ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 2.94
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.94.1
दीर्घकालोषितस्तस्मिन् गिरौ गिरिवनप्रियः ।
वैदेह्याः प्रियमाकांक्षन् स्वं च चित्तं विलोभयन् ॥ २.९४.१ ॥
ಗಿರಿವನಪ್ರಿಯರಾದ ಅವರು ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ವಾಸಿಸಿದರು; ವೈದೇಹಿಗೆ (ಸೀತೆಗೆ) ಸಂತೋಷವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ, ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸುತ್ತಾ.
2.94.2
अथ दाशरथिश्चित्रं चित्रकूटमदर्शयत् ।
भार्य्याममरसङ्काशः शचीमिव पुरन्दरः ॥ २.९४.२ ॥
ಆಗ ದಶರಥನ ಮಗ (ರಾಮ) ಅದ್ಭುತವಾದ ಚಿತ್ರಕೂಟವನ್ನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಗೆ ತೋರಿಸಿದನು; ದೇವಸಮಾನನಾದ ಪುರಂದರನು (ಇಂದ್ರನು) ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಶಚಿಗೆ ತೋರಿಸಿದಂತೆ.
2.94.3
न राज्याद्भ्रंशनं भद्रे न सुहृद्भिर्विनाभवः ।
मनो मे बाधते दृष्ट्वा रमणीयमिमं गिरिम् ॥ २.९४.३ ॥
ಓ ಭದ್ರೆ! ರಾಜ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ದುಃಖವೂ ಅಲ್ಲ, ಸ್ನೇಹಿತರಿಂದ ಅಗಲಿರುವ ದುಃಖವೂ ಅಲ್ಲ; ಈ ರಮಣೀಯ ಪರ್ವತವನ್ನು ನೋಡಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನೋಯುತ್ತಿದೆ.
2.94.4
पश्येममचलं भद्रे नानाद्विजगणायुतम् ।
शिखरैः खमिवोद्विद्धैर्द्धातुमद्भिर्विभूषितम् ॥ २.९४.४ ॥
ಓ ಭದ್ರೆ! ಈ ಅಚಲ ಪರ್ವತವನ್ನು ನೋಡು; ನಾನಾ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಮೂಹಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಧಾತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದೆ, ಎತ್ತರದ ಶಿಖರಗಳಿಂದ ಆಕಾಶವನ್ನು ಮುಟ್ಟುವಂತೆ ಇದೆ.
2.94.5
केचिद्रजतसङ्काशाः केचित् क्षतजसन्निभाः ।
पीतमाञ्जिष्ठवर्णाश्च केचिन्मणिवरप्रभाः ॥ २.९४.५ ॥
ಕೆಲವು ಬೆಳ್ಳಿಯಂತೆ, ಕೆಲವು ರಕ್ತದಂತೆ, ಕೆಲವು ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಮಂಜಿಷ್ಠ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದವು, ಕೆಲವು ಶ್ರೇಷ್ಠ ರತ್ನಗಳ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವು.
2.94.6
पुष्पार्ककेतकाभाश्च केचिज्ज्योतीरसप्रभाः ।
विराजन्ते ऽचलेन्द्रस्य देशा धातुविभूषिताः ॥ २.९४.६ ॥
ಕೆಲವು ಹೂವು, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಕೇತಕಿ ಹೂವಿನ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವು; ಕೆಲವು ಜ್ಯೋತೀರಸದ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳವು. ಪರ್ವತರಾಜನ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಧಾತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ.
2.94.7
नानामृगगणद्वीपितरक्ष्वृक्षगणैर्वृतः ।
अदुष्टैर्भात्ययं शैलो बहुपक्षिसमायुतः ॥ २.९४.७ ॥
ಅನೇಕ ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಚಿರತೆಗಳು, ಕರಡಿಗಳ ಸಮೂಹಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು, ಅನೇಕ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿ ಈ ಪರ್ವತವು ನಿರ್ಮಲವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದೆ.
2.94.8
आम्रजम्ब्वसनैर्लोध्रैः प्रियालैः पनसैर्धवैः ।
अङ्कोलैर्भव्यतिनिशैर्बिल्वतिन्दुकवेणुभिः ॥ २.९४.८ ॥
ಮಾವು, ನೇರಳೆ, ಅಸನ, ಲೋಧ್ರ, ಪ್ರಿಯಾಲ, ಹಲಸು, ಧವ, ಅಂಕೋಲ, ತಿನಿಶ, ಬಿಲ್ವ, ತಿಂದುಕ, ಬಿದಿರು ಮರಗಳಿಂದ ಈ ಪರ್ವತವು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದೆ.
2.94.9
काश्मर्यरिष्टवरुणैर्मधूकैस्तिलकैस्तथा ।
बदर्य्यामलकैर्नीपैर्वेत्रधन्वनबीजकैः ॥ २.९४.९ ॥
ಕಾಶ್ಮರ್ಯ, ರಿಷ್ಟ, ವರುಣ, ಮಧೂಕ, ತಿಲಕ, ಬದರಿ, ಆಮಲಕ, ನೀಪ, ವೇತ್ರ, ಧನ್ವನ, ಬೀಜಕ ಮರಗಳಿಂದಲೂ ಈ ಪರ್ವತವು ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದೆ.
