ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 2.118
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.118.1
सा त्वेवमुक्ता वैदेही त्वनसूया ऽनसूयया ।
प्रतिपूज्य वचो मन्दं प्रवक्तुमुपचक्रमे ॥ २.११८.१ ॥
ಅನಸೂಯೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ವೈದೇಹಿ ಸೀತೆ ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ ಮೆಲ್ಲನೆ ಮಾತನಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು.
2.118.2
नैतदाश्चर्य्यमार्याया यन्मां त्वमनुभाषसे ।
विदितं तु ममाप्येतद्यथा नार्य्याः पतिर्गुरुः ॥ २.११८.२ ॥
ಆರ್ಯೆ, ನೀವು ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸ್ತ್ರೀಗೆ ಪತಿ ಗುರುವಿನಂತೆ ಎಂಬುದು ನನಗೂ ತಿಳಿದಿದೆ.
2.118.3
यद्यप्येष भवेद्भर्ता ममार्ये वृत्तवर्जितः ।
अद्वैधमुपचर्तव्यस्तथाप्येष मया भवेत् ॥ २.११८.३ ॥
ಆರ್ಯೆ, ನನ್ನ ಪತಿ ಸದಾಚಾರವಿಲ್ಲದವನಾಗಿದ್ದರೂ, ನಾನು ಅವನನ್ನು ಅನನ್ಯ ಭಾವದಿಂದ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
2.118.4
किं पुनर्यो गुणः श्लाघ्यः सानुक्रोशो जितेन्द्रियः ।
स्थिरानुरागो धर्मात्मा मातृवत्पितृवत्प्रियः ॥ २.११८.४ ॥
ಇನ್ನು ಹೊಗಳಿಕೆಗೆ ಅರ್ಹ ಗುಣಗಳುಳ್ಳ, ದಯಾಳು, ಜಿತೇಂದ್ರಿಯ, ಸ್ಥಿರ ಪ್ರೇಮದ, ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ, ತಾಯಿತಂದೆಯಂತೆ ಪ್ರಿಯನಾದ ಪತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವುದೇನಿದೆ!
2.118.5
यां वृत्तिं वर्त्तते रामः कौसल्यायां महाबलः ।
तामेव नृपनारीणामन्यासामपि वर्त्तते ॥ २.११८.५ ॥
ಮಹಾಬಲನಾದ ರಾಮನು ಕೌಸಲ್ಯೆಯ ಬಳಿ ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅದೇ ರೀತಿ ಇತರ ರಾಜಪತ್ನಿಯರ ಬಳಿಯೂ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ.
2.118.6
सकृद्दृष्टास्वपि स्त्रीषु नृपेण नृपवत्सलः ।
मातृवद्वर्त्तते वीरो मानमुत्सृज्य धर्मवित् ॥ २.११८.६ ॥
ರಾಜಪುತ್ರ ರಾಮನು ಒಮ್ಮೆ ಕಂಡ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಬಳಿಯೂ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ತಾಯಿಯಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ವೀರ, ಧರ್ಮಜ್ಞ.
2.118.7
आगच्छन्त्याश्च विजनं वनमेवं भयावहम् ।
समाहितं मे श्वश्र्वा च हृदये तद्धृतं महत् ॥ २.११८.७ ॥
ಹೀಗೆ ಭಯಂಕರವಾದ ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗ, ಅತ್ತೆಯು ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಇರಿಸಿದ ಆ ಮಹಾ ಉಪದೇಶವನ್ನು ನಾನು ಧರಿಸಿದ್ದೇನೆ.
2.118.8
पाणिप्रदानकाले च यत्पुरा त्वग्निसन्निधौ ।
अनुशिष्टा जनन्या ऽस्मि वाक्यं तदपि मे धृतम् ॥ २.११८.८ ॥
ಪಾಣಿಗ್ರಹಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟ ಮಾತುಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಧರಿಸಿದ್ದೇನೆ.
2.118.9
नवीकृतं च तत्सर्वं वाक्यैस्ते धर्मचारिणि ।
पतिशुश्रूषणान्नार्य्यास्तपो नान्यद्विधीयते ॥ २.११८.९ ॥
ಧರ್ಮಾಚಾರಿಣಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಅವೆಲ್ಲವೂ ನವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಪತಿಯ ಸೇವೆಯಲ್ಲದೆ ಸ್ತ್ರೀಗೆ ಬೇರೆ ತಪಸ್ಸು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.
