ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 1.112
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.112.1
ततः सत्यवती दीना कृपणा पुत्रगृद्धिनी ।
पुत्रस्य कृत्वा कार्याणि स्नुषाभ्यां सह भारत ॥ १.११२.१ ॥
ನಂತರ ದುಃಖಿತಳಾದ, ದೀನಳಾದ, ಮಗನ ಮೇಲೆ ಆಸೆ ಹೊಂದಿದ ಸತ್ಯವತಿ, ಇಬ್ಬರು ಸೊಸೆಯರೊಂದಿಗೆ ಮಗನ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದಳು, ಓ ಭಾರತ.
1.112.2
समाश्वास्य स्नुषे ते च भर्तृशोकनिपीडिते ।
धर्मं च पितृवंशं च मातृवंशं च भामिनी।
प्रसमीक्ष्य महाभागा गाङ्गेयं वाक्यमब्रवीत् ॥ १.११२.२ ॥
ಪತಿಯ ಶೋಕದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ಇಬ್ಬರು ಸೊಸೆಯರನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿ, ಧರ್ಮ, ಪಿತೃವಂಶ ಮತ್ತು ಮಾತೃವಂಶವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ ಭಾಮಿನಿ ಗಾಂಗೇಯನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
1.112.3
दुःखार्दिता तु सा देवी मज्जन्ती शोकसागरे ।
शन्तनोर्धर्मनित्यस्य कौरव्यस्य यशस्विनः।
त्वयि पिण्डश्च कीर्तिश्च संतानश्च प्रतिष्ठितः ॥ १.११२.३ ॥
ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾದ ಆ ದೇವಿ, ಶೋಕಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದಳು: ಧರ್ಮನಿರತನಾದ ಯಶಸ್ವೀ ಕೌರವ ಶಂತನುವಿನ ಪಿಂಡ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂತಾನ ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿವೆ.
1.112.4
भ्राता विचित्रवीर्यस्ते भूतानामन्तमेयिवान् ।
यथाकर्म शुभं कृत्वा स्वर्गोपगमनं ध्रुवम्।
यथा चायुर्ध्रुवं सत्ये त्वयि धर्मस्तथा ध्रुवः ॥ १.११२.४ ॥
ನಿನ್ನ ಸಹೋದರ ವಿಚಿತ್ರವೀರ್ಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಶುಭ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಕರ್ಮಾನುಸಾರ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದು ಖಚಿತ. ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಆಯುಷ್ಯ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಂತೆ, ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.
1.112.5
वेत्थ धर्मांश्च धर्मज्ञ समासेनेतरेण च ।
विविधास्त्वं श्रुतीर्वेत्थ वेदाङ्गानि च सर्वशः ॥ १.११२.५ ॥
ಓ ಧರ್ಮಜ್ಞನೇ, ನೀನು ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿಯೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿಯೂ ತಿಳಿದಿರುವೆ. ವಿವಿಧ ಶ್ರುತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವೇದಾಂಗಗಳನ್ನೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುವೆ.
1.112.6
व्यवस्थानं च ते धर्मे कुलाचारं च लक्षये ।
प्रतिपत्तिं च कृच्छ्रेषु शुक्राङ्गिरसयोरिव ॥ १.११२.६ ॥
ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನೂ ಕುಲಾಚಾರವನ್ನೂ ನಾನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ; ಕಷ್ಟದ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಶುಕ್ರ ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಸರಂತೆ ನಿನ್ನ ನಡೆಯನ್ನೂ ಕಾಣುತ್ತೇನೆ.
1.112.7
तस्मात्सुभृशमाश्वस्य त्वयि धर्मभृतां वर ।
कार्ये त्वां विनियोक्ष्यामि तच्छ्रुत्वा कर्तुमर्हसि ॥ १.११२.७ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಧರ್ಮಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಧೈರ್ಯ ತಂದುಕೊಂಡು ನಿನ್ನನ್ನು ಒಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನೇಮಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ನೀನು ಮಾಡಬೇಕು.
1.112.8
मम पुत्रस्तव भ्राता वीर्यवान्सुप्रियश्च ते ।
बाल एव गतः स्वर्गमपुत्रः पुरुषर्षभ ॥ १.११२.८ ॥
ನನ್ನ ಮಗ, ನಿನ್ನ ಸಹೋದರ, ಪರಾಕ್ರಮಿ, ನಿನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದನು; ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ವೃಷಭನೇ, ಆ ಬಾಲಕನು ಸಂತಾನವಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
1.112.9
इमे महिष्यौ भ्रातुस्ते काशिराजसुते शुभे ।
रूपयौवनसंपन्ने पुत्रकामे च भारत ॥ १.११२.९ ॥
ಇವರು ನಿನ್ನ ಸಹೋದರನ ಇಬ್ಬರು ರಾಣಿಯರು; ಕಾಶಿರಾಜನ ಶುಭ ಪುತ್ರಿಯರು, ರೂಪ ಯೌವನ ಸಂಪನ್ನರು; ಓ ಭಾರತ, ಅವರು ಪುತ್ರಕಾಮಿನಿಯರು.
