มหาภารตะ · อัธยายะ 6.34
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.34.1
भूय एव महाबाहो श्रृणु मे परमं वचः ।
यत्तेऽहं प्रीयमाणाय वक्ष्यामि हितकाम्यया ॥ ६.३४.१ ॥
ดูก่อนผู้มีแขนทรงพลัง จงฟังถ้อยคำอันสูงสุดของเราอีกครั้ง เราจะกล่าวแก่เจ้าซึ่งเราพอใจในตัวเจ้า ด้วยความปรารถนาให้เจ้าได้รับประโยชน์
6.34.2
न मे विदुः सुरगणाः प्रभवं न महर्षयः ।
अहमादिर्हि देवानां महर्षीणां च सर्वशः ॥ ६.३४.२ ॥
หมู่เทพเจ้าและมหาฤๅษีก็ไม่รู้กำเนิดของเรา เพราะเราเป็นต้นกำเนิดของเทพเจ้าและมหาฤๅษีทั้งหมดโดยประการทั้งปวง
6.34.3
यो मामजमनादिं च वेत्ति लोकमहेश्वरम् ।
असंमूढः स मर्त्येषु सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ६.३४.३ ॥
ผู้ใดรู้จักเราว่าไม่มีการเกิด ไม่มีจุดเริ่มต้น และเป็นมหาเจ้าแห่งโลกทั้งหลาย ผู้นั้นจะไม่หลงในหมู่มนุษย์ และจะพ้นจากบาปทั้งปวง
6.34.4
बुद्धिर्ज्ञानमसंमोहः क्षमा सत्यं दमः शमः ।
सुखं दुःखं भवो भवो भयं चाभयमेव च ॥ ६.३४.४ ॥
ปัญญา ความรู้ ความไม่หลงงมงาย ความอดทน ความสัตย์ การข่มใจ ความสงบ ความสุข ความทุกข์ การเกิด การตาย ความกลัว และความไม่กลัว
6.34.5
अहिंसा समता तुष्टिस्तपो दानं यशोऽयशः ।
भवन्ति भावा भूतानां मत्त एव पृथग्विधाः ॥ ६.३४.५ ॥
ความไม่เบียดเบียน ความเสมอภาค ความสันโดษ ตบะ การให้ทาน ชื่อเสียงและความเสื่อมเสีย ภาวะต่างๆ ที่หลากหลายเหล่านี้ของสรรพสัตว์ ล้วนเกิดจากเราเท่านั้น
6.34.6
महर्षयः सप्त पूर्वे चत्वारो मनवस्तथा ।
मद्भाव मानसा जाता येषां लोक इमाः प्रजाः ॥ ६.३४.६ ॥
มหาฤๅษีเจ็ดองค์ในยุคโบราณ และมนูสี่องค์เช่นกัน เกิดจากใจของเรา มีภาวะเช่นเรา และจากท่านเหล่านั้นจึงมีประชาชนในโลกนี้
6.34.7
एतां विभूतिं योगं च मम यो वेत्ति तत्त्वतः ।
सोऽविकम्पेन योगेन युज्यते नात्र संशयः ॥ ६.३४.७ ॥
ผู้ใดรู้ความยิ่งใหญ่และโยคะของเรานี้โดยแท้จริง ผู้นั้นย่อมประกอบด้วยโยคะที่ไม่หวั่นไหว ในเรื่องนี้ไม่มีข้อสงสัย
6.34.8
अहं सर्वस्य प्रभवो मत्तः सर्वं प्रवर्तते ।
इति मत्वा भजन्ते मां बुधा भावसमन्विताः ॥ ६.३४.८ ॥
เราเป็นต้นกำเนิดของทุกสิ่ง ทุกสิ่งดำเนินไปจากเรา ผู้มีปัญญารู้ดังนี้แล้ว ย่อมบูชาเราด้วยใจที่เปี่ยมด้วยความศรัทธา
6.34.9
मच्चित्ता मद्गतप्राणा बोधयन्तः परस्परम् ।
कथयन्तश्च मां नित्यं तुष्यन्ति च रमन्ति च ॥ ६.३४.९ ॥
