ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 10.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.8.1
तथा प्रयाते शिबिरं द्रोणपुत्रे महारथे ।
कच्चित्कृपश्च भोजश्च भयार्तौ न व्यवर्तताम् ॥ १०.८.१ ॥
ଏପରି ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଶିବିରକୁ ଚାଲିଗଲା ପରେ, ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ କୃପ ଓ ଭୋଜ କ'ଣ ଫେରି ନ ଥିଲେ?
10.8.2
कच्चिन्न वारितौ क्षुद्रौ रक्षिभिर्नोपलक्षितौ ।
असह्यमिति मन्वानौ न निवृत्तौ महारथौ ॥ १०.८.२ ॥
ସେହି ଦୁଇ କ୍ଷୁଦ୍ର ମହାରଥୀଙ୍କୁ ପ୍ରହରୀମାନେ ଅଟକାଇଲେ ନାହିଁ କି ଦେଖିଲେ ନାହିଁ? 'ଏହା ଅସହ୍ୟ' ଭାବି ସେମାନେ ଫେରିଲେ ନାହିଁ କି?
10.8.3
कच्चिदुन्मथ्य शिबिरं हत्वा सोमकपाण्डवान् ।
कृता प्रतिज्ञा सफला कच्चित्सञ्जय सा निशि ॥ १०.८.३ ॥
ହେ ସଞ୍ଜୟ, ରାତିରେ ଶିବିରକୁ ମନ୍ଥନ କରି ସୋମକ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ତାହାର କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରତିଜ୍ଞା ସଫଳ ହେଲା କି?
10.8.4
दुर्योधनस्य पदवीं कच्चित्परमिकां रणे ।
गत्वातिष्ठदसौ द्रौणिः कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ॥ १०.८.४ ॥
ସେହି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କର ପରମ ପଦ ପାଇ, ଅତି ଦୁଷ୍କର କର୍ମ କରି ଛିଡ଼ା ହୋଇଛି କି?
10.8.5
धृष्टद्युम्नशिखण्डिभ्यां द्रौपद्याश्च सुतैः किल ।
सञ्छन्ना मेदिनी सुप्तैर्निहतैः पाण्डुसैनिकैः ॥ १०.८.५ ॥
ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଶିଖଣ୍ଡୀ ଓ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ଶୋଇଥିବା ପାଣ୍ଡବ ସୈନିକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇଛି କି?
10.8.6
पाञ्चालैर्वा विनिहतैः शयानै रुधिरोक्षितैः ।
कच्चिन्महीतलं छन्नं तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ १०.८.६ ॥
ଅଥବା ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ, ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ ହୋଇ ଶୋଇଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀପୃଷ୍ଠ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇଛି କି? ହେ ସଞ୍ଜୟ, ତାହା ମୋତେ କୁହ।
10.8.7
पाञ्चालैर्निहतौ वीरौ कच्चित्तु स्वपतां क्षितौ ।
कच्चित्ताभ्यां कृतं कर्म तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ १०.८.७ ॥
ହେ ସଞ୍ଜୟ, ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ସେହି ଦୁଇ ବୀର କ'ଣ ଭୂମିରେ ଶୋଇଛନ୍ତି? ସେମାନଙ୍କ କୃତ କର୍ମ ମୋତେ କୁହ।
10.8.8
तस्मिन्प्रयाते शिबिरं द्रोणपुत्रे महात्मनि ।
कृपश्च कृतवर्मा च द्रौणिमेवाभ्यवर्तताम् ॥ १०.८.८ ॥
ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଶିବିରକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଏବଂ କୃପ ଓ କୃତବର୍ମା ଦ୍ରୌଣିଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଗଲେ।
10.8.9
अश्वत्थामा तु तौ दृष्ट्वा यत्नवन्तौ महारथौ ।
प्रहृष्टः शनकै राजन्निदं वचनमब्रवीत् ॥ १०.८.९ ॥
କିନ୍ତୁ ସେହି ଦୁଇ ଯତ୍ନଶୀଳ ମହାରଥୀଙ୍କୁ ଦେଖି ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା ହର୍ଷିତ ହେଲେ, ଓ ହେ ରାଜନ୍, ଧୀରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
10.8.10
यत्तौ भवन्तौ पर्याप्तौ सर्वक्षत्रस्य नाशने ।
किम्पुनर्योधशेषस्य प्रसुप्तस्य विशेषतः ॥ १०.८.१० ॥
ଆପଣ ଦୁଇଜଣ ସମସ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବାରେ ସମର୍ଥ; ତେବେ ନିଦ୍ରିତ ଅବଶିଷ୍ଟ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବା ତ ଆହୁରି ସହଜ।
10.8.11
अहं प्रवेक्ष्ये शिबिरं चरिष्यामि च कालवत् ।
यथा न कश्चिदपि वां जीवन्मुच्येत मानवः।
तथा भवद्ध्यां कार्यं स्यादिति मे निश्चिता मतिः ॥ १०.८.११ ॥
ମୁଁ ଶିବିରରେ ପ୍ରବେଶ କରି କାଳ ପରି ବିଚରଣ କରିବି; ଯେପରି ଜୀବିତ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟ ରକ୍ଷା ନ ପାଏ, ଆପଣ ଦୁଇଜଣ ସେହିପରି କରିବା ଉଚିତ୍ ବୋଲି ମୋର ନିଶ୍ଚିତ ମତ।
10.8.12
इत्युक्त्वा प्राविशद्द्रौणिः पार्थानां शिबिरं महत् ।
अद्वारेणाभ्यवस्कन्द्य विहाय भयमात्मनः ॥ १०.८.१२ ॥
ଏହା କହି ଦ୍ରୌଣି ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ବିଶାଳ ଶିବିରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଦ୍ୱାର ଦେଇ ନୁହେଁ, ଆକ୍ରମଣ କରି, ନିଜ ଭୟ ତ୍ୟାଗ କରି।
10.8.13
स प्रविश्य महाबाहुरुद्देशज्ञश्च तस्य ह ।
द्रौणिः परमसङ्क्रुद्धस्तेजसा प्रज्वलन्निव।
ततः पर्यचरत्सर्वं सम्प्रसुप्तं जनं निशि ॥ १०.८.१३ ॥
ସେ ମହାବାହୁ ସେହି ସ୍ଥାନ ଜାଣି ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା। ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତେଜରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପରି, ରାତିରେ ଗାଢ଼ ନିଦ୍ରାରେ ଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁଲିବାକୁ ଲାଗିଲା।
10.8.14
धृष्टद्युम्नस्य निलयं शनकैरभ्युपागमत् ॥ १०.८.१४ ॥
ସେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ନିବାସ ନିକଟକୁ ଆସିଲା।
10.8.15
ते तु कृत्वा महत्कर्म श्रान्ताश्च बलवद्रणे ।
प्रसुप्ता वै सुविश्वस्ताः स्वसैन्यपरिवारिताः ॥ १०.८.१५ ॥
ସେମାନେ ମହାନ କର୍ମ କରି, ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଯୁଦ୍ଧରେ କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ, ନିଜ ସୈନ୍ୟଦଳ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଶ୍ଚିନ୍ତରେ ଗାଢ଼ ନିଦ୍ରାରେ ଥିଲେ।
10.8.16
अथ प्रविश्य तद्वेश्म धृष्टद्युम्नस्य भारत ।
पाञ्चाल्यं शयने द्रौणिरपश्यत्सुप्तमन्तिकात् ॥ १०.८.१६ ॥
ତା'ପରେ, ହେ ଭାରତ, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସେହି ଗୃହରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇଥିବା ପାଞ୍ଚାଳ୍ୟକୁ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲା।
10.8.17
क्षौमावदाते महति स्पर्द्व्यास्तरणसंवृते ।
माल्यप्रवरसंयुक्ते धूपैश्चूर्णैश्च वासिते ॥ १०.८.१७ ॥
ଧଳା ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ରରେ ଆବୃତ, ବିଶାଳ, ଉତ୍ତମ ଶଯ୍ୟାବସ୍ତ୍ରରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାଳାରେ ସଜ୍ଜିତ, ଧୂପ ଓ ସୁଗନ୍ଧି ଚୂର୍ଣ୍ଣରେ ସୁବାସିତ (ଶଯ୍ୟାରେ)।
10.8.18
तं शयानं महात्मानं विस्रब्धमकुतोभयम् ।
अपोथयत पादेन शयनस्थं महीपते ॥ १०.८.१८ ॥
ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ, ଯେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତରେ ନିର୍ଭୟରେ ଶୋଇଥିଲା, ହେ ମହୀପତି, ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇଥିବା ତାଙ୍କୁ ସେ ପାଦରେ ଆଘାତ କଲା।