2.94.10
पुष्पवद्भिः फलोपेतैश्छायावद्भिर्मनोरमैः ।
एवमादिभिराकीर्णः श्रियं पुष्यत्ययं गिरिः ॥ २.९४.१० ॥
ಹೂವು, ಹಣ್ಣು, ನೆರಳು ನೀಡುವ ಮನೋಹರ ಮರಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಇಂಥ ಇತರ ಮರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಈ ಪರ್ವತವು ಶೋಭೆಯಿಂದ ಅರಳುತ್ತಿದೆ.
2.94.11
शैलप्रस्थेषु रम्येषु पश्येमान् रोमहर्षणान् ।
किन्नरान् द्वन्द्वशो भद्रे रममाणान् मनस्विनः ॥ २.९४.११ ॥
ಓ ಭದ್ರೆ! ಈ ಪರ್ವತದ ರಮ್ಯ ಪ್ರಸ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಜೋಡಿಯಾಗಿ ರಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ರೋಮಾಂಚಕಾರಿ, ಮನಸ್ವಿ ಕಿನ್ನರರನ್ನು ನೋಡು.
2.94.12
शाखावसक्तान् खङ्गांश्च प्रवराण्यम्बराणि च ।
पश्च विद्याधरस्त्रीणां क्रीडोद्देशान् मनोरमान् ॥ २.९४.१२ ॥
ಕೊಂಬೆಗಳಿಗೆ ನೇತುಹಾಕಿದ ಖಡ್ಗಗಳನ್ನು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡು; ವಿದ್ಯಾಧರ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮನೋಹರ ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನೂ ನೋಡು.
2.94.13
जलप्रपातैरुद्भेदैर्निष्यन्दैश्च क्वचित् क्वचित् ।
स्रवद्भिर्भात्ययं शैलः स्रवन्मद इव द्विपः ॥ २.९४.१३ ॥
ಜಲಪಾತಗಳಿಂದ, ಚಿಮ್ಮುವ ಒರತೆಗಳಿಂದ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಹರಿವ ತೊರೆಗಳಿಂದ ಈ ಪರ್ವತ ಮದ ಸುರಿಸುವ ಆನೆಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದೆ.
2.94.14
गुहासमीरणो गन्धान् नानापुष्पभवान् वहन् ।
घ्राणतर्प्पणमभ्येत्य कं नरं न प्रहर्षयेत् ॥ २.९४.१४ ॥
ಗುಹೆಗಳಿಂದ ಬೀಸುವ ತಂಗಾಳಿ ಅನೇಕ ಹೂವುಗಳ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಮೂಗಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಪಡೆದ ಯಾವ ಮನುಷ್ಯನು ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳನು?
2.94.15
यदीह शरदो ऽनेकास्त्वया सार्द्धमनिन्दिते ।
लक्ष्मणेन च वत्स्यामि न मां शोकः प्रधक्ष्यति ॥ २.९४.१५ ॥
ಓ ನಿರ್ದೋಷಳೇ! ನೀನು ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಶರತ್ಕಾಲಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಳೆದರೆ, ದುಃಖ ನನ್ನನ್ನು ಸುಡುವುದಿಲ್ಲ.
2.94.16
बहुपुष्पफले रम्ये नानाद्विजगणायुते ।
विचित्रशिखरे ह्यस्मिन् रतवानस्मि भामिनि ॥ २.९४.१६ ॥
ಓ ಸುಂದರಿ! ಅನೇಕ ಹೂವು ಹಣ್ಣುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ನಾನಾ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಹಿಂಡುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ವಿಚಿತ್ರ ಶಿಖರಗಳ ಈ ರಮಣೀಯ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಜವಾಗಿ ಆನಂದಿಸಿದ್ದೇನೆ.
2.94.17
अनेन वनवासेन मया प्राप्तं फलद्वयम् ।
पितुश्चानृणता धर्मे भरतस्य प्रियं तथा ॥ २.९४.१७ ॥
ಈ ವನವಾಸದಿಂದ ನಾನು ಎರಡು ಫಲಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇನೆ: ಧರ್ಮದಂತೆ ತಂದೆಯ ಋಣದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಭರತನಿಗೆ ಪ್ರಿಯ.
2.94.18
वैदेहि रमसे कच्चिच्चित्रकूटे मया सह ।
पश्यन्ती विविधान् भावान् मनोवाक्कायसंयतान् ॥ २.९४.१८ ॥
ಓ ವೈದೇಹಿ! ಮನಸ್ಸು, ಮಾತು, ದೇಹಗಳನ್ನು ಸಂಯಮಗೊಳಿಸಿ, ನಾನಾ ಭಾವಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತ, ಚಿತ್ರಕೂಟದಲ್ಲಿ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ನೀನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿರುವೆಯಾ?