1.112.10
तयोरुत्पादयापत्यं सन्तानाय कुलस्य नः ।
मन्नियोगान्महाबाहो धर्मं कर्तुमिहार्हसि ॥ १.११२.१० ॥
ಅವರಿಬ್ಬರಿಂದ ನಮ್ಮ ಕುಲದ ಸಂತತಿಗಾಗಿ ಸಂತಾನವನ್ನು ಪಡೆ; ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಇಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯ.
1.112.11
राज्ये चैवाभिषिच्यस्व भारताननुशाधि च ।
दारांश्च कुरु धर्मेण मा निमज्जीः पितामहान् ॥ १.११२.११ ॥
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷಿಕ್ತನಾಗು; ಭಾರತರನ್ನು ಆಳು; ಧರ್ಮದಿಂದ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ನಿನ್ನ ಪಿತಾಮಹರನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಬೇಡ.
1.112.12
तथोच्यमानो मात्रा स सुहृद्भिश्च परन्तपः ।
इत्युवाचाथ धर्मात्मा धर्म्यमेवोत्तरं वचः ॥ १.११२.१२ ॥
ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಸುಹೃದರರಿಂದ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪರಂತಪ, ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ಧರ್ಮಾನುಸಾರವಾದ ಉತ್ತರವನ್ನು ನುಡಿದನು.
1.112.13
असंशयं परो धर्मस्त्वया मातरुदाहृतः ।
त्वमपत्यं प्रति च मे प्रतिज्ञां वेत्थ वै परां ॥ १.११२.१३ ॥
ತಾಯೇ, ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ನೀವು ಪರಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಹೇಳಿದಿರಿ. ಸಂತಾನದ ಕುರಿತಾದ ನನ್ನ ಮಹಾ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನೂ ನೀವು ಬಲ್ಲಿರಿ.
1.112.14
जानासि च यथावृत्तं शुल्कहेतोस्त्वदन्तरे ।
स सत्यवति सत्यं ते प्रतिजानाम्यहं पुनः ॥ १.११२.१४ ॥
ವಿವಾಹ ಶುಲ್ಕದ ಕಾರಣದಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಮತ್ತು ತಂದೆಯ ನಡುವೆ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ನೀವು ಬಲ್ಲಿರಿ. ಸತ್ಯವತಿಯೇ, ಆ ಸತ್ಯವನ್ನೇ ನಾನು ನಿಮಗೆ ಮತ್ತೆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
1.112.15
परित्यजेयं त्रैलोक्यं राज्यं देवेषु वा पुनः ।
यद्वाऽप्यधिकमेताभ्यां न तु सत्यं कथंचन ॥ १.११२.१५ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾನು ತ್ಯಜಿಸಬಲ್ಲೆ; ದೇವತೆಗಳ ನಡುವಿನ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬಲ್ಲೆ; ಅಥವಾ ಇವೆರಡಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕವಾದದ್ದನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬಲ್ಲೆ. ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಸತ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸೆ.
1.112.16
त्यजेच्च पृथिवी गन्धमापश्च रसमात्मनः ।
ज्योतिस्तथा त्यजेद्रूपं वायुः स्पर्शगुणं त्यजेत् ॥ १.११२.१६ ॥
ಭೂಮಿಯು ತನ್ನ ಗಂಧವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ನೀರು ತನ್ನ ರಸವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ಅಗ್ನಿಯು ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ವಾಯುವು ತನ್ನ ಸ್ಪರ್ಶಗುಣವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ.
1.112.17
प्रभां समुत्सृजेदर्को धूमकेतुस्तथोष्मताम् ।
त्यजेच्छब्दं तथाऽऽकाशं सोमः शीतांशुतां त्यजेत् ॥ १.११२.१७ ॥
ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ಪ್ರಭೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ಧೂಮಕೇತು (ಅಗ್ನಿ) ತನ್ನ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಆಕಾಶವು ತನ್ನ ಶಬ್ದವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ; ಚಂದ್ರನು ತನ್ನ ತಂಪು ಕಿರಣಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ.
