మహాభారతం · అధ్యాయం 12.341
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.341.1
इत्येवमुक्त्वा वचनं ब्रह्मर्षिः सुमहातपाः ।
प्रातिष्ठत शुकः सिद्धिं हित्वा दोषांश्चतुर्विधान् ॥ १२.३४१.१ ॥
ఇలా చెప్పి, గొప్ప తపస్సు గల బ్రహ్మర్షి శుకుడు నాలుగు విధాల దోషాలను విడిచి సిద్ధి వైపు సాగిపోయాడు.
12.341.2
तमो ह्यष्टगुणं हित्वा जहौ पञ्चविधं रजः ।
ततः सत्वं जहौ धीमांस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १२.३४१.२ ॥
ఎనిమిది గుణాల తమస్సును విడిచి, ఐదు విధాల రజస్సును కూడా వదిలాడు; తరువాత ధీమంతుడు సత్త్వాన్ని కూడా విడిచాడు, అది అద్భుతంగా తోచింది.
12.341.3
ततस्तस्मिन्पदे नित्ये निर्गुणे लिङ्गवर्जिते ।
ब्रह्मणि प्रत्यतिष्ठत्स विधूमोऽग्निरिव ज्वलन् ॥ १२.३४१.३ ॥
తరువాత ఆ నిత్యమైన, నిర్గుణమైన, లింగరహితమైన స్థితిలో, పొగలేని అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ ఆయన బ్రహ్మంలో స్థిరపడ్డాడు.
12.341.4
उत्कापाता दिशां दाहो भूमिकम्पस्तथैव च ।
प्रादुर्भूताः क्षणे तस्मिंस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १२.३४१.४ ॥
ఆ క్షణంలోనే ఉల్కాపాతాలు, దిక్కుల దహనం, భూకంపం కూడా కనిపించాయి; అది అద్భుతంగా తోచింది.
12.341.5
द्रुमाः शाखाश्च मुमुचुः शिखराणि च पर्वताः ।
निर्घातशब्दैर्गुरुभिर्भूमिर्व्यादीर्यतेव ह ॥ १२.३४१.५ ॥
చెట్లు తమ కొమ్మలను విడిచాయి, పర్వతాలు తమ శిఖరాలను విడిచాయి; భారీ పిడుగుల ధ్వనులతో భూమి పగిలిపోతున్నట్లు ఉంది.
12.341.6
न बभासे सहस्रांशुर्न जज्वाल च पावकः ।
ह्रदाश्च सरितश्चैव चुक्षुभुः सागरास्तथा ॥ १२.३४१.६ ॥
సూర్యుడు ప్రకాశించలేదు, అగ్ని మండలేదు; సరస్సులు, నదులు, సముద్రాలు కూడా కల్లోలించాయి.
12.341.7
ववर्ष वासवस्तोयं रसवच्च सुगन्धि च ।
ववौ समीरणश्चापि दिव्यगन्धवहः शुचिः ॥ १२.३४१.७ ॥
వాసవుడు రుచికరమైన, సుగంధభరితమైన జలాన్ని వర్షించాడు; దివ్య పరిమళాన్ని మోసే పవిత్ర వాయువు కూడా వీచింది.
12.341.8
स शृङ्गेऽप्रतिमे दिव्ये हिमवन्मेरुसंनिभे ।
संश्लिष्टे स्वतेपीते द्वे रुक्मरूप्यमये शुभे ॥ १२.३४१.८ ॥
అతడు ఆ అనుపమమైన, దివ్యమైన, హిమవంతము, మేరువులతో సమానమైన రెండు శిఖరాలను చేరాడు; అవి కలిసి ఉన్నవి, తమ స్వంత తేజస్సుతో వేడెక్కినవి, బంగారం మరియు వెండితో చేసినవి, శుభకరమైనవి.
