महाभारत · अध्याय 1.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.59.1
भृगुवंशात्प्रभृत्येव त्वया मे कीर्तितं महत् ।
आख्यानमखिलं तात सौते प्रीतोऽस्मितेन ते ॥ १.५९.१ ॥
हे सौति, भृगुवंश से आरंभ करके तुमने मुझे यह महान और संपूर्ण आख्यान सुनाया; तुम्हारे इस कथन से मैं प्रसन्न हूँ।
1.59.2
प्रक्ष्यामि चैव भूयस्त्वां यथावत्सूतनन्दन ।
याः कथा व्याससंपन्नास्ताश्च भूयो विचक्ष्व मे ॥ १.५९.२ ॥
हे सूतनंदन, मैं तुमसे फिर उसी प्रकार पूछूँगा; व्यास द्वारा रचित जो कथाएँ हैं, उन्हें भी मुझे फिर से भलीभाँति समझाओ।
1.59.3
तस्मिन्परमदुष्पारे सर्पसत्रे महात्मनाम् ।
कर्मान्तरेषु यज्ञस्य सदस्यानां तथाऽध्वरे ॥ १.५९.३ ॥
उस अत्यंत विशाल सर्पसत्र में, महात्माओं के यज्ञ-कर्मों के बीच, तथा यज्ञ में सदस्यों के बीच भी।
1.59.4
या बभूवुः कथाश्चित्रा येष्वर्थेषु यथातथम् ।
त्वत्त इच्छामहे श्रोतुं सौते त्वं वै प्रचक्ष्व नः ॥ १.५९.४ ॥
जो विविध कथाएँ थीं और जिन विषयों में जैसी थीं, वे हम तुमसे ही सुनना चाहते हैं; हे सौति, तुम हमें वही कहो।
1.59.5
कर्मान्तरेष्वकथयन्द्विजा वेदाश्रयाः कथाः ।
व्यासस्त्वकथयच्चित्रमाख्यानं भारतं महत् ॥ १.५९.५ ॥
यज्ञकर्मों के अंतराल में द्विजों ने वेदाश्रित कथाएँ सुनाईं, परंतु व्यास ने महान और अद्भुत भारत-आख्यान सुनाया।
1.59.6
महाभारतमाख्यानं पाण्डवानां यशस्करम् ।
जनमेजयेन पृष्टः सन्कृष्णद्वैपायनस्तदा ॥ १.५९.६ ॥
पांडवों का यश बढ़ाने वाला महाभारत नामक आख्यान तब कृष्णद्वैपायन व्यास से जनमेजय द्वारा पूछे जाने पर सुनाया गया था।
1.59.7
श्रावयामास विधिवत्तदा कर्मान्तरे तु सः ।
तामहं विधिवत्पुण्यां श्रोतुमिच्छामि वै कथाम् ॥ १.५९.७ ॥
उस समय उन्होंने कर्म के मध्य में विधिपूर्वक इसका पाठ करवाया। मैं विधिपूर्वक उस पवित्र कथा को सुनना चाहता हूँ।
1.59.8
मनःसागरसंभूतां महर्षेर्भावितात्मनः ।
कथयस्व सतां श्रेष्ठ सर्वरत्नमयीमिमाम् ॥ १.५९.८ ॥
भावितात्मा महर्षि के मन-सागर से उत्पन्न इस सर्वरत्नमयी कथा को, हे सज्जनों में श्रेष्ठ, आप कहिए।
1.59.9
हन्त ते कथयिष्यामि महदाख्यानमुत्तमम् ।
कृष्णद्वैपायनमतं महाभारतमादितः ॥ १.५९.९ ॥
अच्छा, मैं आपको वह महान और उत्तम आख्यान सुनाऊँगा, जो कृष्णद्वैपायन व्यास का रचा हुआ है, आदि से महाभारत।
1.59.10
शृणु सर्वमशेषेण कथ्यमानं मया द्विज ।
शंसितुं तन्महान्हर्षो ममापीह प्रवर्तते ॥ १.५९.१० ॥
हे द्विज, मेरे द्वारा कही जाती हुई सारी कथा को बिना छोड़े सुनिए। उसे कहने में यहाँ मेरे मन में भी महान हर्ष उत्पन्न हो रहा है।