ヴァールミーキのラーマーヤナ · サルガ 2.97
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.97.1
सुसंरब्धं तु सौमित्रिं लक्ष्मणं क्रोधमूर्च्छितम्।
रामस्तु परिसान्त्व्याथ वचनं चेदमब्रवीत् ॥ २.९७.१ ॥
ラーマは、激しく動揺し怒りに我を失ったスミトラーの子ラクシュマナを十分になだめ、そして次の言葉を語った。
2.97.2
किमत्र धनुषा कार्यमसिना वा सचर्मणा।
महेष्वासे महाप्राज्ञे भरते स्वयमागते ॥ २.९७.२ ॥
偉大な弓の名手よ、大いなる智者よ、バラタ自らがここに来た今、ここで弓や剣や盾を用いる必要がどこにあろうか。
2.97.3
पितुः सत्यं प्रतिश्रुत्य हत्वा भरतमागतम्।
किं करिष्ऺयामि राज्येन सापवादेन लक्ष्मण ॥ २.९७.३ ॥
父の誓いを果たすと約束した。来たバラタを殺して、汚名を負った王国を得て、私はいったい何をしようというのか、ラクシュマナよ。
2.97.4
यद्द्रव्यं बान्धवानां वा मित्राणां वा क्षये भवेत्।
नाहं तत् प्रतिगृह्णीयां भक्षान् विषकृतानिव ॥ २.९७.४ ॥
親族や友人の破滅によって得られる富であれば、毒を混ぜた食べ物を口にしないように、私はそれを受け取らないだろう。
2.97.5
धर्ममर्थं च कामं च पृथिवीं चापि लक्ष्मण।
इच्छामि भवतामर्थे एतत् प्रतिश्रृणोमि ते ॥ २.९७.५ ॥
ラクシュマナよ、私はお前たちのために法も富も欲も、大地さえも望む。このことをお前に約束しよう。
2.97.6
भ्रातऽणां सङ्ग्रहार्थं च सुखार्थं चापि लक्ष्मण।
राज्यमप्यहमिच्छामि सत्येनायुधमालभे ॥ २.९७.६ ॥
ラクシュマナよ、兄弟たちを結びつけ、彼らの幸福のためには、私は王国すら望もう。真理にかけて、私は武器に手を触れる。
2.97.7
नेयं मम मही सौम्य दुर्ल्लभा सागराम्बरा।
नहीच्छेयमधर्मेण शक्रत्वमपि लक्ष्मण ॥ २.९७.७ ॥
穏やかなるラクシュマナよ、海に囲まれたこの大地は得難いものだが、私のものではない。不正によってインドラの地位さえも私は望まない。
2.97.8
यद्विना भरतं त्वां च शत्रुघ्नं चापि मानद।
भवेन्मम सुखं किञ्चिद्भस्म तत् कुरुतां शिखी ॥ २.९७.८ ॥
名誉を与える者よ、バラタと君とシャトルグナなしに私に何かの幸せがあるならば、それを火が灰にしてしまえ。
2.97.9
मन्येऽहमागतोऽयोध्यां भरतो भ्रातृवत्सलः।
मम प्राणात् प्रियतरः कुलधर्ममनुस्मरन् ॥ २.९७.९ ॥
兄弟を慈しみ、私の命よりも愛しいバラタは、家の義務を思い起こしてアヨーディヤーに来たのだと私は思う。
2.97.10
श्रुत्वा प्रव्राजितं मां हि जटावल्कलधारिणम्।
जानक्या सहितं वीर त्वया च पुरुषर्षभ ॥ २.९७.१० ॥
英雄よ、人中の最上者よ、私が髪を束ね樹皮の衣をまとい、ジャーナキーそして君と共に追放されたと聞いて、
2.97.11