12.341.9
शतयोजनविस्तारे तिर्यगूर्ध्वं च भारत ।
उदीचीं दिशमास्थाय रुचिरे संददर्श ह ॥ १२.३४१.९ ॥
భారతా, నూరు యోజనాల విస్తారము కలిగి, అడ్డంగా మరియు పైకి విస్తరించిన ఆ అందమైన శిఖరాలను అతడు ఉత్తర దిశగా వెళ్లి నిజంగా చూశాడు.
12.341.10
सोऽविशङ्केन मनसा तथैवाभ्यपतच्छुकः ॥ १२.३४१.१० ॥
శుకుడు భయం, సందేహం లేని మనస్సుతో అలాగే వాటిపైకి దూకాడు.
12.341.11
ततः पर्वतशृङ्गे द्वे सहसैव द्विधाकृते ।
अदृश्येतां महाराज तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १२.३४१.११ ॥
అప్పుడు, మహారాజా, ఆ రెండు పర్వత శిఖరాలు అకస్మాత్తుగా రెండుగా చీలి కనిపించాయి; అది అద్భుతంగా తోచింది.
12.341.12
ततः पर्वतशृङ्गाभ्यां सहसैव विनिःसृतः ।
न च प्रतिजघानास्य स गतिं पर्वतोत्तमः ॥ १२.३४१.१२ ॥
అప్పుడు ఆ పర్వత శిఖరాల మధ్య నుండి అతడు అకస్మాత్తుగా బయటికి వచ్చాడు; ఆ ఉత్తమ పర్వతం అతని గమనాన్ని అడ్డుకోలేదు.
12.341.13
ततो महानभूच्छब्दो दिवि सर्वदिवौकसाम् ।
गन्धर्वाणामृषीणां च ये च शैलनिवासिनः ॥ १२.३४१.१३ ॥
అప్పుడు ఆకాశంలోని సమస్త దేవతల, గంధర్వుల, ఋషుల, పర్వతవాసుల మహాధ్వని పుట్టింది.
12.341.14
दृष्ट्वा शुकमतिक्रान्तं पर्वतं च द्विधा कृतम् ।
साधुसाध्विति तत्रासीन्नादः सर्वत्र भारत ॥ १२.३४१.१४ ॥
శుకుడు పర్వతాన్ని దాటి వెళ్లి, పర్వతం రెండుగా చీలడం చూసి, భారతా, అంతటా "సాధు సాధు" అనే ధ్వని వినిపించింది.
12.341.15
स पूज्यमानो देवैश्च गन्धर्वैर्ऋशिभिस्तथा ।
यक्षराक्षससङ्घैश्च विद्याधरगणैस्तथा ॥ १२.३४१.१५ ॥
దేవతలు, గంధర్వులు, ఋషులు, యక్షరాక్షస సమూహాలు, విద్యాధర గణాలచే పూజింపబడుతూ ఆయన వెళ్ళాడు.
12.341.16
दिव्यैः पुष्पैः समाकीर्णमन्तरिक्षं समन्ततः ।
आसीत्किल महाराज शुकाभिपतने तदा ॥ १२.३४१.१६ ॥
మహారాజా, శుకుడు ముందుకు సాగుతున్నప్పుడు ఆకాశం నలువైపులా దివ్య పుష్పాలతో నిండిపోయింది.
12.341.17
ततो मन्दाकिनीं रम्यामुपरिष्टादभिव्रजन् ।
शुको ददर्श धर्मात्मा पुष्पितद्रुमकाननाम् ॥ १२.३४१.१७ ॥
అప్పుడు ధర్మాత్ముడైన శుకుడు పైనుండి ప్రయాణిస్తూ, పుష్పించిన వృక్షవనాలతో కూడిన రమ్యమైన మందాకినిని చూశాడు.
