వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 2.94
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.94.1
दीर्घकालोषितस्तस्मिन् गिरौ गिरिवनप्रियः ।
वैदेह्याः प्रियमाकांक्षन् स्वं च चित्तं विलोभयन् ॥ २.९४.१ ॥
పర్వతాలు, అరణ్యాలు ప్రియమైన ఆయన ఆ పర్వతంపై దీర్ఘకాలం నివసించారు; వైదేహి (సీత)కి ప్రియం కలిగించాలని కోరుతూ, తన మనసును కూడా ఆనందింపజేస్తూ.
2.94.2
अथ दाशरथिश्चित्रं चित्रकूटमदर्शयत् ।
भार्य्याममरसङ्काशः शचीमिव पुरन्दरः ॥ २.९४.२ ॥
అప్పుడు దశరథ కుమారుడు (రాముడు) అద్భుతమైన చిత్రకూటాన్ని తన భార్యకు చూపించాడు; దేవతా సమానుడైన పురందరుడు (ఇంద్రుడు) తన భార్య శచికి చూపినట్లు.
2.94.3
न राज्याद्भ्रंशनं भद्रे न सुहृद्भिर्विनाभवः ।
मनो मे बाधते दृष्ट्वा रमणीयमिमं गिरिम् ॥ २.९४.३ ॥
ఓ భద్రా! రాజ్యం నుండి పడిపోవడం వల్ల కాదు, మిత్రుల నుండి వియోగం వల్ల కాదు; ఈ రమణీయమైన పర్వతాన్ని చూసి నా మనసు బాధపడుతోంది.
2.94.4
पश्येममचलं भद्रे नानाद्विजगणायुतम् ।
शिखरैः खमिवोद्विद्धैर्द्धातुमद्भिर्विभूषितम् ॥ २.९४.४ ॥
ఓ భద్రా! ఈ అచలమైన పర్వతాన్ని చూడు; అనేక పక్షి గణాలతో నిండి, ఖనిజాలతో అలంకరించబడి, ఎత్తైన శిఖరాలతో ఆకాశాన్ని తాకుతున్నట్లు ఉంది.
2.94.5
केचिद्रजतसङ्काशाः केचित् क्षतजसन्निभाः ।
पीतमाञ्जिष्ठवर्णाश्च केचिन्मणिवरप्रभाः ॥ २.९४.५ ॥
కొన్ని వెండి వలె, కొన్ని రక్తం వలె, కొన్ని పసుపు మరియు మంజిష్ఠ ఎరుపు రంగులో, కొన్ని శ్రేష్ఠ మణుల కాంతితో.
2.94.6
पुष्पार्ककेतकाभाश्च केचिज्ज्योतीरसप्रभाः ।
विराजन्ते ऽचलेन्द्रस्य देशा धातुविभूषिताः ॥ २.९४.६ ॥
కొన్ని పువ్వులు, సూర్యుడు, కేతకి వంటి కాంతితో; కొన్ని జ్యోతీరస కాంతితో. పర్వతరాజు యొక్క ఈ ప్రదేశాలు ధాతువులతో అలంకరించబడి ప్రకాశిస్తున్నాయి.
2.94.7
नानामृगगणद्वीपितरक्ष्वृक्षगणैर्वृतः ।
अदुष्टैर्भात्ययं शैलो बहुपक्षिसमायुतः ॥ २.९४.७ ॥
అనేక మృగ సమూహాలు, చిరుతలు, ఎలుగుబంట్ల గుంపులతో చుట్టుముట్టబడి, అనేక పక్షులతో కూడిన ఈ పర్వతం నిర్మలంగా ప్రకాశిస్తోంది.
2.94.8
आम्रजम्ब्वसनैर्लोध्रैः प्रियालैः पनसैर्धवैः ।
अङ्कोलैर्भव्यतिनिशैर्बिल्वतिन्दुकवेणुभिः ॥ २.९४.८ ॥
మామిడి, నేరేడు, అసన, లోధ్ర, ప్రియాల, పనస, ధవ, అంకోల, తినిశ, బిల్వ, తుమ్మి, వెదురు చెట్లతో ఈ పర్వతం శోభిస్తోంది.
2.94.9
काश्मर्यरिष्टवरुणैर्मधूकैस्तिलकैस्तथा ।
बदर्य्यामलकैर्नीपैर्वेत्रधन्वनबीजकैः ॥ २.९४.९ ॥
కాశ్మర్య, రిష్ట, వరుణ, మధూక, తిలక, రేగు, ఉసిరి, నీప, వెదురుబెత్తం, ధన్వన, బీజక చెట్లతో కూడా ఈ పర్వతం శోభిస్తోంది.
