ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.85
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.85.1
दर्शने कीदृशः स्नेहः संवासे च पितामह ।
महाभाग्यं गवां चैव तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ॥ १३.८५.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ, ದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಸ್ನೇಹವಿದೆ? ಗೋವುಗಳ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವೇನು? ಅದನ್ನು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಬೇಕು.
13.85.2
हन्त ते कथयिष्यामि पुरावृत्तं महाद्युते ।
नहुषस्य च संवादं महर्षेश्च्यवनस्य च ॥ १३.८५.२ ॥
ಅಯ್ಯೋ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೇ, ನಿನಗೆ ಪುರಾತನ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ — ನಹುಷ ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿ ಚ್ಯವನರ ಸಂವಾದವನ್ನು.
13.85.3
पुरा महर्षिश्च्यवनो भार्गवो भरतर्षभ ।
उदवासकृतारम्भो बभूव स महाव्रतः ॥ १३.८५.३ ॥
ಹಿಂದೆ, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಭೃಗುವಂಶದ ಮಹರ್ಷಿ ಚ್ಯವನನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವ್ರತವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ ಮಹಾವ್ರತಿಯಾದನು.
13.85.4
निहत्य मानं क्रोधं च प्रहर्षं शोकमेव च ।
वर्षाणि द्वादश मुनिर्जलवासे धृतव्रतः ॥ १३.८५.४ ॥
ಅಭಿಮಾನ, ಕೋಪ, ಹರ್ಷ, ಶೋಕ — ಇವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ, ಆ ಮುನಿ ನೀರಿನ ವಾಸದ ವ್ರತವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷ ಇದ್ದನು.
13.85.5
आदधत्सर्वभूतेषु विस्रम्यं परमं शुभम् ।
जलेचरेषु सर्वेषु शीतरश्मिरिव प्रभुः ॥ १३.८५.५ ॥
ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ, ತಂಪಾದ ಕಿರಣದ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಭುವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಶುಭವಾದ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದನು.
13.85.6
स्थाणुभूतः शुचिर्भूत्वा दैवतेभ्यः प्रणम्य च ।
गङ्गायमुनयोर्मध्ये जलं सम्प्रविवेश ह ॥ १३.८५.६ ॥
ಕಂಬದಂತೆ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ, ಶುದ್ಧನಾಗಿ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಗಂಗೆ ಯಮುನೆಯರ ನಡುವೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
13.85.7
गङ्गायमुनयोर्वेगं सुभीमं भीमनिःस्वनम् ।
प्रतिजग्राह शिरसा वातवेगसमं जवे ॥ १३.८५.७ ॥
ಗಂಗೆ ಮತ್ತು ಯಮುನೆಯ ಭಯಂಕರ ವೇಗವನ್ನು, ಭೀಕರ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು, ಗಾಳಿಯ ವೇಗಕ್ಕೆ ಸಮನಾದ ರಭಸವನ್ನು ಅವನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿದನು.
13.85.8
गङ्गा च यमुना चैव सरितश्च सरांसि च ।
प्रदक्षिणमृषिं चक्रुर्न चैनं पर्यपीडयन् ॥ १३.८५.८ ॥
ಗಂಗೆ, ಯಮುನೆ, ಇತರ ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಸರೋವರಗಳು ಆ ಋಷಿಯನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿದವು; ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ಹಿಂಸೆಯನ್ನೂ ನೀಡಲಿಲ್ಲ.
13.85.9
अन्तर्जलेषु सुष्वाप काष्ठभूतो महामुनिः ।
ततश्चोर्ध्वस्थितो धीमानभवद्भरतर्षभ ॥ १३.८५.९ ॥
ಆ ಮಹಾಮುನಿ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಮರದಂತೆ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ ಮಲಗಿದನು; ಭರತರ್ಷಭನೇ, ಅನಂತರ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮೇಲೆ ಎದ್ದು ನಿಂತನು.
13.85.10
जलौकसां ससत्वानां बभूव प्रियदर्शनः ।
उपाजिघ्नन्त च तदा मत्स्यास्तं हृष्टमानसाः।
तत्र तस्यासतः कालः समतीतोऽभवन्महान् ॥ १३.८५.१० ॥
ಜಲಚರಗಳಿಗೂ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಅವನು ಪ್ರಿಯದರ್ಶನನಾದನು; ಆಗ ಹರ್ಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೀನುಗಳು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದವು. ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಇದ್ದಷ್ಟು ಕಾಲ ಬಹಳ ಸಮಯ ಕಳೆಯಿತು.
