Mahābhārata · Adhyāya 11.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.5.1
यदिदं धर्मगहनं बुद्ध्या समनुबुध्यते ।
एतद्विस्तरतः सर्वं बुद्धिमार्गं प्रशंस मे ॥ ११.५.१ ॥
Explícame con detalle todo el camino de la inteligencia por el cual se comprende plenamente este profundo asunto del dharma.
11.5.2
अत्र ते सर्वयिष्यामि नमस्कृत्वा स्वयम्भुवे ।
यथा संसारगहनं वदन्ति परमर्षयः ॥ ११.५.२ ॥
Aquí te lo diré todo, inclinándome ante el Autoexistente, tal como los grandes sabios describen la densa selva del saṃsāra.
11.5.3
कश्चिन्महति कान्तारे वर्तमानो द्विजः किल ।
महद्दुर्गमनुप्राप्तो वनं क्रव्यादसङ्कुलम् ॥ ११.५.३ ॥
Cierto brahmán que vivía en un gran bosque cayó en un gran peligro al llegar a una selva llena de bestias carnívoras.
11.5.4
सिंहव्याघ्रगजर्क्षौघैरतिघोरमहास्वनैः ।
पिशितादैरतिभयैर्महोग्राकृतिभिस्तथा ॥ ११.५.४ ॥
Con multitudes de leones, tigres, elefantes y osos, con rugidos grandes y terribles, con devoradores de carne de formas muy espantosas y feroces.
11.5.5
समन्तात्सम्परिक्षिप्तं यस्माद्द्रष्टुर्महद्भयम् ।
तदस्य दृष्ट्वा हृदयमुद्वेगमगमत्परम् ॥ ११.५.५ ॥
Rodeado por todas partes, el que lo contemplaba sintió un gran temor; al verlo, su corazón se llenó de suma agitación.
11.5.6
अभ्युच्छ्रयन्ति रमाणि विक्रियाश्च परन्तप ।
स तद्वनं व्यनुसरन्सम्प्रधावन्नितस्ततः ॥ ११.५.६ ॥
Oh abrasador de enemigos, allí surgen cosas deleitables y cambios; él vagó por aquel bosque, corriendo de aquí para allá.
11.5.7
वीक्षमाणो दिशः सर्वाः शरणं क्व भवेदिति ।
स तेषां नाशमन्विच्छन्प्रद्रुतो भयपीडितः।
न च निर्याति वै दूरं न वा तैर्विप्रयुज्यते ॥ ११.५.७ ॥
Mirando en todas direcciones, preguntándose dónde podría haber refugio, huyó buscando su destrucción, atormentado por el miedo; no se alejaba mucho, ni se separaba de ellos.
11.5.8
अथापश्यद्वनं गूढं समन्ताद्वागुरावृतम् ।
बाहुभ्यां सम्परिष्वक्तः स्त्रिया परमघोरया ॥ ११.५.८ ॥
Entonces vio un bosque oculto, rodeado por todas partes por una red, y fue abrazado por una mujer sumamente terrible.
11.5.9
पञ्चशीर्षधरैर्नागैः शैलैरिव समुन्नतैः ।
नभःस्पृशैर्महावृक्षैः परिक्षिप्तं महावनम् ॥ ११.५.९ ॥
Aquel gran bosque estaba rodeado de serpientes de cinco cabezas y de grandes árboles, altos como montañas, que tocaban el cielo.
11.5.10
वनमध्ये च तत्राभूदुदपानः समावृतः ।
वल्लीभिस्तृणनद्धाभिर्गूढाभिरभिसंवृतः ॥ ११.५.१० ॥
En medio de aquel bosque había un pozo, cubierto y rodeado de enredaderas ocultas, atadas con hierba.
11.5.11
पपात स द्विजस्तत्र निगूढे सलिलाशये ।
विलग्नश्चाभवत्तस्मिँल्लतासन्तानसङ्कुले ॥ ११.५.११ ॥
Aquel hombre nacido dos veces cayó allí en el depósito de agua oculto, y quedó atrapado en la densa maraña de enredaderas.