2.118.10
सावित्री पतिशुश्रूषां कृत्वा स्वर्गे महीयते ।
तथावृत्तिश्च याता त्वं पतिशुश्रूषया दिवम् ॥ २.११८.१० ॥
ಸಾವಿತ್ರಿ ಪತಿಯ ಸೇವೆ ಮಾಡಿ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ; ಅದೇ ರೀತಿ ನಿನ್ನ ನಡವಳಿಕೆಯೂ ಪತಿಯ ಸೇವೆಯಿಂದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
2.118.11
वरिष्ठा सर्वनारीणामेषा च दिवि देवता ।
रोहिणी न विना चन्द्रं मुहूर्त्तमपि दृश्यते ॥ २.११८.११ ॥
ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ ಈ ಸ್ವರ್ಗದ ದೇವತೆ ರೋಹಿಣಿಯೂ ಚಂದ್ರನಿಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
2.118.12
एवंविधाश्च प्रवराः स्त्रियो भर्तृदृढव्रताः ।
देवलोके महीयन्ते पुण्येन स्वेन कर्मणा ॥ २.११८.१२ ॥
ಇಂಥ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರು, ಪತಿಯ ಕುರಿತು ದೃಢವ್ರತರಾಗಿದ್ದು, ತಮ್ಮದೇ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮದಿಂದ ದೇವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
2.118.13
ततो ऽनसूया संहृष्टा श्रुत्वोक्तं सीतया वचः ।
शिरस्याघ्राय चोवाच मैथिलीं हर्षयन्त्युत ॥ २.११८.१३ ॥
ಆಗ ಸೀತೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅನಸೂಯೆ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಸೀತೆಯ ತಲೆಯನ್ನು ಮೂಸಿ, ಮೈಥಿಲಿಯನ್ನು ಹರ್ಷಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಹೇಳಿದಳು.
2.118.14
नियमैर्विविधैराप्तं तपो हि महदस्ति मे ।
तत्संश्रित्य बलं सीते छन्दये त्वां शुचिस्मिते ॥ २.११८.१४ ॥
ವಿವಿಧ ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಪಡೆದ ಮಹಾ ತಪಸ್ಸು ನನ್ನಲ್ಲಿದೆ. ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆಯಾದ ಸೀತೆಯೇ, ಆ ತಪೋಬಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ನಿನಗೆ ಏನಾದರೂ ನೀಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
2.118.15
उपपन्नं मनोज्ञं च वचनं तव मैथिलि ।
प्रीता चास्म्युचितं किं ते करवाणि ब्रवीहि मे ॥ २.११८.१५ ॥
ಓ ಮೈಥಿಲಿ, ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳು ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಮನೋಹರ. ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ಹೇಳು.
2.118.16
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा विस्मिता मन्दविस्मया
कृतमित्यब्रवीत्सीता तपोबलसमन्विताम् ॥ २.११८.१६ ॥
ಅವಳ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಸೀತೆ ವಿಸ್ಮಿತಳಾಗಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ, ತಪೋಬಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅವಳಿಗೆ "ಆಗಲಿ" ಎಂದಳು.
2.118.17
सा त्वेवमुक्ता धर्मज्ञा तया प्रीततरा ऽभवत् ।
सफलं च प्रहर्षं ते हन्त सीते करोम्यहम् ॥ २.११८.१७ ॥
ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದ ಅವಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಂತೋಷಗೊಂಡಳು. "ಓ ಸೀತೆ, ನಿನ್ನ ಹರ್ಷವನ್ನು ಸಫಲಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ" (ಅನಸೂಯೆ ಹೇಳಿದಳು).
2.118.18
इदं दिव्यं वरं माल्यं वस्त्रमाभरणानि च ।
अङ्गरागं च वैदेहि महार्हं चानुलेपनम् ॥ २.११८.१८ ॥
ಈ ದಿವ್ಯ ಉತ್ತಮ ಮಾಲೆ, ವಸ್ತ್ರ, ಆಭರಣಗಳು, ಓ ವೈದೇಹಿ, ಅಮೂಲ್ಯ ಅಂಗರಾಗ ಮತ್ತು ಸುಗಂಧ ಲೇಪನ (ಇವು ನಿನಗಾಗಿ).
