مہابھارت · ادھیائے 1.231
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.231.1
ततो देवर्षयः सर्वे सिद्धाश्च परमर्षयः ।
जग्मुस्तदा परमार्तिं दृष्ट्वा तत्कदनं महत् ॥ १.२३१.१ ॥
تب تمام دیورشی، سدھ اور پرمرشی اس عظیم تباہی کو دیکھ کر شدید دکھ کے ساتھ وہاں گئے۔
1.231.2
तेऽभिजग्मुर्जितक्रोधा जितात्मानो जितेन्द्रियाः ।
पितामहस्य भनं जगतः कृपया तदा ॥ १.२३१.२ ॥
غصے کو جیتنے والے، نفس پر قابو رکھنے والے اور حواس پر فتح پانے والے وہ اس وقت دنیا پر رحم کے سبب پتامہہ کے بھون پہنچے۔
1.231.3
ततो ददृशुरासीनं सह देवैः पितामहम् ।
सिद्धैर्ब्रह्मर्षिभिश्चैव समन्तात्परिवारितम् ॥ १.२३१.३ ॥
پھر انھوں نے دیوتاؤں کے ساتھ بیٹھے ہوئے پتامہہ کو دیکھا، جنھیں سدھوں اور برہمرشیوں نے ہر طرف سے گھیرا ہوا تھا۔
1.231.4
तत्र देवो महादेवस्तत्राग्निर्वायुना सह ।
चन्द्रादित्यौ च शक्रश्च पारमेष्ठ्यास्तथर्षयः ॥ १.२३१.४ ॥
وہاں دیو مہادیو تھے، وایو کے ساتھ اگنی تھے، چاند اور سورج تھے، اندر تھے اور پارمیشٹھیہ رشی بھی تھے۔
1.231.5
वैखानसा वालखिल्या वानप्रस्था मरीचिपाः ।
अजाश्चैवाविमूढाश्च तेजोगर्भास्तपस्विनः ॥ १.२३१.५ ॥
وائکھانس، والکھلیہ، وان پرستھ، مریچی پ، اج، اوی موڑھ اور تیجو گربھ تپسوی بھی وہاں تھے۔
1.231.6
ऋषयः सर्व एवैते पितामहमुपागमन् ।
ततोऽभिगम्य ते दीनाः सर्व एव महर्षयः ॥ १.२३१.६ ॥
یہ سب رشی پتامہہ کے پاس پہنچے؛ پھر وہ سب دکھی مہارشی ان کے نزدیک گئے۔
1.231.7
सुन्दोपसुन्दयौः कर्म सर्वमेव शशंसिरे ।
यथा हृतं यथा चैव कृतं येन क्रमेण च ॥ १.२३१.७ ॥
سُندا اور اُپسُندا کے تمام کام انہوں نے بیان کیے — کس طرح چھینا گیا، کس طرح کیا گیا، اور کس ترتیب سے۔
1.231.8
न्यवेदयंस्ततः सर्वमखिलेन पितामहे ।
ततो देवगणाः सर्वे ते चैव परमर्षयः ॥ १.२३१.८ ॥
پھر انہوں نے سب کچھ پتامہ کے سامنے مکمل طور پر عرض کیا۔ پھر تمام دیوتاؤں کے گروہ اور وہ عظیم رشی بھی۔
1.231.9
तमेवार्थं पुरस्कृत्य पितामहमचोदयन् ।
ततः पितामहः श्रुत्वा सर्वेषां तद्वचस्तदा ॥ १.२३१.९ ॥
اسی معاملے کو آگے رکھ کر انہوں نے پتامہ کو ترغیب دی۔ تب پتامہ نے سب کی وہ بات سن کر...
