ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.231
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.231.1
ततो देवर्षयः सर्वे सिद्धाश्च परमर्षयः ।
जग्मुस्तदा परमार्तिं दृष्ट्वा तत्कदनं महत् ॥ १.२३१.१ ॥
ಆಗ ಎಲ್ಲ ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ, ಸಿದ್ಧರೂ, ಪರಮರ್ಷಿಗಳೂ ಆ ಮಹಾ ವಿನಾಶವನ್ನು ಕಂಡು ತೀವ್ರ ದುಃಖದಿಂದ ಅಲ್ಲಿಗೆ ತೆರಳಿದರು.
1.231.2
तेऽभिजग्मुर्जितक्रोधा जितात्मानो जितेन्द्रियाः ।
पितामहस्य भनं जगतः कृपया तदा ॥ १.२३१.२ ॥
ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಗೆದ್ದವರೂ, ಆತ್ಮಸಂಯಮವುಳ್ಳವರೂ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವರೂ ಆದ ಅವರು ಆಗ ಲೋಕದ ಮೇಲಿನ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಪಿತಾಮಹರ ಭವನಕ್ಕೆ ಬಂದರು.
1.231.3
ततो ददृशुरासीनं सह देवैः पितामहम् ।
सिद्धैर्ब्रह्मर्षिभिश्चैव समन्तात्परिवारितम् ॥ १.२३१.३ ॥
ನಂತರ ಅವರು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಪಿತಾಮಹರನ್ನು ಕಂಡರು; ಅವರನ್ನು ಸಿದ್ಧರೂ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳೂ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದ್ದರು.
1.231.4
तत्र देवो महादेवस्तत्राग्निर्वायुना सह ।
चन्द्रादित्यौ च शक्रश्च पारमेष्ठ्यास्तथर्षयः ॥ १.२३१.४ ॥
ಅಲ್ಲಿ ದೇವ ಮಹಾದೇವರಿದ್ದರು; ವಾಯುವಿನೊಂದಿಗೆ ಅಗ್ನಿ ಇದ್ದನು; ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರು, ಇಂದ್ರನು, ಪಾರಮೇಷ್ಠ್ಯ ಋಷಿಗಳೂ ಇದ್ದರು.
1.231.5
वैखानसा वालखिल्या वानप्रस्था मरीचिपाः ।
अजाश्चैवाविमूढाश्च तेजोगर्भास्तपस्विनः ॥ १.२३१.५ ॥
ವೈಖಾನಸರು, ವಾಲಖಿಲ್ಯರು, ವಾನಪ್ರಸ್ಥರು, ಮರೀಚಿಪರು, ಅಜರು, ಅವಿಮೂಢರು, ತೇಜೋಗರ್ಭ ತಪಸ್ವಿಗಳೂ ಇದ್ದರು.
1.231.6
ऋषयः सर्व एवैते पितामहमुपागमन् ।
ततोऽभिगम्य ते दीनाः सर्व एव महर्षयः ॥ १.२३१.६ ॥
ಈ ಎಲ್ಲ ಋಷಿಗಳೂ ಪಿತಾಮಹರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು; ನಂತರ ಆ ದೀನರಾದ ಮಹರ್ಷಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋದರು.
1.231.7
सुन्दोपसुन्दयौः कर्म सर्वमेव शशंसिरे ।
यथा हृतं यथा चैव कृतं येन क्रमेण च ॥ १.२३१.७ ॥
ಸುಂದ ಮತ್ತು ಉಪಸುಂದರ ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಅವರು ಹೇಳಿದರು — ಹೇಗೆ ಅಪಹರಿಸಿದರು, ಹೇಗೆ ಏನು ಮಾಡಿದರು, ಯಾವ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಎಂಬುದನ್ನು.
1.231.8
न्यवेदयंस्ततः सर्वमखिलेन पितामहे ।
ततो देवगणाः सर्वे ते चैव परमर्षयः ॥ १.२३१.८ ॥
ನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿದರು. ನಂತರ ದೇವಗಣಗಳೆಲ್ಲವೂ, ಆ ಪರಮ ಋಷಿಗಳೂ.