2.118.19
मया दत्तमिदं सीते तव गात्राणि शोभयेत् ।
अनुरूपमसंक्लिष्टं नित्यमेव भविष्यति ॥ २.११८.१९ ॥
ಸೀತೆಯೇ, ನಾನು ಕೊಟ್ಟ ಇದು ನಿನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಯೋಗ್ಯವಾದುದು, ಎಂದಿಗೂ ಮಸುಕಾಗದು, ಸದಾ ಹೀಗೆಯೇ ಇರುವುದು.
2.118.20
अङ्गरागेण दिव्येन लिप्ताङ्गी जनकात्मजे ।
शोभयिष्यसि भर्त्तारं यथा श्रीविष्णुमव्ययम् ॥ २.११८.२० ॥
ಜನಕನ ಮಗಳೇ, ದಿವ್ಯ ಅಂಗರಾಗದಿಂದ ಲೇಪಿತ ಅಂಗಗಳುಳ್ಳವಳೇ, ಅವ್ಯಯನಾದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಶ್ರೀದೇವಿ ಶೋಭಿಸುವಂತೆ ನೀನು ನಿನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಶೋಭಿಸುವೆ.
2.118.21
सा वस्त्रमङ्गरागं च भूषणानि स्रजस्तथा ।
मैथिली प्रतिजग्राह प्रीतिदानमनुत्तमम् ॥ २.११८.२१ ॥
ಆ ಮೈಥಿಲಿ ಸೀತೆ ವಸ್ತ್ರ, ಅಂಗರಾಗ, ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಲೆಗಳನ್ನು — ಈ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರೀತಿ-ಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು — ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಳು.
2.118.22
प्रतिगृह्य च तत् सीता प्रीतिदानं यशस्विनी ।
श्लिष्टाञ्जलिपुटा तत्र समुपास्त तपोधनाम् ॥ २.११८.२२ ॥
ಆ ಪ್ರೀತಿ-ಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಸೀತೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕೈಮುಗಿದು ಆ ತಪೋಧನೆಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿದಳು.
2.118.23
तथा सीतासुपासीनामनसूया दृढव्रता ।
वचनं प्रष्टुमारेभे काञ्चित् प्रियकथामनु ॥ २.११८.२३ ॥
ಹೀಗೆ ಸೀತೆಯ ಬಳಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ದೃಢವ್ರತೆ ಅನಸೂಯೆ ಪ್ರಿಯ ಮಾತಿನ ಮುಂದುವರಿಕೆಯಾಗಿ ಏನೋ ಕೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು.
2.118.24
स्वयंवरे किल प्राप्ता त्वमनेन यशस्विना ।
राघवेणेति मे सीते कथा श्रुतिमुपागता ॥ २.११८.२४ ॥
ಸೀತೆಯೇ, ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ನೀನು ಈ ಯಶಸ್ವಿ ರಾಘವನಿಂದ ಪಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟೆ ಎಂಬ ಮಾತು ನನ್ನ ಕಿವಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದೆ.
2.118.25
तां कथां श्रोतुमिच्छामि विस्तरेण च मैथिलि ।
यथानुभूतं कार्त्स्न्येन तन्मे त्वं वक्तुमर्हसि ॥ २.११८.२५ ॥
ಮೈಥಿಲಿ, ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಅನುಭವಿಸಿದಂತೆಯೇ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ನನಗೆ ಹೇಳು.
2.118.26
एवमुक्ता तु सा सीता तां ततो धर्मचारिणीम् ।
श्रूयतामिति चोक्त्वा वै कथयामास तां कथाम् ॥ २.११८.२६ ॥
ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಧರ್ಮಚಾರಿಣಿ ಸೀತೆ, 'ಕೇಳಿರಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದಳು.
2.118.27
मिथिलाधिपतिर्वीरो जनको नाम धर्मवित् ।
क्षत्रधर्मे ह्यभिरतो न्यायतः शास्ति मेदिनीम् ॥ २.११८.२७ ॥
ಮಿಥಿಲೆಯ ಒಡೆಯ, ವೀರ, ಧರ್ಮಜ್ಞನಾದ ಜನಕ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ರಾಜನು ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ ನ್ಯಾಯದಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದನು.
