มหาภารตะ · อัธยายะ 5.136
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.136.1
नैव राज्ञा दरः कार्यो जातु कस्यांचिदापदि ।
अथ चेदपि दीर्णः स्यान्नैव वर्तेत दीर्णवत् ॥ ५.१३६.१ ॥
พระราชาไม่ควรแสดงความกลัวในภยันตรายใด ๆ เลย แม้จะถูกทำลายลง ก็ไม่ควรประพฤติเหมือนผู้ที่ถูกทำลายแล้ว
5.136.2
दीर्णं हि दृष्ट्वा राजानं सर्वमेवानुदीर्यते ।
राष्ट्रं बलममात्याश्च पृथक्कुर्वन्ति ते मतीः ॥ ५.१३६.२ ॥
เมื่อเห็นพระราชาถูกทำลาย แคว้น กองทัพ และอำมาตย์ทั้งปวงก็ถูกทำลายตามกันไป พวกเขาย่อมแยกใจออกไปจากกัน
5.136.3
शत्रुनेके प्रपद्यन्ते प्रजहत्यपरे पुनः ।
अन्ये तु प्रजिहीर्षन्ति ये पुरस्ताद्विमानिताः ॥ ५.१३६.३ ॥
บางคนไปเข้าฝ่ายศัตรู บางคนทิ้งพระองค์ไป ส่วนอีกพวกหนึ่ง คือผู้ที่เคยถูกดูหมิ่นมาก่อน ก็ปรารถนาจะจากไป
5.136.4
य एवात्यन्तसुहृदस्त एनं पर्युपासते ।
अशक्तयः स्वस्तिकामा बद्धवत्सा इला इव ॥ ५.१३६.४ ॥
เฉพาะมิตรสนิทที่สุดเท่านั้นที่ยังคอยรับใช้พระองค์ พวกเขาไร้กำลัง ปรารถนาความปลอดภัยของตน จึงรวมกันอยู่รอบพระองค์ เหมือนโคที่ถูกผูกลูกไว้ รวมกันอยู่ใกล้กัน
5.136.5
शोचन्तमनुशोचन्ति पतितानिव बान्धवान् ।
अपि ते पूजिताः पूर्वमपि ते सुहृदो मताः ॥ ५.१३६.५ ॥
พวกเขาเศร้าโศกไปพร้อมกับผู้ที่กำลังโศกเศร้า เหมือนคนเศร้าโศกถึงญาติที่ล้มตาย แม้แต่ผู้ที่เคยได้รับการยกย่องและเคยถือว่าเป็นมิตร ก็ทำเช่นนั้นเช่นกัน
5.136.6
ये राष्ट्रमभिमन्यन्ते राज्ञो व्यसनमीयुषः ।
मा दीदरस्त्वं सुहृदो मा त्वां दीर्णं प्रहासिषुः ॥ ५.१३६.६ ॥
ท่านควรยกย่องผู้ที่ยังคงห่วงใยแคว้นอยู่ แม้พระราชาจะตกอยู่ในความทุกข์ยาก อย่าท้อแท้ใจเลย และอย่าให้มิตรของท่านทอดทิ้งท่านเหมือนท่านเป็นผู้ที่ถูกทำลายแล้ว
5.136.7
प्रभावं पौरुषं बुद्धिं जिज्ञासन्त्या मया तव ।
विदधत्या समाश्वासमुक्तं तेजोविवृद्धये ॥ ५.१३६.७ ॥
ข้าพเจ้าปรารถนาจะทดสอบอำนาจ ความกล้าหาญ และปัญญาของท่าน จึงได้กล่าวถ้อยคำเหล่านี้ เพื่อปลอบโยนท่านและเพิ่มพูนพลังของท่าน
5.136.8
यदेतत्संविजानासि यदि सम्यग्ब्रवीम्यहम् ।
कृत्वा सौम्यमिवात्मानं जायायोत्तिष्ठ सञ्जय ॥ ५.१३६.८ ॥
หากท่านเข้าใจสิ่งที่ข้าพเจ้ากล่าวอย่างถูกต้อง ก็จงทำใจให้สงบ ดุจผู้มีใจเยือกเย็นเถิด สัญชัย แล้วจงลุกขึ้นเถิด
5.136.9
अस्ति नः कोशनिचयो महानविदितस्तव ।
तमहं वेद नान्यस्तमुपसंपादयामि ते ॥ ५.१३६.९ ॥
เรามีทรัพย์สมบัติในคลังจำนวนมาก ซึ่งท่านยังไม่รู้ ข้าพเจ้าผู้เดียวเท่านั้นที่รู้ ไม่มีผู้อื่นรู้ ข้าพเจ้าจะนำมาให้ท่าน
5.136.10
सन्ति नैकशता भूयः सुहृदस्तव सञ्जय ।
सुखदुःखसहा वीर संग्रामादनिवर्तिनः ॥ ५.१३६.१० ॥
สัญชัย ยังมีมิตรของท่านอีกหลายร้อยคน ผู้กล้าหาญ ผู้อดทนต่อสุขและทุกข์ และจะไม่หันหลังหนีจากสงคราม
5.136.11
तादृशा हि सहाया वै पुरुषस्य बुभूषतः ।
इष्टं जिहीर्षतः किंचित्सचिवाः शत्रुकर्शन ॥ ५.१३६.११ ॥
แท้จริงแล้ว ผู้ชายที่ปรารถนาความเจริญรุ่งเรือง และต้องการได้สิ่งที่ตนปรารถนา ย่อมมีผู้ช่วยและที่ปรึกษาเช่นนี้ โอ้ผู้ทำลายศัตรู
5.136.12