13.85.11
ततः कदाचित्समये कस्मिंश्चिन्मत्स्यजीविनः ।
तं देशं समुपाजग्मुर्जालहस्ता महाद्युते ॥ १३.८५.११ ॥
ಅನಂತರ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮೀನುಗಾರರು ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದರು; ಓ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೇ, ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಲೆಗಳಿದ್ದವು.
13.85.12
निषादा बहवस्तत्र मत्स्योद्धरणनिश्चयाः ।
व्यायता बलिनः शूराः सलिलेष्वनुवर्तिनः।
अभ्याययुश्च तं देशं निश्चिता जालकर्म्णि ॥ १३.८५.१२ ॥
ಮೀನು ಹಿಡಿಯಲು ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿದ ಅನೇಕ ನಿಷಾದರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು—ಕಟ್ಟುಮಸ್ತಾದ, ಬಲಶಾಲಿ, ಶೂರರು, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚುರುಕಾಗಿ ಚಲಿಸುವವರು, ಬಲೆ ಹಾಕುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತರು; ಅವರು ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದರು.
13.85.13
जालं ते योजयामासुर्नवसूत्रकृतं दृढम् ।
मत्स्योद्धरणमाकर्षस्तदा भरतसत्तम ॥ १३.८५.१३ ॥
ಅವರು ಒಂಬತ್ತು ದಾರಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಬಲವಾದ ಬಲೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು; ಆಗ, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮೀನುಗಳನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಲು ಅದನ್ನು ಎಳೆದರು.
13.85.14
ततस्ते बहुभिर्योगैः कैवर्ता मत्स्यकाङ्क्षिणः ।
गङ्गायमुनयोर्वारि जालेनावकिरन्ति ते ॥ १३.८५.१४ ॥
ನಂತರ ಮೀನನ್ನು ಬಯಸಿದ ಆ ಬೆಸ್ತರು ಹಲವು ಉಪಾಯಗಳಿಂದ ಗಂಗಾ, ಯಮುನೆಯ ನೀರನ್ನು ಬಲೆಯಿಂದ ಜಾಲಾಡಿದರು.
13.85.15
जालं सुविततं तेषां नवसूत्रकृतं तथा ।
विस्तारायामसम्पन्नं यत्तत्र सलिले क्षमम् ॥ १३.८५.१५ ॥
ಒಂಬತ್ತು ದಾರಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಅವರ ಬಲೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹರಡಿತ್ತು; ಅಗಲ ಮತ್ತು ಉದ್ದ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿದ್ದು ಅಲ್ಲಿನ ನೀರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
13.85.16
ततस्ते सुमहच्चैव बलवच्च सुवर्तितम् ।
अवतीर्य ततः सर्वे जालं चकृषिरे तदा ॥ १३.८५.१६ ॥
ನಂತರ ಅವರು ಅತಿ ದೊಡ್ಡದೂ ಬಲವಾದದೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದೂ ಆದ ಬಲೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದರು; ಆಗ ಎಲ್ಲರೂ ನೀರಿಗಿಳಿದು ಆ ಬಲೆಯನ್ನು ಎಳೆದರು.
13.85.17
अभीतरूपाः संहृष्टा अन्योन्यवशवर्तिनः ।
बबन्धुस्तत्र मत्स्यांश्च तथाऽन्याञ्जलचारिणः ॥ १३.८५.१७ ॥
ನಿರ್ಭಯ ರೂಪದವರಾಗಿ, ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಪರಸ್ಪರ ವಿಧೇಯರಾಗಿ ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಳನ್ನೂ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಇತರ ಜೀವಿಗಳನ್ನೂ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿದರು.
13.85.18
तथा मत्स्यैः परिवृतं च्यवनं भृगुनन्दनम् ।
आकर्षयन्महाराज जालेनाथ यदृच्छया ॥ १३.८५.१८ ॥
ಹಾಗೆಯೇ, ಮಹಾರಾಜನೇ, ಮೀನುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಭೃಗುವಿನ ಮಗ ಚ್ಯವನನನ್ನು ಅವರು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಬಲೆಯಿಂದ ಎಳೆದರು.