2.94.19
इदमेवामृतं प्राहू राज्ञि राजर्षयः परे ।
वनवासं भवार्थाय प्रेत्य मे प्रपितामहाः ॥ २.९४.१९ ॥
ರಾಜರ್ಷಿಗಳು ಇದನ್ನೇ ಅಮೃತವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ; ನನ್ನ ಮುತ್ತಜ್ಜರು ಮರಣಾನಂತರದ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಗಾಗಿ ವನವಾಸ ಮಾಡಿದ್ದರು.
2.94.20
शिलाः शैलस्य शोभन्ते विशालाः शतशो ऽभितः ।
बहुला बहुलैर्वर्णैर्नीलपीतसितारुणैः ॥ २.९४.२० ॥
ಪರ್ವತದ ವಿಶಾಲವಾದ ಶಿಲೆಗಳು ನೀಲಿ, ಹಳದಿ, ಬಿಳಿ, ಕೆಂಪು ಮೊದಲಾದ ಹಲವು ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತಲೂ ನೂರಾರಾಗಿ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿವೆ.
2.94.21
निशि भान्त्यचलेन्द्रस्य हुताशनशिखा इव ।
ओषध्यः स्वप्रभालक्ष्या भ्राजमानाः सहस्रशः ॥ २.९४.२१ ॥
ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪರ್ವತರಾಜನ ಓಷಧಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಕಾಂತಿಯಿಂದ ಗುರುತಾಗಿ, ಹೋಮಾಗ್ನಿಯ ಜ್ವಾಲೆಗಳಂತೆ ಸಾವಿರಾರಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ.
2.94.22
केचित् क्षयनिभा देशाः केचिदुद्यानसन्निभाः ।
केचिदेकशिला भान्ति पर्वतस्यास्य भामिनि ॥ २.९४.२२ ॥
ಓ ಭಾಮಿನಿ, ಈ ಪರ್ವತದ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳು ಮನೆಗಳಂತೆಯೂ, ಕೆಲವು ಉದ್ಯಾನಗಳಂತೆಯೂ, ಕೆಲವು ಏಕಶಿಲೆಗಳಂತೆಯೂ ಶೋಭಿಸುತ್ತವೆ.
2.94.23
भित्त्वेव वसुधां भाति चित्रकूटः समुत्थितः ।
चित्रकूटस्य कूटो ऽसौ दृश्यते सर्वतः शुभः ॥ २.९४.२३ ॥
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೀಳಿ ಚಿತ್ರಕೂಟ ಮೇಲೆದ್ದಂತೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತದೆ; ಚಿತ್ರಕೂಟದ ಈ ಶಿಖರ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದಲೂ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
2.94.24
कुष्ठपुन्नागस्ऺथगरभूर्जपत्रोत्तरच्छदान् ।
कामिनां स्वास्तरान् पश्य कुशेशयदलायुतान् ॥ २.९४.२४ ॥
ನೋಡು, ಕಾಮಿಗಳ ಸುಂದರ ಮಂಚಗಳನ್ನು; ಅವು ಕುಷ್ಠ, ಪುನ್ನಾಗ, ಸ್ಥಗರ ಹೂಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಭೂರ್ಜಪತ್ರಗಳಿಂದ ಹೊದಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಸಾವಿರಾರು ತಾವರೆ ದಳಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿವೆ.
2.94.25
मृदिताश्चापविद्धाश्च दृश्यन्ते कमलस्रजः ।
कामिभिर्वनिते पश्य फलानि विविधानि च ॥ २.९४.२५ ॥
ಓ ವನಿತೆ, ನೋಡು, ಪ್ರೇಮಿಗಳಿಂದ ಹಿಸುಕಲ್ಪಟ್ಟು ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕಮಲದ ಹಾರಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿವೆ, ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಫಲಗಳೂ ಇವೆ.
2.94.26
वस्वौकसारां नलिनीमत्येतीवोत्तरान् कुरून् ।
पर्वतश्चित्रकूटो ऽसौ बहुमूलफलोदकः ॥ २.९४.२६ ॥
ಸಂಪದ್ಭರಿತ ಜಲಾಶ್ರಯದ ಕಮಲ ಸರೋವರಗಳುಳ್ಳ ಈ ಚಿತ್ರಕೂಟ ಪರ್ವತವು ಉತ್ತರ ಕುರು ದೇಶವನ್ನೂ ಮೀರಿಸುವಂತಿದೆ; ಇದು ಮೂಲ, ಫಲ, ನೀರಿನಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ.
2.94.27
इमं तु कालं वनिते विजह्रिवांस्त्वया च सीते सह लक्ष्मणेन च ।
रतिं प्रपत्स्ये कुलधर्मवर्द्धनीं सतां पथि स्वैर्नियमैः परैः स्थितः ॥ २.९४.२७ ॥
ಓ ವನಿತೆ ಸೀತೆ! ನಿನ್ನೊಡನೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಡನೆ ಈ ಕಾಲವನ್ನು ನಾನು ಸುಖದಿಂದ ಕಳೆದಿದ್ದೇನೆ; ಇನ್ನು ಸಜ್ಜನರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ, ಕುಲಧರ್ಮವನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಆನಂದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ.