মহাভারত · অধ্যায় 1.184
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.184.1
वसत्सु तेषु प्रच्छन्नं पाण्डवेषु महात्मसु ।
आजगामाथ तान्द्रष्टुं व्यासः सत्यवतीसुतः ॥ १.१८४.१ ॥
সেই মহাত্মা পাণ্ডবেরা গোপনে বাস করছিলেন, তখন সত্যবতীর পুত্র ব্যাস তাঁদের দেখতে এলেন।
1.184.2
तमागतमभिप्रेक्ष्य प्रत्युद्गम्य परन्तपाः ।
प्रणिपत्याभिवाद्यैनं तस्थुः प्राञ्जलयस्तदा ॥ १.१८४.२ ॥
তাঁকে আসতে দেখে শত্রুতাপন পাণ্ডবেরা এগিয়ে গিয়ে প্রণাম ও অভিবাদন করে করজোড়ে দাঁড়ালেন।
1.184.3
समनुज्ञाप्य तान्सर्वानासीनान्मुनिरब्रवीत् ।
प्रच्छन्नं पूजितः पार्थैः प्रीतिपूर्वमिदं वचः ॥ १.१८४.३ ॥
তাঁদের সকলকে বসতে অনুমতি দিয়ে, গোপনে থাকা পাণ্ডবদের দ্বারা পূজিত মুনি স্নেহভরে এই কথা বললেন।
1.184.4
अपि धर्मेण वर्तध्वं शास्त्रेण च परन्तपाः ।
अपि विप्रेषु पूजा वः पूजार्हेषु न हीयते ॥ १.१८४.४ ॥
হে শত্রুতাপনগণ, তোমরা কি ধর্ম ও শাস্ত্র অনুসারে আচরণ করছ? ব্রাহ্মণ ও পূজ্যদের প্রতি তোমাদের শ্রদ্ধা কি কমে যায়নি?
1.184.5
अथ धर्मार्थवद्वाक्यमुक्त्वा स भगवानृषिः ।
विचित्राश्च कथास्तास्ताः पुनरेवेदमब्रवीत् ॥ १.१८४.५ ॥
ধর্ম ও অর্থসমৃদ্ধ বাক্য বলে সেই ভগবান ঋষি আবার নানা বিচিত্র কাহিনি বলতে বলতে এই কথা বললেন।
1.184.6
आसीत्तपोवने काचिदृषेः कन्या महात्मनः ।
विलग्नमध्या सुश्रोणी सुभ्रूः सर्वगुणान्विता ॥ १.१८४.६ ॥
এক তপোবনে এক মহাত্মা ঋষির কন্যা ছিলেন; তাঁর কোমর ক্ষীণ, নিতম্ব সুগঠিত, ভ্রু সুন্দর, তিনি সর্বগুণসম্পন্না ছিলেন।
1.184.7
कर्मभिः स्वकृतैः सा तु दुर्भगा समपद्यत ।
नाध्यगच्छत्पतिं सा तु कन्या रूपवती सती ॥ १.१८४.७ ॥
নিজের কৃতকর্মের ফলে সে দুর্ভাগ্যবতী হল; রূপবতী সতী সেই কন্যা পতি লাভ করতে পারল না।
1.184.8
तपस्तप्तुमथारेभे पत्यर्थमसुखा ततः ।
तोषयामास तपसा सा किलोग्रेण शङ्करम् ॥ १.१८४.८ ॥
তারপর পতির জন্য দুঃখিতা সে তপস্যা আরম্ভ করল; কঠোর তপস্যায় শঙ্করকে সন্তুষ্ট করল।
1.184.9
तस्याः स भगवांस्तुष्टस्तामुवाच यशस्विनीम् ।
वरं वरय भद्रं ते वरदोऽस्मीति शङ्करः ॥ १.१८४.९ ॥
তার প্রতি তুষ্ট ভগবান শঙ্কর সেই যশস্বিনীকে বললেন, 'তোমার মঙ্গল হোক; বর চাও, আমি বরদাতা।'
1.184.10
अथेश्वरमुवाचेदमात्मनः सा वचो हितम् ।
पतिं सर्वगुणोपेतमिच्छामीति पुनःपुनः ॥ १.१८४.१० ॥
তখন সে ঈশ্বরকে নিজের হিতকর এই কথা বলল: 'সর্বগুণসম্পন্ন পতি চাই'—বারবার এই কথাই বলল।
1.184.11
तामथ प्रत्युवाचेदमीशानो वदतां वरः ।
पञ्च ते पतयो भद्रे भविष्यन्तीति भारताः ॥ १.१८४.११ ॥
তখন বক্তাদের শ্রেষ্ঠ ঈশান তাকে উত্তর দিলেন, 'হে ভদ্রে, তোমার পাঁচজন পতি হবে, হে ভারতগণ।'
1.184.12
एवमुक्ता ततः कन्या देवं वरदमब्रवीत् ।
एकमिच्छाम्यहं देव त्वत्प्रसादात्पतिं प्रभो ॥ १.१८४.१२ ॥
এভাবে বললে সেই কন্যা বরদাতা দেবতাকে বলল, 'হে দেব, হে প্রভু, আপনার অনুগ্রহে আমি একজন পতিই চাই।'
1.184.13
पुनरेवाब्रवीद्देव इदं वचनमुत्तमम् ।
पञ्चकृत्वस्त्वया ह्युक्तः पतिं देहीत्यहं पुनः ॥ १.१८४.१३ ॥
দেবতা আবার এই উত্তম বাক্য বললেন: "তুমি আমাকে পাঁচবার বলেছ, 'আমাকে একজন পতি দাও', তাই আমি আবার বলছি।"
1.184.14
देहमन्यं गतायास्ते यथोक्तं तद्भविष्यति ।
द्रुपदस्य कुले जज्ञे सा कन्या देवरूपिणी ॥ १.१८४.१४ ॥
"তুমি অন্য দেহ লাভ করলে, যেমন বলা হয়েছে তেমনই ঘটবে।" সেই দেবরূপিণী কন্যা দ্রুপদের বংশে জন্মগ্রহণ করল।
1.184.15
निर्दिष्टा भवतां पत्नी कृष्णा पार्षत्यनिन्दिता ।
पाञ्चालनगरे तस्मान्निवसध्वं महाबलाः।
सुखिनस्तामनुप्राप्य भविष्यथ न संशयः ॥ १.१८४.१५ ॥
"তোমাদের পত্নীরূপে নির্দিষ্ট হয়েছে কৃষ্ণা, পৃষতের নির্দোষ কন্যা। অতএব হে মহাবলীরা, পাঞ্চাল নগরে বাস করো। তাকে লাভ করে তোমরা সুখী হবে, এতে সন্দেহ নেই।"
1.184.16
एवमुक्त्वा महाभागः पाण्डवान्स पितामहः ।
पार्थानामन्त्र्य कुन्तीं च प्रातिष्ठत महातपाः ॥ १.१८४.१६ ॥
এইরূপ বলে সেই মহাভাগ্যবান, মহাতপস্বী পিতামহ পাণ্ডবদের ও কুন্তীর কাছে বিদায় নিয়ে প্রস্থান করলেন।