10.8.19
सम्बुध्य चरणस्पर्शादुत्थाय रणदुर्मदः ।
अभ्यजानादमेयात्मा द्रोणपुत्रं महारथम् ॥ १०.८.१९ ॥
ପାଦସ୍ପର୍ଶରେ ଜାଗି, ଯୁଦ୍ଧମଦରେ ଉନ୍ମତ୍ତ, ଅମିତାତ୍ମା ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିଲେ ।
10.8.20
तमुत्पतन्तं शयनादश्वत्थामा महाबलः ।
केशेष्वालभ्य पाणिभ्यां निष्पिपेष महीतले ॥ १०.८.२० ॥
ଶଯ୍ୟାରୁ ଉଠି ଲମ୍ଫ ଦେଉଥିବା ତାଙ୍କୁ ମହାବଳ ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା ଦୁଇ ହାତରେ କେଶ ଧରି ଭୂମିରେ ଚାପି ଦେଲେ ।
10.8.21
स बलात्तेन निष्पिष्टः साध्वसेन च भारत ।
अभ्याक्रान्तश्च निद्रान्धो नाशकच्चेष्टितुं तदा ॥ १०.८.२१ ॥
ହେ ଭାରତ, ତାଙ୍କ ବଳରେ ଚିପି ହୋଇ, ଭୟ ଓ ନିଦ୍ରାରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ ସେ ସେତେବେଳେ ଚଳି ପାରିଲେ ନାହିଁ ।
10.8.22
निष्पिष्य तु ततो भूमौ पाञ्चाल्यं द्रौणिरञ्जसा ।
धनुषो ज्यां विमुच्याशु क्रूरबुद्धिरमर्षणः ॥ १०.८.२२ ॥
ତା'ପରେ ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ଶୀଘ୍ର ଚାପି, କ୍ରୂରବୁଦ୍ଧି ଓ ଅସହିଷ୍ଣୁ ଦ୍ରୌଣି ଶୀଘ୍ର ଧନୁର ଗୁଣ ଖୋଲିଦେଲେ ।
10.8.23
तस्य कण्ठेऽथ बद्ध्वा तां त्वरितः क्रोधमूर्च्छितः ।
द्रौणिः क्रूरं मनः कृत्वा पाञ्चाल्यमवधीत्तदा ॥ १०.८.२३ ॥
ତା'ପରେ ତାଙ୍କ ଗଳାରେ ତାହା ବାନ୍ଧି, କ୍ରୋଧରେ ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ଦ୍ରୌଣି କ୍ରୂର ମନରେ ଶୀଘ୍ର ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟଙ୍କୁ ବଧ କଲେ ।
10.8.24
तमाक्रम्य पदा राजन्कण्ठे चोरसि पादयोः ।
तदन्तं विस्फुरन्तं च पशुमारममारयत् ॥ १०.८.२४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତାଙ୍କୁ ପାଦରେ ଦବାଇ, ଗଳା ଓ ଛାତି ଉପରେ, ପାଦ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛଟପଟ ହେଉଥିବା ତାଙ୍କୁ ପଶୁ ପରି ବଧ କଲେ ।
10.8.25
स वार्यमाणस्तरसा बलाद्बलवता बली ।
तुदन्नखैस्तु स द्रौणिं नातिव्यक्तमुदाहरत् ॥ १०.८.२५ ॥
ବଳବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଳପୂର୍ବକ ଅଟକାଯାଇ ସେ, ନଖରେ ଚିରି ଚିରି, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ କିଛି କହିପାରିଲା ନାହିଁ।
10.8.26
आचार्यपुत्र शस्त्रेण जहि मां मा चिरं कृथाः ।
त्वत्कृते सुकृतां लोकान्गच्छेयं द्विपदांवर ॥ १०.८.२६ ॥
ଆଚାର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର, ଅସ୍ତ୍ରରେ ମୋତେ ବଧ କର, ବିଳମ୍ବ କର ନାହିଁ। ତୁମ ଯୋଗୁଁ ମୁଁ ପୁଣ୍ୟବାନମାନଙ୍କ ଲୋକ ଯେପରି ପାଏ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ।
10.8.27
एवमुक्त्वा तु वचनं विरराम परन्तपः ।
सुतः पाञ्चालराजस्य आक्रान्तो बलिना भृशम् ॥ १०.८.२७ ॥
ଏପରି କହି ଶତ୍ରୁତାପକ ପାଞ୍ଚାଳ ରାଜାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅଟକିଗଲା; ବଳବାନ ତାକୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପି ରଖିଥିଲା।
10.8.28
तस्याव्यक्तां तु तां वचं संश्रुत्य द्रौणिरब्रवीत् ।
आचार्यघातिनां लोका न सन्ति कुलपांसन।
तस्माच्छस्त्रेण निधनं न त्वमर्हसि दुर्मते ॥ १०.८.२८ ॥
ତାର ଅସ୍ପଷ୍ଟ ବାଣୀ ଶୁଣି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର କହିଲା: 'ଆଚାର୍ଯ୍ୟଘାତୀମାନଙ୍କ ଲୋକ ନାହିଁ। ହେ କୁଳପାଂସନ, ଅତଏବ ଅସ୍ତ୍ରରେ ମୃତ୍ୟୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ, ହେ ଦୁର୍ମତି।'
10.8.29
नृशंसेनातिवृत्तेन त्वया मे निहतः पिता ।
तस्मात्त्वमपि वध्यश्च नृशंसेन नृशंसकृत् ॥ १०.८.२९ ॥
'ନିଷ୍ଠୁର ଓ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଲଙ୍ଘନକାରୀ ତୁମେ ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ମାରିଛ। ତେଣୁ ତୁମେ ମଧ୍ୟ ବଧ୍ୟ, ହେ ନିଷ୍ଠୁରକର୍ମା, ନିଷ୍ଠୁର ଦ୍ୱାରା।'
10.8.30
एवं ब्रुवाणस्तं वीरं सिंहो मत्तमिव द्विपम् ।
मर्मस्वभ्यवधीत्क्रुद्धः पादघातैः सुदारुणैः ॥ १०.८.३० ॥
ଏପରି କହୁଥିବା ସେ ବୀରକୁ, ମତ୍ତ ହସ୍ତୀକୁ ସିଂହ ପରି, କ୍ରୋଧରେ ମର୍ମସ୍ଥାନରେ ଅତି ଭୟଙ୍କର ପାଦାଘାତରେ ଆଘାତ କଲା।
10.8.31
तस्य वीरस्य शब्देन मार्यमाणस्य वेश्मनि ।
अबुध्यन्त महाराज स्त्रियो ये चास्य रक्षिणः ॥ १०.८.३१ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସେହି ବୀର ଘରେ ମାରି ହେଉଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦରେ ଯେଉଁ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଓ ରକ୍ଷକମାନେ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଜାଗିଲେ।
10.8.32
ते दृष्ट्वा धर्षयन्तं तमतिमानुषविक्रमम् ।
भूतमित्यध्यवस्यन्तो न स्म प्रव्याहरन्भयात् ॥ १०.८.३२ ॥
ଅତିମାନୁଷ ପରାକ୍ରମରେ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ଭୂତ ବୋଲି ସ୍ଥିର କରି, ଭୟରେ ସେମାନେ କିଛି କହିପାରିଲେ ନାହିଁ।
10.8.33
तं तु तेनाभ्युपायेन गमयित्वा यमक्षयम् ।
अध्यतिष्ठत तेजस्वी रथं प्राप्य सुदर्शनम् ॥ १०.८.३३ ॥
କିନ୍ତୁ ସେହି ଉପାୟରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇ, ସେ ତେଜସ୍ୱୀ ସୁଦର୍ଶନ ନାମକ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ।
10.8.34
स तस्य भवनाद्राजन्निष्क्रम्यानादयन्दिशः ।
रथेन शिबिरं प्रायाज्जिघांसुर्द्विषतो बली ॥ १०.८.३४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେ ବଳବାନ୍ ସେହି ଗୃହରୁ ବାହାରି, ଦିଗସମୂହକୁ ଶବ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ରଥରେ ଶିବିରକୁ ଗଲେ।
10.8.35
अपक्रान्ते ततस्तस्मिन्द्रोणपुत्रे महारथे ।
सहितैः रक्षिभिः सर्वैः प्राणेदुर्योषितस्तदा ॥ १०.८.३५ ॥
ଅନନ୍ତର ସେହି ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଚାଲିଗଲେ, ରକ୍ଷକମାନଙ୍କ ସହିତ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀଗଣ ସେତେବେଳେ ବିଳାପ କଲେ।
10.8.36
राजानं निहतं दृष्ट्वा भृशं शोकपरायणाः ।
व्याक्रोशन्क्षत्रियाः सर्वे धृष्टद्युम्नस्य भारत ॥ १०.८.३६ ॥
ହେ ଭାରତ, ରାଜାଙ୍କୁ ନିହତ ଦେଖି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ସମସ୍ତ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
10.8.37
तासां तु तेन शब्देन समीपे क्षत्रियर्षभाः ।
सम्भ्रान्ताः समनह्यन्त किमेतदिति चाब्रुवन् ॥ १०.८.३७ ॥
ସେମାନଙ୍କ ସେହି ଚିତ୍କାରରେ ନିକଟସ୍ଥ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀରମାନେ ବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ କବଚ ପିନ୍ଧିଲେ ଓ କହିଲେ, "ଏ କ'ଣ?"
10.8.38
स्त्रियस्तु राजन्वित्रस्ता भारद्वाजं निरीक्ष्य ताः ।
अब्रुन्दीनकण्ठेन क्षिप्रमाद्रवतेति वै ॥ १०.८.३८ ॥
ହେ ରାଜନ୍! ସେହି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ (ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ) ଦେଖି ଦୀନ ସ୍ୱରରେ କହିଲେ, "ଶୀଘ୍ର ପଳାଅ!"