1.231.10
मुहूर्तमिव संचिन्त्य कर्तव्यस्य च निश्चयम् ।
तयोर्वधं समुद्दिश्य विश्वकर्माणमाह्वयत् ॥ १.२३१.१० ॥
گویا ایک لمحہ سوچ کر، کرنے کے کام کا فیصلہ کر کے، ان دونوں کے قتل کو مقصد بنا کر انہوں نے وِشوکرما کو بلایا۔
1.231.11
दृष्ट्वा च विश्वकर्माणं व्यादिदेश पितामहः ।
सृज्यतां प्रार्थनीयैका प्रमदेति महातपाः ॥ १.२३१.११ ॥
وِشوکرما کو دیکھ کر مہا تپسوی پتامہ نے حکم دیا — "ایک قابلِ آرزو عورت کو تخلیق کرو۔"
1.231.12
पितामहं नमस्कृत्य तद्वाक्यमभिनन्द्य च ।
निर्ममे योषितं दिव्यां चिन्तयित्वा पुनःपुनः ॥ १.२३१.१२ ॥
پتامہ کو سلام کر کے، اس حکم کی تعظیم کر کے، بار بار غور کر کے اس نے ایک دیویہ عورت تخلیق کی۔
1.231.13
त्रिषु लोकेषु यत्किंचिद्भूतं स्थावरजङ्गमम् ।
समानयद्दर्शनीयं तत्तदत्र स विश्ववित् ॥ १.२३१.१३ ॥
تینوں لوکوں میں جو کچھ بھی ساکن اور متحرک مخلوق تھی، اُن میں سے جو دیدنی تھا، اُس سب کو اُس سرب دان نے وہاں جمع کیا۔
1.231.14
कोटिशश्चैव रत्नानि तस्या गात्रे न्यवेशत् ।
तां रत्नसङ्घातमयीमसृजद्देवरूपिणीम् ॥ १.२३१.१४ ॥
اس کے جسم پر کروڑوں جواہر جڑے گئے، اور جواہرات کے مجموعے سے بنی ہوئی، دیوی صورت والی اُس کو اُس نے تخلیق کیا۔
1.231.15
सा प्रयत्नेन महता निर्मिता विश्वकर्मणा ।
त्रिषु लोकेषु नारीणां रूपेणाप्रतिमाभवत् ॥ १.२३१.१५ ॥
اُسے وِشوکرما نے بڑی کوشش سے بنایا، اور تینوں لوکوں کی عورتوں میں وہ حسن میں بے مثال ہو گئی۔
1.231.16
न तस्याः सूक्ष्ममप्यस्ति यद्गात्रे रूपसंपदा ।
नियुक्ता यत्र वा दृष्टिर्न सज्जति निरीक्षताम् ॥ १.२३१.१६ ॥
اس کے جسم میں حسن کی دولت کے باعث کوئی باریک عضو بھی ایسا نہ تھا جہاں دیکھنے والوں کی نگاہ نہ ٹھہرے۔
1.231.17
सा विग्रहवतीव श्रीः कामरूपा वपुष्मती ।
पितामहमुपातिष्ठत्किं करोमीति चाब्रवीत् ॥ १.२३१.१७ ॥
وہ گویا مجسم شری تھی، خواہش کے مطابق صورت اختیار کرنے والی، خوبصورت جسم والی۔ وہ پتامہ کے پاس آئی اور بولی، "میں کیا کروں؟"
1.231.18
प्रीतो भूत्वा स दृष्ट्वैव प्रीत्या चास्यै वरं ददौ ।
कान्तत्वं सर्वभूतानां साश्रियानुत्तमं वपुः ॥ १.२३१.१८ ॥
اسے دیکھتے ہی وہ خوش ہو گئے اور محبت سے اسے وردان دیا: تمام مخلوقات کی محبوبہ ہونے کا وصف اور بے مثال حسن والا جسم۔
1.231.19
सा तेन वरदानेन कर्तुश्च क्रियया तदा ।
जहार सर्वभूतानां चक्षूंषि च मनांसि च ॥ १.२३१.१९ ॥
اُس ورَدان اور خالق کے عمل سے وہ اُس وقت تمام مخلوقات کی آنکھوں اور دلوں کو موہ لینے لگی۔
1.231.20
तिलंतिलं समानीय रत्नानां यद्विनिर्मिता ।
तिलोत्तमेति तत्तस्या नाम चक्रे पितामहः ॥ १.२३१.२० ॥
جو رتنوں کے ذرّے ذرّے جمع کر کے بنائی گئی، اُس کا نام پتامہ نے 'تلوتّما' رکھا۔
1.231.21
ब्रह्माणं सा नमस्कृत्य प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ।
किं कार्यं मयि भूतेश येनास्म्यद्येह निर्मिता ॥ १.२३१.२१ ॥
اُس نے برہما کو پرنام کر کے ہاتھ جوڑ کر کہا — 'اے بھوتیش، مجھ سے کیا کام ہے، جس کے لیے آج مجھے یہاں تخلیق کیا گیا ہے؟'
1.231.22
गच्छ सुन्दोपसुन्दाभ्यामसुराभ्यां तिलोत्तमे ।
प्रार्थनीयेन रूपेण कुरु भद्रे प्रलोभनम् ॥ १.२३१.२२ ॥
