マハーバーラタ · 章 11.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.5.1
यदिदं धर्मगहनं बुद्ध्या समनुबुध्यते ।
एतद्विस्तरतः सर्वं बुद्धिमार्गं प्रशंस मे ॥ ११.५.१ ॥
ダルマの深遠なこの事柄が知性によって十分に理解される、その知性の道すべてを私に詳しく語ってくれ。
11.5.2
अत्र ते सर्वयिष्यामि नमस्कृत्वा स्वयम्भुवे ।
यथा संसारगहनं वदन्ति परमर्षयः ॥ ११.५.२ ॥
ここで私はすべてを語ろう。自存者に礼拝してから、偉大な聖仙たちが輪廻の深い森を語るように。
11.5.3
कश्चिन्महति कान्तारे वर्तमानो द्विजः किल ।
महद्दुर्गमनुप्राप्तो वनं क्रव्यादसङ्कुलम् ॥ ११.५.३ ॥
ある大森林に住む再生族の男が、肉食獣に満ちた森に至って大きな危難に陥った。
11.5.4
सिंहव्याघ्रगजर्क्षौघैरतिघोरमहास्वनैः ।
पिशितादैरतिभयैर्महोग्राकृतिभिस्तथा ॥ ११.५.४ ॥
獅子、虎、象、熊の群れや、極めて恐ろしい大きな咆哮、極めて恐ろしく猛々しい姿の肉食獣に満ちている。
11.5.5
समन्तात्सम्परिक्षिप्तं यस्माद्द्रष्टुर्महद्भयम् ।
तदस्य दृष्ट्वा हृदयमुद्वेगमगमत्परम् ॥ ११.५.५ ॥
四方を取り囲まれていたため、見る者には大きな恐怖が生じた。それを見て、彼の心は極度の動揺に襲われた。
11.5.6
अभ्युच्छ्रयन्ति रमाणि विक्रियाश्च परन्तप ।
स तद्वनं व्यनुसरन्सम्प्रधावन्नितस्ततः ॥ ११.५.६ ॥
敵を焼き尽くす者よ、そこには心地よい物や変化が生じる。彼はその森を、あちこちへと走り回りながら彷徨った。
11.5.7
वीक्षमाणो दिशः सर्वाः शरणं क्व भवेदिति ।
स तेषां नाशमन्विच्छन्प्रद्रुतो भयपीडितः।
न च निर्याति वै दूरं न वा तैर्विप्रयुज्यते ॥ ११.५.७ ॥
四方をすべて見回し、どこに避難所があるのかと考えながら、恐怖に苦しめられて、彼らの滅亡を求めて逃げた。彼は遠くへ行くこともなく、彼らから離れることもなかった。
11.5.8
अथापश्यद्वनं गूढं समन्ताद्वागुरावृतम् ।
बाहुभ्यां सम्परिष्वक्तः स्त्रिया परमघोरया ॥ ११.५.८ ॥
そのとき彼は、四方を網で囲まれた隠れた森を見た。そして彼はきわめて恐ろしい一人の女に腕で抱きしめられていた。
11.5.9
पञ्चशीर्षधरैर्नागैः शैलैरिव समुन्नतैः ।
नभःस्पृशैर्महावृक्षैः परिक्षिप्तं महावनम् ॥ ११.५.९ ॥
その大森林は、五つの頭をもつ蛇たちと、山のように高く空に届く大樹によって取り囲まれていた。
11.5.10
वनमध्ये च तत्राभूदुदपानः समावृतः ।
वल्लीभिस्तृणनद्धाभिर्गूढाभिरभिसंवृतः ॥ ११.५.१० ॥
その森の真ん中には井戸があり、草で結ばれた隠れた蔓に覆われ、取り囲まれていた。
11.5.11
पपात स द्विजस्तत्र निगूढे सलिलाशये ।
विलग्नश्चाभवत्तस्मिँल्लतासन्तानसङ्कुले ॥ ११.५.११ ॥
そのバラモンはそこの隠れた水たまりに落ち、蔓の密な絡みつきに捕らわれてしまった。
11.5.12
पनसस्य यथा जातं वृन्तबद्धं महाफलम् ।