10.8.39
राक्षसो वा मनुष्यो वा नैनं जानीम कोन्वयम् ।
हत्वा पाञ्चालराजानं रथमारुह्य तिष्ठति ॥ १०.८.३९ ॥
ଏ ରାକ୍ଷସ ନା ମନୁଷ୍ୟ, ଆମେ ଜାଣୁନାହୁଁ; ପାଞ୍ଚାଳ ରାଜାଙ୍କୁ ମାରି ରଥରେ ଚଢ଼ି ଠିଆ ହୋଇଛି।
10.8.40
ततस्ते योधमुख्यास्तं सहसा पर्यवारयन् ।
स तानापततः सर्वान्रुद्रास्त्रेण व्यपोथयत् ॥ १०.८.४० ॥
ତେବେ ସେହି ପ୍ରମୁଖ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ହଠାତ୍ ତାଙ୍କୁ ଘେରିଲେ। ତାଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେ ରୁଦ୍ରାସ୍ତ୍ରରେ ପାଡ଼ିଦେଲେ।
10.8.41
धृष्टद्युम्नं च हत्वा स तांश्चैवास्य पदानुगान् ।
अपश्यच्छयने सुप्तमुत्तमौजसमन्तिके ॥ १०.८.४१ ॥
ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ତାଙ୍କ ଅନୁଚରମାନଙ୍କୁ ମାରି ସେ ନିକଟ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୋଇଥିବା ଉତ୍ତମୌଜାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
10.8.42
तमप्याक्रम्य पादेन कण्ठे चोरसि तेजसा ।
तथैव मारयामास विनर्दन्तमरिन्दमम् ॥ १०.८.४२ ॥
ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପାଦରେ ଚାପି, କଣ୍ଠ ଓ ଛାତିରେ ନିଜ ତେଜରେ, ସେହିପରି ଗର୍ଜୁଥିବା ଶତ୍ରୁଦମନଙ୍କୁ ସେ ମାରିଦେଲେ।
10.8.43
युधामन्युश्च विक्रान्तो मत्वा तं राक्षसं स्म सः ।
गदामुद्यम्य वेगेन हृदि द्रौणिमताडयत् ॥ १०.८.४३ ॥
ବୀର ଯୁଧାମନ୍ୟୁ ତାକୁ ରାକ୍ଷସ ଭାବି ଗଦା ଉଠାଇ ବେଗରେ ଦ୍ରୌଣିଙ୍କ ଛାତିରେ ଆଘାତ କଲେ।
10.8.44
गदाप्रहाराभिहतो नाचलद्द्रौणिराहवे ।
तमभिद्रुत्य वेगेन क्षितौ चैनमपातयत् ॥ १०.८.४४ ॥
ଗଦା ଆଘାତରେ ଆହତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୌଣି ରଣରେ ଟଳିଲେ ନାହିଁ; ବେଗରେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଝାସି ପଡ଼ି ତାକୁ ଭୂମିରେ ପକାଇଦେଲେ।
10.8.45
विस्फुरन्तं च पशुवत्तथैवैनममारयत् ।
तथा स वीरो हत्वा तं ततोऽन्यान्समुपाद्रवत् ॥ १०.८.४५ ॥
ଛଟପଟ ହେଉଥିବା ତାକୁ ପଶୁ ପରି ସେହିପରି ମାରିଦେଲେ; ସେହି ବୀର ତାକୁ ମାରି ପରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
10.8.46
संसुप्तानेव राजेन्द्र तत्र तत्र महारथान् ।
पाञ्चालवीरानाक्रम्य क्रुद्धो न्यहनदन्तिके।
स्फुरतो वेपमानांश्च शमितेव पशून्मखे ॥ १०.८.४६ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ଶୋଇଥିବା ମହାରଥୀ ପାଞ୍ଚାଳ ବୀରମାନଙ୍କ ଉପରେ କ୍ରୋଧରେ ଝାସି ପଡ଼ି, ଯେଉଁଠି ସେଠି ନିକଟରେ ଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ; ଯଜ୍ଞରେ ପଶୁମାନଙ୍କ ପରି ଛଟପଟ ଓ କାମ୍ପୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମାରିଦେଲେ।
10.8.47
ततो निस्त्रिंशमादाय जघानान्यान्पृथक्पृथक् ।
भागशो विचरन्मार्गानसियुद्वविशारदः ॥ १०.८.४७ ॥
ତା'ପରେ ଖଡ୍ଗ ଧରି ସେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଏକ ଏକ କରି ମାରିଦେଲେ; ଖଡ୍ଗଯୁଦ୍ଧରେ ନିପୁଣ ସେ ବିଭିନ୍ନ ପଥରେ ଭାଗ ଭାଗ ହୋଇ ବିଚରଣ କଲେ।
10.8.48
तथैव गुल्मे सम्प्रेक्ष्य शयानान्मध्यगौल्मिकान् ।
श्रान्तान्व्यस्तायुधान्सर्वानसिनैव व्यपोथयत् ॥ १०.८.४८ ॥
ସେହିପରି ଛାଉଣିରେ ମଧ୍ୟ-ପ୍ରହରୀମାନେ କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ଶୋଇଥିବା ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ଥିବା ଦେଖି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖଡ୍ଗରେ ପିଟି ପିଟି ମାରିଦେଲେ।
10.8.49
योधानश्वान्द्विपांश्चैव प्राच्छिनत्स वरासिना ।
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गः कालसृष्ट इवान्तकः ॥ १०.८.४९ ॥
ସେ ଉତ୍ତମ ଖଡ୍ଗରେ ଯୋଦ୍ଧା, ଅଶ୍ୱ ଓ ହସ୍ତୀମାନଙ୍କୁ କାଟିଦେଲା। ରକ୍ତରେ ସିକ୍ତ ଶରୀରରେ ସେ କାଳ ପଠାଇଥିବା ଅନ୍ତକ ପରି ଦେଖାଗଲା।
10.8.50
विस्फुरद्भिश्च तैर्द्रौणिर्निस्त्रिंशस्योद्यमेन च ।
अवक्षेपेण चैवासेस्त्रिधा रक्तोक्षितोऽभवत् ॥ १०.८.५० ॥
ଛଟପଟ ହେଉଥିବା ଶରୀରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଖଡ୍ଗ ଉଠାଇବା ଓ ଚଳାଇବା ଦ୍ୱାରା ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ତିନି ପ୍ରକାରରେ ରକ୍ତରେ ସିକ୍ତ ହେଲେ।
10.8.51
तस्य लोहितरक्तस्य दीप्तखङ्गस्य युध्यतः ।
अमानुष इवाकारो बभौ परमभीषणः ॥ १०.८.५१ ॥
ରକ୍ତରେ ଲାଲ ହୋଇ, ଚମକୁଥିବା ଖଡ୍ଗ ଧରି ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ତାଙ୍କ ରୂପ ଅମାନୁଷିକ ଓ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଗଲା।
10.8.52
ये त्वजाग्रन्त कौरव्य तेऽपि शब्देन मोहिताः ।
वीक्षमाणास्तु ते तत्र द्रौणिं दृष्ट्वा प्रविव्यथुः ॥ १०.८.५२ ॥
ହେ କୌରବ୍ୟ! ଯେଉଁମାନେ ଜାଗ୍ରତ ଥିଲେ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେ ଶବ୍ଦରେ ମୋହିତ ହେଲେ। ସେଠାରେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରକୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟଥିତ ହେଲେ।
10.8.53
तद्रूपं तस्य ते दृष्ट्वा क्षत्रियाः शत्रुकर्शनम् ।
राक्षसं मन्यमानास्तं नयनानि न्यमीलयन् ॥ १०.८.५३ ॥
ତାଙ୍କର ସେହି ରୂପ ଦେଖି, ଶତ୍ରୁକୁ ପୀଡ଼ିତ କରୁଥିବା ସେହି କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ରାକ୍ଷସ ଭାବି ଆଖି ବନ୍ଦ କଲେ।
10.8.54
स घोररूपो व्यचरत्कालवच्छिबिरे तदा ।
अपश्यद्द्रौपदीपुत्रानवशिष्टांश्च सोमकान् ॥ १०.८.५४ ॥
ସେ ଭୟଙ୍କର ରୂପରେ ସେତେବେଳେ କାଳ ପରି ଶିବିରରେ ବୁଲିଲା। ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଅବଶିଷ୍ଟ ପୁତ୍ର ଓ ସୋମକମାନଙ୍କୁ ସେ ଦେଖିଲା।
10.8.55
तेन शब्देन वित्रस्ता धनुर्हस्ता महारथाः ।
धृष्टद्युम्नं हतं श्रुत्वा द्रौपदेया विशाम्पते।
अवाकिरञ्शरव्रातैर्भारद्वाजमभीतवत् ॥ १०.८.५५ ॥
ସେହି ଶବ୍ଦରେ ଭୀତ ଧନୁର୍ଧାରୀ ମହାରଥୀମାନେ, ହେ ପ୍ରଜାପତି, ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ହତ ହୋଇଛି ଶୁଣି, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ନିର୍ଭୟ ପରି ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ (ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମାଙ୍କୁ) ଶରବର୍ଷଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
10.8.56
ततस्तेन निनादेन सम्प्रबुद्धाः प्रभद्रकाः ।
शिलीमुखैः शिखण्डी च द्रोणपुत्रं समार्दयन् ॥ १०.८.५६ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ଗର୍ଜନରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜାଗ୍ରତ ପ୍ରଭଦ୍ରକ ଓ ଶିଖଣ୍ଡୀ ଶରରେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ (ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମାଙ୍କୁ) ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡ଼ିତ କଲେ।
10.8.57
भारद्वाजः स तान्दृष्ट्वा शरवर्षाणि वर्षतः ।
ननाद बलवन्नादं जिघांसुस्तान्महारथान् ॥ १०.८.५७ ॥
ଭାରଦ୍ୱାଜ (ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା) ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଶରବର୍ଷଣ କରୁଥିଲେ; ସେହି ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ପ୍ରବଳ ଗର୍ଜନ କଲେ।
10.8.58
ततः परमसङ्क्रुद्धः पितुर्वधमनुस्मरन् ।
अवरुह्य रथोपस्थात्त्वरमाणोऽभिदुद्रुवे ॥ १०.८.५८ ॥
ତା'ପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ପିତାଙ୍କ ବଧକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ରଥର ଆସନରୁ ଓହ୍ଲାଇ ସେ ଶୀଘ୍ର ଆଗକୁ ଧାଇଁଲେ।
10.8.59
सहस्रचन्द्रविमलं गृहीत्वा चर्म संयुगे ।
खङ्गं च विमलं दिव्यं जातरूपपरिष्कृतम्।
द्रौपदेयानभिद्रुत्य खङ्गेन व्यधमद्बली ॥ १०.८.५९ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସହସ୍ର ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଢାଲ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କୃତ ନିର୍ମଳ ଦିବ୍ୟ ଖଡ୍ଗ ଧରି, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝାସ ଦେଇ ସେହି ବଳବାନ ଖଡ୍ଗରେ ସେମାନଙ୍କୁ ପାଡ଼ିଦେଲେ।