1.112.18
विक्रमं वृत्रहा जह्याद्धर्मं जह्याच्च धर्मराट् ।
न त्वहं सत्यमुत्स्रष्टुं व्यवसेयं कथंचन ॥ १.११२.१८ ॥
ವೃತ್ರಹನು (ಇಂದ್ರ) ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ಬಿಡಬಹುದು, ಧರ್ಮರಾಜನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಡಬಹುದು; ಆದರೆ ನಾನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಸತ್ಯವನ್ನು ಬಿಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
1.112.19
तन्न जात्वन्यथा कुर्यां लोकानामपि संक्षये ।
अमरत्वस्य वा हेतोस्त्रैलोक्यस्य धनस्य च ॥ १.११२.१९ ॥
ಲೋಕಗಳ ನಾಶದಲ್ಲಿಯೂ, ಅಮರತ್ವಕ್ಕಾಗಿಯೂ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗಾಗಿಯೂ, ಧನಕ್ಕಾಗಿಯೂ ನಾನು ಆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಎಂದಿಗೂ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
1.112.20
एवमुक्ता तु पुत्रेण भूरिद्रविणतेजसा ।
माता सत्यवती भीष्ममुवाच तदनन्तरम् ॥ १.११२.२० ॥
ಅಪಾರ ಧನ ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಮಗನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ತಾಯಿ ಸತ್ಯವತಿ ಆ ಬಳಿಕ ಭೀಷ್ಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
1.112.21
जानामि ते स्थितिं सत्ये परां सत्यपराक्रम ।
इच्छन्सृजेथास्त्रींल्लोकानन्यांस्त्वं स्वेन तेजसा ॥ १.११२.२१ ॥
ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿಯೇ, ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಸ್ಥಿತಿ ಪರಮವಾದುದೆಂದು ನಾನು ಬಲ್ಲೆ; ಬಯಸಿದರೆ ನೀನು ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಬೇರೆ ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲೆ.
1.112.22
जानामि चैवं सत्यं तन्मदर्थे यच्च भाषितम् ।
आपद्धर्मं त्वमावेक्ष्य वह पैतामहीं धुरम् ॥ १.११२.२२ ॥
ನನಗಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದು ಸತ್ಯವೆಂದು ನಾನು ಬಲ್ಲೆ; ಆಪದ್ಧರ್ಮವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಪಿತಾಮಹನ ಭಾರವನ್ನು ನೀನು ಹೊರು.
1.112.23
यथा ते कुलतन्तुश्च धर्मश्च न पराभवेत् ।
सुहृदश्च प्रहृष्येरंस्तथा कुरु परन्तप ॥ १.११२.२३ ॥
ನಿನ್ನ ಕುಲಸೂತ್ರವೂ ಧರ್ಮವೂ ನಾಶವಾಗದಂತೆ, ಸ್ನೇಹಿತರು ಸಂತೋಷಪಡುವಂತೆ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸುಡುವವನೇ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡು.
1.112.24
आत्मनश्च हितं तात प्रियं च मम भारत ।
लालप्यमानां तामेवं कृपणां पुत्रगृद्धिनीम्।
धर्मादपेतं ब्रुवतीं भीष्मो भूयोऽब्रवीदिदम् ॥ १.११२.२४ ॥
ಧರ್ಮದಿಂದ ಹೊರಟು, ಮಗನ ಮೇಲೆ ಆಸೆಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ಆ ದೀನಳಿಗೆ ಭೀಷ್ಮನು ಮತ್ತೆ ಇದನ್ನು ಹೇಳಿದನು: 'ಭಾರತನೇ, ನಿನಗೂ ನನಗೂ ಹಿತಕರವೂ ಪ್ರಿಯವೂ ಆದುದು...'
1.112.25
राज्ञि धर्मानवेक्षस्व मा नः सर्वान्व्यनीनशः ।
सत्याच्च्युतिः क्षत्रियस्य न धर्मेषु प्रशस्यते ॥ १.११२.२५ ॥
ರಾಣಿಯೇ, ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸು; ನಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ನಾಶ ಮಾಡಬೇಡ. ಸತ್ಯದಿಂದ ಚ್ಯುತಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಗೆ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತವಲ್ಲ.
1.112.26
शान्तनोरपि संतानं यथा स्यादक्षयं भुवि ।
तत्ते धर्मं प्रवक्ष्यामि क्षात्रं राज्ञि सनातनम् ॥ १.११२.२६ ॥
ಶಂತನುವಿನ ವಂಶವೂ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷಯವಾಗಿರುವಂತೆ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಿನಗೆ ಕ್ಷಾತ್ರ ಧರ್ಮವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಅದು ಸನಾತನ, ರಾಣಿಯೇ.