1.231.9
तमेवार्थं पुरस्कृत्य पितामहमचोदयन् ।
ततः पितामहः श्रुत्वा सर्वेषां तद्वचस्तदा ॥ १.२३१.९ ॥
ಆ ವಿಷಯವನ್ನೇ ಮುಂದಿಟ್ಟು ಅವರು ಪಿತಾಮಹನನ್ನು ಪ್ರೇರಿಸಿದರು. ಆಗ ಪಿತಾಮಹನು ಅವರೆಲ್ಲರ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ...
1.231.10
मुहूर्तमिव संचिन्त्य कर्तव्यस्य च निश्चयम् ।
तयोर्वधं समुद्दिश्य विश्वकर्माणमाह्वयत् ॥ १.२३१.१० ॥
ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಆಲೋಚಿಸಿ, ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ಆ ಇಬ್ಬರ ವಧೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಕರೆದನು.
1.231.11
दृष्ट्वा च विश्वकर्माणं व्यादिदेश पितामहः ।
सृज्यतां प्रार्थनीयैका प्रमदेति महातपाः ॥ १.२३१.११ ॥
ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಪಿತಾಮಹನು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನು — "ಬಯಸಲು ಯೋಗ್ಯಳಾದ ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸು" ಎಂದು.
1.231.12
पितामहं नमस्कृत्य तद्वाक्यमभिनन्द्य च ।
निर्ममे योषितं दिव्यां चिन्तयित्वा पुनःपुनः ॥ १.२३१.१२ ॥
ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಆ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಪದೇ ಪದೇ ಚಿಂತಿಸಿ ಒಬ್ಬ ದಿವ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
1.231.13
त्रिषु लोकेषु यत्किंचिद्भूतं स्थावरजङ्गमम् ।
समानयद्दर्शनीयं तत्तदत्र स विश्ववित् ॥ १.२३१.१३ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಜಂಗಮವಾದ ಯಾವುದೇ ಭೂತಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಲು ಯೋಗ್ಯವಾದವುಗಳನ್ನು ಸರ್ವಜ್ಞನು ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದನು.
1.231.14
कोटिशश्चैव रत्नानि तस्या गात्रे न्यवेशत् ।
तां रत्नसङ्घातमयीमसृजद्देवरूपिणीम् ॥ १.२३१.१४ ॥
ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ರತ್ನಗಳನ್ನು ಅವಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದನು; ರತ್ನರಾಶಿಯಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ, ದೇವರೂಪಿಣಿಯಾದ ಅವಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
1.231.15
सा प्रयत्नेन महता निर्मिता विश्वकर्मणा ।
त्रिषु लोकेषु नारीणां रूपेणाप्रतिमाभवत् ॥ १.२३१.१५ ॥
ಅವಳನ್ನು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಮಹಾ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು; ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಅದ್ವಿತೀಯಳಾದಳು.
1.231.16
न तस्याः सूक्ष्ममप्यस्ति यद्गात्रे रूपसंपदा ।
नियुक्ता यत्र वा दृष्टिर्न सज्जति निरीक्षताम् ॥ १.२३१.१६ ॥
ಅವಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರೂಪಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ, ನೋಡುವವರ ದೃಷ್ಟಿ ತಗಲದೆ ಉಳಿಯುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
1.231.17
सा विग्रहवतीव श्रीः कामरूपा वपुष्मती ।
पितामहमुपातिष्ठत्किं करोमीति चाब्रवीत् ॥ १.२३१.१७ ॥
ಅವಳು ದೇಹಧಾರಿಣಿಯಾದ ಶ್ರೀಯಂತಿದ್ದಳು, ಇಚ್ಛಾನುಸಾರ ರೂಪ ಧರಿಸುವವಳು, ಸುಂದರ ದೇಹವುಳ್ಳವಳು. ಅವಳು ಪಿತಾಮಹನ ಬಳಿ ಬಂದು, "ನಾನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?" ಎಂದಳು.