10.8.60
ततः स नरशार्दूलः प्रतिविन्ध्यं महाहवे ।
कुक्षिदेशेऽवधीद्राजन्स हतो न्यपतद्भुवि ॥ १०.८.६० ॥
ତା'ପରେ ସେହି ନରଶାର୍ଦୂଳ ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟଙ୍କ ପେଟରେ ଆଘାତ କଲେ, ହେ ରାଜନ୍; ସେ ହତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
10.8.61
प्रासेन विद्ध्वा द्रौणिं तु सुतसोमः प्रतापवान् ।
पुनश्चासिं समुद्यम्य द्रोणपुत्रमुपाद्रवत् ॥ १०.८.६१ ॥
ପ୍ରତାପୀ ସୁତସୋମ ବର୍ଚ୍ଛାରେ ଦ୍ରୌଣିଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କରି ପୁଣି ଖଡ୍ଗ ଉଠାଇ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଝାଁପ ଦେଲା।
10.8.62
सुतसोमस्य सासिं तं बाहुं छित्त्वा नरर्षभ ।
पुनरप्याहनत्पार्श्वे स भिन्नहृदयोऽपतत् ॥ १०.८.६२ ॥
ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦ୍ରୌଣି ସୁତସୋମଙ୍କ ଖଡ୍ଗସହିତ ସେହି ବାହୁ କାଟି ଦେଲା ଏବଂ ପୁଣି ତାଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଆଘାତ କଲା; ହୃଦୟ ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେ ପଡ଼ିଗଲା।
10.8.63
नाकुलिस्तु शतानीको रथचक्रेण वीर्यवान् ।
दोर्भ्यामुत्क्षिप्य वेगेन वक्षस्येनमताडयत् ॥ १०.८.६३ ॥
ନକୁଳଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶତାନୀକ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ୍ ଥିଲେ; ସେ ରଥଚକ୍ରରେ ଦୁଇ ହାତରେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ ବେଗରେ ତାଙ୍କ ଛାତିରେ ଆଘାତ କଲେ।
10.8.64
अताडयच्छतानीकं मुक्तचक्रं द्विजस्तु सः ।
स विह्वलो ययौ भूमिं ततोऽस्यापाहरच्छिरः ॥ १०.८.६४ ॥
ଦ୍ୱିଜ (ଦ୍ରୌଣି) ଚକ୍ର ଛାଡ଼ି ଶତାନୀକଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ; ସେ ବିହ୍ୱଳ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ତାପରେ ତାଙ୍କ ମସ୍ତକ କାଟି ନିଆଗଲା।
10.8.65
श्रुतकर्मा तु परिघं घोरं गृह्य दुरासदम् ।
अताडयत्समुद्यम्य वेगेन द्रौणिमुत्स्मयन् ॥ १०.८.६५ ॥
ଶ୍ରୁତକର୍ମା ଭୟଙ୍କର, ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ପରିଘ ଧରି ବେଗରେ ଉଠାଇ ହସି ହସି ଦ୍ରୌଣିଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ।
10.8.66
स तु तं श्रुतकर्माणमास्ये जघ्ने वरासिना ।
स हतो न्यपतद्भूमौ विमूर्धा विकृताननः ॥ १०.८.६६ ॥
ସେ ଶ୍ରୁତକର୍ମାଙ୍କ ମୁଖରେ ଉତ୍ତମ ଖଡ୍ଗରେ ଆଘାତ କଲେ; ସେ ହତ ହୋଇ, ମସ୍ତକହୀନ ଓ ବିକୃତ ମୁଖରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା।
10.8.67
तेन शब्देन वीरस्तु श्रुतकीर्तिरबुध्यत ।
अश्वत्थामानमासाद्य शरवर्षैरवाकिरत् ॥ १०.८.६७ ॥
ସେହି ଶବ୍ଦରେ ବୀର ଶ୍ରୁତକୀର୍ତ୍ତି ଜାଗ୍ରତ ହେଲେ; ଅଶ୍ବତ୍ଥାମାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ବାଣବର୍ଷଣରେ ତାଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
10.8.68
शरैराच्छादितस्तेन द्रोणपुत्रो महारथः ।
अदृश्यत महाराज श्वाविच्छललतो यथा ॥ १०.८.६८ ॥
ତାଙ୍କ ବାଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର, ହେ ମହାରାଜ, ଶଳାରୁଙ୍କ କଣ୍ଟାରେ ଢାଙ୍କିତ ପରି ଦେଖାଗଲେ।
10.8.69
तस्यापि शरवर्षाणि चर्मणा प्रतिवार्य सः ।
सकुण्डलं शिरः कायाद्वाजमानमपाहरत् ॥ १०.८.६९ ॥
ତାଙ୍କ ବାଣବର୍ଷଣକୁ ମଧ୍ୟ ଢାଲରେ ରୋକି ସେ କୁଣ୍ଡଳ ସହିତ ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ମସ୍ତକ ଶରୀରରୁ କାଟିଦେଲେ।
10.8.70
ततो भीष्मनिहन्तारं सह सर्वैः प्रभद्रकैः ।
आहनत्सर्वतो वीरं नानाप्रहरणैर्बलात् ॥ १०.८.७० ॥
ତା'ପରେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ହନ୍ତା ସେହି ବୀରଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରଭଦ୍ରକଙ୍କ ସହିତ, ଚାରିଆଡ଼ୁ ନାନା ଅସ୍ତ୍ରରେ ବଳପୂର୍ବକ ପ୍ରହାର କଲେ।
10.8.71
शिलीमुखेन चाप्येनं भ्रुवोर्मध्ये समार्पयत् ॥ १०.८.७१ ॥
ଏବଂ ଏକ ବାଣରେ ତାଙ୍କ ଭ୍ରୁଦ୍ୱୟ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ।
10.8.72
स तु क्रोधसमाविष्टो द्रोणपुत्रो महाबलः ।
शिखण्डिनं समासाद्य द्विधा चिच्छेद सोसिना ॥ १०.८.७२ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମହାବଳୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ଖଡ୍ଗରେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଖଣ୍ଡ କରି କାଟିଦେଲେ।
10.8.73
शिखण्डिनं ततो हत्वा क्रोधाविष्टः परन्तपः ।
प्रभद्रकगणान्सर्वानभिदुद्राव वेगवान् ॥ १०.८.७३ ॥
ତା'ପରେ ଶିଖଣ୍ଡୀକୁ ବଧ କରି, କ୍ରୋଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଶତ୍ରୁତାପକ ସେ ବେଗବାନ୍ ପ୍ରଭଦ୍ରକମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟଦଳ ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ।
10.8.74
यच्च शिष्टं विराटस्य बलं तु भृशमाद्रवत् ।
द्रुपदस्य च पुत्राणां पौत्राणां सुहृदामपि।
चकार कदनं घोरं दृष्ट्वा तत्र महाबलः ॥ १०.८.७४ ॥
ବିରାଟଙ୍କ ଅବଶିଷ୍ଟ ସୈନ୍ୟ ଏବଂ ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ ପୁତ୍ର, ପୌତ୍ର ଓ ସୁହୃଦମାନଙ୍କ ସୈନ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟଧିକ ପଳାଉଥିବା ଦେଖି, ସେହି ମହାବଳ ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର ସଂହାର କଲେ।
10.8.75
अन्यानन्यांश्च पुरुषानभिसृत्याभिसृत्य च ।
न्यकृन्तदसिना द्रौणिरसिमार्गविशारदः ॥ १०.८.७५ ॥
ଏକ ପରେ ଏକ ଲୋକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଖଡ୍ଗ ଚାଳନାରେ ନିପୁଣ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଖଡ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ କାଟି ପକାଇଲେ।
10.8.76
कालीं रक्तास्यनयनां रक्तमाल्यानुलेपनाम् ।
रक्ताम्बरधरां घोरां पाशहस्तां कुटुम्बिनीम् ॥ १०.८.७६ ॥
ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ମୁଖ ଓ ନୟନ ଥିବା, ରକ୍ତ ମାଳା ଓ ଲେପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ରକ୍ତବସ୍ତ୍ର ପରିହିତା, ଭୟଙ୍କରୀ, ହାତରେ ପାଶ ଧରିଥିବା କୁଟୁମ୍ବିନୀ କାଳୀ।
10.8.77
ददृशुः कालरात्रिं ते स्मयमानामिव स्थिताम् ।
नराश्वकुञ्जरान्पाशैर्बद्धा घोरैः प्रतस्थुषीम् ॥ १०.८.७७ ॥
ସେମାନେ କାଳରାତ୍ରିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ସେ ଯେପରି ହସି ହସି ଠିଆ ହୋଇଥିଲେ; ଭୟଙ୍କର ପାଶରେ ମନୁଷ୍ୟ, ଘୋଡା ଓ ହାତୀମାନଙ୍କୁ ବାନ୍ଧି ସେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ।
10.8.78
वहन्तीं विविधान्प्रेतान्पाशबद्वान्विमूर्धजान् ।
तथैव च सदा राजन्न्यस्तशस्त्रान्महारथान् ॥ १०.८.७८ ॥
ସେ ପାଶରେ ବନ୍ଧା, ଅଲୁଆ କେଶ ଥିବା ବିବିଧ ପ୍ରେତମାନଙ୍କୁ ବହନ କରୁଥିଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ସେହିପରି ଅସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।
10.8.79
स्वप्ने सुप्तान्नयन्तीं तां रात्रिष्वन्यासु मारिष ।
ददृशुर्योधमुख्यास्ते घ्नन्तं द्रौणिं च नित्यदा ॥ १०.८.७९ ॥
ହେ ମାରିଷ, ସ୍ୱପ୍ନରେ ସେହି ପ୍ରଧାନ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଶୋଇଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କୁ ସେ ନେଉଥିବା ଦେଖୁଥିଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ରାତିରେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସଦା ପ୍ରହାର କରୁଥିବା ଦେଖୁଥିଲେ।
10.8.80
यतः प्रभृति सङ्ग्रामः कुरुपाण्डवसेनयोः ।
ततः प्रभृति तां कन्यामपश्यन्द्रौणिमेव च ॥ १०.८.८० ॥
କୁରୁ ଓ ପାଣ୍ଡବ ସେନାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବା ଦିନଠାରୁ, ସେମାନେ ସେହି କନ୍ୟା ଓ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ।