اے تلوتّما، سُند اور اُپسُند نامی دو اسروں کے پاس جا۔ اے کلیانی، مطلوبہ حسن سے اُنھیں لُبھا۔
1.231.23
त्वत्कृते दर्शादेव रूपसंपत्कृतेन वै ।
विरोधः स्याद्यथा ताभ्यामन्योन्येन तथा कुरु ॥ १.२३१.२३ ॥
تیری وجہ سے، تیرے حسن کی دولت سے، تجھے دیکھتے ہی اُن دونوں میں باہمی دشمنی پیدا ہو جائے — ایسا کر۔
1.231.24
सा तथेति प्रतिज्ञाय नमस्कृत्य पितामहम् ।
चकार मण्डलं तत्र विबुधानां प्रदक्षिणम् ॥ १.२३१.२४ ॥
'ایسا ہی ہو' کہہ کر عہد کیا، پتامہ کو پرنام کیا، اور وہاں دیوتاؤں کے گرد پرکرما کا منڈل بنایا۔
1.231.25
प्राङ्मुखो भगवानास्ते दक्षिणेन महेश्वरः ।
देवाश्चैवोत्तरेणासन्सर्वतस्त्वृषयोऽभवन् ॥ १.२३१.२५ ॥
بھگوان مشرق کی طرف منہ کیے بیٹھے تھے؛ جنوب کی طرف مہیشور تھے؛ شمال کی طرف دیوتا تھے؛ ہر طرف رشی تھے۔
1.231.26
कुर्वन्त्यां तु तदा तत्र मण्डलं तत्प्रदक्षिणम् ।
इन्द्रः स्थाणुश्च भगवान्धैर्येण तु परिच्युतौ ॥ १.२३१.२६ ॥
جب وہ وہاں اس منڈل پرادکشنا کو کر رہے تھے، تب اندر اور بھگوان استھانو اپنے صبر سے ڈگمگا گئے۔
1.231.27
द्रष्टुकामस्य चात्यर्थं गतायां पार्श्वतस्तथा ।
अन्यदञ्चितपद्माक्षं दक्षिणं निःसृतं मुखम् ॥ १.२३१.२७ ॥
دیکھنے کی شدید خواہش سے پہلو کی طرف جانے پر، کنول جیسی آنکھوں والا ایک اور چہرہ جنوب کی جانب ظاہر ہوا۔
1.231.28
पृष्ठतः परिवर्तन्त्यां पश्चिमं निःसृतं मुखम् ।
गतायां चोत्तरं पार्श्वमुत्तरं निःसृतं मुखम् ॥ १.२३१.२८ ॥
پیچھے مڑنے پر مغرب کی طرف ایک چہرہ ظاہر ہوا؛ اور شمالی پہلو کی طرف جانے پر شمال کی طرف ایک چہرہ نکلا۔
1.231.29
महेन्द्रस्यापि नेत्राणां पृष्ठतः पार्श्वतोग्रतः ।
रक्तान्तानां विशालानां सहस्रं सर्वतोऽभवत् ॥ १.२३१.२९ ॥
مہیندر کی آنکھیں بھی پیچھے، پہلوؤں اور آگے کی طرف، سرخ کناروں والی وسیع ہو کر، ہر طرف مل کر ہزار ہو گئیں۔
1.231.30
एवं चतुर्मुखः स्थाणुर्महादेवोऽभवत्पुरा ।
तथा सहस्रनेत्रश्च बभूव बलसूदनः ॥ १.२३१.३० ॥
اس طرح پہلے زمانے میں استھانو مہادیو چار چہروں والے ہو گئے؛ اور بلسودن اندر ہزار آنکھوں والا ہو گیا۔
1.231.31
तथा देवनिकायानां महर्षीणां च सर्वशः ।
मुखानि चाभ्यवर्तन्त येन याति तिलोत्तमा ॥ १.२३१.३१ ॥
اسی طرح دیوتاؤں کے گروہوں اور مہarshiyon کے تمام چہرے اُس طرف مڑ گئے جہاں تِلوتّما جا رہی تھی۔
1.231.32
तस्या गात्रे निपतिता दृष्टिस्तेषां महात्मनाम् ।
सर्वेषामेव भूयिष्ठमृते देवं पितामहम् ॥ १.२३१.३२ ॥
اُن مہاتماؤں کی نظر، سب کی نظر زیادہ تر اُس کے بدن پر جا ٹھہری، سوائے دیو پِتامہ کے۔
1.231.33
गच्छन्त्यां तु तया सर्वे देवाश्च परमर्षयः ।
कृतमित्येव तत्कार्यं मेनिरे रूपसंपदा ॥ १.२३१.३३ ॥
اُس کے جاتے ہی سب دیوتاؤں اور پرم رشیوں نے اُس کی روپ سمپدا کے سبب سمجھ لیا کہ کام ہو گیا۔
1.231.34
तिलोत्तमायां तस्यां तु गतायां लोकभावनः ।
कृतं कार्यमिति श्रीमानब्रवीच्च पितामहः।
सर्वान्विसर्जयामास देवानृषिगणांश्च तान् ॥ १.२३१.३४ ॥
تِلوتّما کے چلے جانے کے بعد لوک پالک شری مان پِتامہ نے کہا، 'کام ہو گیا'، اور سب دیوتاؤں اور رشیوں کے گروہوں کو رخصت کر دیا۔