12.341.18
तस्यां क्रीडन्त्यभिरताः स्नान्ति चैवाप्सरोगणाः ।
शून्याकारं निराकाराः शुकं दृष्ट्वा विवाससः ॥ १२.३४१.१८ ॥
అందులో ఆనందంగా ఆడుతూ స్నానం చేస్తున్న అప్సరస గణాలు, శుకుడిని చూసి, రూపం లేని శూన్యాకారాలతో వివస్త్రలయ్యారు.
12.341.19
तं प्रक्रामन्तमाज्ञाय पिता स्नेहसमन्वितः ।
उत्तमां गतिमास्थाय पृष्ठतोऽनुससार ह ॥ १२.३४१.१९ ॥
అతడు వెళ్లిపోవడం గ్రహించిన ప్రేమతో నిండిన తండ్రి, ఉత్తమ వేగాన్ని అందుకొని అతని వెనుక పరుగెత్తాడు.
12.341.20
शुकस्तु मारुतादूर्ध्वं गतिं कृत्वान्तरिक्षगाम् ।
दर्शयित्वा प्रभावं स्वं सर्वभूतोऽभवत्तदा ॥ १२.३४१.२० ॥
కాని శుకుడు గాలికంటే పైకి ఆకాశంలో సాగే గతిని పొంది, తన ప్రభావాన్ని చూపి, ఆ సమయంలో సర్వభూతమయుడయ్యాడు.
12.341.21
महायोगगतिं त्वग्र्यां व्यासोत्थाय महातपाः ।
निमेषान्तरमात्रेण शुकाभिपतनं ययौ ॥ १२.३४१.२१ ॥
మహాయోగ గతిని అందుకొని, గొప్ప తపస్వి వ్యాసుడు లేచి, ఒక్క కనురెప్పపాటు కాలంలో శుకుని అనుసరించి వెళ్ళాడు.
12.341.22
स ददर्श द्विधा कृत्वा पर्वताग्रं शुकं गतम् ।
शशंसुर्ऋषयस्तत्र कर्म पुत्रस्य तत्तदा ॥ १२.३४१.२२ ॥
అతడు పర్వత శిఖరాన్ని రెండుగా చేసి శుకుడు వెళ్ళడాన్ని చూశాడు. అక్కడ ఋషులు ఆ సమయంలో పుత్రుని ఆ కార్యాన్ని ప్రశంసించారు.
12.341.23
ततः शुकेति दीर्घेण शब्देनाक्रन्दितस्तदा ।
स्वयं पित्रा स्वरेणोच्चैस्त्रील्लोँकाननुनाद्य वै ॥ १२.३४१.२३ ॥
అప్పుడు తండ్రి స్వయంగా "ఓ శుకా!" అని దీర్ఘ స్వరంతో ఎలుగెత్తి పిలిచి, ఆ స్వరంతో మూడు లోకాలను ప్రతిధ్వనింపజేశాడు.
12.341.24
शुकः सर्वगतो भूत्वा सर्वात्मा सर्वतोमुखः ।
प्रत्यभाषत धर्मात्मा भोःशब्देनानुनादयन् ॥ १२.३४१.२४ ॥
సర్వవ్యాపి అయి, సర్వాత్మగా, సర్వతోముఖుడై, ధర్మాత్ముడైన శుకుడు "భోః" అన్న శబ్దంతో ప్రతిధ్వనింపజేస్తూ బదులిచ్చాడు.
12.341.25
तत एकाक्षरं नादं भोरित्येव समीरयन् ।
प्रत्याहरञ्जगत्सर्वमुच्चैः स्थावरजङ्गमम् ॥ १२.३४१.२५ ॥
అప్పుడు 'భో' అనే ఒకే అక్షరపు నాదాన్ని ఉచ్చరిస్తూ, స్థావర జంగమమైన సమస్త జగత్తును బిగ్గరగా ప్రతిధ్వనింపజేశారు.