13.85.19
नदीशैवलदिग्धाङ्गं हरिश्मश्रुजटाधरम् ।
लग्नैः शङ्खनखैर्गात्रे क्रोडैश्चित्रैरिवार्पितम्। ॥ १३.८५.१९ ॥
ನದಿಯ ಪಾಚಿಯಿಂದ ಮೆತ್ತಿದ ದೇಹ, ಕೆಂಪು ಗಡ್ಡ ಮತ್ತು ಜಟೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಅವರು, ಶಂಖಗಳೂ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಚಿಪ್ಪುಗಳೂ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು.
13.85.20
तं जालेनोद्धृतं दृष्ट्वा ते तदा वेदपारगम् ।
सर्वे प्राञ्जलयो दाशाः शिरोभिः प्रापतन्भुवि ॥ १३.८५.२० ॥
ಬಲೆಯಿಂದ ಮೇಲೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟ ವೇದಪಾರಂಗತ ಆ ಮುನಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಎಲ್ಲ ಬೆಸ್ತರು ಕೈಮುಗಿದು ತಲೆಯಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದರು.
13.85.21
परिखेदपरित्रासाज्जालस्याकर्षणेन च ।
मत्स्या बभूवुर्व्यापन्नाः स्थलसंस्पर्शनेन च ॥ १३.८५.२१ ॥
ಬಲೆಯನ್ನು ಎಳೆದ ಕಾರಣ, ದಣಿವು ಮತ್ತು ಭಯದಿಂದ, ಒಣ ನೆಲವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ ಕಾರಣ ಮೀನುಗಳು ಸತ್ತುಹೋದವು.
13.85.22
स मुनिस्तत्तदा दृष्ट्वा मत्स्यानां कदनं कृतम् ।
बभूव कृपयाविष्टो निःश्वसंश्च पुनःपनः ॥ १३.८५.२२ ॥
ಮೀನುಗಳ ಆ ಹತ್ಯೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಆ ಮುನಿ ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ ಪದೇ ಪದೇ ನಿಟ್ಟುಸಿರುಬಿಟ್ಟರು.
13.85.23
अज्ञानाद्यत्कृतं पापं प्रसादं तत्र नः कुरु ।
करवाम प्रिय किं ते तन्नो ब्रूहि महामुने ॥ १३.८५.२३ ॥
ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ನಾವು ಮಾಡಿದ ಪಾಪಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕೃಪೆ ತೋರಿ. ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನಿಮಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದು ಏನು ಎಂಬುದನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳಿ.
13.85.24
इत्युक्तो मत्स्यमध्यस्थश्च्यवनो वाक्यमब्रवीत् ।
यो मेऽद्य परमः कामस्तं शृणुध्वं मसाहिताः ॥ १३.८५.२४ ॥
ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟ, ಮೀನುಗಳ ನಡುವೆ ಇದ್ದ ಚ್ಯವನ ಹೀಗೆ ನುಡಿದರು: "ನನ್ನ ಈಗಿನ ಪರಮ ಇಚ್ಛೆ ಏನೆಂದರೆ, ನನ್ನೊಂದಿಗಿರುವ ನೀವು ಕೇಳಿ."
13.85.25
प्राणोत्सर्गं विसर्गं वा मत्स्यैर्यास्याम्यहं सह ।
संवासान्नोत्सहे त्यक्तुं सलिलेऽध्युपितानहम् ॥ १३.८५.२५ ॥
ನಾನು ಮೀನುಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಅಥವಾ ಅವುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತೇನೆ; ಆದರೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಕಾಲ ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅವುಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ನನಗೆ ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲ.
13.85.26
इत्युक्तास्ते निषादास्तु सुभृशं भयकम्पिताः ।
सर्वे विवर्णवदना नहुषाय न्यवेदयन् ॥ १३.८५.२६ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ನಿಷಾದರು ಅತಿಯಾದ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿದರು; ಎಲ್ಲರ ಮುಖಗಳು ಮಸುಕಾದವು; ಅವರು ನಹುಷನಿಗೆ ಇದನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು.