Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.33

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

5.33.1

सोऽवतीर्य द्रुमात् तस्माद् विद्रुमप्रतिमाननः।
विनीतवेषः कृपणः प्रणिपत्योपसृत्य च ॥ ५.३३.१ ॥

ସେ ବୃକ୍ଷରୁ ଓହ୍ଲାଇ, ପ୍ରବାଳ ସଦୃଶ ମୁଖମଣ୍ଡଳ ବିଶିଷ୍ଟ, ବିନୀତ ବେଶରେ, ଦୀନଭାବେ ପ୍ରଣାମ କରି ଓ ନିକଟକୁ ଯାଇ।

5.33.2

तामब्रवीन्महातेजा हनूमान् मारुतात्मजः।
शिरस्यञ्जलिमाधाय सीतां मधुरया गिरा ॥ ५.३३.२ ॥

ମହାତେଜସ୍ୱୀ ବାୟୁପୁତ୍ର ହନୁମାନ ମସ୍ତକରେ ଅଞ୍ଜଳି ରଖି ମଧୁର ବାଣୀରେ ସୀତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

5.33.3

का नु पद्मपलाशाक्षि क्लिष्टकौशेयवासिनि।
द्रुमस्य शाखामालम्ब्य तिष्ठसि त्वमनिन्दिते ॥ ५.३३.३ ॥

ହେ ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ନୟନା, ଜୀର୍ଣ୍ଣ ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତା, ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷା, ବୃକ୍ଷ ଶାଖା ଧରି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ତୁମେ କିଏ?

5.33.4

किमर्थं तव नेत्राभ्यां वारि स्रवति शोकजम्।
पुण्डरीकपलाशाभ्यां विप्रकीर्णमिवोदकम् ॥ ५.३३.४ ॥

ତୁମ ଦୁଇ ନୟନରୁ ଶୋକରୁ ଜାତ ଜଳ କାହିଁକି ବହୁଛି, ଯେପରି ପଦ୍ମପତ୍ରରୁ ବିକିରିତ ଜଳ?

5.33.5

सुराणामसुराणां च नागगन्धर्वरक्षसाम्।
यक्षाणां किंनराणां च का त्वं भवसि शोभने ॥ ५.३३.५ ॥

ହେ ଶୋଭନା! ଦେବ, ଅସୁର, ନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ, ଯକ୍ଷ ଓ କିନ୍ନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ତୁମେ କିଏ?

5.33.6

का त्वं भवसि रुद्राणां मरुतां वा वरानने।
वसूनां वा वरारोहे देवता प्रतिभासि मे ॥ ५.३३.६ ॥

ହେ ସୁମୁଖୀ! ରୁଦ୍ର, ମରୁତ ବା ବସୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ତୁମେ କିଏ? ହେ ସୁଦର କଟିଦେଶୀ, ମୋ ପାଇଁ ତୁମେ ଜଣେ ଦେବୀ ପରି ଦେଖାଯାଉଛ।

5.33.7

किं नु चन्द्रमसा हीना पतिता विबुधालयात्।
रोहिणी ज्योतिषां श्रेष्ठा श्रेष्ठा सर्वगुणाधिका ॥ ५.३३.७ ॥

ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ, ଦେବଲୋକରୁ ପତିତ ରୋହିଣୀ କି ତୁମେ? ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା, ସର୍ବଗୁଣରେ ଅଧିକା?

5.33.8

कोपाद् वा यदि वा मोहाद् भर्तारमसितेक्षणे।
वसिष्ठं कोपयित्वा त्वं वासि कल्याण्यरुन्धती ॥ ५.३३.८ ॥

ହେ କଳା ଆଖିବାଳୀ! କ୍ରୋଧ ବା ମୋହରୁ ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ବା ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ କୁପିତ କରି ତୁମେ କି ଅରୁନ୍ଧତୀ, ହେ କଲ୍ୟାଣି?

5.33.9

को नु पुत्रः पिता भ्राता भर्ता वा ते सुमध्यमे।
अस्माल्लोकादमुं लोकं गतं त्वमनुशोचसि ॥ ५.३३.९ ॥

ହେ ସୁମଧ୍ୟମା! ଏ ଲୋକରୁ ସେ ଲୋକକୁ ଯାଇଥିବା ତୁମ ପୁତ୍ର, ପିତା, ଭାଇ ବା ସ୍ୱାମୀ କିଏ, ଯାହା ପାଇଁ ତୁମେ ଶୋକ କରୁଛ?

