મહાભારત · અધ્યાય 7.75
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.75.1
प्रतिज्ञाते तु पार्थेन सिन्धुराजवधे तदा ।
वासुदेवो महाबाहुर्धनञ्जयमभाषत ॥ ७.७५.१ ॥
સિંધુરાજના વધની પ્રતિજ્ઞા પાર્થે લીધી ત્યારે મહાબાહુ વાસુદેવે ધનંજયને કહ્યું.
7.75.2
भ्रातॄणां मतमज्ञाय त्वया वाचा प्रतिश्रुतम् ।
सैन्धवं चास्मि हन्तेति तत्साहसमिदं कृतम् ॥ ७.७५.२ ॥
ભાઈઓનો મત જાણ્યા વિના તેં 'સૈંધવને હું મારીશ' એવું વચન આપ્યું; આ સાહસનું કાર્ય કર્યું.
7.75.3
असम्मन्त्र्य मया सार्धमतिभारोऽयमुद्यतः ।
कथं तु सर्वलोकस्य नावहास्या भवेमहि ॥ ७.७५.३ ॥
મારી સાથે મંત્રણા કર્યા વિના તેં આ અતિભાર ઉપાડ્યો છે; સર્વ લોકના હાસ્યપાત્ર અમે કેમ ન બનીએ?
7.75.4
धार्तराष्ट्रस्य शिबिरे ये तु प्रणिहिताश्चराः ।
त इमे शीघ्रमागम्य प्रवृत्तिं वेदयन्ति नः ॥ ७.७५.४ ॥
ધૃતરાષ્ટ્ર-પુત્રની છાવણીમાં જે ગુપ્તચરો નિયુક્ત હતા, તેઓ ઝડપથી આવીને અમને સમાચાર આપે છે.
7.75.5
त्वया वै सम्प्रतिज्ञाते सिन्धुराजवधे प्रभो ।
सिंहनादः सवादित्रः सुमहानिह तैः श्रुतः ॥ ७.७५.५ ॥
હે પ્રભુ, તેં સિંધુરાજના વધની પ્રતિજ્ઞા કરી ત્યારે વાજિંત્રો સાથેનો મહા સિંહનાદ તેઓએ અહીં સાંભળ્યો.
7.75.6
तेन शब्देन वित्रस्ता धार्तराष्ट्राः ससैन्धवाः ।
नाकस्मात्सिंहनादोऽयमिति मत्वा व्यवस्थिताः ॥ ७.७५.६ ॥
તે શબ્દથી ભયભીત થયેલા ધૃતરાષ્ટ્ર-પુત્રો અને સૈંધવો, 'આ અચાનક સિંહનાદ નથી' એમ માની ઊભા રહી ગયા.
7.75.7
सुमहाञ्शब्दसम्पातः कौरवाणां महाभुज ।
आसीन्नागाश्वपत्तीनां रथघोषश्च भैरवः ॥ ७.७५.७ ॥
હે મહાબાહુ! કૌરવોના હાથી, ઘોડા અને પાયદળનો અતિ મોટો કોલાહલ થયો; રથોનો ભયંકર ઘોષ પણ થયો.
7.75.8
अभिमन्योर्वधं श्रुत्वा ध्रुवमार्तो धनञ्जयः ।
रात्रौ निर्यास्यति क्रोधातिति मत्त्वा व्यवस्थिताः ॥ ७.७५.८ ॥
અભિમન્યુનો વધ સાંભળીને અર્જુન નિશ્ચે શોકાતુર થઈ ક્રોધથી રાત્રે નીકળશે એમ માનીને તેઓ તૈયાર ઊભા રહ્યા.
7.75.9
तैश्चारेभ्य इयं कृत्स्ना श्रुता सत्यवतस्तव ।
प्रतिज्ञा सिन्धुराजस्य वधे राजीवलोचन ॥ ७.७५.९ ॥
હે કમળનયન! તેમણે ગુપ્તચરો પાસેથી તમારા સત્યવાદી (પુત્ર)ની સિંધુરાજના વધની આ સંપૂર્ણ પ્રતિજ્ઞા સાંભળી હતી.
7.75.10
ततो विमनसः सर्वे त्रस्ताः क्षुद्रमृगा इव ।
आसन्सुयोधनामात्याः स च राजा जयद्रथः ॥ ७.७५.१० ॥
ત્યારે સુયોધનના બધા અમાત્યો અને રાજા જયદ્રથ ઉદાસ તથા ભયભીત થઈ નાના મૃગોની જેમ કાંપવા લાગ્યા.
