Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.129

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

10.129.1

नास॑दासी॒न्नो सदा॑सीत्त॒दानीं॒ नासी॒द्रजो॒ नो व्यो॑मा प॒रो यत् ।
किमाव॑रीवः॒ कुह॒ कस्य॒ शर्म॒न्नम्भः॒ किमा॑सी॒द्गह॑नं गभी॒रम् ॥

ਉਦੋਂ ਨਾ ਸਤ੍ ਸੀ, ਨਾ ਅਸਤ੍ ਸੀ; ਨਾ ਹਵਾ-ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਸੀ, ਨਾ ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਦਾ ਆਕਾਸ਼ ਸੀ। ਕੀ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਿੱਥੇ, ਕਿਸ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ? ਕੀ ਉਹ ਡੂੰਘਾ, ਅਥਾਹ ਜਲ ਸੀ?

10.129.2

न मृ॒त्युरा॑सीद॒मृतं॒ न तर्हि॒ न रात्र्या॒ अह्न॑ आसीत्प्रके॒तः ।
आनी॑दवा॒तं स्व॒धया॒ तदेकं॒ तस्मा॑द्धा॒न्यन्न प॒रः किं च॒नास॑ ॥

ਉਦੋਂ ਨਾ ਮੌਤ ਸੀ, ਨਾ ਅਮਰਤਾ ਸੀ; ਨਾ ਰਾਤ ਅਤੇ ਦਿਨ ਦਾ ਭੇਦ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ, ਹਵਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਾਹ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੁਝ ਵੀ ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਨਹੀਂ ਸੀ।

10.129.3

तम॑ आसी॒त्तम॑सा गू॒ळ्हमग्रे॑ अप्रके॒तं स॑लि॒लं सर्व॑मा इ॒दम् ।
तु॒च्छ्येना॒भ्वपि॑हितं॒ यदासी॒त्तप॑स॒स्तन्म॑हि॒नाजा॑य॒तैक॑म् ॥

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹਨੇਰਾ ਸੀ, ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ; ਬਿਨਾਂ ਪਛਾਣ ਦੇ ਜਲ ਵਜੋਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੀ। ਜੋ ਖਾਲੀਪਣ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਤਪ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ।

10.129.4

काम॒स्तदग्रे॒ सम॑वर्त॒ताधि॒ मन॑सो॒ रेतः॑ प्रथ॒मं यदासी॑त् ।
स॒तो बन्धु॒मस॑ति॒ निर॑विन्दन्हृ॒दि प्र॒तीष्या॑ क॒वयो॑ मनी॒षा ॥

ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਉੱਤੇ ਕਾਮਨਾ ਜਾਗੀ; ਉਹ ਮਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਬੀਜ ਸੀ। ਸਤ ਦੇ ਬੰਧੂ ਨੂੰ ਅਸਤ ਵਿੱਚ ਕਵੀਆਂ ਨੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਲੱਭਿਆ।

10.129.5

ति॒र॒श्चीनो॒ वित॑तो र॒श्मिरे॑षाम॒धः स्वि॑दा॒सी3दु॒परि॑ स्विदासी3त् ।
रे॒तो॒धा आ॑सन्महि॒मान॑ आसन्त्स्व॒धा अ॒वस्ता॒त्प्रय॑तिः प॒रस्ता॑त् ॥

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਨ ਤਿਰਛੀ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਹੇਠਾਂ ਕੀ ਸੀ, ਉੱਪਰ ਕੀ ਸੀ? ਬੀਜ ਧਾਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਮਹਿਮਾਵਾਂ ਸਨ; ਹੇਠਾਂ ਸਵਧਾ ਸੀ, ਉੱਪਰ ਪ੍ਰਯਤਿ ਸੀ।

10.129.6

को अ॒द्धा वे॑द॒ क इ॒ह प्र वो॑च॒द्कुत॒ आजा॑ता॒ कुत॑ इ॒यं विसृ॑ष्टिः ।
अ॒र्वाग्दे॒वा अ॒स्य वि॒सर्ज॑ने॒नाथा॒ को वे॑द॒ यत॑ आब॒भूव॑ ॥

ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਇਥੇ ਕੌਣ ਦੱਸੇਗਾ ਕਿ ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਿੱਥੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ? ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਇਸ ਵਿਸਰਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਹਨ; ਤਾਂ ਇਹ ਕਿੱਥੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਕੌਣ ਜਾਣਦਾ ਹੈ?

10.129.7

इ॒यं विसृ॑ष्टि॒र्यत॑ आब॒भूव॒ यदि॑ वा द॒धे यदि॑ वा॒ न ।
यो अ॒स्याध्य॑क्षः पर॒मे व्यो॑म॒न्त्सो अ॒ङ्ग वे॑द॒ यदि॑ वा॒ न वेद॑ ॥

ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਜਿੱਥੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਉਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਧਾਰਿਆ ਜਾਂ ਨਹੀਂ — ਪਰਮ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਜੋ ਇਸਦਾ ਅਧਿਆਕਸ਼ ਹੈ, ਉਹੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ; ਜਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਵੀ ਨਾ ਜਾਣਦਾ ਹੋਵੇ।