10.8.81
तांस्तु दैवहतान्पूर्वं पश्चाद्द्रौणिर्व्यपातयत् ।
त्रासयन्सर्वभूतानि विनदन्भैरवान्रवान् ॥ १०.८.८१ ॥
ପୂର୍ବରୁ ଦୈବହତ ସେମାନଙ୍କୁ ପରେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ପାଡ଼ିଦେଲା; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ତ୍ରାସିତ କରି ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦରେ ଗର୍ଜନ କରି।
10.8.82
तदनुस्मृत्य ते वीरा दर्शनं पूर्वकालिकम् ।
इदं तदित्यमन्यन्त दैवेनोपनिपीडिताः ॥ १०.८.८२ ॥
ପୂର୍ବକାଳୀନ ସେହି ଦର୍ଶନକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଦୈବ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ସେହି ବୀରମାନେ ଭାବିଲେ ଏହା ସେହି।
10.8.83
ततस्तेन निनादेन प्रत्यबुध्यन्त धन्विनः ।
शिबिरे पाण्डवेयानां शतशोऽथ सहस्रशः ॥ १०.८.८३ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ନାଦରେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଶିବିରରେ ଶହ ଶହ ଓ ହଜାର ହଜାର ଧନୁର୍ଧରମାନେ ଜାଗିଲେ।
10.8.84
सोऽच्छिनत्कस्यचित्पदौ जघनं चैव कस्यचित् ।
कांश्चिद्बिभेदपार्श्वेषु कालसृष्ट इवान्तकः ॥ १०.८.८४ ॥
ସେ କାହାର ପାଦ କାଟିଦେଲା, କାହାର ଜଙ୍ଘା ମଧ୍ୟ; କେତେକଙ୍କୁ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବିନ୍ଧିଦେଲା, କାଳସୃଷ୍ଟ ଅନ୍ତକ ପରି।
10.8.85
अत्युग्रप्रतिपिष्टैश्च नदद्भिश्च भृशोत्कटैः ।
गजाश्वमथितैश्चान्यैर्मही कीर्णाऽभवत्प्रभो ॥ १०.८.८५ ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଗ୍ରଭାବେ ଚିପାଯାଇଥିବା, ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା ଓ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଲୋକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ହସ୍ତୀ ଓ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦଳିତ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ହେ ପ୍ରଭୋ, ପୃଥିବୀ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇଗଲା।
10.8.86
क्रोशतां किमिदं कोऽयं कः शब्दः किन्नु किं कृतम् ।
पाञ्चालानां तथा द्रौणिरन्तकः समपद्यत ॥ १०.८.८६ ॥
ଚିତ୍କାରକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏ କଣ? ଏ କିଏ? କି ଶବ୍ଦ? କଣ କରାଯାଇଛି? ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦ୍ରୌଣି ଯମ ହୋଇଗଲା।
10.8.87
अपेतशस्त्रसन्नाहान्सन्नद्वान्पाण्डुसृञ्जयान् ।
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय द्रौणिः प्रहरतां वरः ॥ १०.८.८७ ॥
ଅସ୍ତ୍ର ଓ କବଚ ରହିତ, କବଚଧାରୀ ପାଣ୍ଡବ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କୁ, ପ୍ରହାରକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରୌଣି ମୃତ୍ୟୁଲୋକକୁ ପଠାଇଲେ।
10.8.88
ततस्तच्छस्त्रवित्रस्ता भयादभ्यपतन्नराः ।
निद्रान्धा नष्टसंज्ञाश्च तत्रतत्र निपेतिरे ॥ १०.८.८८ ॥
ତା'ପରେ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଭୀତ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଭୟରେ ଏଣେ ତେଣେ ଦୌଡ଼ିଲେ; ନିଦ୍ରାରେ ଅନ୍ଧ ଓ ଚେତନା ହଜାଇ ସେମାନେ ସେଠାସେଠି ପଡ଼ିଗଲେ।
10.8.89
ऊरुस्तम्भगृहीताश्च कश्मलाभिहतौजसः ।
विनदन्तो भृशं त्रस्ता निरैक्षन्त परस्परम् ॥ १०.८.८९ ॥
ଊରୁ ଜଡ଼ ହୋଇ, ମୂର୍ଚ୍ଛାରେ ବଳହୀନ ହୋଇ, ଅତି ଚିତ୍କାର କରି ଭୀତ ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଚାହିଁଲେ।
10.8.90
ततो रथं पुनर्द्रौणिरास्थितो भीमदर्शनः ।
धनुष्पाणिः शरैरन्यान्प्रैषयद्वै यमक्षयम् ॥ १०.८.९० ॥
ତା'ପରେ ଭୟଙ୍କର ଦର୍ଶନ ଦ୍ରୌଣି ପୁଣି ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ, ହାତରେ ଧନୁ ଧରି ବାଣରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଲେ।
10.8.91
पुनरुत्पततश्चापि दूरादपि नरोत्तमान् ।
शूरान्सम्पततश्चान्यान्कालरात्र्यै न्यवेदयत् ॥ १०.८.९१ ॥
ପୁନର୍ବାର ଉଠୁଥିବା, ଦୂରରୁ ମଧ୍ୟ ଆସୁଥିବା ନରୋତ୍ତମମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଆଗକୁ ଧାଉଥିବା ଅନ୍ୟ ଶୂରମାନଙ୍କୁ ସେ କାଳରାତ୍ରିକୁ ସମର୍ପଣ କଲା।
10.8.92
तथैव स्यन्दनाग्रेण प्रमथन्स व्यरोचत ।
शरवर्षैश्च विविधैरवर्षच्छात्रवांस्ततः ॥ १०.८.९२ ॥
ସେହିପରି ରଥର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଦଳି ଦଳି ସେ ଶୋଭିତ ହେଲା; ତାପରେ ବିବିଧ ଶରବର୍ଷଣରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷିଲା।
10.8.93
पुनश्च सुविचित्रेण शतचन्द्रेण चर्मणा ।
तेन चाकाशवर्णेन तथाचरत सोऽसिना ॥ १०.८.९३ ॥
ପୁଣି ଅତି ବିଚିତ୍ର ଶତଚନ୍ଦ୍ର ଢାଲ ଓ ଆକାଶବର୍ଣ୍ଣ ସେହି ଖଡ୍ଗ ସହିତ ସେ ସେପରି ବିଚରଣ କଲା।
10.8.94
तथा स शिबिरं तेषां द्रौणिराहवदुर्मदः ।
व्यक्षोभयत राजेन्द्र महाह्दमिव द्विपः ॥ १०.८.९४ ॥
ସେହିପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ସେମାନଙ୍କ ଶିବିରକୁ ଆଲୋଡ଼ିଦେଲା, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଯେପରି ହାତୀ ମହାହ୍ରଦକୁ ମନ୍ଥନ କରେ।
10.8.95
उत्पेतुस्तेन शब्देन योधा राजन्विचेतसः ।
निद्रार्ताश्च भयार्ताश्च व्यधावन्त ततस्ततः ॥ १०.८.९५ ॥
ସେହି ଶବ୍ଦରେ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ, ହେ ରାଜନ୍, ବିଚଳିତ ହୋଇ ଉଠିଲେ; ନିଦ ଓ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ସେମାନେ ଏଣିତେଣି ଧାଇଁଲେ।
10.8.96
विस्वरं चुक्रुशुश्चान्ये बह्वबद्वं तथाऽवदन् ।
न च स्म प्रत्यपद्यन्त शस्त्राणि वसनानि च ॥ १०.८.९६ ॥
ଅନ୍ୟମାନେ ବିକଟ ସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, ଅସଂବଦ୍ଧ କଥା କହିଲେ; ସେମାନେ ଅସ୍ତ୍ର କି ବସ୍ତ୍ର ପାଇଲେ ନାହିଁ।
10.8.97
विमुक्तकेशाश्चाप्यन्ये नाभ्यजानन्परस्परम् ।
उत्पतन्तोऽपतञ्श्रान्ताः केचित्तत्राभ्रमंस्तदा।
पुरीषमसृजन्केचित्केचिन्मूत्रं प्रसुस्रुवुः ॥ १०.८.९७ ॥
କେହି କେହି କେଶ ଖୋଲିଥିଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଚିହ୍ନି ପାରୁନଥିଲେ। କେହି ଡେଇଁ ପଡ଼ିଲେ, କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ସେଠାରେ ବୁଲିଲେ। କେହି ମଳତ୍ୟାଗ କଲେ, କେହି ମୂତ୍ର ବହାଇଲେ।
10.8.98
बन्धनानि च राजेन्द्र सञ्छिद्य तुरगा द्विपाः ।
समं पर्यपतंश्चान्ये कुर्वन्तो महदाकुलम् ॥ १०.८.९८ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀମାନେ ବନ୍ଧନ କାଟି ଏକାସାଙ୍ଗେ ଦୌଡ଼ିଲେ; ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ଗଣ୍ଡଗୋଳ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
10.8.99
तत्र केचिन्नरा भीता व्यलीयन्त महीतले ।
तथैव तान्निपतितानपिंषन्गजवाजिनः ॥ १०.८.९९ ॥
ସେଠାରେ କେହି କେହି ଲୋକ ଭୟରେ ମାଟିରେ ଲୁଚିଗଲେ; ପଡ଼ିଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା ଚିପି ଦେଲେ।
10.8.100
तस्मिंस्तथा वर्तमाने रक्षांसि पुरुषर्षभ ।
हृष्टानि व्यनदन्नुच्चैर्मुदा युक्तानि सत्तम ॥ १०.८.१०० ॥
ହେ ପୁରୁଷର୍ଷଭ, ଏପରି ଘଟୁଥିବା ବେଳେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଗର୍ଜନ କଲେ। ହେ ସତ୍ତମ।
10.8.101
स शब्दः प्रेरितो राजन्भूतसङ्घैर्मुदा युतैः ।
अपूरयद्दिशः सर्वा दिवं चातिमहान्स्वनः ॥ १०.८.१०१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆନନ୍ଦପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂତଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ସେ ଶବ୍ଦ ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲା; ତାହା ଅତି ମହାନ ଧ୍ୱନି ଥିଲା।
10.8.102
तेषामार्तरवं श्रुत्वा वित्रस्ता गजवाजिनः ।
मुक्ताः पर्यपतन्राजन्मृद्गन्तः शिबिरे जनम् ॥ १०.८.१०२ ॥