7.75.11
अथोत्थाय सहामात्यैर्दीनः स्वशिविरात्किल ।
अयात्सौवीरसिन्धूनामीश्वरो राजसंसदम् ॥ ७.७५.११ ॥
પછી સૌવીર અને સિંધુઓનો સ્વામી (જયદ્રથ) દીન થઈ અમાત્યો સાથે ઊઠીને પોતાની છાવણીમાંથી રાજસભા તરફ ગયો.
7.75.12
स मन्त्रकाले संमन्त्र्य सर्वां नैश्रेयसीं क्रियाम् ।
सुयोधनमिदं वाक्यमब्रवीद्राजसंसदि ॥ ७.७५.१२ ॥
મંત્રણાના સમયે તેણે બધાં કલ્યાણકારી કર્મોનો વિચાર કરીને રાજસભામાં સુયોધનને આ વચન કહ્યું.
7.75.13
मामसौ पुत्रहन्तेति श्वोऽभियाता धनञ्जयः ।
प्रतिज्ञातो हि सेनाया मध्ये तेन वधो मम ॥ ७.७५.१३ ॥
"પુત્રઘાતક તે ધનંજય આવતીકાલે મારા પર જ આક્રમણ કરશે; સેનાની વચ્ચે તેના હાથે મારો વધ થશે એવી તેણે પ્રતિજ્ઞા કરી છે."
7.75.14
तां न देवा न गन्धर्वा नासुरोरगराक्षसाः ।
उत्सहन्तेऽन्यथा कर्तुं प्रतिज्ञां सव्यसाचिनः ॥ ७.७५.१४ ॥
તે પ્રતિજ્ઞા બદલવાનું સાહસ દેવો, ગંધર્વો, અસુરો, ઉરગો કે રાક્ષસો કરી શકતા નથી; સવ્યસાચીની પ્રતિજ્ઞાને કોઈ બદલી શકે નહીં.
7.75.15
ते मां रक्षत सङ्ग्रामे मा वो मूर्ध्नि धनञ्जयः ।
पदं कृत्वाऽऽप्नुयाल्लक्ष्यं युक्तं प्रतिविधीयताम् ॥ ७.७५.१५ ॥
તમે યુદ્ધમાં મારું રક્ષણ કરો; ધનંજય તમારા માથા પર પગ મૂકીને લક્ષ્ય સુધી ન પહોંચે એવી યોગ્ય વ્યવસ્થા કરો.
7.75.16
अथ रक्षा न मे सम्यक्क्रियते कुरुनन्दन ।
अनुजानीहि मां राजन्गमिष्यामि गृहान्प्रति ॥ ७.७५.१६ ॥
હે કુરુનંદન! હવે મારું રક્ષણ બરાબર કરવામાં આવતું નથી. હે રાજન, મને રજા આપો; હું ઘરે પાછો જઈશ.
7.75.17
एवमुक्तस्त्ववाक्शीर्षो विमनाः ससुयोधनः ।
श्रुत्वा तं समयं तस्य ध्यानमेवान्वपद्यत ॥ ७.७५.१७ ॥
આમ કહેવાતાં તે માથું નમાવીને, ખિન્ન મનથી, સુયોધન સાથે તેનો તે સંકલ્પ સાંભળીને તેના જ ધ્યાનમાં ડૂબી ગયો.
7.75.18
तमार्तमभिसम्प्रेक्ष्य राजा किल स सैन्धवः ।
मृदु चात्महितं चैव सापेक्षमिदमुक्तवान् ॥ ७.७५.१८ ॥
દુઃખી થયેલા તેને જોઈને સિંધુરાજાએ નરમાશથી, પોતાના હિતને અનુરૂપ અને આદરપૂર્વક આ વાત કહી.
7.75.19
नेह पश्यामि भवतां तथावीर्यं धनुर्धरम् ।
योऽर्जुनस्यास्त्रमस्त्रेण प्रतिहन्यान्महाहवे ॥ ७.७५.१९ ॥
મહાયુદ્ધમાં અર્જુનના અસ્ત્રને અસ્ત્રથી પ્રતિહત કરી શકે એવો તેટલો પરાક્રમી ધનુર્ધર હું તમારામાં જોતો નથી.
7.75.20
वासुदेवसहायस्य गाण्डीवं धुन्वतो धनुः ।
कोऽर्जुनस्याग्रतस्तिष्ठेत्साक्षादपि शतक्रतुः ॥ ७.७५.२० ॥
વાસુદેવ જેના સહાયક છે, ગાંડીવ ધનુષ્ય ફેરવતા તે અર્જુનની સામે કોણ ઊભો રહી શકે? સાક્ષાત ઇન્દ્ર પણ નહીં.
7.75.21
महेश्वरोऽपि पार्थेन श्रूयते योधिनः पुरा ।
पदातिना महावीर्यो गिरौ हिमवति प्रभुः ॥ ७.७५.२१ ॥
પૂર્વે હિમવાન પર્વત પર મહાપરાક્રમી મહેશ્વર પણ પગપાળા પાર્થ સાથે યુદ્ધ કરતા હતા એવું સાંભળવામાં આવે છે.
