Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 5.152

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

5.152.1

ततो देशे समे स्निग्धे प्रभूतयवसेन्धने ।
निवेशयामास तदा सेनां राजा युधिष्ठिरः ॥ ५.१५२.१ ॥

नंतर राजा युधिष्ठिराने सपाट, रमणीय, गवत आणि इंधन विपुल असलेल्या ठिकाणी सेनेला तळ द्यायला लावला.

5.152.2

परिहृत्य श्मशानानि देवतायतनानि च ।
आश्रमांश्च महर्षीणां तीर्थान्यायतनानि च ॥ ५.१५२.२ ॥

स्मशानभूमी, देवालये, महर्षींचे आश्रम, तीर्थे आणि पवित्र स्थाने टाळून (सेनेने तळ दिला).

5.152.3

मधुरानूषरे देशे शुचौ पुण्ये महामतिः ।
निवेशं कारयामास कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ५.१५२.३ ॥

महामती कुंतीपुत्र युधिष्ठिराने मधुर आणि ऊसर प्रदेशात, शुद्ध आणि पुण्य ठिकाणी तळ उभारवला.

5.152.4

ततश्च पुनरुत्थाय सुखी विश्रान्तवाहनः ।
प्रययौ पृथिवीपालैर्वृतः शतसहस्रशः ॥ ५.१५२.४ ॥

नंतर पुन्हा उठून, वाहनांना विश्रांती देऊन सुखी होऊन, शेकडो हजारो पृथ्वीपालांनी वेढलेला तो पुढे गेला.

5.152.5

विद्राव्य शतशो गुल्मान्धार्तराष्ट्रस्य सैनिकान् ।
पर्यक्रामत्समन्ताच्च पार्थेन सह केशवः ॥ ५.१५२.५ ॥

धृतराष्ट्रपुत्राच्या सैनिकांच्या तुकड्यांना शेकडोंनी पळवून लावून, पार्थासह केशव सर्वत्र फिरू लागला.

5.152.6

शिबिरं मापयामास धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
सात्यकिश्च रथोदारो युयुधानश्च वीर्यवान् ॥ ५.१५२.६ ॥

पृषतपुत्र धृष्टद्युम्नाने तळ मोजवला; रथश्रेष्ठ सात्यकी आणि पराक्रमी युयुधानानेही.

5.152.7

आसाद्य सरितं पुण्यां कुरुक्षेत्रे हिरण्वतीम् ।
सूपतीर्थां शुचिजलां शर्करापङ्कवर्जिताम् ॥ ५.१५२.७ ॥

कुरुक्षेत्रात पवित्र हिरण्वती नदीजवळ पोहोचले. तिचे घाट सुलभ होते, पाणी स्वच्छ होते, आणि ती खडे व चिखलविरहित होती.

5.152.8

खानयामास परिखां केशवस्त्रत्र भारत ।
गुप्त्यर्थमपि चादिश्य बलं तत्र न्यवेशयत् ॥ ५.१५२.८ ॥

हे भारता, तेथे केशवाने एक खंदक खणवला; संरक्षणासाठी आज्ञा देऊन सैन्य तिथेच स्थिर केले.

5.152.9

विधिर्यः शिबिरस्यासीत्पाण्डवानां महात्मनाम् ।
तद्विधानि नरेन्द्राणां कारयामास केशवः ॥ ५.१५२.९ ॥

महात्मा पांडवांच्या शिबिरात जी व्यवस्था होती, तशीच व्यवस्था केशवाने राजांसाठी करवली.

5.152.10

प्रभूततरकाष्ठानि दुराधर्षतराणि च ।
भक्ष्यभोज्यान्नपानानि शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ५.१५२.१० ॥

भरपूर लाकडे आणि सहज न संपणारे भक्ष्य, भोज्य, अन्न व पेये शेकडो व हजारो प्रमाणात तेथे होती.

5.152.11

शिबिराणि महार्हाणि राज्ञां तत्र पृथक्पृथक् ।
विमानानीव राजेन्द्र निविष्टानि महीतले ॥ ५.१५२.११ ॥

हे राजेंद्रा, तेथे राजांची अतिमौल्यवान शिबिरे वेगवेगळी उभारलेली होती, जणू पृथ्वीवर विमाने उतरली आहेत.

5.152.12

तत्रासञ्शिल्पिनः प्राज्ञाः शतशो दत्तवेतनाः ।
सर्वापकरणैर्युक्ता वैद्याः शास्त्रविशारदाः ॥ ५.१५२.१२ ॥

तेथे शेकडो शहाणे कारागीर होते; त्यांना वेतन दिलेले होते, ते सर्व साधनसामग्रीने युक्त होते; शास्त्रात निष्णात वैद्यही होते.

5.152.13

ज्याधनुर्वर्मशस्त्राणां तथैव मधुसर्पिषोः ।
ससर्जरकसपांसूनां राशयः पर्वतोपमाः ॥ ५.१५२.१३ ॥

धनुष्याच्या दोऱ्या, धनुष्ये, कवचे व शस्त्रे, तसेच मध व तूप, आणि ... व धूळ यांचे ढीग पर्वतासारखे रचलेले होते.

5.152.14

बहूदकं सुयवसं तुषाङ्गारसमन्वितम् ।
शिबिरे शिबिरे राजा सञ्चकार युधिष्ठिरः ॥ ५.१५२.१४ ॥

प्रत्येक छावणीत मुबलक पाणी, उत्तम चारा, भुसा व निखारे यांची व्यवस्था राजा युधिष्ठिराने केली.

5.152.15

महायन्त्राणि नाराचास्तोमराणि परश्वधाः ।
धनूंषि कवचादीनि ऋष्टयस्तूणसंयुताः ॥ ५.१५२.१५ ॥

मोठी यंत्रे, लोखंडी बाण, भाले, परशू, धनुष्ये, कवचे इत्यादी, आणि बरच्या व भाते एकत्र होते.

5.152.16

गजाः कण्टकसन्नाहा लोहवर्मोत्तरच्छदाः ।
दृश्यन्ते तत्र गिर्याभाः सहस्रशतयोधिनः ॥ ५.१५२.१६ ॥

तेथे काटेरी कवचे घातलेले, लोखंडी आच्छादनांनी झाकलेले पर्वतासारखे हत्ती दिसत होते; ते शेकडो-हजारो योद्ध्यांना वाहून नेत होते.

5.152.17

निविष्टान्पाण्डवांस्तत्र ज्ञात्वा मित्राणि भारत ।
अभिसस्रुर्यथादेशं सबलाः सहवाहनाः ॥ ५.१५२.१७ ॥

हे भारता! पांडव तेथे तळ देऊन राहिले आहेत हे जाणून, त्यांचे मित्र आपापल्या दिशेनुसार सैन्य व वाहनांसह त्यांच्याकडे निघाले.

5.152.18

चरितब्रह्मचर्यास्ते सोमपा भूरिदक्षिणाः ।
जयाय पाण्डुपुत्राणां समाजग्मुर्महीक्षितः ॥ ५.१५२.१८ ॥

ब्रह्मचर्य पाळलेले, सोमपान करणारे आणि मोठी दक्षिणा देणारे ते राजे पांडुपुत्रांच्या विजयासाठी एकत्र आले.