വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 2.101
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.101.1
रामस्य वचनं श्रुत्वा भरतः प्रत्युवाच ह ।
किं मे धर्माद्विहीनस्य राजधर्मः करिष्यति ॥ २.१०१.१ ॥
രാമന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഭരതൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: "ധർമ്മരഹിതനായ എനിക്ക് രാജധർമ്മം എന്ത് ചെയ്യും?"
2.101.2
शाश्वतो ऽयं सदा धर्म्मः स्थितो ऽस्मासु नरर्षभ ।
ज्येष्ठपुत्रे स्थिते राजन्न कनीयान् नृपो भवेत् ॥ २.१०१.२ ॥
നരശ്രേഷ്ഠാ, ഇത് ഞങ്ങളുടെ കുലത്തിൽ എന്നും നിലനിൽക്കുന്ന ധർമ്മമാണ്; മൂത്ത പുത്രൻ ഉള്ളപ്പോൾ ഇളയവൻ രാജാവാകില്ല.
2.101.3
स समृद्धां मया सार्द्धमयोध्यां गच्छ राघव ।
अभिषेचय चात्मानं कुलस्यास्य भवाय नः ॥ २.१०१.३ ॥
രാഘവാ, എന്നോടൊപ്പം സമൃദ്ധമായ അയോധ്യയിലേക്ക് പോകൂ; നമ്മുടെ ഈ കുലത്തിന്റെ ക്ഷേമത്തിനായി നിന്നെത്തന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യൂ.
2.101.4
राजानं मानुषं प्राहुर्देवत्वे स मतो मम ।
यस्य धर्मार्थसहितं वृत्तमाहुरमानुषम् ॥ २.१०१.४ ॥
രാജാവിനെ മനുഷ്യനെന്ന് വിളിക്കുന്നു; എന്നാൽ എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ അവൻ ദേവനാണ്. ധർമ്മവും അർത്ഥവുമുള്ള നടപ്പുള്ളവനെ അമാനുഷനെന്ന് പറയുന്നു.
2.101.5
केकयस्थे च मयि तु त्वयि चारण्यमाश्रिते ।
दिवमार्यो गतो राजा यायजूकः सतां मतः ॥ २.१०१.५ ॥
ഞാൻ കേകയത്തിലും നീ കാട്ടിലും ആയിരുന്നപ്പോൾ യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവനും സജ്ജനങ്ങൾ ആദരിക്കുന്നവനുമായ ആര്യരാജാവ് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി.
2.101.6
निष्क्रान्तमात्रे भवति सहसीते सलक्ष्मणे ।
दुःखशोकाभिभूतस्तु राजा त्रिदिवमभ्यगात् ॥ २.१०१.६ ॥
നീയും സീതയും ലക്ഷ്മണനും പുറപ്പെട്ടയുടനെ ദുഃഖശോകങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട രാജാവ് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി.
2.101.7
उत्तिष्ठ पुरुषव्याघ्र क्रियतामुदकं पितुः ।
ऺअहं चायं च शत्रुघ्नः पूर्वमेव कृतोदकौ ॥ २.१०१.७ ॥
എഴുന്നേൽക്കൂ, പുരുഷവ്യാഘ്രാ! പിതാവിനുള്ള ഉദകക്രിയ ചെയ്യാം. ഞാനും ഈ ശത്രുഘ്നനും നേരത്തെ തന്നെ ഉദകതർപ്പണം ചെയ്തുകഴിഞ്ഞു.
2.101.8
प्रियेण खलु दत्तं हि पितृलोकेषु राघव ।
अक्षय्यं भवतीत्याहुर्भवांश्चैव पितुः प्रियः ॥ २.१०१.८ ॥
രാഘവാ, പ്രിയപുത്രൻ നൽകുന്നത് പിതൃലോകങ്ങളിൽ അക്ഷയമാകുമെന്ന് പറയുന്നു; നീയും പിതാവിന് പ്രിയനായിരുന്നു.
2.101.9
त्वामेव शोचंस्तव दर्शनेप्सुस्त्वय्येव सक्तामनिवर्त्य बुद्धिम् ।
त्वया विहीनस्तव शोकरुग्णस्त्वां संस्मरन्नस्तमितः पिता ते ॥ २.१०१.९ ॥
നിന്നെത്തന്നെ ഓർത്ത് ദുഃഖിച്ച്, നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, നിന്നിൽത്തന്നെ ഉറപ്പിച്ച മനസ്സ് പിന്തിരിക്കാതെ, നിന്നെ വിട്ട് ശോകരോഗിയായി, നിന്നെത്തന്നെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് നിന്റെ പിതാവ് അസ്തമിച്ചു.