2.118.28
तस्य लाङ्गलहस्तस्य कर्षतः क्षेत्रमण्डलम् ।
अहं किलोत्थिता भित्त्वा जगतीं नृपतेः सुता ॥ २.११८.२८ ॥
ನೇಗಿಲನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಅವನು ಹೊಲ ಉಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ನಾನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೀಳಿಕೊಂಡು ರಾಜನ ಮಗಳಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.
2.118.29
स मां दृष्ट्वा नरपतिर्मुष्टिविक्षेपतत्परः ।
पांसुकुण्ठितसर्वाङ्गीं जनको विस्मितो ऽभवत् ॥ २.११८.२९ ॥
ಆ ರಾಜನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ — ಆಗ ಅವನು ಮುಷ್ಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಬೀಜ ಚೆಲ್ಲುವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದ; ನನ್ನ ಅಂಗಾಂಗಗಳೆಲ್ಲ ಧೂಳಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ್ದವು — ಜನಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಂಡನು.
2.118.30
अनपत्येन च स्नेहादङ्कमारोप्य च स्वयम् ।
ममेयं तनयेत्युक्त्वा स्नेहो मयि निपातितः ॥ २.११८.३० ॥
ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವನಾಗಿ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಮಡಿಲಿಗೆ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, 'ಇವಳು ನನ್ನ ಮಗಳು' ಎಂದು ಹೇಳಿ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತಿ ಸುರಿಸಿದನು.
2.118.31
अन्तरिक्षे च वागुक्ता प्रति मा ऽमानुषी किल ।
एवमेतन्नरपते धर्मेण तनया तव ॥ २.११८.३१ ॥
ಆಕಾಶದಿಂದ ಮಾನುಷೇತರವಾದ ಒಂದು ವಾಣಿ ನನಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿತು: ಓ ನೃಪತಿಯೇ, ಇದು ಹೀಗೆಯೇ; ಧರ್ಮದಂತೆ ಇವಳು ನಿನ್ನ ಮಗಳು.
2.118.32
ततः प्रहृष्टो धर्मात्मा पिता मे मिथिलाधिपः ।
अवाप्तो विपुलामृद्धिं मामवाप्य नराधिपः ॥ २.११८.३२ ॥
ಆಗ ನನ್ನ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ತಂದೆ, ಮಿಥಿಲೆಯ ಅಧಿಪತಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡರು. ನನ್ನನ್ನು ಪಡೆದು ಆ ನರಾಧಿಪನು ಅಪಾರ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.
2.118.33
दत्ता चास्मीष्टवद्देव्यै ज्येष्ठायै पुण्यकर्मणा ।
तया सम्भाविता चास्मि स्निग्धया मातृसौहृदात् ॥ २.११८.३३ ॥
ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಯಾದವನು ನನ್ನನ್ನು ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ರಾಣಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರು. ಅವಳು ತಾಯಿಯ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸಿದಳು.
2.118.34
पतिसंयोगसुलभं वयो दृष्ट्वा तु मे पिता ।
चिन्तामभ्यगमद्दीनो वित्तनाशादिवाधनः ॥ २.११८.३४ ॥
ಆದರೆ ಪತಿಸಂಯೋಗಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ನನ್ನ ವಯಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ ನನ್ನ ತಂದೆ ದೀನರಾಗಿ ಚಿಂತೆಗೆ ಒಳಗಾದರು, ಧನ ನಷ್ಟವಾದ ಬಡವನಂತೆ.
2.118.35
सदृशाच्चापकृष्टाच्च लोके कन्यापिता जनात् ।
प्रधर्षणमवाप्नोति शक्रेणापि समो भुवि ॥ २.११८.३५ ॥
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕನ್ಯೆಯ ತಂದೆ, ತನಗೆ ಸಮಾನರಾದವರಿಂದಲಾದರೂ ಕೀಳಾದವರಿಂದಲಾದರೂ ಅವಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಸರಿ.