5.33.10

रोदनादतिनिःश्वासाद् भूमिसंस्पर्शनादपि।
न त्वां देवीमहं मन्ये राज्ञः संज्ञावधारणात् ॥ ५.३३.१० ॥

କାନ୍ଦିବା, ଅତିଶୟ ନିଃଶ୍ୱାସ ଓ ଭୂମି ସ୍ପର୍ଶରୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେବୀ ମନେ କରୁ ନାହିଁ, କାରଣ ରାଜାଙ୍କ ଚିହ୍ନରୁ ସେ ପରିଚୟ ନିଶ୍ଚିତ ହୁଏ ନାହିଁ।

5.33.11

व्यञ्जनानि हि ते यानि लक्षणानि च लक्षये।
महिषी भूमिपालस्य राजकन्या च मे मता ॥ ५.३३.११ ॥

ତୁମ ଶରୀରର ଯେଉଁ ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ ଅଛି, ମୁଁ ତାହା ଲକ୍ଷ୍ୟ କରୁଛି; ସେଗୁଡ଼ିକ କହୁଛି ତୁମେ ଭୂପାଳଙ୍କ ମହିଷୀ ଓ ରାଜକନ୍ୟା।

5.33.12

रावणेन जनस्थानाद् बलात् प्रमथिता यदि।
सीता त्वमसि भद्रं ते तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः ॥ ५.३३.१२ ॥

ରାବଣ ଜନସ୍ଥାନରୁ ବଳପୂର୍ବକ ହରଣ କରିଥିବା ସୀତା ଯଦି ତୁମେ, ତେବେ ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ପଚାରୁଥିବା ମୋତେ ତାହା ସତ୍ୟ କୁହ।

5.33.13

यथा हि तव वै दैन्यं रूपं चाप्यतिमानुषम्।
तपसा चान्वितो वेषस्त्वं राममहिषी ध्रुवम् ॥ ५.३३.१३ ॥

ତୁମର ଦୀନତା, ମାନବାତୀତ ରୂପ ଓ ତପସ୍ୟାଯୁକ୍ତ ବେଶ ଦେଖି ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ରାମଙ୍କ ପଟ୍ଟମହିଷୀ।

5.33.14

सा तस्य वचनं श्रुत्वा रामकीर्तनहर्षिता।
उवाच वाक्यं वैदेही हनूमन्तं द्रुमाश्रितम् ॥ ५.३३.१४ ॥

ତାଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି, ରାମଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତନରେ ହର୍ଷିତା ବୈଦେହୀ ବୃକ୍ଷରେ ବସିଥିବା ହନୁମାନଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।

5.33.15

पृथिव्यां राजसिंहानां मुख्यस्य विदितात्मनः।
स्नुषा दशरथस्याहं शत्रुसैन्यप्रणाशिनः ॥ ५.३३.१५ ॥

ପୃଥିବୀରେ ସିଂହସଦୃଶ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ, ଶତ୍ରୁସେନା ନାଶକ ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ରବଧୂ ମୁଁ।

5.33.16

दुहिता जनकस्याहं वैदेहस्य महात्मनः।
सीतेति नाम्ना चोक्ताहं भार्या रामस्य धीमतः ॥ ५.३३.१६ ॥

ମହାତ୍ମା ବିଦେହରାଜ ଜନକଙ୍କ କନ୍ୟା ମୁଁ; ସୀତା ନାମରେ ଡକାଯାଏ; ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀ ମୁଁ।

5.33.17

समा द्वादश तत्राहं राघवस्य निवेशने।
भुञ्जाना मानुषान् भोगान् सर्वकामसमृद्धिनी ॥ ५.३३.१७ ॥

ସେଠାରେ ରାଘବଙ୍କ ଗୃହରେ ବାର ବର୍ଷ ମାନବ ସୁଖ ଭୋଗିଲି, ସମସ୍ତ କାମନାରେ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ।

5.33.18

ततस्त्रयोदशे वर्षे राज्ये चेक्ष्वाकुनन्दनम्।
अभिषेचयितुं राजा सोपाध्यायः प्रचक्रमे ॥ ५.३३.१८ ॥

ତା'ପରେ ତ୍ରୟୋଦଶ ବର୍ଷରେ ରାଜା ନିଜ ଗୁରୁଙ୍କ ସହ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଆନନ୍ଦ ରାମଙ୍କ ଅଭିଷେକ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

5.33.19

तस्मिन् सम्भ्रियमाणे तु राघवस्याभिषेचने।
कैकेयी नाम भर्तारमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.३३.१९ ॥

ରାଘବଙ୍କ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ କୈକେୟୀ ନାମକ ରାଣୀ ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।

5.33.20

न पिबेयं न खादेयं प्रत्यहं मम भोजनम्।
एष मे जीवितस्यान्तो रामो यद्यभिषिच्यते ॥ ५.३३.२० ॥

ଯଦି ରାମଙ୍କର ଅଭିଷେକ ହୁଏ, ତେବେ ମୁଁ ପ୍ରତିଦିନ ଜଳ ପିଇବି ନାହିଁ କି ଭୋଜନ କରିବି ନାହିଁ; ଏହା ହିଁ ମୋ ଜୀବନର ଶେଷ ହେବ।

5.33.21

यत् तदुक्तं त्वया वाक्यं प्रीत्या नृपतिसत्तम।
तच्चेन्न वितथं कार्यं वनं गच्छतु राघवः ॥ ५.३३.२१ ॥

ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଆପଣ ସ୍ନେହରେ ଯାହା କହିଥିଲେ, ତାହା ଯଦି ବ୍ୟର୍ଥ ନ ହୁଏ, ତେବେ ରାଘବ ବନକୁ ଯାଉନ୍ତୁ।

