వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 1.44
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.44.1
स गत्वा सागरं राजा गङ्गायानुगतस्तदा ।
प्रविवेश तलं भूमेर्यत्र ते भस्मसात्कृताः ॥ १.४४.१ ॥
రాజు సముద్రం చేరి, అప్పుడు గంగను అనుసరిస్తూ, భూమి అడుగు లోతులోకి ప్రవేశించాడు; అక్కడే వారు భస్మమయ్యారు.
1.44.2
भस्मन्यथाप्लुते राम गङ्गायाः सलिलेन वै ।
सर्वलोकप्रभुर्ब्रह्मा राजानमिदमब्रवीत् ॥ १.४४.२ ॥
రామా, గంగ జలంతో బూడిద తడిసినప్పుడు, సర్వలోకాధిపతి బ్రహ్మ రాజుతో ఇలా అన్నాడు.
1.44.3
तारिता नरशार्दूल दिवं याताश्च च देववत् ।
षष्टिः पुत्रसहस्राणि सगरस्य महात्मनः ॥ १.४४.३ ॥
నరశ్రేష్ఠా, మహాత్ముడైన సగరుని అరవై వేల కుమారులు విముక్తులై దేవతల వలె స్వర్గానికి వెళ్ళారు.
1.44.4
सागरस्य जलं लोके यावत्स्थास्यति पार्थिव ।
सगरस्यात्मजाः सर्वे दिवि स्थास्यन्ति देववत् ॥ १.४४.४ ॥
రాజా, ఈ లోకంలో సముద్రజలం ఎంతకాలం ఉంటుందో, అంతకాలం సగరుని కుమారులందరూ దేవతల వలె స్వర్గంలో నిలిచి ఉంటారు.
1.44.5
इयं च दुहिता ज्येष्ठा तव गङ्गा भविष्यति ।
त्वत्कृतेन च नाम्नाथ लोके स्थास्यति विश्रुता ॥ १.४४.५ ॥
ఈ గంగ నీ జ్యేష్ఠ పుత్రిక అవుతుంది; నీ కారణంగానే, నీ పేరుతోనే లోకంలో ప్రసిద్ధిగా నిలుస్తుంది.
1.44.6
गङ्गा त्रिपथगा नाम दिव्या भागीरथीति च ।
त्रीन् पथो भावयन्तीति तस्मात् त्रिपथगा स्मृता ॥ १.४४.६ ॥
గంగ త్రిపథగా, దివ్య, భాగీరథి అనే పేర్లతో కూడా పిలువబడుతుంది; మూడు మార్గాలను పవిత్రం చేస్తుంది కాబట్టి ఆమె త్రిపథగా అని స్మరించబడుతుంది.
1.44.7
पितामहानां सर्वेषां त्वमत्र मनुजाधिप ।
कुरुष्व सलिलं राजन् प्रतिज्ञामपवर्जय ॥ १.४४.७ ॥
మనుజాధిపా, ఇక్కడ నీ పితామహులందరికీ జలతర్పణం చెయ్యి. రాజా, నీ ప్రతిజ్ఞను నెరవేర్చు.
1.44.8
पूर्वकेण हि ते राजंस्तेनातियशसा तदा ।
धर्मिणां प्रवरेणाथ नैष प्राप्तो मनोरथः ॥ १.४४.८ ॥
రాజా, నీ పూర్వుడు, అత్యంత యశస్వి, ధర్మాత్ములలో శ్రేష్ఠుడు, అప్పుడు ఈ కోరికను సాధించలేదు.
1.44.9
तथैवांशुमता तात लोकेऽप्रतिमतेजसा ।
गङ्गां प्रार्थयता नेतुं प्रतिज्ञा नापवर्जिता ॥ १.४४.९ ॥
అలాగే, నాయనా, లోకంలో అసమాన తేజస్సుగల అంశుమంతుడు గంగను తీసుకురావాలని ప్రార్థించినా, అతని ప్రతిజ్ఞ నెరవేరలేదు.
1.44.10
राजर्षिणा गुणवता महर्षिसमतेजसा ।
मत्तुल्यतपसा चैव क्षत्रधर्मस्थितेन च ॥ १.४४.१० ॥
ఆ గుణవంతుడైన రాజర్షి, మహర్షులతో సమానమైన తేజస్సు కలవాడు, నాతో సమానమైన తపస్సు కలవాడు, క్షత్రియ ధర్మంలో నిలిచినవాడు.
1.44.11
दिलीपेन महाभाग तव पित्रातितेजसा ।
पुनर्न शकिता नेतुं गङ्गां प्रार्थयतानघ ॥ १.४४.११ ॥
మహాభాగ్యుడా, నీ తండ్రి అతితేజస్వి దిలీపుడు గంగను తీసుకురావాలని ప్రార్థించినా మళ్లీ తీసుకురాలేకపోయాడు. నిర్దోషీ.
1.44.12
सा त्वया समतिक्रान्ता प्रतिज्ञा पुरुषर्षभ ।
प्राप्तोऽसि परमं लोके यशः परमसम्मतम् ॥ १.४४.१२ ॥
పురుషశ్రేష్ఠుడా, ఆ ప్రతిజ్ఞను నీవు దాటేశావు. లోకంలో పరమ యశస్సును, అత్యున్నత గౌరవాన్ని నీవు పొందావు.
