મહાભારત · અધ્યાય 12.371
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.371.1
स पन्नगपतिस्तत्र प्रययौ ब्राह्मणं प्रति ।
तमेव मनसा ध्यायन्कार्यवत्तां विचारयन् ॥ १२.३७१.१ ॥
તે નાગરાજ ત્યાં બ્રાહ્મણ તરફ ગયો; તેનું જ મનમાં ધ્યાન ધરતો અને પોતાના કાર્યનો વિચાર કરતો.
12.371.2
तमतिक्रम्य नागेन्द्रो मतिमान्स नरेश्वर ।
प्रोवाच मधुरं वाक्यं प्रकृत्या धर्मवत्सलः ॥ १२.३७१.२ ॥
હે નરેશ્વર, તે બુદ્ધિમાન નાગેન્દ્ર તેની પાસે પહોંચીને સ્વભાવે ધર્મપ્રિય થઈ મધુર વાણી બોલ્યો.
12.371.3
भोभो क्षाम्याभिभाषए त्वां न रोषं कर्तुमर्हसि ।
इह त्वमभिसंप्राप्तः कस्यार्थे किं प्रयोजनम् ॥ १२.३७१.३ ॥
અરે, અરે, ક્ષમા કરો; હું તમારી સાથે વાત કરું છું, તમારે ક્રોધ ન કરવો જોઈએ. અહીં તમે શા માટે આવ્યા છો? કોના માટે, શું પ્રયોજન છે?
12.371.4
आभिमुख्यादभिक्रम्य स्नेहात्पृच्छामि ते द्विज ।
विविक्ते गोमतीतीरे कं वा त्वं पर्युपाससे ॥ १२.३७१.४ ॥
સામે આવીને, સ્નેહથી હું તમને પૂછું છું, હે દ્વિજ. એકાંત ગોમતી તીરે તમે કોની ઉપાસના કરો છો?
12.371.5
धर्मारण्यं हि मां विद्धि नागं द्रष्टुमिहागतम् ।
पद्मनाभं द्विजश्रेष्ठ तत्र मे कार्यमाहितम् ॥ १२.३७१.५ ॥
મને ધર્મારણ્યનો જાણો; અહીં નાગને જોવા આવ્યો છું. હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ, પદ્મનાભને (જોવા); ત્યાં જ મારું કાર્ય રહેલું છે.
12.371.6
तस्य चाहमसान्निध्ये श्रुतवानस्मि तं गतम् ।
स्वजनात्तं प्रतीक्षामि पर्जन्यमिव कर्षकः ॥ १२.३७१.६ ॥
તે ન હતો ત્યારે તે ગયો એમ મેં સાંભળ્યું છે; ખેડૂત વરસાદી વાદળની રાહ જુએ તેમ હું મારા લોકો પાસેથી તેની રાહ જોઉં છું.
12.371.7
तस्य चाक्लेशकरणं स्वस्तिकारसमाहितम् ।
आवर्तयामि तद्ब्रह्म योगयुक्तो निरामयः ॥ १२.३७१.७ ॥
તેના માટે ક્લેશરહિત, સ્વસ્તિવાચનથી સમાહિત એવું તે બ્રહ્મ હું ફરી પઠું છું; યોગયુક્ત અને રોગરહિત થઈને.
12.371.8
अहो कल्याणवृत्तस्त्वं साधुः सज्जनवत्सलः ।
अवाच्यस्त्वं महाभाग परं स्नेहेन पश्यसि ॥ १२.३७१.८ ॥
અહો! તું કલ્યાણકારી આચરણવાળો, સાધુ, સજ્જનોને પ્રિય છે; હે મહાભાગ, તું નિંદાને પાત્ર નથી; અત્યંત સ્નેહથી તું જુએ છે.
12.371.9
अहं स नागो विप्रर्षे यथा मां विन्दते भवान् ।
आज्ञापय यथास्वैरं किं करोमि प्रियं तव ॥ १२.३७१.९ ॥
હે વિપ્રર્ષિ, તમે જેને શોધો છો તે નાગ હું જ છું. તમારી ઇચ્છા મુજબ આજ્ઞા કરો; તમને પ્રિય શું કરું?
12.371.10
भवन्तं स्वजनादस्मि संप्राप्तं श्रुतवानहम् ।
अतस्त्वां स्वयमेवाहं द्रष्टुमभ्यागतो द्विज ॥ १२.३७१.१० ॥
તમે આવ્યા છો તે મેં મારા સ્વજનો પાસેથી સાંભળ્યું; તેથી હે દ્વિજ, તમને જોવા હું પોતે આવ્યો છું.
12.371.11
संप्राप्तश्च भवानद्य कृतार्थः प्रतियास्यति ।
विस्रब्धो मां द्विजश्रेष्ठ विषये योक्तमर्हसि ॥ १२.३७१.११ ॥
તમે આજે આવ્યા છો; કાર્ય સિદ્ધ કરીને પાછા જશો. હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ, વિશ્વાસથી મને તમારા પ્રદેશમાં નિયુક્ત કરો.
12.371.12
वयं हि भवता सर्वे गुणक्रीता विशेषतः ।
यस्त्वमात्महितं त्यक्त्वा मामेवेहानुरुध्यसे ॥ १२.३७१.१२ ॥
અમે સૌ તમારા ગુણોથી ખરીદાયેલા છીએ; ખાસ કરીને તમે તમારું હિત છોડીને અહીં મારી જ પાછળ પડ્યા છો.
12.371.13
आगतोऽहं महाभाग तव दर्शनलालसः ।
कंचिदर्थमनर्यज्ञः प्रष्टुकामो भुजंगम ॥ १२.३७१.१३ ॥
હે મહાભાગ, તમારા દર્શનની ઇચ્છાથી હું અહીં આવ્યો છું. હે ભુજંગમ, મારે એક વિષય પૂછવો છે; હું યોગ્ય માર્ગ જાણનારો છું.
12.371.14
अहमात्मानमात्मस्थो मार्गगाणोऽऽत्मनो गतिम् ।
वासार्थिनं महाप्रज्ञं चलच्चित्तमुपास्मि ह ॥ १२.३७१.१४ ॥
હું આત્મામાં સ્થિત રહીને, મારી આત્મગતિ શોધતો, નિવાસની ઇચ્છા રાખનાર, મહાપ્રજ્ઞ પણ ચંચલચિત્ત એવા તમારી ઉપાસના કરું છું.
12.371.15
प्रकाशितस्त्वं स गुणैर्यशोगर्भगभस्तिभिः ।
शशाङ्ककरसंस्पर्शैर्हृद्यैरात्मप्रकाशितैः ॥ १२.३७१.१५ ॥
તમે તમારા ગુણોથી પ્રકાશિત છો; યશથી ગર્ભિત કિરણો વડે, ચંદ્રકિરણના સ્પર્શ જેવા મનોહર, આત્મપ્રકાશિત ગુણો વડે.
12.371.16
तस्य मे प्रश्नमुत्पन्नं छिन्धि त्वमनिलाशन ।
पश्चात्कार्यं वदिष्यामि श्रोतुमर्हति तद्भवान् ॥ १२.३७१.१६ ॥
મારા મનમાં ઉદ્ભવેલા તે પ્રશ્નનો ઉકેલ કરો, હે વાયુભક્ષક. પછી હું તે કાર્ય કહીશ; તમે તે સાંભળવાને યોગ્ય છો.