Vedyatra वेदयात्रा
खोजें

महाभारत · अध्याय 1.131

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

अर्थ सहित पढ़ें

1.131.1

ज्येष्ठाऽनुज्येष्ठतां तेषां नामानि च पृथक्पृथक् ।
धृतराष्ट्रस्य पुत्राणामानुपूर्व्यात्प्रकीर्तय ॥ १.१३१.१ ॥

उन सबके ज्येष्ठ और कनिष्ठ क्रम से उनके नाम अलग-अलग बताइए, धृतराष्ट्र के पुत्रों के नाम क्रमानुसार कीर्तन कीजिए।

1.131.2

दुर्योधनो युयुत्सुश्च राजन्दुःशासनस्तथा ।
दुःसहो दुःशलश्चैव जलसन्धः समः सहः ॥ १.१३१.२ ॥

दुर्योधन, युयुत्सु, हे राजन्, दुःशासन तथा दुःसह और दुःशल, जलसन्ध, सम और सह।

1.131.3

विन्दानुविन्दौ दुर्धर्षः सुबाहुर्दुष्प्रधर्षणः ।
दुर्मर्षणो दुर्मुखश्च दुष्कर्णः कर्ण एव च ॥ १.१३१.३ ॥

विन्द और अनुविन्द, दुर्धर्ष, सुबाहु, दुष्प्रधर्षण, दुर्मर्षण, दुर्मुख, दुष्कर्ण और कर्ण भी।

1.131.4

विविंशतिर्विकर्णश्च शलः सत्वः सुलोचनः ।
चित्रोपचित्रौ चित्राक्षश्चारुचित्रः शरासनः ॥ १.१३१.४ ॥

विविंशति, विकर्ण, शल, सत्त्व, सुलोचन, चित्र और उपचित्र, चित्राक्ष, चारुचित्र और शरासन।

1.131.5

दुर्मदो दुर्विगाहश्च विवित्सुर्विकटाननः ।
ऊर्णनाभः सुनाभश्च तथा नन्दोपनन्दकौ ॥ १.१३१.५ ॥

दुर्मद, दुर्विगाह, विवित्सु, विकटानन, ऊर्णनाभ, सुनाभ तथा नन्द और उपनन्द।

1.131.6

चित्रबाणश्चित्रवर्मा सुवर्मा दुर्विमोचनः ।
अयोबाहुर्महाबाहुश्चित्राङ्गश्चित्रकुण्डलः ॥ १.१३१.६ ॥

चित्रबाण, चित्रवर्मा, सुवर्मा, दुर्विमोचन, अयोबाहु, महाबाहु, चित्राङ्ग और चित्रकुण्डल।

1.131.7

भीमवेगो भीमबलो बलाकी बलवर्धनः ।
उग्रायुधः सुषेणश्च कुण्डधारो महोदरः ॥ १.१३१.७ ॥

भयानक वेग वाला, भयानक बल वाला, बलाकी, बल बढ़ाने वाला, उग्र आयुध वाला, सुषेण, कुण्डधार और महोदर।

1.131.8

चित्रायुधो निषङ्गी च पाशी वृन्दारकस्तथा ।
दृढवर्मा दृढक्षत्रः सोमकीर्तिरनूदरः ॥ १.१३१.८ ॥

चित्रायुध, निषङ्गी, पाशी, वृन्दारक, दृढवर्मा, दृढक्षत्र, सोमकीर्ति और अनूदर।

1.131.9

दृढसन्धो जरासन्धः सत्यसन्धः सदः सुवाक् ।
उग्रश्रवा उग्रसेनः सेनानीर्दुष्पराजयः ॥ १.१३१.९ ॥

दृढसन्ध, जरासन्ध, सत्यसन्ध, सद, सुवाक्, उग्रश्रवा, उग्रसेन, सेनानी और दुष्पराजय।

1.131.10

अपराजितः कुण्डशायी विशालाक्षो दुराधरः ।
दृढहस्तः सुहस्तश्च वातवेगसुवर्चसौ ॥ १.१३१.१० ॥

अपराजित, कुण्डशायी, विशालाक्ष, दुराधर, दृढहस्त, सुहस्त तथा वातवेग और सुवर्चस।

1.131.11

आदित्यकेतुर्बह्वाशी नागदत्तोऽग्रयाय्यपि ।
कवची क्रथनः कुण्डी कुण्डधारो धनुर्धरः ॥ १.१३१.११ ॥

आदित्यकेतु, बह्वाशी, नागदत्त, अग्रयायी भी, कवची, क्रथन, कुण्डी, कुण्डधार और धनुर्धर।

1.131.12

उग्रभीमरथौ वीरौ वीरबाहुरलोलुपः ।
अभयो रौद्रकर्मा च तथा दृढरथाश्रयः ॥ १.१३१.१२ ॥

उग्र और भीम रथ वाले दो वीर, वीरबाहु, अलोलुप, अभय, रौद्रकर्मा तथा दृढरथाश्रय।

1.131.13

अनाधृष्यः कुण्डभेदी विरावी चित्रकुण्डलः ।
प्रमथश्च प्रमाथी च दीर्घरोमश्च वीर्यवान् ॥ १.१३१.१३ ॥

अनाधृष्य, कुण्डभेदी, विराची, चित्रकुण्डल, प्रमथ, प्रमाथी, दीर्घरोम और वीर्यवान।

1.131.14

दीर्घबाहुर्महाबाहुर्व्यूढोराः कनकध्वजः ।
कुण्डाशी विराजाश्चैव दुःशला च शताधिका ॥ १.१३१.१४ ॥

दीर्घबाहु, महाबाहु, व्यूढोरस्क, कनकध्वज, कुण्डाशी, विराजा और दुःशला, जो सौ से अधिक थी।

1.131.15

इति पुत्रशतं राजन्कन्या चैव शताधिका ।
नामधेयानुपूर्व्येण विद्धि जन्मक्रमं नृप ॥ १.१३१.१५ ॥

इस प्रकार, हे राजन्, सौ पुत्र और एक कन्या — हे नृप, नामों के क्रम से जन्म-क्रम को जानो।

1.131.16

सर्वे त्वतिरथाः शूराः सर्वे युद्धविशारदाः ।
सर्वे वेदविदश्चैव सर्वे सर्वास्त्रकोविदाः ॥ १.१३१.१६ ॥

वे सभी अतिरथी, शूर, युद्धकुशल, वेदों के ज्ञाता और सभी अस्त्रों में निपुण थे।

1.131.17

सर्वेषामनुरूपाश्च कृता दारा महीपते ।
धृतराष्ट्रेण समये परीक्ष्य विविवन्नृप ॥ १.१३१.१७ ॥

हे महीपति, धृतराष्ट्र ने समय पर सबके लिए उपयुक्त पत्नियाँ चुनकर परीक्षा के बाद उनका विवाह कराया।

1.131.18

दुःशलां चापि समये धृतराष्ट्रो नराधिपः ।
जयद्रथाय प्रददौ विधिना भरतर्षभ ॥ १.१३१.१८ ॥

हे भरतश्रेष्ठ, नराधिप धृतराष्ट्र ने भी समय पर दुःशला को विधिपूर्वक जयद्रथ को दिया।

1.131.19

इति पुत्रशतं राजन्युयुत्सुश्च शताधिकः ।
कन्यका दुःशला चैव यथावत्कीर्तितं मया ॥ १.१३१.१९ ॥

इस प्रकार राजन्, सौ पुत्र और युयुत्सु, जो सौ से अधिक थे, तथा कन्या दुःशला — यह सब मैंने यथावत् वर्णन किया है।