2.94.10
पुष्पवद्भिः फलोपेतैश्छायावद्भिर्मनोरमैः ।
एवमादिभिराकीर्णः श्रियं पुष्यत्ययं गिरिः ॥ २.९४.१० ॥
పుష్పాలు, ఫలాలు, నీడనిచ్చే మనోహర వృక్షాలతో, ఇటువంటి ఇతర చెట్లతో నిండిన ఈ పర్వతం శోభతో విరాజిల్లుతోంది.
2.94.11
शैलप्रस्थेषु रम्येषु पश्येमान् रोमहर्षणान् ।
किन्नरान् द्वन्द्वशो भद्रे रममाणान् मनस्विनः ॥ २.९४.११ ॥
ఓ భద్రా! ఈ పర్వత మనోహర ప్రదేశాలలో జంటలుగా రమిస్తున్న ఈ రోమాంచకర, మనస్వి కిన్నరులను చూడు.
2.94.12
शाखावसक्तान् खङ्गांश्च प्रवराण्यम्बराणि च ।
पश्च विद्याधरस्त्रीणां क्रीडोद्देशान् मनोरमान् ॥ २.९४.१२ ॥
కొమ్మలకు వేలాడుతున్న ఖడ్గాలను, శ్రేష్ఠమైన వస్త్రాలను చూడు; విద్యాధర స్త్రీల మనోహర క్రీడాస్థలాలను కూడా చూడు.
2.94.13
जलप्रपातैरुद्भेदैर्निष्यन्दैश्च क्वचित् क्वचित् ।
स्रवद्भिर्भात्ययं शैलः स्रवन्मद इव द्विपः ॥ २.९४.१३ ॥
జలపాతాలతో, ఉబికే ఊటలతో, ఇక్కడక్కడ ప్రవహించే ధారలతో ఈ పర్వతం మదం స్రవించే ఏనుగులా ప్రకాశిస్తోంది.
2.94.14
गुहासमीरणो गन्धान् नानापुष्पभवान् वहन् ।
घ्राणतर्प्पणमभ्येत्य कं नरं न प्रहर्षयेत् ॥ २.९४.१४ ॥
గుహల నుండి వీచే గాలి అనేక పుష్పాల సువాసనలను మోసుకొచ్చి ముక్కుకు తృప్తినిస్తుంది; దానిని పొందిన ఏ మనిషి సంతోషించడు?
2.94.15
यदीह शरदो ऽनेकास्त्वया सार्द्धमनिन्दिते ।
लक्ष्मणेन च वत्स्यामि न मां शोकः प्रधक्ष्यति ॥ २.९४.१५ ॥
ఓ నిర్దోషురాలా! నీతో, లక్ష్మణునితో కలిసి ఇక్కడ నేను అనేక శరత్తులు ఉంటే, దుఃఖం నన్ను దహించదు.
2.94.16
बहुपुष्पफले रम्ये नानाद्विजगणायुते ।
विचित्रशिखरे ह्यस्मिन् रतवानस्मि भामिनि ॥ २.९४.१६ ॥
ఓ సుందరీ! అనేక పుష్పాలు, ఫలాలతో నిండి, అనేక పక్షి గణాలతో కూడిన, విచిత్ర శిఖరాలుగల ఈ రమణీయ పర్వతంపై నేను నిజంగా ఆనందిస్తున్నాను.
2.94.17
अनेन वनवासेन मया प्राप्तं फलद्वयम् ।
पितुश्चानृणता धर्मे भरतस्य प्रियं तथा ॥ २.९४.१७ ॥
ఈ వనవాసం ద్వారా నేను రెండు ఫలాలను పొందాను: ధర్మంగా తండ్రి ఋణం నుండి విముక్తి, అలాగే భరతునికి ప్రియం.
2.94.18
वैदेहि रमसे कच्चिच्चित्रकूटे मया सह ।
पश्यन्ती विविधान् भावान् मनोवाक्कायसंयतान् ॥ २.९४.१८ ॥
ఓ వైదేహీ! మనస్సు, వాక్కు, శరీరాలను నియమించుకొని, వివిధ భావాలను చూస్తూ, చిత్రకూటంపై నాతో నువ్వు ఆనందిస్తున్నావా?