12.341.26
ततःप्रभृति चाद्यापि शब्दानुच्चारितान्पृथक् ।
गिरिगह्वरपृष्ठेषु व्याहरन्ति शुकं प्रति ॥ १२.३४१.२६ ॥
ఆ నాటి నుండి ఈ రోజు వరకు కూడా, పర్వత గుహల ఉపరితలాలపై, శుకుని వైపు ఉద్దేశించి వేరువేరుగా ఉచ్చరించిన శబ్దాలను ప్రతిధ్వనులుగా పలుకుతున్నారు.
12.341.27
अन्तर्हितः प्रभावं तु दर्शयित्वा शुकस्तदा ।
गुणान्संत्यज्य शब्दादीन्पदमभ्यगमत्परम् ॥ १२.३४१.२७ ॥
అప్పుడు శుకుడు తన ప్రభావాన్ని చూపి అంతర్హితుడై, శబ్దాది గుణాలను విడిచిపెట్టి పరమపదాన్ని చేరుకున్నాడు.
12.341.28
महिमानं तु तं दृष्ट्वा पुत्रस्यामिततेजसः ।
निषसाद गिरिप्रस्थे पुत्रमेवानुचिन्तयन् ॥ १२.३४१.२८ ॥
అమిత తేజస్వియైన కుమారుని ఆ మహిమను చూసి, ఆయన పర్వత పీఠభూమిపై కూర్చుని, కొడుకునే నిరంతరం ధ్యానిస్తూ ఉండిపోయాడు.
12.341.29
ततो मन्दाकिनीतीरे क्रीडन्तोऽऽप्सरसां गणाः ।
आसाद्य तमृषिं सर्वाः संभ्रान्ता गतचेतसः ॥ १२.३४१.२९ ॥
అప్పుడు మందాకినీ తీరంలో క్రీడిస్తున్న అప్సరసల గుంపులు ఆ ఋషిని సమీపించి, అందరూ తొట్రుపడి చిత్తం కోల్పోయారు.
12.341.30
जले निलिल्यिरे काश्चित्काश्चिद्गुल्मान्प्रपेदिरे ।
वसनान्याददुः काश्चित्तं दृष्ट्वा मुनिसत्तमम् ॥ १२.३४१.३० ॥
కొందరు నీటిలో దాగారు, కొందరు పొదలను ఆశ్రయించారు, కొందరు వస్త్రాలను తీసుకున్నారు, ఆ మునిసత్తముని చూసి.
12.341.31
तां मुक्ततां तु विज्ञाय मुनिः पुत्रस्य वै तदा ।
सक्ततामात्मनश्चैव प्रीतोऽभूद्बीडितश्च ह ॥ १२.३४१.३१ ॥
ఆమె విడువబడినదని, కుమారుని పట్ల, తన పట్ల ఉన్న అనురాగాన్ని తెలుసుకుని ఆ ముని అప్పుడు సంతోషించి, సిగ్గుపడ్డాడు.
12.341.32
तं देवगन्धर्ववृतो महर्षिगणपूजितः ।
पिनाकहस्तो भगवानभ्यागच्छत शंकरः ॥ १२.३४१.३२ ॥
దేవగంధర్వులచే చుట్టబడి, మహర్షిగణాలచే పూజింపబడి, చేతిలో పినాక ధనుస్సు ధరించిన భగవంతుడు శంకరుడు అతని వద్దకు వచ్చాడు.
12.341.33
तमुवाच महादेवः सान्त्वपूर्वमिदं वचः ।
पुत्रशोकाभिसंतप्तं कृष्णद्वैपायनं तदा ॥ १२.३४१.३३ ॥
కుమార శోకంతో తపించిన కృష్ణద్వైపాయనునితో అప్పుడు మహాదేవుడు ఓదార్పు మాటలతో మొదలుపెట్టి ఈ మాట చెప్పాడు.
12.341.34
अग्नेर्भूमेरपां वायोरन्तरिक्षस्य चैव ह ।
वीर्येण सदृशः पुत्रः पुरा मत्तस्त्वया वृतः ॥ १२.३४१.३४ ॥
అగ్ని, భూమి, జలం, వాయువు, ఆకాశాల శక్తికి సమానమైన కుమారుని పూర్వం నీవు నా నుండి వరంగా కోరుకున్నావు.