ผู้ที่มีใจจดจ่ออยู่กับเรา มีลมปราณมอบแด่เรา ให้ความรู้แก่กันและกัน และพูดถึงเราอยู่เสมอ ย่อมมีความพอใจและความยินดี
6.34.10
तेषां सततयुक्तानां भजतां प्रीतिपूर्वकम् ।
ददामि बुद्धियोगं तं येन मामुपयान्ति ते ॥ ६.३४.१० ॥
แก่ผู้ที่มั่นคงในโยคะเสมอ และบูชาเราด้วยความรัก เราให้โยคะแห่งปัญญาแก่เขา ซึ่งด้วยโยคะนั้นเขาจึงมาถึงเรา
6.34.11
तेषामेवानुकम्पार्थमहमज्ञानजं तमः ।
नाशयाम्यात्मभावस्थो ज्ञानदीपेन भास्वता ॥ ६.३४.११ ॥
เพียงเพื่อความเอ็นดูต่อเขาเท่านั้น เราซึ่งดำรงอยู่ในภาวะของตน ย่อมขจัดความมืดที่เกิดจากความไม่รู้ด้วยประทีปแห่งความรู้อันส่องสว่าง
6.34.12
परं ब्रह्म परं धाम पवित्रं परमं भवान् ।
पुरुषं शाश्वतं दिव्यमादिदेवमजं विभुम् ॥ ६.३४.१२ ॥
พระองค์คือพรหมันอันสูงสุด คือที่พำนักอันสูงสุด คือความบริสุทธิ์อันยิ่ง พระองค์คือบุรุษนิรันดร์ผู้เป็นทิพย์ คือเทพเจ้าองค์แรก ไม่มีการเกิด และทรงอำนาจแผ่ไปทั่ว
6.34.13
आहुस्त्वामृषयः सर्वे देवर्षिर्नारदस्तथाक ।
असितो देवलो व्यासः स्वयं चैव ब्रवीषि मे ॥ ६.३४.१३ ॥
มหาฤๅษีทั้งปวง เทวฤๅษีนารทะ อสิตะ เทวละ และวยาสะ ต่างกล่าวถึงพระองค์เช่นนี้ และพระองค์เองก็ตรัสแก่ข้าพเจ้าเช่นนั้นเหมือนกัน
6.34.14
सर्वतेमदृतं मन्ये यन्मां वदसि केशव ।
न हि ते भगवन्व्यक्तिं विदुर्देवा न दानवाः ॥ ६.३४.१४ ॥
ดูก่อนเกศวะ ข้าพเจ้าเชื่อว่าสิ่งทั้งหมดที่พระองค์ตรัสแก่ข้าพเจ้านั้นเป็นความจริง แต่ดูก่อนพระผู้เป็นเจ้า ทั้งเทพเจ้าและอสูรก็ไม่รู้จักการปรากฏของพระองค์
6.34.15
स्वयमेवात्मनात्मानं वेत्थ त्वं पुरुषोत्तम ।
भूतभावन भूतेश देवदेव जगत्पते ॥ ६.३४.१५ ॥
พระองค์เท่านั้นที่รู้จักพระองค์เองด้วยพระองค์เอง ดูก่อนบุรุษผู้สูงสุด ดูก่อนผู้ให้กำเนิดสรรพสัตว์ เจ้าแห่งสรรพสัตว์ เทพแห่งเทพทั้งหลาย เจ้าแห่งโลก
6.34.16
वक्तुमर्हस्यशेषेण दिव्या ह्यात्मविभूतयः ।
याभिर्विभूतिभिर्लोकानिमांस्त्वं व्याप्य तिष्ठसि ॥ ६.३४.१६ ॥
พระองค์ควรตรัสถึงการปรากฏอันเป็นทิพย์ของพระองค์โดยครบถ้วน ด้วยการปรากฏเหล่านั้นพระองค์แผ่ไปทั่วโลกทั้งหลายนี้และดำรงอยู่
6.34.17
कथं विद्यामहं योगिंस्त्वां सदा परिचिन्तयन् ।
केषु केषु च भावेषु चिन्त्योऽसि भगवन्मया ॥ ६.३४.१७ ॥
ดูก่อนเจ้าแห่งโยคะ ข้าพเจ้าจะรู้จักพระองค์ได้อย่างไร เมื่อข้าพเจ้าระลึกถึงพระองค์อยู่เสมอ ดูก่อนพระผู้เป็นเจ้า ข้าพเจ้าควรจะระลึกถึงพระองค์ในภาวะใดบ้าง