2.118.36
तां धर्षणामदूरस्थां दृष्ट्वा चात्मनि पार्थिवः ।
चिन्तार्णवगतः पारं नाससादाप्लवो यथा ॥ २.११८.३६ ॥
ಆ ಅವಮಾನ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಜನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಚಿಂತೆಯ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು; ಈಜು ಬಾರದವನಂತೆ ಅವನಿಗೆ ದಡ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ.
2.118.37
अयोनिजां हि मां ज्ञात्वा नाध्यगच्छद्विचिन्तयन् ।
सदृशं चानुरूपं च महीपालः पतिं मम ॥ २.११८.३७ ॥
ನಾನು ಅಯೋನಿಜೆ ಎಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ, ಯೋಚಿಸಿದ ರಾಜನಿಗೆ ನನಗೆ ಸರಿಯಾದ, ಅನುರೂಪವಾದ ಪತಿ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ.
2.118.38
तस्य बुद्धिरियं जाता चिन्तयानस्य सन्ततम् ।
स्वयं वरं तनूजायाः करिष्यामीति धीमतः ॥ २.११८.३८ ॥
ಯಾವಾಗಲೂ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ರಾಜನಿಗೆ, 'ನನ್ನ ಮಗಳಿಗೆ ವರನನ್ನು ನಾನೇ ಆರಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂಬ ಯೋಚನೆ ಹುಟ್ಟಿತು.
2.118.39
महायज्ञे तदा तस्य वरुणेन महात्मना ।
दत्तं धनुर्वरं प्रीत्या तूणी चाक्षयसायकौ ॥ २.११८.३९ ॥
ಆಗ ಅವನ ಮಹಾಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮ ವರುಣನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷಯ ಬಾಣಗಳ ಎರಡು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು.
2.118.40
असञ्चाल्यं मनुष्यैश्च यत्नेनापि च गौरवात् ।
तन्न शक्ता नमयितुं स्वप्नेष्वपि नराधिपाः ॥ २.११८.४० ॥
ಆ ಬಿಲ್ಲು ಮನುಷ್ಯರಿಂದ ಅಲುಗಿಸಲಾಗದಂಥದು; ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಲೂ ಗೌರವದಿಂದಲೂ ರಾಜರು ಕನಸಿನಲ್ಲಿಯೂ ಅದನ್ನು ಬಾಗಿಸಲು ಶಕ್ತರಾಗಲಿಲ್ಲ.
2.118.41
तद्धनुः प्राप्य मे पित्रा व्याहृतं सत्यवादिना ।
समवाये नरेन्द्राणां पूर्वमामन्त्र्य पार्थिवान् ॥ २.११८.४१ ॥
ಆ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ, ಸತ್ಯವಾದಿಯಾದ ನನ್ನ ತಂದೆ, ರಾಜರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ರಾಜರನ್ನು ಕರೆಸಿ ಹೀಗೆ ಘೋಷಿಸಿದರು.
2.118.42
इदं च धनुरुद्यम्य सज्यं यः कुरुते नरः ।
तस्य मे दुहिता भार्या भविष्यति न संशयः ॥ २.११८.४२ ॥
ಈ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹೆದೆಯನ್ನು ಏರಿಸುವ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ನನ್ನ ಮಗಳು ಪತ್ನಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
2.118.43
तच्च दृष्ट्वा धनुः श्रेष्ठं गौरवाद्गिरिसन्निभम् ।
अभिवाद्य नृपा जग्मुरशक्तास्तस्य तोलने ॥ २.११८.४३ ॥
ಪರ್ವತದಂತೆ ಭಾರವಾದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ, ಅದನ್ನು ಎತ್ತಲಾಗದ ರಾಜರು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಹೊರಟುಹೋದರು.
2.118.44
सुदीर्घस्य तु कालस्य राघवो ऽयं महाद्युतिः ।
विश्वामित्रेण सहितो यज्ञं द्रष्टुं समागतः ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा रामः सत्यपराक्रमः ॥ २.११८.४४ ॥
ಬಹಳ ಕಾಲದ ನಂತರ, ಮಹಾ ತೇಜಸ್ವಿ ಈ ರಾಘವನು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದನು; ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿ ರಾಮನು ತಮ್ಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಬಂದನು.