ସେମାନଙ୍କର ଆର୍ତ୍ତ ସ୍ୱର ଶୁଣି ଭୀତ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ା ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ହେ ରାଜନ୍, ଶିବିରରେ ଲୋକଙ୍କୁ ଚିପି ଦୌଡ଼ିଗଲେ।
10.8.103
तैस्तत्र परिधावद्भिश्चरणोदीरितं रजः ।
अकरोच्छिबिरे तेषां रजन्यां द्विगुणं तमः ॥ १०.८.१०३ ॥
ସେଠାରେ ଦୌଡ଼ୁଥିବା ସେମାନଙ୍କ ପାଦରୁ ଉଠିଥିବା ଧୂଳି ସେହି ରାତିରେ ଛାଉଣିରେ ଅନ୍ଧାର ଦୁଇଗୁଣ କଲା।
10.8.104
तस्मिंस्तमसि सञ्जाते प्रमूढाः सर्वतो जनाः ।
नाजानन्पितरः पुत्रान्भ्रातॄन्भ्रातर एव च ॥ १०.८.१०४ ॥
ସେହି ଅନ୍ଧକାର ଛାଇଗଲେ ଚାରିଆଡ଼ର ଲୋକେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ; ପିତା ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଓ ଭାଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
10.8.105
गजो राजानतिक्रम्य निर्मनुष्या हया हयान् ।
अताडयंस्तथाऽभञ्जंस्तथाऽमृद्गंश्च भारत ॥ १०.८.१०५ ॥
ହେ ଭାରତ, ହାତୀମାନେ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ଦଳି ଆଗକୁ ଗଲେ; ସୱାରବିହୀନ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଅନ୍ୟ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କୁ ମାରିଲେ, ଭାଙ୍ଗିଲେ ଓ ଦଳିଦେଲେ।
10.8.106
ते भग्नाः प्रपतन्ति स्म मृद्रन्तश्च परस्परम् ।
न्यपातयंस्तथा चान्यान्पातयित्वा तदाऽपिषन् ॥ १०.८.१०६ ॥
ଭାଙ୍ଗିପଡ଼ିଥିବା ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଦଳି ପଡ଼ିଗଲେ; ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପକାଇଲେ, ପକାଇ ସେହିକ୍ଷଣି ଦଳିଦେଲେ।
10.8.107
विचेतसः सनिद्राश्च तमसा चावृता नराः ।
जघ्रुः स्वानेव तत्राथ कालेनैव प्रचोदिताः ॥ १०.८.१०७ ॥
ବିଚେତନ, ନିଦ୍ରାଳୁ ଓ ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ମଣିଷମାନେ ସେଠାରେ ନିଜର ଲୋକଙ୍କୁ ହିଁ ମାରିଲେ; ଯେପରି କାଳ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ କରୁଥିଲା।
10.8.108
त्यक्त्वाद्वाराणि च द्वास्थास्तथागुल्मानिगौल्मिकाः ।
प्राद्रवन्त यथाशक्ति कांदिशीका विचेतसः ॥ १०.८.१०८ ॥
ଦ୍ୱାର ଛାଡ଼ି ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ, ସେହିପରି ଗୁଲ୍ମ ଚୌକିର ରକ୍ଷକମାନେ, ବିଚଳିତ ହୋଇ ଯେତେ ଶକ୍ତି ଥିଲା ସେତେ ଦୌଡ଼ି ପଳାଇଲେ।
10.8.109
विप्रनष्टाश्च तेऽन्योन्यं नाजानन्तस्तथा विभो ।
क्रोशन्तस्तात पुत्रेति दैवोपहतचेतसः ॥ १०.८.१०९ ॥
ହେ ବିଭୋ, ସେମାନେ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଗଲେ ଏବଂ ପରସ୍ପରକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ ନାହିଁ। 'ହେ ତାତ! ହେ ପୁତ୍ର!' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରି, ଦୈବାହତ ଚିତ୍ତରେ (ସେମାନେ ଘୂରିଲେ)।
10.8.110
पलायतां दिशस्तेषां स्वानप्युत्सृज्य बान्धवान् ।
गोत्रनामभिरन्योन्यमाक्रन्दन्त ततो जनाः ॥ १०.८.११० ॥
ପଳାୟମାନ ସେମାନେ ଦିଗରେ, ନିଜ ବାନ୍ଧବମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ି, ଗୋତ୍ର ଓ ନାମରେ ପରସ୍ପରକୁ ଡାକି କ୍ରନ୍ଦନ କଲେ।
10.8.111
हाहाकारं च कुर्वाणाः पृथिव्यां शेरते परे ।
तान्बुद्धा रणमध्येऽसौ द्रोणपुत्रो व्यपोथयत् ॥ १०.८.१११ ॥
'ହାୟ ହାୟ' ବୋଲି ବିଳାପ କରି ଅନ୍ୟମାନେ ଭୂମିରେ ଶୋଇଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ରଣମଧ୍ୟରେ ସେହି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ସେମାନଙ୍କୁ ଦଳି ଦେଲେ।
10.8.112
तत्रापरे वध्यमाना मुहुर्महुरचेतसः ।
शिबिरान्निष्पतन्ति स्म क्षत्रिया भयपीडिताः ॥ १०.८.११२ ॥
ସେଠାରେ ଅନ୍ୟମାନେ ବାରମ୍ବାର ହତ ହେଉଥିବାବେଳେ, ବିଭ୍ରାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ, ଭୟପୀଡ଼ିତ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଶିବିରରୁ ବାହାରି ଦୌଡ଼ିଲେ।
10.8.113
तांस्तु निष्पतितांस्त्रस्ताञ्शिबिराज्जीवितैषिणः ।
कृतवर्मा कृपश्चैव द्वारदेशे निजघ्नतुः ॥ १०.८.११३ ॥
ଶିବିରରୁ ବାହାରି ଦୌଡ଼ିଥିବା, ଭୀତ ଓ ପ୍ରାଣ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ସେମାନଙ୍କୁ କୃତବର୍ମା ଓ କୃପ ଦ୍ୱାର ଦେଶରେ ହିଁ ବଧ କଲେ।
10.8.114
विसस्तयन्त्रकवचान्मुक्तकेशान्कृताञ्जलीन् ।
वेपमानान्क्षितौ भीतान्त्रैव कांश्चिदमुच्यताम् ॥ १०.८.११४ ॥
କବଚ ଓ ବନ୍ଧନ ଶିଥିଳ, କେଶ ଖୋଲା, ହାତ ଯୋଡ଼ି, କମ୍ପମାନ, ଭୂମିରେ ଭୀତ ପଡ଼ିଥିବା ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେତେକଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦିଆଗଲା।
10.8.115
नामुच्यत तयोः कश्चिन्निष्क्रान्तः शिबिराद्बहिः ।
कृपश्चैव महाराज हार्दिक्यश्चैव दुर्मतिः। ॥ १०.८.११५ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଶିବିରରୁ ବାହାରି ରକ୍ଷା ପାଇଲେ ନାହିଁ; କୃପ ଓ ଦୁର୍ମତି ହାର୍ଦିକ୍ୟ (କୃତବର୍ମା) ମଧ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।
10.8.116
भूयश्चैव चिकीर्षन्तौ द्रौणपुत्रस्य तौ प्रियम् ।
त्रिषु देशेषु ददतुः शिबिरस्य हुताशनम् ॥ १०.८.११६ ॥
ପୁନଶ୍ଚ, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କର ପ୍ରିୟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ହୋଇ ସେମାନେ ଦୁହେଁ ଶିବିରର ତିନି ସ୍ଥାନରେ ଅଗ୍ନି ଲଗାଇଲେ।
10.8.117
ततः प्रकाशे शिबिरे खङ्गेन पितृनन्दनः ।
अश्वत्थामा महाराज व्यचरत्कृतहस्तवत् ॥ १०.८.११७ ॥
ତା'ପରେ, ହେ ମହାରାଜ, ଆଲୋକିତ ଶିବିରରେ ପିତୃପ୍ରିୟ ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମା ଖଡ୍ଗ ଧରି ନିପୁଣ ହସ୍ତ ପରି ବିଚରଣ କଲେ।
10.8.118
कांश्चिदापततो वीरानपरांश्चैव धावतः ।
व्ययोजयत खङ्गेन प्राणैर्द्विजवरोत्तमः ॥ १०.८.११८ ॥
ତାଙ୍କ ଉପରେ ଝାମ୍ପି ପଡ଼ୁଥିବା କେତେକ ବୀର ଏବଂ ପଳାଉଥିବା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଖଡ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଣହୀନ କଲେ।
10.8.119
कांश्चिद्योधान्स खङ्गेन मध्ये सञ्छिद्य वीर्यवान् ।
अशातयद्द्रोणपुत्रः संरब्धस्तिलकाण्डवत् ॥ १०.८.११९ ॥
କେତେକ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କୁ ସେହି ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଖଡ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ମଝିରୁ କାଟି ତିଳ-ଡାଳ ପରି ପକାଇଲେ।
10.8.120
निनदद्भिर्भृशायस्तैर्नराश्वद्विरदोत्तमैः ।
पतितैरभवत्कीर्णा मेदिनी भरतर्षभ ॥ १०.८.१२० ॥
ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା, ଲୌହ-ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନର, ଅଶ୍ୱ ଓ ହାତୀଙ୍କ ପତନରେ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ପୃଥିବୀ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲା।
10.8.121
मानुषाणां सहस्रेषु हतेषु पतितेषु च ।
उदतिष्ठन्कबन्धानि बहून्युत्थाय चापतन् ॥ १०.८.१२१ ॥
ହଜାର ହଜାର ମନୁଷ୍ୟ ମରି ପଡ଼ିଗଲେ, ଅନେକ ମୁଣ୍ଡହୀନ ଶରୀର ଉଠି ପୁଣି ପଡ଼ୁଥିଲେ।
10.8.122
सायुधान्साङ्गदान्बाहून्विचकर्त शिरांसि च ।
हस्तिहस्तोपमानूरून्हस्तान्पादांश्च भारत ॥ १०.८.१२२ ॥
ହେ ଭାରତ, ସେ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବାଜୁବନ୍ଧ ସହିତ ବାହୁ, ମୁଣ୍ଡ, ହାତୀ ଶୁଣ୍ଡ ପରି ଉରୁ, ହାତ ଓ ପାଦ କାଟିଦେଲା।
10.8.123
पृष्ठच्छिन्नान्पार्श्वच्छिन्नाञ्शिरश्छिन्नांस्तथापरान् ।
स महात्माकरोद्द्रौणिः कांश्चिच्चापि पराङ्मुखान् ॥ १०.८.१२३ ॥
ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ପିଠିରେ କଟା ପଡ଼ିଥିବା, ପାଖରେ କଟା ପଡ଼ିଥିବା, ମୁଣ୍ଡ କଟା ପଡ଼ିଥିବା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ମୁହଁ ଫେରାଇଥିବା କେତେକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେପରି କରିଦେଲେ।
10.8.124