6.34.18
विस्तरेणात्मनो योगं विभूतिं च जनार्दन ।
भूयः कथय तृप्तिर्हि शृण्वतो नास्ति मेऽमृतम् ॥ ६.३४.१८ ॥
ดูก่อนชนารทนะ ขอพระองค์ตรัสอีกครั้งโดยพิสดารถึงโยคะและการปรากฏของพระองค์ ข้าพเจ้ายังไม่อิ่มใจเลยขณะฟังอมฤตนี้
6.34.19
हन्त ते कथयिष्यामि दिव्या ह्यात्मविभूतयः ।
प्राधान्यतः कुरुश्रेष्ठ नास्त्यन्तो विस्तरस्य मे ॥ ६.३४.१९ ॥
ดีแล้ว เราจะกล่าวแก่เจ้าถึงการปรากฏอันเป็นทิพย์ของเรา โดยเฉพาะที่สำคัญที่สุด ดูก่อนผู้ประเสริฐแห่งกุรุ ความยิ่งใหญ่ของเรานั้นไม่มีที่สิ้นสุด
6.34.20
अहमात्मा गुडाकेश सर्वभूताशयस्थितःक ।
अहमादिश्च मध्यं च भूतानामन्त एव च ॥ ६.३४.२० ॥
ดูก่อนคุฑากศะ เราคืออาตมันที่สถิตอยู่ในใจของสรรพสัตว์ทั้งปวง เราคือจุดเริ่มต้น ท่ามกลาง และจุดสิ้นสุดของสรรพสัตว์
6.34.21
आदित्यानामहं विष्णुर्ज्योतिषां रविरंशुमान् ।
मरीचिर्मरुतामस्मि नक्षत्राणामहं शशी ॥ ६.३४.२१ ॥
ในบรรดาอาทิตย์ เราคือพระวิษณุ ในบรรดาแสงสว่าง เราคือดวงอาทิตย์ผู้รุ่งโรจน์ ในบรรดามรุต เราคือมริจิ และในบรรดาดาวนักษัตร เราคือดวงจันทร์
6.34.22
वेदानां सामवेदोऽस्मि देवानामस्मि वासवः ।
इन्द्रियाणां मनश्चास्मि भूतानामस्मि चेतना ॥ ६.३४.२२ ॥
ในบรรดาเวท เราคือสามเวท ในบรรดาเทวดา เราคือวาสวะ (พระอินทร์) ในบรรดาอินทรีย์ เราคือใจ และในบรรดาสรรพสัตว์ เราคือจิตสำนึก
6.34.23
रुद्राणां शंकरश्चास्मि वित्तेशो यक्षरक्षसाम् ।
वसूनां पावकश्चास्मि मेरुः शिखरिणामहम् ॥ ६.३४.२३ ॥
ในบรรดารุทร เราคือศังกร และในบรรดายักษ์และรากษส เราคือเจ้าแห่งทรัพย์ (กุเวร) ในบรรดาวสุ เราคือไฟ และในบรรดายอดเขา เราคือเขาเมรุ
6.34.24
पुरोधसां च मुख्यं मां विद्धि पार्थ बृहस्पतिम् ।
सेनानीनामहं स्कन्दः सरसामस्मि सागरः ॥ ६.३४.२४ ॥
ในบรรดาปุโรหิต จงรู้จักเราว่าเป็นผู้เป็นประธาน คือพฤหัสบดี ข้าแต่ปารถะ ในบรรดาแม่ทัพ เราคือสกันทะ และในบรรดาทะเลสาบ เราคือมหาสมุทร
6.34.25
महर्षीणां भृगुरहं गिरामस्म्येकमक्षरम् ।
यज्ञानां जपयज्ञोऽस्मि स्थावराणां हिमालयः ॥ ६.३४.२५ ॥
ในบรรดามหาฤๅษี เราคือภฤคุ ในบรรดาถ้อยคำ เราคือพยางค์เดียว (โอม) ในบรรดายัญ เราคือยัญแห่งการภาวนาชปะ ในบรรดาสิ่งที่ไม่เคลื่อนที่ เราคือหิมาลัย
6.34.26
अश्वत्थः सर्ववृक्षाणां देवर्षीणां च नारदः ।
गन्धर्वाणां चित्ररथः सिद्धानां कपिलो मुनिः ॥ ६.३४.२६ ॥