1.231.18
प्रीतो भूत्वा स दृष्ट्वैव प्रीत्या चास्यै वरं ददौ ।
कान्तत्वं सर्वभूतानां साश्रियानुत्तमं वपुः ॥ १.२३१.१८ ॥
ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿದೊಡನೆಯೇ ಅವನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ವರ ನೀಡಿದನು: ಸರ್ವಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯಳಾಗುವ ಗುಣ ಮತ್ತು ಅನುಪಮ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ದೇಹ.
1.231.19
सा तेन वरदानेन कर्तुश्च क्रियया तदा ।
जहार सर्वभूतानां चक्षूंषि च मनांसि च ॥ १.२३१.१९ ॥
ಆ ವರದಾನದಿಂದ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ಕಾರ್ಯದಿಂದ ಅವಳು ಆಗ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನೂ ಸೆಳೆದಳು.
1.231.20
तिलंतिलं समानीय रत्नानां यद्विनिर्मिता ।
तिलोत्तमेति तत्तस्या नाम चक्रे पितामहः ॥ १.२३१.२० ॥
ರತ್ನಗಳ ಕಣಕಣಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಯಾರನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತೋ, ಆಕೆಗೆ ಪಿತಾಮಹನು 'ತಿಲೋತ್ತಮೆ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟನು.
1.231.21
ब्रह्माणं सा नमस्कृत्य प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ।
किं कार्यं मयि भूतेश येनास्म्यद्येह निर्मिता ॥ १.२३१.२१ ॥
ಆಕೆ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಕೈಮುಗಿದು ಹೇಳಿದಳು: 'ಭೂತೇಶನೇ, ನನಗೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯವೇನು? ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಇಂದು ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೇನೆಯೇ?'
1.231.22
गच्छ सुन्दोपसुन्दाभ्यामसुराभ्यां तिलोत्तमे ।
प्रार्थनीयेन रूपेण कुरु भद्रे प्रलोभनम् ॥ १.२३१.२२ ॥
ತಿಲೋತ್ತಮೆ, ಸುಂದ ಮತ್ತು ಉಪಸುಂದ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಅಸುರರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗು. ಕಲ್ಯಾಣಿ, ಬಯಸಲ್ಪಡುವ ರೂಪದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಮೋಹಿಸು.
1.231.23
त्वत्कृते दर्शादेव रूपसंपत्कृतेन वै ।
विरोधः स्याद्यथा ताभ्यामन्योन्येन तथा कुरु ॥ १.२३१.२३ ॥
ನಿನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ, ನಿನ್ನ ರೂಪಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ, ನೋಡಿದೊಡನೆಯೇ ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ವಿರೋಧ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡು.
1.231.24
सा तथेति प्रतिज्ञाय नमस्कृत्य पितामहम् ।
चकार मण्डलं तत्र विबुधानां प्रदक्षिणम् ॥ १.२३१.२४ ॥
'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿ, ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವ ಮಂಡಲವನ್ನು ರಚಿಸಿದಳು.
1.231.25
प्राङ्मुखो भगवानास्ते दक्षिणेन महेश्वरः ।
देवाश्चैवोत्तरेणासन्सर्वतस्त्वृषयोऽभवन् ॥ १.२३१.२५ ॥
ಭಗವಂತನು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖನಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದನು; ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಮಹೇಶ್ವರನಿದ್ದನು; ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿದ್ದರು; ಸುತ್ತಲೂ ಋಷಿಗಳಿದ್ದರು.
1.231.26
कुर्वन्त्यां तु तदा तत्र मण्डलं तत्प्रदक्षिणम् ।
इन्द्रः स्थाणुश्च भगवान्धैर्येण तु परिच्युतौ ॥ १.२३१.२६ ॥
ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಆ ಮಂಡಲ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಇಂದ್ರನೂ ಭಗವಾನ್ ಸ್ಥಾಣುವೂ ತಮ್ಮ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಜಾರಿದರು.
