वाल्मीकि रामायण · सर्ग 2.101
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.101.1
रामस्य वचनं श्रुत्वा भरतः प्रत्युवाच ह ।
किं मे धर्माद्विहीनस्य राजधर्मः करिष्यति ॥ २.१०१.१ ॥
रामाचे वचन ऐकून भरत उत्तरला, "धर्महीन अशा माझ्याशी राजधर्म काय करील?"
2.101.2
शाश्वतो ऽयं सदा धर्म्मः स्थितो ऽस्मासु नरर्षभ ।
ज्येष्ठपुत्रे स्थिते राजन्न कनीयान् नृपो भवेत् ॥ २.१०१.२ ॥
हे नरश्रेष्ठा, हा आमच्यात सदैव स्थिर असलेला धर्म आहे; ज्येष्ठ पुत्र असताना कनिष्ठ राजा होत नाही.
2.101.3
स समृद्धां मया सार्द्धमयोध्यां गच्छ राघव ।
अभिषेचय चात्मानं कुलस्यास्य भवाय नः ॥ २.१०१.३ ॥
हे राघवा, माझ्यासह समृद्ध अयोध्येला चल; आपल्या या कुलाच्या कल्याणासाठी स्वतःचा अभिषेक कर.
2.101.4
राजानं मानुषं प्राहुर्देवत्वे स मतो मम ।
यस्य धर्मार्थसहितं वृत्तमाहुरमानुषम् ॥ २.१०१.४ ॥
राजाला माणूस म्हणतात, पण माझ्या मते तो देव आहे; धर्म व अर्थयुक्त आचरणामुळे त्याला अमानुष म्हटले जाते.
2.101.5
केकयस्थे च मयि तु त्वयि चारण्यमाश्रिते ।
दिवमार्यो गतो राजा यायजूकः सतां मतः ॥ २.१०१.५ ॥
मी केकयात असताना आणि तू अरण्यात गेला असताना, यज्ञ करणारा आणि सज्जनांना मान्य असलेला आर्य राजा स्वर्गाला गेला.
2.101.6
निष्क्रान्तमात्रे भवति सहसीते सलक्ष्मणे ।
दुःखशोकाभिभूतस्तु राजा त्रिदिवमभ्यगात् ॥ २.१०१.६ ॥
तू, सीता आणि लक्ष्मण निघाल्याबरोबर दुःख-शोकाने व्याकुळ झालेला राजा स्वर्गाला गेला.
2.101.7
उत्तिष्ठ पुरुषव्याघ्र क्रियतामुदकं पितुः ।
ऺअहं चायं च शत्रुघ्नः पूर्वमेव कृतोदकौ ॥ २.१०१.७ ॥
उठ, पुरुषव्याघ्रा! पित्यासाठी उदकक्रिया करूया. मी आणि हा शत्रुघ्न आधीच उदकतर्पण केले आहे.
2.101.8
प्रियेण खलु दत्तं हि पितृलोकेषु राघव ।
अक्षय्यं भवतीत्याहुर्भवांश्चैव पितुः प्रियः ॥ २.१०१.८ ॥
हे राघवा, प्रिय पुत्राने दिलेले पितृलोकात अक्षय होते, असे म्हणतात; आणि तुम्हीही पित्याचे प्रिय होता.
2.101.9
त्वामेव शोचंस्तव दर्शनेप्सुस्त्वय्येव सक्तामनिवर्त्य बुद्धिम् ।
त्वया विहीनस्तव शोकरुग्णस्त्वां संस्मरन्नस्तमितः पिता ते ॥ २.१०१.९ ॥
तुझ्यासाठीच शोक करीत, तुला पाहण्याची इच्छा धरत, तुझ्यावरच स्थिर झालेली बुद्धी न हटवता, तुझ्याविना शोकाने रुग्ण होऊन, तुलाच स्मरत तुझे पिता अस्तास गेले.