स्नेहेनाक्रान्तहृदयः शोकेनाकुलितेन्द्रियः।
द्रष्टुमभ्यागतो ह्येष भरतो नान्यथा गतः ॥ २.९७.११ ॥
愛情に心を満たされ、悲しみに感覚を乱されたこのバラタは、まさに私に会うために来たのだ。そうでなければ去りはしなかったはずだ。
2.97.12
अम्बां च कैकयीं रुष्य परुषं चाप्रियं वदन्।
प्रसाद्य पितरं श्रीमान् राज्यं मे दातुमागतः ॥ २.९७.१२ ॥
母カイケーイーに怒り、厳しく不快な言葉を述べ、父をなだめた上で、栄光あるバラタは私に王国を与えるために来たのだ。
2.97.13
प्राप्तकालं यदेषोऽस्मान् भरतो द्रष्टुमिच्छति।
अस्मासु मनसाप्येष नाप्रियं किञ्चिदाचरेत् ॥ २.९७.१३ ॥
今こそ時が来た。バラタは我々に会いたがっている。心の中でさえ、彼は我々に不快なことをしようとはしないだろう。
2.97.14
विप्रियं कृतपूर्वं ते भरतेन कदा नु किम्।
ईदृशं वा भयं तेऽद्य भरतं योऽत्र शङ्कसे ॥ २.९७.१४ ॥
バラタが以前いつ、あなたに不快なことをしたというのか。あるいは今日、ここでバラタを疑うほどの恐れをなぜあなたは抱くのか。
2.97.15
नहि ते निष्ठुरं वाच्यो भरतो नाप्रियं वचः।
अहं ह्यप्रियमुक्तः स्यां भरतस्याप्रिये कृते ॥ २.९७.१५ ॥
あなたはバラタに厳しい言葉をかけてはならない。バラタも不快な言葉は口にしないだろう。もしバラタに不快なことがなされたなら、私自身が不快な言葉の的となるだろう。
2.97.16
कथं नु पुत्राः पितरं हन्युः कस्याञ्चिदापदि।
भ्राता वा भ्रातरं हन्यात् सौमित्रे प्राणमात्मनः ॥ २.९७.१६ ॥
どのような災いの中でも、息子がどうして父を殺せようか。あるいは兄が弟を殺せようか。ああ、サウミトリよ、人がどうして自分の命の敵になれようか。
2.97.17
यदि राज्यस्य हेतोस्त्वमिमां वाचं प्रभाषसे।
वक्ष्यामि भरतं दृष्ट्वा राज्यमस्मै प्रदीयताम् ॥ २.९७.१७ ॥
もしあなたが王国のためにこのような言葉を口にするのなら、バラタに会ったとき、私は王国を彼に与えるように言おう。
2.97.18
उच्यमानोऽपि भरतो मया लक्ष्मण तत्त्वतः।
राज्यमस्मै प्रयच्छेति बाढमित्येव वक्ष्यति ॥ २.९७.१८ ॥
ラクシュマナよ、私が真実を込めて「彼に王国を与えよ」と言っても、バラタは「まことにそのとおりだ」と答えるだろう。
2.97.19
तथोक्तो धर्मशीलेन भ्रात्रा तस्य हिते रतः।
लक्ष्मणः प्रविवेशेव स्वानि गात्राणि लज्जया ॥ २.९७.१९ ॥
徳高き兄にこう言われ、その利益のみを思っていたラクシュマナは、恥じ入るあまり自らの手足の中に身を隠すかのようであった。
2.97.20
तद्वाक्यं लक्ष्मणः श्रुत्वा व्रीडितः प्रत्युवाच ह।
त्वां मन्ये द्रष्टुमायातः पिता दशरथः स्वयम् ॥ २.९७.२० ॥
その言葉を聞いて恥じ入ったラクシュマナは答えた。「父ダシャラタ王ご自身が、あなたに会いに来られたのだと思います。」