ในบรรดาต้นไม้ทั้งปวง เราคือต้นอัศวัตถ์ ในบรรดาเทวฤๅษี คือนารท ในบรรดาคันธรรพ์ คือจิตรรถ ในบรรดาสิทธะ คือมุนีกปิละ
6.34.27
उच्चैः श्रवसमश्वानां विद्धि माममृतोद्भवम् ।
ऐरावतं गजेन्द्राणां नराणां च नराधिपम् ॥ ६.३४.२७ ॥
ในบรรดาม้า จงรู้จักเราว่าเป็นอุจไจศรวัส ผู้เกิดจากการกวนน้ำอมฤต ในบรรดาช้างใหญ่ คือไอราวต และในบรรดามนุษย์ คือจอมมนุษย์ ผู้เป็นกษัตริย์
6.34.28
आयुधानामहं वज्रं धेनूनामस्मि कामधुक् ।
प्रजनश्चास्मि कन्दर्पः सर्पाणामस्मि वासुकिः ॥ ६.३४.२८ ॥
ในบรรดาอาวุธ เราคือสายฟ้า ในบรรดาโค เราคือกามธุก โคผู้ให้ทุกสิ่งที่ปรารถนา ในบรรดาผู้ให้กำเนิดบุตร เราคือกันทรรปะ (ความรัก) และในบรรดางู เราคือวาสุกี
6.34.29
अनन्तश्चास्मि नागानां वरुणो यादसामहम् ।
पितॄणामर्यमा चास्मि यमः संयमतामहम् ॥ ६.३४.२९ ॥
ในบรรดานาค เราคืออนันตะ ในบรรดาสัตว์น้ำ เราคือวรุณ ในบรรดาบรรพบุรุษ เราคืออรยมัน และในบรรดาผู้ควบคุมตน เราคือยม
6.34.30
प्रह्लादश्चास्मि दैत्यानां कालः कलयतामहम् ।
मृगाणां च मृगेन्द्रोऽहं वैनतेयश्च परिणाम् ॥ ६.३४.३० ॥
ในบรรดาไทตยะ เราคือประหลาท ในบรรดาผู้คำนวณ เราคือกาลเวลา ในบรรดาสัตว์ป่า เราคือราชสีห์ และในบรรดาปักษี คือไวนเตยะ (ครุฑ)
6.34.31
पवनः पवतामस्मि रामः शस्त्रभृतामहम् ।
झषाणां मकरश्चास्मि स्रोतसामस्मि जाह्नवी ॥ ६.३४.३१ ॥
ในบรรดาสิ่งที่ชำระให้บริสุทธิ์ เราคือลม ในบรรดาผู้ถืออาวุธ เราคือพระราม ในบรรดาปลา เราคือมกร และในบรรดาสายน้ำที่ไหล เราคือแม่น้ำชาหนวี (คงคา)
6.34.32
सर्गाणामादिरन्तश्च मध्यं चैवाहमर्जुन ।
अध्यात्मविद्या विद्यानां वादः प्रवदतामहम् ॥ ६.३४.३२ ॥
ข้าแต่อรชุน เราคือจุดเริ่มต้น ท่ามกลาง และจุดสิ้นสุดของการสร้างสรรค์ ในบรรดาความรู้ทั้งหลาย เราคือความรู้เรื่องอาตมัน ในบรรดาผู้กล่าวถ้อยคำ เราคือการโต้วาที
6.34.33
अक्षराणामकारोऽस्मि द्वन्द्वः सामासिकस्य च ।
अहमेवाक्षयः कालो धाताऽहं विश्वतोमुखः ॥ ६.३४.३३ ॥
ในบรรดาอักษร เราคืออักษร อ และในบรรดาสมาส เราคือทวันทวะ เราคือกาลเวลาที่ไม่มีวันสิ้นสุด และเราคือผู้สร้างผู้มีพระพักตร์หันไปทุกทิศ
6.34.34
मृत्युः सर्वहरश्चाहमुद्भवश्च भविष्यताम् ।
कीर्तिः श्रीर्वाक्क नारीणां स्मृतिर्मेधा धृतिः क्षमा ॥ ६.३४.३४ ॥
