उपनिषदे · Chāndogya 1.13

Chāndogya 1.13.1

अयं वाव लोको हाउकारः वायुर्हाइकारश्चन्द्रमा कार आत्मेहकारोऽग्निरीकारः ॥ १.१३.१ ॥

हा लोकच निश्चितपणे 'हाउ' अक्षर आहे; वायू 'हाइ' अक्षर आहे; चंद्र 'का' अक्षर आहे; आत्मा 'इह' अक्षर आहे; अग्नी 'ई' अक्षर आहे.

आदित्य ऊकारो निहव एकारो विश्वे देवा औहोयिकारः प्रजापतिर्हिङ्कारः प्राणः स्वरोऽन्नं या वाग्विराट् ॥ १.१३.२ ॥

आदित्य 'ऊ' अक्षर आहे; 'निहव' 'ए' अक्षर आहे; विश्वेदेव 'औहोयि' अक्षर आहेत; प्रजापती 'हिङ्' अक्षर आहे; प्राण स्वर आहे; अन्न आणि जी वाणी विराट् आहे.

अनिरुक्तस्त्रयोदशः स्तोभः सञ्चरो हुङ्कारः ॥ १.१३.३ ॥

अनिरुक्त, तेरावा स्तोभ, संचर, आणि 'हुङ्' अक्षर.

दुग्धेऽस्मै वाग्दोहं यो वाचो दोहोऽन्नवानन्नादो भवति य एतामेवꣳ साम्नामुपनिषदं वेदोपनिषदं वेदेति ॥ १.१३.४ ॥

वाणीचे हे दोहन जो जाणतो त्याला वाणी दूध देते; वाणीचे जे दूध ते तो अन्नवान व अन्नाद होतो — जो सामांची ही उपनिषद जाणतो तो 'मी उपनिषद जाणतो' असे म्हणतो.