2.94.19
इदमेवामृतं प्राहू राज्ञि राजर्षयः परे ।
वनवासं भवार्थाय प्रेत्य मे प्रपितामहाः ॥ २.९४.१९ ॥
రాజర్షులు దీనినే అమృతమని పలికారు; నా ముత్తాతల ముత్తాతలు మరణానంతరం శ్రేయస్సు కోసం వనవాసం చేశారు.
2.94.20
शिलाः शैलस्य शोभन्ते विशालाः शतशो ऽभितः ।
बहुला बहुलैर्वर्णैर्नीलपीतसितारुणैः ॥ २.९४.२० ॥
పర్వతపు విశాలమైన శిలలు నీలం, పసుపు, తెలుపు, ఎరుపు వంటి అనేక రంగులతో నలువైపులా వందల సంఖ్యలో మెరుస్తున్నాయి.
2.94.21
निशि भान्त्यचलेन्द्रस्य हुताशनशिखा इव ।
ओषध्यः स्वप्रभालक्ष्या भ्राजमानाः सहस्रशः ॥ २.९४.२१ ॥
రాత్రి పర్వతరాజుపై ఓషధులు తమ స్వకాంతితో గుర్తించబడి, హోమాగ్ని జ్వాలల వలె వేలకొలదీ మెరుస్తున్నాయి.
2.94.22
केचित् क्षयनिभा देशाः केचिदुद्यानसन्निभाः ।
केचिदेकशिला भान्ति पर्वतस्यास्य भामिनि ॥ २.९४.२२ ॥
ఓ భామినీ, ఈ పర్వతంలోని కొన్ని ప్రదేశాలు భవనాల వలె, కొన్ని ఉద్యానాల వలె, కొన్ని ఏకశిలల వలె ప్రకాశిస్తున్నాయి.
2.94.23
भित्त्वेव वसुधां भाति चित्रकूटः समुत्थितः ।
चित्रकूटस्य कूटो ऽसौ दृश्यते सर्वतः शुभः ॥ २.९४.२३ ॥
భూమిని చీల్చుకుని చిత్రకూటం పైకి లేచినట్లు ప్రకాశిస్తోంది; చిత్రకూటపు ఈ శిఖరం అన్ని వైపుల నుండి శోభగా కనిపిస్తుంది.
2.94.24
कुष्ठपुन्नागस्ऺथगरभूर्जपत्रोत्तरच्छदान् ।
कामिनां स्वास्तरान् पश्य कुशेशयदलायुतान् ॥ २.९४.२४ ॥
చూడు, కామించిన వారి సుందర శయ్యలను; వాటిపై కుష్ఠ, పున్నాగ, స్థగర పుష్పాలు, భూర్జపత్రాలు పరచబడి వేల కమలదళాలతో అలంకరించబడి ఉన్నాయి.
2.94.25
मृदिताश्चापविद्धाश्च दृश्यन्ते कमलस्रजः ।
कामिभिर्वनिते पश्य फलानि विविधानि च ॥ २.९४.२५ ॥
ఓ వనితా, చూడు, ప్రేమికులచే నలిపివేయబడి విసిరివేయబడిన కమల మాలలు కనిపిస్తున్నాయి, మరియు వివిధ రకాల ఫలాలు కూడా.
2.94.26
वस्वौकसारां नलिनीमत्येतीवोत्तरान् कुरून् ।
पर्वतश्चित्रकूटो ऽसौ बहुमूलफलोदकः ॥ २.९४.२६ ॥
సంపదగల నీటి ఆశ్రయాలు గల కమల సరస్సులతో ఉన్న ఈ చిత్రకూట పర్వతం ఉత్తర కురు దేశాన్ని కూడా మించినట్లుంది; ఇది దుంపలు, ఫలాలు, నీటితో సమృద్ధంగా ఉంది.
2.94.27
इमं तु कालं वनिते विजह्रिवांस्त्वया च सीते सह लक्ष्मणेन च ।
रतिं प्रपत्स्ये कुलधर्मवर्द्धनीं सतां पथि स्वैर्नियमैः परैः स्थितः ॥ २.९४.२७ ॥
ఓ వనితా సీతా! ఈ కాలంలో నువ్వూ లక్ష్మణుడూ కలిసి నేను విహరించాను; ఇప్పుడు సజ్జనుల మార్గంలో, నా నియమాలతో, ఉత్తమ నియమాలతో స్థిరంగా ఉంటూ, కులధర్మాన్ని పెంచే ఆనందాన్ని పొందుతాను.