ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.59

1.59.1

भृगुवंशात्प्रभृत्येव त्वया मे कीर्तितं महत् ।
आख्यानमखिलं तात सौते प्रीतोऽस्मितेन ते ॥ १.५९.१ ॥

ਹੇ ਸੌਤੀ, ਭ੍ਰਿਗੂ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨ ਆਖਿਆਨ ਸੁਣਾਇਆ; ਤੁਹਾਡੀ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ।

प्रक्ष्यामि चैव भूयस्त्वां यथावत्सूतनन्दन ।
याः कथा व्याससंपन्नास्ताश्च भूयो विचक्ष्व मे ॥ १.५९.२ ॥

ਹੇ ਸੂਤਨੰਦਨ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫਿਰ ਯਥਾਵਤ ਪੁੱਛਾਂਗਾ; ਵਿਆਸ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀਆਂ ਜੋ ਕਥਾਵਾਂ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਸਮਝਾਓ।

तस्मिन्परमदुष्पारे सर्पसत्रे महात्मनाम् ।
कर्मान्तरेषु यज्ञस्य सदस्यानां तथाऽध्वरे ॥ १.५९.३ ॥

ਉਸ ਅਤਿ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਰਪ ਸਤਰ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਯੱਗ-ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਤੇ ਯੱਗ ਦੇ ਸਦੱਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ।

या बभूवुः कथाश्चित्रा येष्वर्थेषु यथातथम् ।
त्वत्त इच्छामहे श्रोतुं सौते त्वं वै प्रचक्ष्व नः ॥ १.५९.४ ॥

ਜੋ ਵਿਭਿੰਨ ਕਥਾਵਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਸਨ, ਉਹ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ; ਹੇ ਸੌਤੀ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਦੱਸੋ।

कर्मान्तरेष्वकथयन्द्विजा वेदाश्रयाः कथाः ।
व्यासस्त्वकथयच्चित्रमाख्यानं भारतं महत् ॥ १.५९.५ ॥

ਯੱਗ-ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਵਿਜਾਂ ਨੇ ਵੇਦ-ਆਧਾਰਿਤ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ; ਪਰ ਵਿਆਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਭਾਰਤ-ਆਖਿਆਨ ਸੁਣਾਇਆ।

महाभारतमाख्यानं पाण्डवानां यशस्करम् ।
जनमेजयेन पृष्टः सन्कृष्णद्वैपायनस्तदा ॥ १.५९.६ ॥

ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਯਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਭਾਰਤ ਨਾਮਕ ਆਖਿਆਨ, ਤਦੋਂ ਜਨਮੇਜਯ ਦੇ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਵੈਪਾਯਨ (ਵਿਆਸ) ਨੇ ਸੁਣਾਇਆ ਸੀ।

श्रावयामास विधिवत्तदा कर्मान्तरे तु सः ।
तामहं विधिवत्पुण्यां श्रोतुमिच्छामि वै कथाम् ॥ १.५९.७ ॥

ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਰਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਇਹ ਪਾਠ ਕਰਵਾਇਆ। ਮੈਂ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਨੂੰ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।

मनःसागरसंभूतां महर्षेर्भावितात्मनः ।
कथयस्व सतां श्रेष्ठ सर्वरत्नमयीमिमाम् ॥ १.५९.८ ॥

ਭਾਵਿਤਾਤਮਾ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮਨ-ਸਾਗਰ ਤੋਂ ਉਪਜੀ, ਸਰਬ-ਰਤਨਮਈ ਇਹ ਕਥਾ, ਹੇ ਸਤਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸੁਣਾਓ।

हन्त ते कथयिष्यामि महदाख्यानमुत्तमम् ।
कृष्णद्वैपायनमतं महाभारतमादितः ॥ १.५९.९ ॥

ਚੰਗਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਉੱਤਮ ਆਖਿਆਨ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ—ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਦ੍ਵੈਪਾਇਨ ਦੇ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਮਹਾਭਾਰਤ, ਆਦਿ ਤੋਂ।

शृणु सर्वमशेषेण कथ्यमानं मया द्विज ।
शंसितुं तन्महान्हर्षो ममापीह प्रवर्तते ॥ १.५९.१० ॥

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ, ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਕਹੀ ਜਾ ਰਹੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਬਿਨਾਂ ਛੱਡੇ ਸੁਣੋ। ਇਸ ਨੂੰ ਕਹਿਣ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਡੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਉਪਜ ਰਹੀ ਹੈ।