12.341.35
स तथालक्षणो जातस्तपसा तव संभृतः ।
मम चैव प्रसादेन ब्रह्मतेजोमयः शुचिः ॥ १२.३४१.३५ ॥
అతడు అటువంటి లక్షణాలతో జన్మించాడు, నీ తపస్సుతో సంభవించాడు, నా అనుగ్రహంతో బ్రహ్మతేజస్సుతో నిండిన పవిత్రుడయ్యాడు.
12.341.36
स गतिं परमां प्राप्तो दुष्प्रापामजितेन्द्रियैः ।
दैवतैरपि विप्रर्षे तं त्वं किमनुशोचसि ॥ १२.३४१.३६ ॥
అతడు ఇంద్రియాలను జయించని వారికి దుర్లభమైనదీ దేవతలకూ కష్టసాధ్యమైనదీ అయిన పరమ గతిని పొందాడు. విప్రర్షీ, అతని గురించి నువ్వెందుకు దుఃఖిస్తున్నావు?
12.341.37
यावत्स्थास्यन्ति गिरयो यावत्स्थास्यन्ति सागराः ।
तावत्तवाक्षया कीर्तिः सपुत्रस्य भविष्यति ॥ १२.३४१.३७ ॥
పర్వతాలు నిలిచి ఉన్నంత కాలం, సముద్రాలు నిలిచి ఉన్నంత కాలం, కుమారునితో కూడిన నీ అక్షయ కీర్తి ఉంటుంది.
12.341.38
छायां स्वपुत्रसदृशीं सर्वतोऽनपगां सदा ।
द्रक्ष्यसे त्वं च लोकेऽस्मिन्मत्प्रसादान्महामुने ॥ १२.३४१.३८ ॥
మహాముని, నా అనుగ్రహం వల్ల నీవు ఈ లోకంలో ఎల్లప్పుడూ అన్ని వైపులా వీడని, నీ కుమారునిలాంటి నీడను చూస్తావు.
12.341.39
सोऽनुगीतो भगवता स्वयं रुद्रेण भारत ।
छायां पश्यन्परावृत्तः स मुनिः परया मुदा ॥ १२.३४१.३९ ॥
భగవంతుడైన రుద్రుడు స్వయంగా ఉపదేశించిన ఆ ముని, నీడను చూస్తూ, అత్యంత ఆనందంతో వెనుదిరిగాడు.
12.341.40
इति जन्म गतिश्चैव शुकस्य भरतर्षभ ।
विस्तरेण समाख्याता यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ १२.३४१.४० ॥
భరతశ్రేష్ఠా, ఈ విధంగా శుకుని జన్మమూ, అతని గతీ విస్తారంగా చెప్పబడ్డాయి; నీవు నన్ను అడిగినది ఇదే.
12.341.41
एतदाचष्ट मे राजन्देवर्षिर्नारदः पुरा ।
व्यासश्चैव महायोगी संजल्पेषु पदेपदे ॥ १२.३४१.४१ ॥
రాజా, దేవర్షి నారదుడు పూర్వం దీనిని నాకు చెప్పాడు; మహాయోగి వ్యాసుడు కూడా సంభాషణల్లో అడుగడుగునా దీనిని చెప్పాడు.
12.341.42
इतिहासमिमं पुण्यं मोक्षधर्मार्थसंहितम् ।
धारयेद्यः शमपरः स गच्छेत्परमां गतिम् ॥ १२.३४१.४२ ॥
శాంతిపరుడై, మోక్ష-ధర్మ-అర్థాలతో కూడిన ఈ పుణ్య ఇతిహాసాన్ని ఎవరు ధరిస్తారో, వారు పరమ గతిని పొందుతారు.