स तथा लम्बते तत्र ह्यूर्ध्वपादो ह्यधः शिराः ॥ ११.५.१२ ॥
木に実り、柄で吊り下がる大きなパナス（ジャックフルーツ）のように、彼は足を上に、頭を下にしてそこにぶら下がっていた。
11.5.13
अथ तत्रापि चान्योऽस्य भूयो जात उपद्रवः ।
कूपमध्ये महानागमपश्यत महाबलम् ॥ ११.५.१३ ॥
そこでもまた彼に別の災難が起こった。井戸の中央に、非常な力を持つ大きな蛇が見えた。
11.5.14
कूपपीनाहवेलायामपश्यत् महागजम् ॥ ११.५.१४ ॥
井戸の縁がいっぱいになった時、彼は大きな象を見た。
11.5.15
षड्वक्त्रं कृष्णशबलं द्विषट्कपदचारिणम् ।
क्रमेण परिसर्पन्तं वल्लीवृक्षसमावृतम् ॥ ११.५.१५ ॥
六つの顔を持ち、黒く斑のある、十二の足で歩み、少しずつ這い進み、蔓や木々に覆われた。
11.5.16
तस्य शाखाप्रशाखासु वृक्षशाखावलम्बिनः ।
नानारूपा मधुकरा घोररूपा भयावहाः ॥ ११.५.१६ ॥
その枝と小枝には、木の枝から垂れ下がる、様々な姿の、恐ろしい形をした、恐怖をもたらす蜂がいた。
11.5.17
आसते मधु संवृत्य पूर्वमेव निकेतजाः ।
भूयोभूयः समीहन्ते मधूनि भरतर्षभ ॥ ११.५.१७ ॥
巣に生まれたそれらは、すでに蜜を集めて座っており、幾度も幾度も蜜を求める。バラタの牡牛よ。
11.5.18
स्वादनीयानि भूतानां यैर्बालो न वितृप्यते ।
तेषां मधूनां बहुधा धारा प्रस्रवते तदा ॥ ११.५.१८ ॥
生き物にとって甘美で、子供は決して満足しない。その蜜の流れが、そのとき多くの筋となって流れ出る。
11.5.19
आलम्बमानः स पुमान्धारां पिबति सर्वदा ।
न चास्य तृष्णा विरता पिबमानस्य सङ्कटे ॥ ११.५.१९ ॥
そこにぶら下がるその人は、常にその流れを飲む。しかし危険の中で飲んでいても、その渇きは決して止むことがない。
11.5.20
अभीप्सति च तां नित्यमतृप्तः स पुनः पुनः ।
न चास्य जीविते राजन्निर्वेदः समजायत ॥ ११.५.२० ॥
満たされない彼はそれを常に何度も求める。王よ、彼の人生には厭離の心が生じることはない。
11.5.21
तत्रैव च मनुष्यस्य जीविताशा प्रतिष्ठिता ।
कृष्णाः श्वेताश्च तं वृक्षं निकृन्तन्ति स्म मूषिकाः ॥ ११.५.२१ ॥
まさにそこに人の生への希望はつなぎ止められている。黒と白のネズミがその木をかじっていた。
11.5.22
व्यालैश्च तद्वनं दुर्गं स्त्रिया च परमोग्रया ।
कूपाधस्ताच्च नागेन पीनाहे कुञ्जरेण च ॥ ११.५.२२ ॥
その通りがたい森は猛獣に満ち、極めて凶暴な女もいた。井戸の下には蛇と大きな象がいた。
11.5.23
वृक्षप्रपाताच्च भयं मूषिकेभ्यश्च पञ्चमम् ।
मधुलोभान्मधुकरैः षष्ठमाहुर्महद्भयम् ॥ ११.५.२३ ॥
木から落ちる恐怖、ネズミへの恐怖が第五。蜜への貪欲からくる蜂が第六の大いなる恐怖である——そう言われている。
11.5.24
एवं स वसते तत्र क्षिप्तः संसारसागरे ।
न चैव जीविताशायां निर्वेदमुपगच्छति ॥ ११.५.२४ ॥
このように彼は輪廻の大海に投げ込まれてそこに住み、生への希望の中で厭離を得ることはない。