11.5.12
पनसस्य यथा जातं वृन्तबद्धं महाफलम् ।
स तथा लम्बते तत्र ह्यूर्ध्वपादो ह्यधः शिराः ॥ ११.५.१२ ॥
Como una gran fruta de jaca nacida en el árbol y colgada de su pedúnculo, así colgaba él allí, con los pies arriba y la cabeza abajo.
11.5.13
अथ तत्रापि चान्योऽस्य भूयो जात उपद्रवः ।
कूपमध्ये महानागमपश्यत महाबलम् ॥ ११.५.१३ ॥
Entonces, allí también, le sobrevino de nuevo otra calamidad: en medio del pozo vio una gran serpiente de inmensa fuerza.
11.5.14
कूपपीनाहवेलायामपश्यत् महागजम् ॥ ११.५.१४ ॥
En el momento del borde lleno del pozo, vio un gran elefante.
11.5.15
षड्वक्त्रं कृष्णशबलं द्विषट्कपदचारिणम् ।
क्रमेण परिसर्पन्तं वल्लीवृक्षसमावृतम् ॥ ११.५.१५ ॥
De seis rostros, negro y moteado, que avanza con doce pies, reptando poco a poco, rodeado de enredaderas y árboles.
11.5.16
तस्य शाखाप्रशाखासु वृक्षशाखावलम्बिनः ।
नानारूपा मधुकरा घोररूपा भयावहाः ॥ ११.५.१६ ॥
En sus ramas y ramitas, colgando de las ramas del árbol, había abejas de muchas formas, de aspecto terrible, que traían miedo.
11.5.17
आसते मधु संवृत्य पूर्वमेव निकेतजाः ।
भूयोभूयः समीहन्ते मधूनि भरतर्षभ ॥ ११.५.१७ ॥
Nacidas en sus panales, se sientan habiendo ya recogido miel, y una y otra vez buscan miel, oh toro de los Bharatas.
11.5.18
स्वादनीयानि भूतानां यैर्बालो न वितृप्यते ।
तेषां मधूनां बहुधा धारा प्रस्रवते तदा ॥ ११.५.१८ ॥
Dulces para los seres vivos, con las que un niño nunca se sacia; entonces brota de muchas maneras un chorro de aquellas mieles.
11.5.19
आलम्बमानः स पुमान्धारां पिबति सर्वदा ।
न चास्य तृष्णा विरता पिबमानस्य सङ्कटे ॥ ११.५.१९ ॥
Aquel hombre, aferrado allí, bebe siempre de la corriente; pero aun bebiendo en el peligro, su sed nunca cesa.
11.5.20
अभीप्सति च तां नित्यमतृप्तः स पुनः पुनः ।
न चास्य जीविते राजन्निर्वेदः समजायत ॥ ११.५.२० ॥
Insatisfecho, siempre la desea una y otra vez; y, oh rey, en su vida nunca surge el desapego.
11.5.21
तत्रैव च मनुष्यस्य जीविताशा प्रतिष्ठिता ।
कृष्णाः श्वेताश्च तं वृक्षं निकृन्तन्ति स्म मूषिकाः ॥ ११.५.२१ ॥
Justo allí se asienta la esperanza de vida del hombre; ratones negros y blancos roían aquel árbol.
11.5.22
व्यालैश्च तद्वनं दुर्गं स्त्रिया च परमोग्रया ।
कूपाधस्ताच्च नागेन पीनाहे कुञ्जरेण च ॥ ११.५.२२ ॥
Aquel bosque, difícil de atravesar, estaba lleno de fieras; había también una mujer sumamente feroz; bajo el pozo había una serpiente y un gran elefante.
11.5.23
वृक्षप्रपाताच्च भयं मूषिकेभ्यश्च पञ्चमम् ।
मधुलोभान्मधुकरैः षष्ठमाहुर्महद्भयम् ॥ ११.५.२३ ॥
El miedo a caer del árbol, el miedo a los ratones, el quinto; y por la codicia de miel, las abejas, el sexto gran peligro—así se dice.
11.5.24
एवं स वसते तत्र क्षिप्तः संसारसागरे ।
न चैव जीविताशायां निर्वेदमुपगच्छति ॥ ११.५.२४ ॥
Así habita allí, arrojado al océano de la existencia mundana, y en su esperanza de vida no alcanza el desapego.