7.75.22
दानवानां सहस्राणि हिरण्यपुरवासिनाम् ।
जघानैकरथेनैव देवराजप्रचोदितः ॥ ७.७५.२२ ॥
દેવરાજ ઇન્દ્રથી પ્રેરાઈને તેણે હિરણ્યપુરમાં વસતા હજારો દાનવોને એકલા એક જ રથમાં સંહાર્યા.
7.75.23
समायुक्तो हि कौन्तेयो बासुदेवेन धीमता ।
सामरानपि लोकांस्त्रीन्हन्यादिति मतिर्मम ॥ ७.७५.२३ ॥
બુદ્ધિમાન વાસુદેવ સાથે જોડાયેલો કૌંતેય દેવો સહિત ત્રણે લોકોને હણી શકે, એવો મારો મત છે.
7.75.24
सोऽहमिच्छाम्यनुज्ञातुं रक्षितुं वा महात्मना ।
द्रोणेन सहपुत्रेण वीरेण यदि मन्यसे ॥ ७.७५.२४ ॥
તેથી જો તમે સંમતિ આપો, તો મહાત્મા વીર દ્રોણ અને તેના પુત્રનું રક્ષણ કરવાની અનુમતિ મેળવવા હું ઇચ્છું છું.
7.75.25
स राज्ञा स्वयमाचार्यो भृशमत्रार्थितोऽर्जुन ।
संविधानं च विहितं रथाश्च किल सज्जिताः ॥ ७.७५.२५ ॥
હે અર્જુન, રાજાએ પોતે આચાર્યને અત્યંત વિનંતી કરી; વ્યૂહની રચના કરવામાં આવી અને રથ સજ્જ થયા.
7.75.26
कर्णो भूरिश्रवा द्रौणिर्वृषसेनश्च दुर्जयः ।
कृपश्च मद्रराजश्च षडेतेऽस्य पुरोगमाः ॥ ७.७५.२६ ॥
કર્ણ, ભૂરિશ્રવા, દ્રોણપુત્ર, અજેય વૃષસેન, કૃપ અને મદ્રરાજ — આ છ એના મોખરે છે.
7.75.27
शकटः पद्मकश्चार्धो व्यूहो द्रोणेन निर्मितः ।
पद्मकर्णिकमध्यस्थः सूची पार्श्वे जयद्रथः ॥ ७.७५.२७ ॥
શકટ, પદ્મક અને અર્ધવ્યૂહ — આ વ્યૂહ દ્રોણે રચ્યો છે; પદ્મકર્ણિકાના મધ્યમાં અને સૂચીવ્યૂહની બાજુમાં જયદ્રથ છે.
7.75.28
स्थास्यते रक्षिते वीरैः सिन्धुराट् स सुदुर्मदः ।
धनुष्यस्त्रे च वीर्ये च प्राणे चैव तथौरसे ॥ ७.७५.२८ ॥
સિંધુરાજ, અતિ અભિમાની તે, વીરોથી રક્ષાયેલો ઊભો રહેશે — ધનુષ્યમાં, અસ્ત્રોમાં, પરાક્રમમાં, પ્રાણમાં અને છાતીમાં પણ.
7.75.29
अविषह्यतमा ह्येते निश्चिताः पार्थ षड्रथाः ।
एतानजित्वा सगणान्नैव प्राप्यो जयद्रथः ॥ ७.७५.२९ ॥
હે પાર્થ, આ છ રથીઓ અત્યંત અજેય અને દૃઢનિશ્ચયી છે; તેમને અને તેમના ગણોને જીત્યા વિના જયદ્રથ મળી શકાશે નહીં.
7.75.30
तेषामेकैकशो वीर्यं षण्णां त्वमनुचिन्तय ।
सहिता हि नरव्याघ्र न शक्या जेतुमञ्जसा ॥ ७.७५.३० ॥
હે નરવ્યાઘ્ર, તે છએનું પરાક્રમ એક-એક કરીને વિચાર; એકસાથે રહેલા તેમને સહેલાઈથી જીતી શકાશે નહીં.
7.75.31
भूयस्तु मन्त्रयिष्यामि नीतिमात्महिताय वै ।
मन्त्रज्ञैः सचिवैः सार्धं सुहृद्भिः कार्यसिद्धये ॥ ७.७५.३१ ॥
ફરીથી હું આપણા હિત માટે નીતિ પર વિચાર કરીશ, મંત્રજ્ઞ સચિવો અને હિતેચ્છુ મિત્રો સાથે, કાર્યસિદ્ધિ માટે.