1.44.13
तच्च गङ्गावतरणं त्वया कृतमरिंदम ।
अनेन च भवान् प्राप्तो धर्मस्यायतनं महत् ॥ १.४४.१३ ॥
ఓ శత్రునాశకా! గంగావతరణాన్ని నీవు నెరవేర్చావు; దీనివల్ల నీవు ధర్మానికి మహా నిలయాన్ని పొందావు.
1.44.14
प्लावयस्व त्वमात्मानं नरोत्तम सदोचिते ।
सलिले पुरुषश्रेष्ठ शुचिः पुण्यफलो भव ॥ १.४४.१४ ॥
నరులలో ఉత్తమా! ఎల్లప్పుడూ తగిన ఈ జలంలో నిన్ను నీవు స్నానం చేయించుకో; పురుషోత్తమా! శుద్ధుడవై పుణ్యఫలం పొందు.
1.44.15
पितामहानां सर्वेषां कुरुष्व सलिलक्रियाम् ।
स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामि स्वं लोकं गम्यतां नृप ॥ १.४४.१५ ॥
నీ పితామహులందరికీ జలతర్పణం చేయి. నీకు శుభం కలుగుగాక. నేను నా లోకానికి వెళ్తాను; ఓ రాజా, నీవూ నీ లోకానికి వెళ్ళు.
1.44.16
इत्येवमुक्त्वा देवेशः सर्वलोकपितामहः
यथागतं तथागच्चद् देवलोकं महायशाः ॥ १.४४.१६ ॥
ఇలా చెప్పి, సర్వలోక పితామహుడు, దేవతల ప్రభువు, మహాయశస్వి అయిన బ్రహ్మ వచ్చిన మార్గంలోనే దేవలోకానికి వెళ్ళిపోయాడు.
1.44.17
भगीरथस्तु राजर्षिः कृत्वा सलिलमुत्तमम्
यथाक्रमं यथान्यायं सागराणां महायशाः ॥ १.४४.१७ ॥
రాజర్షి, మహాయశస్వి అయిన భగీరథుడు సాగర పుత్రుల కోసం క్రమప్రకారంగా, న్యాయంగా ఉత్తమమైన జలతర్పణం చేశాడు.
1.44.18
कृतोदकः शुची राजा स्वपुरं प्रविवेश ह ।
समृद्धार्थो नरश्रेष्ठ स्वराज्यं प्रशशास ह ॥ १.४४.१८ ॥
జలతర్పణం చేసి శుద్ధుడైన రాజు తన నగరంలో ప్రవేశించాడు. నరశ్రేష్ఠా! తన లక్ష్యం నెరవేరినవాడై అతడు తన రాజ్యాన్ని పాలించాడు.
1.44.19
प्रमुमोद च लोकस्तं नृपमासाद्य राघव ।
नष्टशोकः समृद्धार्थो बभूव विगतज्वरः ॥ १.४४.१९ ॥
ఓ రాఘవా, ఆ రాజును పొంది ప్రజలు ఎంతో సంతోషించారు; శోకం నశించి, కోరికలు నెరవేరి, జ్వరం (బాధ) తొలగిపోయింది.
1.44.20
एष ते राम गंगाया विस्तरोऽभिहितो मया ।
स्वस्ति प्राप्नुहि भद्रं ते संध्याकालोऽतिवर्तते ॥ १.४४.२० ॥
ఓ రామా, గంగ వృత్తాంతాన్ని నేను నీకు ఇలా వివరించాను. నీకు శుభం కలుగుగాక; సంధ్యాకాలం గడిచిపోతోంది.
1.44.21
धन्यं यशस्यमायुष्यं पुत्र्यं स्वर्ग्यमथापि च।
यः श्रावयति विप्रेषु क्षत्रियेष्वितरेषु च ॥ १.४४.२१ ॥
ఇది ధనం, కీర్తి, దీర్ఘాయువు, సంతానం, స్వర్గాన్ని ఇచ్చేది. దీన్ని బ్రాహ్మణులలో, క్షత్రియులలో, ఇతరులలో వినిపించేవాడు…
1.44.22
प्रीयन्ते पितरस्तस्य प्रीयन्ते दैवतानि च ।
इदमाख्यानमायुष्यं गंगावतरणं शुभम् ॥ १.४४.२२ ॥
అతని పితృదేవతలు సంతోషిస్తారు; దేవతలు కూడా సంతోషిస్తారు. ఈ ఆఖ్యానం దీర్ఘాయువునిచ్చేది — గంగావతరణ శుభగాథ.
1.44.23
यः शृणोति च काकुत्स्थ सर्वान् कामानवाप्नुयात् ।
सर्वे पापाः प्रणश्यन्ति आयुः कीर्तिश्च वर्धते ॥ १.४४.२३ ॥
ఓ కాకుత్స్థా, దీన్ని వినేవాడు సమస్త కోరికలను పొందుతాడు. సర్వ పాపాలు నశిస్తాయి; ఆయుష్షు, కీర్తి పెరుగుతాయి.