2.97.21
व्रीडितं लक्ष्मणं दृष्ट्वा राघवः प्रत्युवाच ह।
एष मन्ये महाबाहुरिहास्मान् द्रष्टुमागतः ॥ २.९७.२१ ॥
ラクシュマナが恥じ入っているのを見て、ラーガヴァ（ラーマ）は答えた。「この大腕の方（バラタ）は、我々に会うためにここへ来られたのだと思います。」
2.97.22
अथवा नौ ध्रुवं मन्ये मन्यमानः सुखोचितौ।
वनवासमनुध्याय गृहाय प्रतिनेष्यति ॥ २.९७.२२ ॥
あるいは、我々二人が安楽にふさわしいと思い、森での流謫を考えて、彼は必ず我々を家へ連れ戻すだろう、と私は思う。
2.97.23
इमां वाप्येष वैदेहीमत्यन्तसुखसेविनीम्।
पिता मे राघवः श्रीमान् वनादादाय यास्यति ॥ २.९७.२३ ॥
あるいは、私の父であるシュリーマーン・ラーガヴァ（ラーガヴァ）は、この極めて安楽に育ったヴァイデーヒー（シーター）も森から連れ帰るだろう。
2.97.24
एतौ तौ सम्प्रकाशेते गोत्रवन्तौ मनोरमौ।
वायुवेगसमौ वीर जवनौ तुरगोत्तमौ ॥ २.९७.२४ ॥
勇士よ、高貴な血統の、麗しく風の速さに等しい、あの二頭の優れた駿馬がはっきりと見えてきた。
2.97.25
स एष सुमहाकायः कम्पते वाहिनीमुखे।
नागः शत्रुञ्जयो नाम वृद्धस्तातस्य धीमतः ॥ २.९७.२५ ॥
その巨大な体の象が軍の先頭で震えている。それはŚatruñjaya（敵を征する者）という名の老象で、聡明な父のものである。
2.97.26
न तु पश्यामि तच्छत्ऺत्रं पाण्डरं लोकसत्कृतम्।
पितुर्दिव्यं महाबाहो संशयो भवतीह मे ॥ २.९७.२६ ॥
しかし世界に尊ばれる父の、あの白く神聖な傘が見えない。大腕の者よ、ここに私は疑いを抱く。
2.97.27
प्रथममर्धमुत्तरार्धेन योजनीयम् ॥ २.९७.२७ ॥
前半は後半と結び付けて読むべきである。
2.97.28
अवतीर्य्य तु सालाग्रात्तस्मात्स समितिञ्जयः।
लक्ष्मणः प्राञ्जलिर्भूत्वा तस्थौ रामस्य पार्श्वतः ॥ २.९७.२८ ॥
そのサール樹の頂から降りて、戦いの勝者ラクシュマナは合掌し、ラーマのそばに立った。
2.97.29
भरतेनापि सन्दिष्टा सम्मर्दो न भवेदिऺति।
समन्तात्तस्य शैलस्य सेना वासमकल्पयत् ॥ २.९७.२९ ॥
バラタも混雑を避けるよう命じていたので、軍はその山の周囲全体に野営を設けた。
2.97.30
अध्यर्द्धमिक्ष्वाकुचमूर्योजनं पर्वतस्य सा।
पार्श्वे न्यविशदावृत्य गजवाजिरथाकुला ॥ २.९७.३० ॥
イクシュヴァーク王家のその軍は、象と馬と戦車に満ち、山の一方に一ヨージャナ半にわたって広がり、山を取り囲んで陣を張った。
2.97.31
सा चित्रकूटे भरतेन सेना धर्मं पुरस्कृत्य विधूय दर्प्पम्।
प्रसादनार्थं रघुनन्दनस्य विराजते नीतिमता प्रणीता ॥ २.९७.३१ ॥
チトラクータにおいて、ダルマを前に掲げ傲慢を捨てた賢明なバラタに率いられたその軍勢は、ラグ族の喜び者ラーマの心を和らげるために輝いていた。