ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.19

13.19.1

गरुडः पक्षिणां श्रेष्ठ इति पूर्वं पितामह ।
उक्तस्त्वया महाबाहो श्वेतवाहं प्रशंसता ॥ १३.१९.१ ॥

ହେ ପିତାମହ, ପୂର୍ବରୁ ଆପଣ କହିଥିଲେ ଯେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗରୁଡ଼ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ହେ ମହାବାହୁ, ଶ୍ୱେତବାହନ (କୃଷ୍ଣ)ଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଆପଣ ଏହା କହିଥିଲେ।

अत्र कौतूहल इति श्रवणे जायते मतिः ।
कथं गरुत्मान्पक्षीणां श्रैष्ठ्यं प्राप परन्तप ॥ १३.१९.२ ॥

ଏହା ଶୁଣିବାକୁ ମୋ ମନରେ କୌତୂହଳ ଜାଗୁଛି। ହେ ପରନ୍ତପ, ଗରୁତ୍ମାନ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା କିପରି ପାଇଲେ?

सुपर्णो वैनतेयश्च केन शत्रुश्च भोगिनाम् ।
किंवीर्यः किंबलश्चासौ वक्तुमर्हसि भारत ॥ १३.१९.३ ॥

ସୁପର୍ଣ୍ଣ ବୈନତେୟ କାହା ଦ୍ୱାରା ସର୍ପମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ହେଲେ? ତାଙ୍କର ବୀର୍ଯ୍ୟ କିପରି, ବଳ କିପରି? ହେ ଭାରତ, ଆପଣ ତାହା କହିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

वासुदेव महाबाहो देवकी सुप्रजास्त्वया ।
श्रुतं ते धर्मराजस्य मम हर्षविवर्धन ॥ १३.१९.४ ॥

ହେ ବାସୁଦେବ, ହେ ମହାବାହୁ, ଦେବକୀ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ପୁତ୍ରବତୀ ହେଲେ। ଧର୍ମରାଜଙ୍କର ଏହି କଥା ଆପଣ ଶୁଣିଛନ୍ତି, ଯାହା ମୋ ଆନନ୍ଦ ବୃଦ୍ଧି କରେ।

सुपर्णं शंस इत्येव मामाह कुरुनन्दनः ।
अस्य प्रवक्तुमिच्छामि त्वयाऽज्ञप्तो महाद्युते ॥ १३.१९.५ ॥

କୁରୁନନ୍ଦନ ମୋତେ କହିଲେ, "ସୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତୁ।" ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି, ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ଏହା କହିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

त्वं हि शौरे महाबाहो सुपर्णः प्रोच्यसे पुरा ।
अनादिनिधने काले गरुडश्चासि केशव ॥ १३.१९.६ ॥

ହେ ଶୌରି, ହେ ମହାବାହୁ, ପୂର୍ବରୁ ଆପଣ ହିଁ ସୁପର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି କଥିତ ହେଉଥିଲେ। ହେ କେଶବ, ଆଦି-ଅନ୍ତହୀନ କାଳରେ ଆପଣ ହିଁ ଗରୁଡ଼ ମଧ୍ୟ।

तस्मात्पूर्वं प्रसाद्य त्वां धर्मपुत्राय धीमते ।
गरुडं पततांश्रेष्ठं वक्तुमिच्छामि माधव ॥ १३.१९.७ ॥

ତେଣୁ ପ୍ରଥମେ ତୁମକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଧର୍ମପୁତ୍ର ପାଇଁ, ହେ ମାଧବ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗରୁଡ଼ ବିଷୟରେ କହିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।

यथैव मां भवान्वेद तथा वेद युधिष्ठिरः ।
यथा च गरुडो जातस्तथाऽस्मै ब्रूहि तत्वतः ॥ १३.१९.८ ॥

ତୁମେ ମୋତେ ଯେପରି ଜାଣ, ସେପରି ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି। ଗରୁଡ଼ ଯେପରି ଜନ୍ମିଥିଲେ, ତାହା ତାଙ୍କୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ କୁହ।