിലും,
6.25.39
कथं न ज्ञेयमस्माभिः पापादस्मान्निवर्तितुम् ।
कुलक्षयकृतं दोषं प्रपश्यद्भिर्जनार्दन ॥ ६.२५.३९ ॥
ഹേ ജനാർദന, കുലക്ഷയത്താൽ ഉണ്ടാകുന്ന ദോഷം വ്യക്തമായി കാണുന്ന നമുക്ക് ഈ പാപത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറുന്നത് എങ്ങനെ അറിയാതിരിക്കാം?
6.25.40
कुलक्षये प्रणश्यन्ति कुलधर्माः सनातनाः ।
धर्मे नष्टे कुलं कृत्स्नमधर्मोऽभिभवत्युत ॥ ६.२५.४० ॥
കുലക്ഷയത്താൽ കുലത്തിന്റെ സനാതന ധർമ്മങ്ങൾ നശിക്കുന്നു. ധർമ്മം നശിച്ചാൽ അധർമ്മം കുലത്തെ മുഴുവൻ കീഴടക്കുന്നു.
6.25.41
अधर्माभिभवात्कृष्ण प्रदुष्यन्ति कुलस्त्रियः ।
स्त्रीषु दुष्टासु वार्ष्णेय जायते वर्णसङ्करः ॥ ६.२५.४१ ॥
ഹേ കൃഷ്ണ, അധർമ്മം പ്രബലമാകുമ്പോൾ കുലസ്ത്രീകൾ ദുഷിക്കുന്നു. ഹേ വാർഷ്ണേയ, സ്ത്രീകൾ ദുഷിച്ചാൽ വർണസങ്കരം ഉണ്ടാകുന്നു.
6.25.42
सङ्करो नरकायैव कुलघ्नानां कुलस्य च ।
पतन्ति पितरो ह्येषां कुप्तपिण्डोदकक्रियाः ॥ ६.२५.४२ ॥
ഈ സങ്കരം കുലഘാതകർക്കും കുലത്തിനും നരകത്തിലേക്കുള്ള വഴിയാകുന്നു. ഇവരുടെ പിതൃക്കൾ പിണ്ഡോദകക്രിയകൾ ഇല്ലാതെ വീഴുന്നു.
6.25.43
दोषैरेतैः कुलघ्नानां वर्णसङ्करकारकैः ।
उत्साद्यन्ते जातिधर्माः कुलधर्माश्च शाश्वताः ॥ ६.२५.४३ ॥
കുലത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവരുടെ ഈ ദോഷങ്ങളാൽ, വർണസങ്കരമുണ്ടാക്കുന്ന ആ ദോഷങ്ങളാൽ, ജാതിധർമ്മങ്ങളും ശാശ്വതമായ കുലധർമ്മങ്ങളും നശിക്കുന്നു.
6.25.44
उत्सन्नकुलधर्माणां मनुष्याणां जनार्दन ।
नरके नियतं वासो भवतीत्यनुशुश्रुम ॥ ६.२५.४४ ॥
ജനാർദ്ദനാ, കുലധർമ്മങ്ങൾ നശിച്ച മനുഷ്യർക്ക് നരകത്തിൽ നിശ്ചയമായും വാസമുണ്ടാകും എന്നു ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
6.25.45
अहो बत महत्पापं कर्तुं व्यवसिता वयम् ।
यद्राज्यसुखलोभेन हन्तुं स्वजनमुद्यताः ॥ ६.२५.४५ ॥
അയ്യോ! രാജ്യസുഖത്തിന്റെ ലോഭത്താൽ നമ്മുടെ സ്വജനങ്ങളെ കൊല്ലാൻ നാം ഒരുങ്ങിയിരിക്കുന്നു; എന്തൊരു വലിയ പാപം ചെയ്യാൻ നാം തുനിഞ്ഞിരിക്കുന്നു!
6.25.46
यदि मामप्रतीकारमशस्त्रं शस्त्रपाणयः ।
धार्तराष्ट्रा रणे हन्युस्तन्मे क्षेमतरं भवेत् ॥ ६.२५.४६ ॥
ആയുധമേന്തിയ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാർ, പ്രതിരോധിക്കാത്തവനും ആയുധമില്ലാത്തവനുമായ എന്നെ യുദ്ധത്തിൽ കൊന്നാൽ, അതാണ് എനിക്ക് കൂടുതൽ ശുഭകരം.
6.25.47
एवमुक्त्वार्जुनः सङ्ख्ये रथोपस्थ उपाविशत् ।
विसृज्य सशरं चापं शोकसंविग्नमानसः ॥ ६.२५.४७ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അർജ്ജുനൻ യുദ്ധത്തിൽ രഥത്തട്ടിൽ ഇരുന്നു; അമ്പുകളോടുകൂടിയ വില്ല് താഴെ വെച്ച്, ദുഃഖത്താൽ ഇളകിയ മനസ്സോടെ.