2.118.45
विश्वामित्रस्तु धर्मात्मा मम पित्रा सुपूजितः ।
प्रोवाच पितरं तत्र भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ॥ २.११८.४५ ॥
ನನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಅಲ್ಲಿ ತಂದೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು; ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರಾದ ರಾಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಅಲ್ಲಿದ್ದರು.
2.118.46
सुतौ दशरथस्येमौ धनुर्दर्शनकांक्षिणौ ।
धनुर्दर्शय रामाय राजपुत्राय दैविकम् ॥ २.११८.४६ ॥
ದಶರಥನ ಈ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರೂ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಜಪುತ್ರ ರಾಮನಿಗೆ ಆ ದೈವಿಕ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ತೋರಿಸಿ.
2.118.47
इत्युक्तस्तेन विप्रेण तद्धनुः समुपानयत् ।
निमेषान्तरमात्रेण तदानम्य स वीर्य्यवान् ॥ २.११८.४७ ॥
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಅವನು ಆ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ತರಿಸಿದನು; ಆಗ ಆ ಪರಾಕ್ರಮಿ ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸಿದನು.
2.118.48
ज्यां समारोप्य झटिति पूरयामास वीर्यवत् ॥ २.११८.४८ ॥
ಹೆದೆಯನ್ನು ಏರಿಸಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ಬಲದಿಂದ ಅದನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎಳೆದನು.
2.118.49
तेन पूरयता वेगान्मध्ये भग्नं द्विधा धनुः ।
तस्य शब्दो ऽभवद्भीमः पतितस्याशनेरिव ॥ २.११८.४९ ॥
ಅವನು ವೇಗವಾಗಿ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅದು ನಡುವೆ ಎರಡಾಗಿ ಮುರಿಯಿತು; ಅದರ ಶಬ್ದ ಬಿದ್ದ ಸಿಡಿಲಿನಂತೆ ಭಯಂಕರವಾಗಿತ್ತು.
2.118.50
ततो ऽहं तत्र रामाय पित्रा सत्याभिसन्धिना ।
निश्चिता दातुमुद्यम्य जलभाजनमुत्तमम् ॥ २.११८.५० ॥
ಆಗ ಅಲ್ಲಿ, ಸತ್ಯಸಂಧರಾದ ನನ್ನ ತಂದೆ ರಾಮನಿಗೆ ಕೊಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ಉತ್ತಮ ಜಲಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿದರು.
2.118.51
दीयमानां न तु तदा प्रतिजग्राह राघवः ।
अविज्ञाय पितुश्छन्दमयोध्याधिपतेः प्रभोः ॥ २.११८.५१ ॥
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟರೂ ರಾಘವನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ; ಅಯೋಧ್ಯಾಧಿಪತಿಯಾದ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಇಚ್ಛೆ ತಿಳಿಯದೆ.
2.118.52
ततः श्वशुरमामन्त्र्य वृद्धं दशरथं नृपम् ।
मम पित्रा त्वहं दत्ता रामाय विदितात्मने ॥ २.११८.५२ ॥
ನಂತರ, ನನ್ನ ತಂದೆ ವೃದ್ಧ ಮಾವ ದಶರಥ ರಾಜನನ್ನು ಕರೆದು, ಆತ್ಮಜ್ಞಾನಿ ರಾಮನಿಗೆ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು.
2.118.53
मम चैवानुजा साध्वी ऊर्मिला प्रियदर्शना ।
भार्य्यार्थे लक्ष्मणस्यापि दत्ता पित्रा मम स्वयम् ॥ २.११८.५३ ॥
ನನ್ನ ಸಾಧ್ವಿ, ನೋಡಲು ಸುಂದರಿಯಾದ ತಂಗಿ ಊರ್ಮಿಳೆಯನ್ನು ನನ್ನ ತಂದೆಯೇ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಕೊಟ್ಟರು.
2.118.54
एवं दत्तास्मि रामाय तदा तस्मिन् स्वयम्वरे ।
अनुरक्तास्मि धर्मेण पतिं वीर्यवतां वरम् ॥ २.११८.५४ ॥
ಹೀಗೆ ಆ ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ನಾನು ರಾಮನಿಗೆ ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟೆ; ಧರ್ಮಾನುಸಾರ ವೀರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ನನ್ನ ಪತಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಅನುರಕ್ತಳಾಗಿದ್ದೇನೆ.