เราคือมัจจุราชผู้พรากทุกสิ่ง และเราคือต้นกำเนิดของสิ่งที่จะมีในอนาคต ในบรรดาสตรี เราคือเกียรติ ความงาม วาจา ความทรงจำ ปัญญา ความมั่นคง และความอดทนให้อภัย
6.34.35
बृहत्साम कतथा साम्नां गायत्री छन्दसामहम् ।
मासानां मार्गशीर्षोऽहमृतूनां कुसुमाकरः ॥ ६.३४.३५ ॥
ในบรรดาบทสามเวท เราคือพฤหัตสามัน และในบรรดาฉันท์ เราคือคายตรี ในบรรดาเดือน เราคือมารคศีรษะ และในบรรดาฤดูกาล เราคือฤดูใบไม้ผลิที่ผลิดอกบาน
6.34.36
द्यूतं छलयतामस्मि तेजस्तेजस्विनामहम् ।
जयोऽस्मि व्यवसायोऽस्मि सत्त्वं सत्त्ववतामहम् ॥ ६.३४.३६ ॥
ในบรรดาผู้โกง เราคือการพนัน และในบรรดาผู้รุ่งเรือง เราคือความรุ่งเรือง เราคือชัยชนะ เราคือความมุ่งมั่นแน่วแน่ และในบรรดาผู้ดีและผู้เข้มแข็ง เราคือความดีงาม
6.34.37
वृष्णीनां वासुदेवोऽस्मि पाण्डवानां धनञ्जयः ।
मुनीनामप्यहं व्यासः कवीनामुशना कविः ॥ ६.३४.३७ ॥
ในบรรดาวฤษณี เราคือวาสุเทพ ในบรรดาปาณฑพ คือธนัญชัย ในบรรดามุนี เราคือวยาสะ และในบรรดากวี คือกวีอุศนัส
6.34.38
दण्डो दमयतामस्मि नीतिरस्मि जिगीषताम् ।
मौनं चैवास्मि गुह्यानां ज्ञानं ज्ञानवतामहम् ॥ ६.३४.३८ ॥
ในบรรดาผู้ข่มผู้อื่น เราคือไม้เท้าแห่งการลงโทษ ในบรรดาผู้แสวงหาชัยชนะ เราคือนีติ (ศิลปะการปกครอง) ในบรรดาสิ่งลับ เราคือความเงียบ และในบรรดาผู้มีปัญญา เราคือความรู้
6.34.39
यच्चापि सर्वभूतानां बीजं तदहमर्जुन ।
न तदस्ति विना यत्स्यान्मया भूतं चराचरम् ॥ ६.३४.३९ ॥
และสิ่งใดก็ตามที่เป็นพืชพันธุ์ของสรรพสัตว์ ข้าแต่อรชุน สิ่งนั้นคือเรา ไม่มีสิ่งที่เคลื่อนหรือไม่เคลื่อนใดที่จะดำรงอยู่ได้โดยปราศจากเรา
6.34.40
नान्तोऽस्ति मम दिव्यानां विभूतीनां परंतप ।
एष तूद्देशतः प्रोक्तो विभूतेर्विस्तरो मया ॥ ६.३४.४० ॥
ข้าแต่ผู้เผาผลาญศัตรู การแสดงพระองค์อันศักดิ์สิทธิ์ของเราไม่มีที่สิ้นสุด นี่เป็นเพียงการกล่าวโดยย่อถึงขอบเขตแห่งการแสดงพระองค์ที่เราได้ประกาศไว้
6.34.41
यद्यद्विभूतितत्सत्त्वं श्रीमदूर्जितमेव वा ।
तत्तदेवावगच्छ त्वं मम तेजोंशसंभवम् ॥ ६.३४.४१ ॥
สิ่งใดก็ตามที่มีอำนาจแห่งภาวะอันปรากฏ มีความรุ่งโรจน์หรือพลังอันแข็งแกร่ง จงรู้เถิดว่าสิ่งนั้นเกิดจากส่วนหนึ่งแห่งรัศมีของเรา
6.34.42
अथवा बहुनैतेन किं ज्ञातेन तवार्जुन ।
विष्टभ्याहमिदं कृत्स्नमेकांशेन स्थितो जगत् ॥ ६.३४.४२ ॥
หรือจะต้องรู้เรื่องนี้โดยพิสดารไปทำไม โอ อรชุน เราดำรงอยู่ โดยค้ำจุนโลกทั้งสิ้นนี้ด้วยเพียงส่วนหนึ่งของเราเท่านั้น