तस्यास्त्वीदृशकं वाक्यं श्रुत्वापि स्वल्पचेतसः ।
तमस्त्वपागमत्तस्य सुचित्रार्थपदाक्षरम् ॥ ५.१३६.१२ ॥
แม้ได้ฟังถ้อยคำเช่นนี้จากนาง จิตใจที่คับแคบของบุรุษนั้นก็ยังไม่สว่างขึ้น ความมืดมนไม่จากไป ถ้อยคำของนางที่เปี่ยมด้วยความหมายอันหลากหลายจึงไม่เข้าถึงเขา
5.136.13
उदके नौरियं धार्या वक्तव्यं प्रवणे मया ।
यस्य मे भवती नेत्री भविष्यद्भूतिदर्शिनी ॥ ५.१३६.१३ ॥
เรือลำนี้ต้องถูกยึดไว้ในน้ำ และข้าพเจ้าต้องกล่าวกับผู้ที่เหนื่อยล้าว่า ท่านคือผู้นำทางของข้าพเจ้า ผู้เห็นความเจริญรุ่งเรืองในอนาคต
5.136.14
अहं हि वचनं त्वत्तः शुश्रूषुरपरापरम् ।
किञ्चित्किञ्चित्प्रतिवदंस्तूष्णीमासं मुहुर्मुहुः ॥ ५.१३६.१४ ॥
ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังถ้อยคำของท่านซ้ำแล้วซ้ำเล่า จึงตอบเพียงเล็กน้อยทีละน้อย และนิ่งเงียบไปบ่อยครั้ง
5.136.15
अतृप्यन्नमृतस्येव कृच्छ्राल्लब्धस्य बान्धवात् ।
उद्यच्छाम्येष शत्रूणां नियमार्थं जायय च ॥ ५.१३६.१५ ॥
เหมือนผู้ไม่รู้จักอิ่มกับน้ำอมฤตที่ได้มาด้วยความยากลำบากจากญาติ ข้าพเจ้าจึงลุกขึ้นเพื่อปราบศัตรู พร้อมกับภรรยาของข้าพเจ้าด้วย
5.136.16
सदश्च इव स क्षिप्तः प्रणुन्नो वाक्यसायकैः ।
तच्चकार तथा सर्वं यथावदनुशासनम् ॥ ५.१३६.१६ ॥
ดุจม้าชั้นดีที่ถูกลูกศรแห่งถ้อยคำกระตุ้นให้วิ่งไปข้างหน้า เขาก็ทำตามคำสั่งทุกประการอย่างถูกต้อง
5.136.17
इदमुद्धर्षणं भीमं तेजोवर्धनमुत्तमम् ।
राजानं श्रावयेन्मन्त्री सीदन्तं शत्रुपीडितम् ॥ ५.१३६.१७ ॥
เรื่องเล่าอันปลุกใจ น่าเกรงขาม และยอดเยี่ยมที่เพิ่มพูนพลังนี้ อำมาตย์พึงให้พระราชาฟัง เมื่อพระองค์ทรงท้อแท้ และถูกศัตรูเบียดเบียน
5.136.18
जयो नामेतिहासोऽयं श्रोतव्यो विजिगीषुणा ।
महीं विजयते क्षिप्रं श्रुत्वा शत्रूंश्च मर्दति ॥ ५.१३६.१८ ॥
ประวัติศาสตร์นี้ชื่อว่าชัยะ ผู้ปรารถนาชัยชนะควรฟัง เมื่อได้ฟังแล้วก็จะพิชิตแผ่นดินได้อย่างรวดเร็ว และย่ำยีศัตรูได้
5.136.19
इदं पुंसवनं चैव वीराजननमेव च ।
अभीक्ष्णं गर्भिणी श्रुत्वा ध्रुवं वीरं प्रजायते ॥ ५.१३६.१९ ॥
นี่คือพิธีปุํสวนะ และเป็นพิธีให้กำเนิดวีรบุรุษด้วย หญิงมีครรภ์ที่ฟังเรื่องนี้เป็นประจำ ย่อมให้กำเนิดบุตรผู้กล้าหาญอย่างแน่นอน
5.136.20
विद्याशूरं तपःशूरं दानशूरं तपस्विनम् ।
ब्राह्मया श्रिया दीप्यमानं साधुवादे च संमतम् ॥ ५.१३६.२० ॥
ผู้กล้าหาญในวิชาความรู้ กล้าหาญในการบำเพ็ญตบะ กล้าหาญในการให้ทาน เป็นนักพรต รุ่งเรืองด้วยรัศมีแห่งพราหมณ์ และเป็นที่ยอมรับในคำสรรเสริญของผู้ดี
5.136.21
अर्चिष्मन्तं बलोपेतं महाभागं महारथम् ।
धृतिमन्तमनाधृष्यं जेतारमपराजितम् ॥ ५.१३६.२१ ॥
รุ่งโรจน์ มีกำลังบริบูรณ์ มีโชคลาภยิ่งใหญ่ เป็นมหารถีผู้ยิ่งใหญ่ มีความมั่นคง ไม่มีใครข่มได้ เป็นผู้ชนะและไม่เคยพ่ายแพ้
5.136.22
नियन्तारमसाधूनां गोप्तारं धर्मचारिणाम् ।
ईदृशं क्षत्रिया सूते वीरं सत्यपराक्रमम् ॥ ५.१३६.२२ ॥
ผู้ปราบคนชั่ว และเป็นผู้คุ้มครองผู้ดำเนินตามธรรม นางกษัตริย์ย่อมให้กำเนิดวีรบุรุษเช่นนี้ ผู้มีความกล้าหาญอันแท้จริง