1.231.27
द्रष्टुकामस्य चात्यर्थं गतायां पार्श्वतस्तथा ।
अन्यदञ्चितपद्माक्षं दक्षिणं निःसृतं मुखम् ॥ १.२३१.२७ ॥
ನೋಡುವ ಅತ್ಯಂತ ಆಸೆಯಿಂದ ಪಾರ್ಶ್ವಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ, ಕಮಲನೇತ್ರಗಳ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು.
1.231.28
पृष्ठतः परिवर्तन्त्यां पश्चिमं निःसृतं मुखम् ।
गतायां चोत्तरं पार्श्वमुत्तरं निःसृतं मुखम् ॥ १.२३१.२८ ॥
ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದಾಗ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮುಖ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು; ಉತ್ತರ ಪಾರ್ಶ್ವಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮುಖ ಕಾಣಿಸಿತು.
1.231.29
महेन्द्रस्यापि नेत्राणां पृष्ठतः पार्श्वतोग्रतः ।
रक्तान्तानां विशालानां सहस्रं सर्वतोऽभवत् ॥ १.२३१.२९ ॥
ಮಹೇಂದ್ರನ ಕಣ್ಣುಗಳೂ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕೆಂಪು ಅಂಚಿನ ವಿಶಾಲ ಕಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ಸರ್ವತ್ರ ಸಾವಿರವಾದವು.
1.231.30
एवं चतुर्मुखः स्थाणुर्महादेवोऽभवत्पुरा ।
तथा सहस्रनेत्रश्च बभूव बलसूदनः ॥ १.२३१.३० ॥
ಹೀಗೆ ಹಿಂದೆ ಸ್ಥಾಣು ಮಹಾದೇವನು ಚತುರ್ಮುಖನಾದನು; ಬಲಸೂದನ ಇಂದ್ರನೂ ಸಹಸ್ರನೇತ್ರನಾದನು.
1.231.31
तथा देवनिकायानां महर्षीणां च सर्वशः ।
मुखानि चाभ्यवर्तन्त येन याति तिलोत्तमा ॥ १.२३१.३१ ॥
ಅದೇ ರೀತಿ ದೇವಸಮೂಹಗಳ ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಎಲ್ಲರ ಮುಖಗಳೂ ತಿಲೋತ್ತಮೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿದವು.
1.231.32
तस्या गात्रे निपतिता दृष्टिस्तेषां महात्मनाम् ।
सर्वेषामेव भूयिष्ठमृते देवं पितामहम् ॥ १.२३१.३२ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮರ ದೃಷ್ಟಿ, ಎಲ್ಲರದೂ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಅವಳ ದೇಹದ ಮೇಲೆಯೇ ಬಿದ್ದಿತು; ದೇವ ಪಿತಾಮಹನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು.
1.231.33
गच्छन्त्यां तु तया सर्वे देवाश्च परमर्षयः ।
कृतमित्येव तत्कार्यं मेनिरे रूपसंपदा ॥ १.२३१.३३ ॥
ಅವಳು ಹೋಗುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಮ ಋಷಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಆ ಕಾರ್ಯ ಆಗಿಹೋಯಿತೆಂದು ಭಾವಿಸಿದರು, ಅವಳ ರೂಪಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ.
1.231.34
तिलोत्तमायां तस्यां तु गतायां लोकभावनः ।
कृतं कार्यमिति श्रीमानब्रवीच्च पितामहः।
सर्वान्विसर्जयामास देवानृषिगणांश्च तान् ॥ १.२३१.३४ ॥
ತಿಲೋತ್ತಮೆ ಹೋದ ನಂತರ, ಲೋಕಪಾಲಕ ಶ್ರೀಮಾನ್ ಪಿತಾಮಹನು 'ಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು' ಎಂದು ಹೇಳಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಣಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಕಳುಹಿಸಿದನು.