Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.371

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

12.371.1

स पन्नगपतिस्तत्र प्रययौ ब्राह्मणं प्रति ।
तमेव मनसा ध्यायन्कार्यवत्तां विचारयन् ॥ १२.३७१.१ ॥

ସେହି ନାଗରାଜ ସେଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ; ତାଙ୍କୁ ହିଁ ମନରେ ଧ୍ୟାନ କରି ଏବଂ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଚାର କରି।

12.371.2

तमतिक्रम्य नागेन्द्रो मतिमान्स नरेश्वर ।
प्रोवाच मधुरं वाक्यं प्रकृत्या धर्मवत्सलः ॥ १२.३७१.२ ॥

ହେ ନରେଶ୍ୱର, ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ନାଗେନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ସ୍ୱଭାବରୁ ଧର୍ମପ୍ରିୟ ହୋଇ ମଧୁର ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

12.371.3

भोभो क्षाम्याभिभाषए त्वां न रोषं कर्तुमर्हसि ।
इह त्वमभिसंप्राप्तः कस्यार्थे किं प्रयोजनम् ॥ १२.३७१.३ ॥

ଅରେ, ଅରେ, କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ; ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ସହ କଥା କହୁଛି, ଆପଣ କ୍ରୋଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏଠାକୁ ଆପଣ କାହିଁକି ଆସିଛନ୍ତି? କାହାପାଇଁ, କି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ?

12.371.4

आभिमुख्यादभिक्रम्य स्नेहात्पृच्छामि ते द्विज ।
विविक्ते गोमतीतीरे कं वा त्वं पर्युपाससे ॥ १२.३७१.४ ॥

ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସି, ସ୍ନେହରେ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ପଚାରୁଛି, ହେ ଦ୍ୱିଜ। ନିର୍ଜନ ଗୋମତୀ କୂଳରେ ଆପଣ କାହାକୁ ଉପାସନା କରୁଛନ୍ତି?

12.371.5

धर्मारण्यं हि मां विद्धि नागं द्रष्टुमिहागतम् ।
पद्मनाभं द्विजश्रेष्ठ तत्र मे कार्यमाहितम् ॥ १२.३७१.५ ॥

ମୋତେ ଧର୍ମାରଣ୍ୟର ଜାଣନ୍ତୁ; ଏଠାରେ ନାଗକୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛି। ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପଦ୍ମନାଭଙ୍କୁ (ଦେଖିବାକୁ); ସେଠାରେ ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ଥାପିତ ଅଛି।

12.371.6

तस्य चाहमसान्निध्ये श्रुतवानस्मि तं गतम् ।
स्वजनात्तं प्रतीक्षामि पर्जन्यमिव कर्षकः ॥ १२.३७१.६ ॥

ସେ ନ ଥିବାବେଳେ ସେ ଚାଲିଗଲେ ବୋଲି ମୁଁ ଶୁଣିଛି; କୃଷକ ବର୍ଷା ମେଘକୁ ଯେପରି ଅପେକ୍ଷା କରେ, ସେହିପରି ମୁଁ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ଅପେକ୍ଷା କରେ।

12.371.7

तस्य चाक्लेशकरणं स्वस्तिकारसमाहितम् ।
आवर्तयामि तद्ब्रह्म योगयुक्तो निरामयः ॥ १२.३७१.७ ॥

ତାଙ୍କ ପାଇଁ କ୍ଲେଶହୀନ, ସ୍ୱସ୍ତିବାଚନରେ ସମାହିତ ସେହି ବ୍ରହ୍ମକୁ ମୁଁ ପୁନର୍ବାର ପାଠ କରେ; ଯୋଗଯୁକ୍ତ ଓ ରୋଗମୁକ୍ତ ହୋଇ।

12.371.8

अहो कल्याणवृत्तस्त्वं साधुः सज्जनवत्सलः ।
अवाच्यस्त्वं महाभाग परं स्नेहेन पश्यसि ॥ १२.३७१.८ ॥

ଆହା! ତୁମେ କଲ୍ୟାଣକର ଆଚରଣର, ସାଧୁ, ସଜ୍ଜନପ୍ରିୟ; ହେ ମହାଭାଗ, ତୁମେ ନିନ୍ଦନୀୟ ନୁହଁ; ଅତ୍ୟଧିକ ସ୍ନେହରେ ତୁମେ ଦେଖୁଛ।

12.371.9

अहं स नागो विप्रर्षे यथा मां विन्दते भवान् ।
आज्ञापय यथास्वैरं किं करोमि प्रियं तव ॥ १२.३७१.९ ॥

ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଆପଣ ଯାହାକୁ ଖୋଜୁଛନ୍ତି ସେ ନାଗ ମୁଁ। ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଜ୍ଞା କରନ୍ତୁ; ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ କ'ଣ କରିବି?

12.371.10

भवन्तं स्वजनादस्मि संप्राप्तं श्रुतवानहम् ।
अतस्त्वां स्वयमेवाहं द्रष्टुमभ्यागतो द्विज ॥ १२.३७१.१० ॥

ଆପଣ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ମୁଁ ମୋ ସ୍ୱଜନଙ୍କ ଠାରୁ ଶୁଣିଲି; ତେଣୁ ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ମୁଁ ନିଜେ ଆସିଛି।

12.371.11

संप्राप्तश्च भवानद्य कृतार्थः प्रतियास्यति ।
विस्रब्धो मां द्विजश्रेष्ठ विषये योक्तमर्हसि ॥ १२.३७१.११ ॥

ଆପଣ ଆଜି ଆସିଛନ୍ତି; କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧ କରି ଫେରିବେ। ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବିଶ୍ୱାସରେ ମୋତେ ଆପଣଙ୍କ ବିଷୟରେ ନିଯୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ।

12.371.12

वयं हि भवता सर्वे गुणक्रीता विशेषतः ।
यस्त्वमात्महितं त्यक्त्वा मामेवेहानुरुध्यसे ॥ १२.३७१.१२ ॥

ଆମେ ସମସ୍ତେ ଆପଣଙ୍କ ଗୁଣରେ କ୍ରୀତ; ବିଶେଷତଃ ଆପଣ ନିଜ ହିତ ତ୍ୟାଗ କରି ଏଠାରେ ମୋତେ ହିଁ ଅନୁସରଣ କରୁଛନ୍ତି।

12.371.13

आगतोऽहं महाभाग तव दर्शनलालसः ।
कंचिदर्थमनर्यज्ञः प्रष्टुकामो भुजंगम ॥ १२.३७१.१३ ॥

ହେ ମହାଭାଗ, ଆପଣଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଲାଳସାରେ ମୁଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି। ହେ ଭୁଜଙ୍ଗମ, ମୁଁ ଗୋଟିଏ ବିଷୟ ପଚାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ମୁଁ ଉଚିତ ପଥ ଜାଣେ।

12.371.14

अहमात्मानमात्मस्थो मार्गगाणोऽऽत्मनो गतिम् ।
वासार्थिनं महाप्रज्ञं चलच्चित्तमुपास्मि ह ॥ १२.३७१.१४ ॥

ମୁଁ ଆତ୍ମାରେ ସ୍ଥିତ ହୋଇ, ମୋ ଆତ୍ମଗତି ଖୋଜି, ବାସ ଇଚ୍ଛୁକ, ମହାପ୍ରଜ୍ଞ କିନ୍ତୁ ଚଞ୍ଚଳଚିତ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଉପାସନା କରେ।

12.371.15

प्रकाशितस्त्वं स गुणैर्यशोगर्भगभस्तिभिः ।
शशाङ्ककरसंस्पर्शैर्हृद्यैरात्मप्रकाशितैः ॥ १२.३७१.१५ ॥

ଆପଣ ନିଜ ଗୁଣରେ ପ୍ରକାଶିତ; ଯଶ ଗର୍ଭିତ କିରଣରେ, ଚନ୍ଦ୍ର କିରଣ ସ୍ପର୍ଶ ପରି ମନୋହର, ଆତ୍ମପ୍ରକାଶିତ ଗୁଣରେ।

12.371.16

तस्य मे प्रश्नमुत्पन्नं छिन्धि त्वमनिलाशन ।
पश्चात्कार्यं वदिष्यामि श्रोतुमर्हति तद्भवान् ॥ १२.३७१.१६ ॥

ମୋ ମନରେ ଉଠିଥିବା ସେ ପ୍ରଶ୍ନର ସମାଧାନ କରନ୍ତୁ, ହେ ବାୟୁଭକ୍ଷକ। ପରେ ମୁଁ ସେ କାର୍ଯ୍ୟ କହିବି; ଆପଣ ତାହା ଶୁଣିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।