मध्यदेशे नरानन्यांश्चिच्छेदान्यांश्च कर्णतः ।
अंसदेशे निहत्यान्यान्काये प्रावेशयच्छिरः ॥ १०.८.१२४ ॥
ସେ କେତେକଙ୍କୁ ମଝିରୁ କାଟିଲା, କେତେକଙ୍କୁ କାନ ପାଖରୁ କାଟିଲା, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ କାନ୍ଧରେ ଆଘାତ କରି ମାରି ସେମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଶରୀରରେ ଭରିଦେଲା।
10.8.125
एवं हि बहुभिः शस्त्रैर्घ्नतोऽपि बलवत्तरान् ।
तमसा रजनी घोरा बभौ दारुणदर्शना ॥ १०.८.१२५ ॥
ଏପରି ଅନେକ ଶସ୍ତ୍ରରେ ବଳବାନମାନଙ୍କୁ ମାରୁଥିବା ବେଳେ, ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ଭୟଙ୍କର ରାତି ଦାରୁଣ ଦୃଶ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା।
10.8.126
किञ्चित्प्राणैश्च पुरुषैर्हतैश्चान्यैः सहस्रशः ।
बहुना च गजाश्वेन भूतभूद्भीमदर्शना ॥ १०.८.१२६ ॥
କେତେକ ଜୀବିତ ପୁରୁଷ, ହଜାର ହଜାର ମରିପଡ଼ିଥିବା ଅନ୍ୟମାନେ, ଓ ଅନେକ ହାତୀ-ଘୋଡ଼ାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କରେ ଭରା ସେହି ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟର ରାତି ଭୟାନକ ଦିଶିଲା।
10.8.127
यक्षरक्षःसमाकीर्णे रथाश्वद्विपदारुणे ।
क्रुद्धेन द्रोणपुत्रेण सञ्छिन्नाः प्रापतन्भुवि।
भ्रातॄनन्ये पितॄनन्ये पुत्रानन्ये विचुक्रुशुः ॥ १०.८.१२७ ॥
ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ରଥ, ଘୋଡା ଓ ହାତୀରେ ଭୟଙ୍କର ସେ ରଣଭୂମିରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଦ୍ୱାରା କଟାଯାଇ ଲୋକମାନେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲେ। କେହି ଭାଇମାନଙ୍କ ପାଇଁ, କେହି ପିତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ, କେହି ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଳାପ କଲେ।
10.8.128
केचिदूचुर्न तत्क्रुद्धैर्धार्तराष्ट्रैः कृतं रणे ।
यत्कृतं नः प्रसुप्तानां रक्षोभिः क्रूग्कर्मभिः।
असान्निध्याद्वि पार्थानामिदं वः कदनं कृतम् ॥ १०.८.१२८ ॥
କେହି କହିଲେ, 'ଯୁଦ୍ଧରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରମାନେ ଏହା କରିନାହାନ୍ତି। ଶୋଇଥିବା ଆମ ପ୍ରତି କ୍ରୂର କର୍ମ କରିଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ଯାହା କରିଛନ୍ତି, ଏହା ତାହା। ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରୁ ହିଁ ତୁମର ଏହି ସଂହାର ହେଲା।'
10.8.129
न चासुरैर्न गन्धर्वैर्न यक्षैर्न च राक्षसैः ।
शक्यो विजेतुं कौन्तेयो नेता यस्य जनार्दनः।
ब्रह्मण्यः मत्यवाग्दान्तः सर्वभूतानुकम्पकः ॥ १०.८.१२९ ॥
ଅସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ କୌନ୍ତେୟଙ୍କୁ ଜିତିହେବ ନାହିଁ, ଯାହାଙ୍କର ନେତା ଜନାର୍ଦନ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଭକ୍ତ, ସତ୍ୟବାଦୀ, ସଂଯମୀ ଏବଂ ସର୍ବଭୂତଙ୍କ ପ୍ରତି କରୁଣାଶୀଳ।
10.8.130
न च सुप्तं प्रमत्तं वा न्यस्तशस्त्रं कृताञ्जलिम् ।
धावन्तं मुक्तकेशं वा हन्ति पार्थो धनञ्जयः ॥ १०.८.१३० ॥
ଶୋଇଥିବା, ଅସାବଧାନ, ଅସ୍ତ୍ର ରଖିଥିବା, ହାତ ଯୋଡ଼ିଥିବା, ପଳାଉଥିବା କିମ୍ବା ଖୋଲା କେଶ ଥିବା ଲୋକକୁ ପାର୍ଥ ଧନଞ୍ଜୟ ମାରନ୍ତି ନାହିଁ।
10.8.131
तदिदं नः कृतं घोरं रक्षोभिः क्रूरकर्मभिः ।
इति लालप्यमानाः स्म शेरते बहवो जनाः ॥ १०.८.१३१ ॥
'କ୍ରୂର କର୍ମ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ଆମ ପ୍ରତି ଏହି ଭୟଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି' ଏପରି ବିଳାପ କରି ଅନେକ ଲୋକ ସେଠାରେ ପଡ଼ିରହିଲେ।
10.8.132
स्तनतां च मनुष्याणामपरेषां च कूजताम् ।
ततो मुहूर्तात्प्राशाम्यत्स शब्दस्तुमुलो महान् ॥ १०.८.१३२ ॥
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର କରାହ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଚିତ୍କାର ସହିତ ସେହି ମହାନ କୋଳାହଳ ମୁହୂର୍ତ୍ତକ ମଧ୍ୟରେ ଶାନ୍ତ ହୋଇଗଲା।
10.8.133
शोणितव्यतिषिक्तायां वसुधायां च भूमिप ।
तद्रजस्तुमुलं घोरं क्षणेनान्तरधीयत ॥ १०.८.१३३ ॥
ହେ ଭୂପତି, ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିବା ଭୂମିରୁ ଉଠିଥିବା ସେହି ଭୟଙ୍କର ଓ କୋଳାହଳପୂର୍ଣ୍ଣ ଧୂଳି କ୍ଷଣମଧ୍ୟରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା।
10.8.134
स चेष्टमानानुद्विग्नान्निरुत्साहान्सहस्रशः ।
न्यपातयन्नरान्क्रुद्वः पशून्पशुपतिर्यथा ॥ १०.८.१३४ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ହଜାର ହଜାର ଛଟପଟ ହେଉଥିବା, ଭୀତ, ଉତ୍ସାହହୀନ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପଶୁପତି ପଶୁମାନଙ୍କୁ ପକାଇବା ପରି ପକାଇଲା।
10.8.135
अन्योन्यं सम्परिष्वज्य शयानाञ्जीवतोऽपरान् ।
संलीनान्युध्यमानांश्च सर्वान्द्रौणिरपोथयत् ॥ १०.८.१३५ ॥
ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ—ପରସ୍ପରକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଶୋଇଥିବାମାନଙ୍କୁ, ଜୀବିତ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ, ଲୁଚିଥିବାମାନଙ୍କୁ ଓ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାମାନଙ୍କୁ।
10.8.136
ब्रह्ममाना हुताशेन वध्यमानाश्च तेन ते ।
परस्परं तदा योधाननयद्यमसादनम् ॥ १०.८.१३६ ॥
ଅଗ୍ନିରେ ଦଗ୍ଧ ହେଉ ଓ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଉ ସେମାନେ ଚିତ୍କାର କଲେ; ତା'ପରେ ସେ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ପରସ୍ପର ଦ୍ୱାରା ଯମସଦନକୁ ପଠାଇଲେ।
10.8.137
तस्या रजन्यास्त्वर्धेन पाण्डवानां महद्बलम् ।
गमयामास राजेन्द्र द्रौणिर्यमनिवेशनम् ॥ १०.८.१३७ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେହି ରାତ୍ରିର ଅର୍ଦ୍ଧ ଭାଗରେ ହିଁ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ମହତୀ ସେନାକୁ ଯମସଦନକୁ ପଠାଇଲେ।
10.8.138
निशाचराणां सत्वानां रात्रिः सा हर्षवर्धिनी ।
आसीन्नरगजाश्वानां रौद्री क्षयकरी भृशम् ॥ १०.८.१३८ ॥
ନିଶାଚର ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ରାତି ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିଲା; କିନ୍ତୁ ମନୁଷ୍ୟ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତାହା ଭୟଙ୍କର ଓ ଅତ୍ୟଧିକ ବିନାଶକାରୀ ଥିଲା।
10.8.139
तत्रादृश्यन्त रक्षांसि पिशाचाश्च पृथग्विधाः ।
खादन्तो नरमांसानि पिबन्तः शोणितानि च ॥ १०.८.१३९ ॥
ସେଠାରେ ବିବିଧ ପ୍ରକାରର ରାକ୍ଷସ ଓ ପିଶାଚ ଦେଖାଗଲେ; ସେମାନେ ମନୁଷ୍ୟ ମାଂସ ଖାଉଥିଲେ ଓ ରକ୍ତ ପାନ କରୁଥିଲେ।
10.8.140
करालाः पिङ्गला रौद्राः शैलदन्ता रजस्वलाः ।
जटिला भीमवक्त्राश्च पञ्चपादा महोदराः ॥ १०.८.१४० ॥
ସେମାନେ ଭୟଙ୍କର, ପିଙ୍ଗଳ ବର୍ଣ୍ଣ, ରୌଦ୍ର ଥିଲେ; ପର୍ବତ ସମାନ ଦାନ୍ତ, ଧୂଳିମାଖା, ଜଟାଧାରୀ, ଭୀଷଣ ମୁଖ, ପାଞ୍ଚଟି ପାଦ ଓ ବଡ଼ ପେଟ ବିଶିଷ୍ଟ।
10.8.141
पञ्चादङ्गुलयो रूक्षा विरूपा भैरवस्वनाः ।
गजाननाश्च हस्वाश्च नीलवर्णा बिभीषणाः ॥ १०.८.१४१ ॥
ସେମାନଙ୍କର ପାଞ୍ଚଟି ଅଙ୍ଗୁଳି ଥିଲା; ସେମାନେ ରୁକ୍ଷ, ବିକୃତ ରୂପ, ଭୟଙ୍କର ସ୍ୱର ଥିଲେ; କେହି ହସ୍ତିମୁଖ, କେହି ଖର୍ବ, ନୀଳବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଭୟାବହ ଥିଲେ।
10.8.142
सपुत्रदाराः सुक्रूराः सुदुर्दर्शाः सुनिर्घृणाः ।
विविधानि च रूपाणि तत्रादृश्यन्त रक्षसाम् ॥ १०.८.१४२ ॥
ପୁତ୍ର ଓ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନଙ୍କ ସହିତ, ଅତି କ୍ରୂର, ଦେଖିବାକୁ ଭୟଙ୍କର, ନିର୍ଦୟ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବିବିଧ ରୂପ ସେଠାରେ ଦେଖାଗଲା।
10.8.143
पीत्वा च शोणितं हृष्टाः प्रानृत्यन्गणशोऽपरे ।
इदं परमिदं मेध्यमिदं स्वाद्विति चाब्रुवन् ॥ १०.८.१४३ ॥
ରକ୍ତ ପାନ କରି ହର୍ଷିତ ହୋଇ ଅନ୍ୟମାନେ ଦଳ ଦଳ ହୋଇ ନାଚିଲେ; ସେମାନେ କହିଲେ, "ଏହା ଉତ୍ତମ, ଏହା ପବିତ୍ର, ଏହା ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ।"
10.8.144