5.33.22

स राजा सत्यवाग् देव्या वरदानमनुस्मरन्।
मुमोह वचनं श्रुत्वा कैकेय्याः क्रूरमप्रियम् ॥ ५.३३.२२ ॥

ସତ୍ୟବାଦୀ ସେହି ରାଜା ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେଇଥିବା ବରଦାନକୁ ସ୍ମରଣ କରି, କୈକେୟୀଙ୍କର ସେହି କ୍ରୂର ଓ ଅପ୍ରିୟ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ମୋହିତ ହେଲେ।

5.33.23

ततस्तं स्थविरो राजा सत्यधर्मे व्यवस्थितः।
ज्येष्ठं यशस्विनं पुत्रं रुदन् राज्यमयाचत ॥ ५.३३.२३ ॥

ତେବେ ସତ୍ୟଧର୍ମରେ ସ୍ଥିର ସେହି ବୃଦ୍ଧ ରାଜା, କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ନିଜ ଯଶସ୍ବୀ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁତ୍ରଙ୍କ ନିକଟରେ ରାଜ୍ୟ ଯାଚିଲେ।

5.33.24

स पितुर्वचनं श्रीमानभिषेकात् परं प्रियम्।
मनसा पूर्वमासाद्य वाचा प्रतिगृहीतवान् ॥ ५.३३.२४ ॥

ସେହି ଶ୍ରୀମାନ୍ ରାମ ଅଭିଷେକଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ ପିତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ପ୍ରଥମେ ମନରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ, ପରେ ବାଣୀରେ ସ୍ୱୀକାର କଲେ।

5.33.25

दद्यान्न प्रतिगृह्णीयात् सत्यं ब्रूयान्न चानृतम्।
अपि जीवितहेतोर्हि रामः सत्यपराक्रमः ॥ ५.३३.२५ ॥

ସେ ଦାନ ଦିଅନ୍ତି, ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ସତ୍ୟ କୁହନ୍ତି, ମିଥ୍ୟା କୁହନ୍ତି ନାହିଁ। ପ୍ରାଣ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ରାମ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ।

5.33.26

स विहायोत्तरीयाणि महार्हाणि महायशाः।
विसृज्य मनसा राज्यं जनन्यै मां समादिशत् ॥ ५.३३.२६ ॥

ସେ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ମୂଲ୍ୟବାନ ଉତ୍ତରୀୟ ଛାଡ଼ିଲେ, ମନରେ ରାଜ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କଲେ ଏବଂ ମାତା ପାଇଁ ମୋତେ ସମର୍ପଣ କଲେ।

5.33.27

साहं तस्याग्रतस्तूर्णं प्रस्थिता वनचारिणी।
नहि मे तेन हीनाया वासः स्वर्गेऽपि रोचते ॥ ५.३३.२७ ॥

ବନଚାରିଣୀ ମୁଁ ତାଙ୍କ ଆଗରେ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଗଲି; ତାଙ୍କ ବିନା ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ଭଲ ଲାଗେ ନାହିଁ।

5.33.28

प्रागेव तु महाभागः सौमित्रिर्मित्रनन्दनः।
पूर्वजस्यानुयात्रार्थे कुशचीरैरलंकृतः ॥ ५.३३.२८ ॥

ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ସୌମିତ୍ରି, ମିତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା, ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତାଙ୍କ ଅନୁଗମନ ପାଇଁ କୁଶ ଓ ବଳ୍କଳ ବସ୍ତ୍ରରେ ସଜ୍ଜିତ ଥିଲେ।

5.33.29

ते वयं भर्तुरादेशं बहुमान्य दृढव्रताः।
प्रविष्टाः स्म पुरादृष्टं वनं गम्भीरदर्शनम् ॥ ५.३३.२९ ॥

ଆମେ ସମସ୍ତେ ଦୃଢ଼ବ୍ରତୀ ହୋଇ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ଅତ୍ୟଧିକ ସମ୍ମାନ କରି, ପୂର୍ବେ କେବେ ଦେଖି ନ ଥିବା ଗମ୍ଭୀର ଦର୍ଶନର ବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲୁ।

5.33.30

वसतो दण्डकारण्ये तस्याहममितौजसः।
रक्षसापहृता भार्या रावणेन दुरात्मना ॥ ५.३३.३० ॥

ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ବାସ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ଅମିତତେଜସ୍ୱୀ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ମୋତେ ଦୁରାତ୍ମା ରାକ୍ଷସ ରାବଣ ହରଣ କଲା।

5.33.31

द्वौ मासौ तेन मे कालो जीवितानुग्रहः कृतः।
ऊर्ध्वं द्वाभ्यां तु मासाभ्यां ततस्त्यक्ष्यामि जीवितम् ॥ ५.३३.३१ ॥

ସେ ମୋ ଜୀବନ ଉପରେ ଅନୁଗ୍ରହ କରି ଦୁଇ ମାସର ସମୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେହି ଦୁଇ ମାସ ପରେ ମୁଁ ମୋ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କରିବି।