मेदोमज्जास्थिरक्तानां मांसानां च भृशाशिताः ।
परे मांसानि खादन्तः क्रव्यादा मांसजीविनः ॥ १०.८.१४४ ॥
ମେଦ, ମଜ୍ଜା, ହାଡ଼, ରକ୍ତ ଓ ମାଂସ ଅତିଶୟ ଲୋଭରେ ଖାଉଥିବା; ଅନ୍ୟମାନେ ମାଂସ ଖାଉଥିବା—ମାଂସଜୀବୀ ମାଂସଭୋଜୀ ରାକ୍ଷସମାନେ।
10.8.145
वसाश्चैवापरे पीत्वा पर्यधावन्विकुक्षिकाः ।
नानावक्त्रास्तथा रौद्राः क्रव्यादाः पिशिताशनाः ॥ १०.८.१४५ ॥
ଅନ୍ୟମାନେ ଚର୍ବି ପାନ କରି, ପେଟ ଫୁଲାଇ, ବହୁ ମୁଖ ବିଶିଷ୍ଟ, ଭୟଙ୍କର ମାଂସଭୋଜୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ମାଂସ ଖାଇ ଇତସ୍ତତ ଦୌଡ଼ିଲେ।
10.8.146
अयुतानि च तत्रासन्प्रयुतान्यर्बुदानि च ।
रक्षसां घोररूपाणां महतां क्रुरकर्मणाम् ॥ १०.८.१४६ ॥
ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଓ କ୍ରୂର କର୍ମ କରୁଥିବା ମହାରାକ୍ଷସମାନେ ଦଶ ହଜାର, ଲକ୍ଷ ଓ କୋଟି ସଂଖ୍ୟାରେ ଥିଲେ।
10.8.147
मुदितानां वितृप्तानां तस्मिन्महति वैशसे ।
समेतानि बहून्यासन्भूतानि च जनाधिप। ॥ १०.८.१४७ ॥
ହେ ଜନାଧିପ! ସେହି ମହା ସଂହାରରେ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ତୃପ୍ତ ବହୁ ପ୍ରାଣୀ ସେଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିଲେ।
10.8.148
एवंविधा हि सा रात्रिः सोमकानां जनक्षये ।
प्रसुप्तानां प्रमत्तानामासीत्सुभृशदारुणा ॥ १०.८.१४८ ॥
ସୋମକମାନଙ୍କ ଜନକ୍ଷୟରେ ସେ ରାତ୍ରି ଏପରି ଥିଲା; ଶୋଇଥିବା ଓ ଅସାବଧାନ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ତାହା ଅତି ଭୟଙ୍କର ଥିଲା।
10.8.149
असंशयं हि कालस्य पर्यायो दुरतिक्रमः ।
तादृशा निहता यत्र कृत्वाऽस्माकं जनक्षयम् ॥ १०.८.१४९ ॥
ନିଃସନ୍ଦେହ, କାଳର ଚକ୍ର ଅତିକ୍ରମ କରିହେବ ନାହିଁ; ଆମ ଜନଙ୍କ ସଂହାର କରି ଯେଉଁଠି ଏପରି ବୀରମାନେ ମଧ୍ୟ ନିହତ ହେଲେ।
10.8.150
प्रागेव सुमहत्कर्म द्रौणिरेतन्महारथः ।
नाकरोदीदृशं कस्मान्मत्पुत्रविजये धृतः ॥ १०.८.१५० ॥
ପୂର୍ବରୁ ଏହି ମହାରଥୀ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଏପରି ମହାକର୍ମ କାହିଁକି କଲେ ନାହିଁ? ମୋ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ବିଜୟ ପାଇଁ ସେ ଦୃଢ଼ ଥିଲେ ନା?
10.8.151
अथ कस्माद्वते क्षत्रे कर्मेदं कृतवानसौ ।
द्रोणपुत्रो महात्मा स तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १०.८.१५१ ॥
ତେବେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ବରଣ ହୋଇଥିବା ସେ ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଏ କର୍ମ କାହିଁକି କଲେ? ତାହା ମୋତେ କହିବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ।
10.8.152
तेषां नूनं भयान्नासौ कृतवान्कुरुनन्दन ।
असान्निध्याद्धि पार्थानां केशवस्य च धीमतः।
सात्यकेश्चापि कर्मेदं द्रोमपुत्रेण साधितम् ॥ १०.८.१५२ ॥
ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ, ସେମାନଙ୍କ ଭୟରେ ସେ ଏ କର୍ମ କରିନଥିଲେ; ପାଣ୍ଡବ, ବୁଦ୍ଧିମାନ କେଶବ ଓ ସାତ୍ୟକିଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ହିଁ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଏ କର୍ମ ସାଧନ କଲେ।
10.8.153
को हि तेषां समक्षं तान्हन्यादपि मरुत्पतिः ।
एतदीदृशकं वृत्तं राजन्सुप्तजने विभो ॥ १०.८.१५३ ॥
ହେ ରାଜନ, ସେମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ସେମାନଙ୍କୁ କିଏ ମାରି ପାରିବ, ମରୁତଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ବି ନୁହେଁ। ହେ ବିଭୋ, ନିଦ୍ରିତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ଆଚରଣ ଘଟିଲା।
10.8.154
ततो जनक्षयं कृत्वा पाण्डवानां महात्ययम् ।
प्रत्यूषकाले शिबिरात्प्रतिगन्तुमियेष सः ॥ १०.८.१५४ ॥
ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ମହାବିନାଶ ଓ ଜନକ୍ଷୟ କରି, ସେ ପ୍ରଭାତ ସମୟରେ ଛାଉଣୀରୁ ଫେରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ।
10.8.155
नृशोणितावसिक्तस्य द्रौणेरासीदसित्सरुः ।
पाणिना सह संश्लिष्ट एकीभूत इव प्रभो ॥ १०.८.१५५ ॥
ହେ ପ୍ରଭୋ, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିବା ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ରଙ୍କ ଖଡ୍ଗର ମୁଠ ହାତ ସହିତ ଲାଗି ଯେମିତି ଏକ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
10.8.156
स निःशेषानरीन्कृत्वा विरराम निशाक्षये ।
युगान्ते सर्वभूतानि भस्म कृत्वेव पावकः ॥ १०.८.१५६ ॥
ସେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିନାଶ କରି ରାତିର ଶେଷରେ ବିରାମ ନେଲେ; ଯୁଗାନ୍ତରେ ଅଗ୍ନି ସର୍ବଭୂତକୁ ଭସ୍ମ କରି ଶାନ୍ତ ହେଲା ପରି।
10.8.157
यथाप्रतिज्ञं तत्कर्म कृत्वा द्रौणायनिः प्रभो ।
दुर्गमां पदवीं गच्छन्पितुरासीद्गतज्वरः ॥ १०.८.१५७ ॥
ହେ ପ୍ରଭୁ, ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ ସେ କର୍ମ କରି ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଦୁର୍ଗମ ପଥରେ ଚାଲୁଥିବା ବେଳେ ପିତାଙ୍କ ଶୋକରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।
10.8.158
यथैव संसुप्तजने शिबिरे प्राविशन्निशि ।
तथैव हत्वा निःशब्दो निश्चक्राम नरर्षभः ॥ १०.८.१५८ ॥
ରାତିରେ ଶୋଇଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶିବିରରେ ଯେପରି ସେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ, ସେପରି ହତ୍ୟା କରି ସେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ନୀରବରେ ବାହାରିଗଲେ।
10.8.159
निष्क्रम्य शिबिरात्तस्मात्ताभ्यां सङ्गम्य वीर्यवान् ।
आचख्यौ कर्म तत्सर्वं हृष्टः संहर्षयन्विभो ॥ १०.८.१५९ ॥
ସେହି ଶିବିରରୁ ବାହାରି ପରାକ୍ରମୀ ସେ ସେହି ଦୁଇ ଜଣଙ୍କୁ ଭେଟି ହର୍ଷରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି ନିଜ କର୍ମ ସବୁ କହିଲେ। ହେ ବିଭୋ।
10.8.160
तावथाचख्यतुस्तस्मै प्रियं प्रियकरौ तदा ।
पाञ्चालान्सृञ्जयांश्चैव विनिकृत्तान्सहस्रशः ॥ १०.८.१६० ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି ଦୁଇ ଜଣ, ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ କାମ କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ସମ୍ବାଦ କହିଲେ ଯେ ପାଞ୍ଚାଳ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନେ ହଜାର ହଜାର ସଂଖ୍ୟାରେ କଟି ପଡ଼ିଛନ୍ତି।
10.8.161
प्रीत्या चोच्चैरुद्रक्रोशंस्तथैवास्फोटयंस्तलान् ।
दिष्ट्यादिष्ट्येति चान्योन्यं समेत्योचुर्महारथाः ॥ १०.८.१६१ ॥
ଆନନ୍ଦରେ ସେମାନେ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, ସେପରି ହାତ ତାଳି ଦେଲେ; ପରସ୍ପରକୁ ଭେଟି ମହାରଥୀମାନେ କହିଲେ, 'ଭାଗ୍ୟ! ଭାଗ୍ୟ!'
10.8.162
पर्यष्वजत्ततो द्रौणिस्ताभ्यां सम्प्रतिनन्दितः ।
इदं हर्षात्तु सुमहदाददे वाक्यमुत्तमम् ॥ १०.८.१६२ ॥
ତା'ପରେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ସେମାନଙ୍କ ଦୁହିଁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ ଏବଂ ହର୍ଷରେ ଏହି ଅତି ଉତ୍ତମ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
10.8.163
पाञ्चाला निहताः सर्वे द्रौपदेयाश्च सर्वशः ।
सोमका मत्स्यशेषाश्च सर्वे विनिहता मया ॥ १०.८.१६३ ॥
ପାଞ୍ଚାଳମାନେ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର, ସୋମକମାନେ ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅବଶିଷ୍ଟ — ସମସ୍ତେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ହତ ହୋଇଛନ୍ତି।
10.8.164
इदानीं कृतकृत्याः स्म याम तत्रैव मा चिरम् ।
यदि जीवति नो राजा तस्मै शंसामहे प्रियम् ॥ १०.८.१६४ ॥
ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମର କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ ହୋଇଛି; ସେଠିକୁ ହିଁ ଚାଲ, ବିଳମ୍ବ କରନାହିଁ। ଯଦି ଆମ ରାଜା ଜୀବିତ ଅଛନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଏହି ପ୍ରିୟ ସମ୍ବାଦ ଜଣାଇବା।