మహాభారతం · అధ్యాయం 14.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.66.1
एतस्मिन्नेव काले तु वासुदेवोऽपि वीर्यवान् ।
उपायाद्वृष्णिभिः सार्दं पुरं वारणसाह्वयम् ॥ १४.६६.१ ॥
అదే సమయంలో పరాక్రమవంతుడైన వాసుదేవుడు కూడా వృష్ణులతో కలిసి వారణసాహ్వయం అనే నగరానికి వచ్చాడు.
14.66.2
समयं वाजिमेधस्य विदित्वा पुरुषर्षभः ।
यथोक्तो धर्मपुत्रेण प्रव्रजन्स्वपुरीं प्रति ॥ १४.६६.२ ॥
అశ్వమేధ సమయాన్ని తెలుసుకుని, ధర్మపుత్రుడు చెప్పినట్లు, పురుషశ్రేష్ఠుడు తన నగరానికి బయలుదేరాడు.
14.66.3
रौक्मिणेयेन सहितो युयुधानेन चैव ह ।
चारुदेष्णेन सांबेनि गदेन कृतवर्मणा ॥ १४.६६.३ ॥
రుక్మిణీ కుమారుడు, యుయుధానుడు, చారుదేష్ణుడు, సాంబుడు, గదుడు, కృతవర్మలతో కలిసి.
14.66.4
सारणेन च वीरेण निशठेनोन्मुखेन च ।
बलदेवं पुरस्कृत्य सुभद्रासहितस्तदा ॥ १४.६६.४ ॥
వీరుడైన సారణుడు, నిశఠుడు, ఉన్ముఖుడు కలిసి, బలదేవుని ముందు ఉంచి, అప్పుడు సుభద్రతో కలిసి.
14.66.5
द्रौपदीमुत्तरां चैव पृथां चाप्यवलोककः ।
समाश्वासयितुं चापि क्षत्रिया निहतेश्वराः ॥ १४.६६.५ ॥
ద్రౌపది, ఉత్తర, పృథలను చూసి, వారిని ఓదార్చడానికి, తమ ప్రభువులు హతులైన క్షత్రియ స్త్రీలను కూడా.
14.66.6
तानागतान्समीक्ष्यैव धृतराष्ट्रो महीपतिः ।
प्रत्यगृह्णाद्यथान्यायं विदुरश्च महामनाः ॥ १४.६६.६ ॥
వారు రావడాన్ని చూసి, మహీపతి ధృతరాష్ట్రుడు, మహామనస్కుడైన విదురుడు కూడా, ధర్మానుసారం వారిని స్వీకరించారు.
14.66.7
तत्रैव न्यवसत्कृष्णः स्वर्चितः पुरुषोत्तमः ।
विदुरेणि महातेजास्तथैव च युयुत्सुना ॥ १४.६६.७ ॥
అక్కడే సత్కరించబడిన పురుషోత్తముడు కృష్ణుడు నివసించాడు. మహాతేజస్వి విదురుడు, అలాగే యుయుత్సుడు కూడా (ఆయనను గౌరవించారు).
14.66.8
वसत्सु वृष्णिवीरेषु तत्राथ जनमेजय ।
जज्ञे तव पिता राजन्परिक्षित्परवीरहा ॥ १४.६६.८ ॥
జనమేజయా, వృష్ణి వీరులు అక్కడ నివసిస్తున్నప్పుడు, రాజా, నీ తండ్రి పరీక్షిత్తు జన్మించాడు; అతడు శత్రువీరులను సంహరించువాడు.
14.66.9
स तु राजा महाराज ब्रह्मास्त्रेणावपीडितः ।
शवो बभूव निश्चेष्टो हर्षशोकविवर्धनः ॥ १४.६६.९ ॥
ఆ రాజు, మహారాజా, బ్రహ్మాస్త్రంతో దెబ్బతిని శవంలా చలనరహితుడయ్యాడు; అది హర్షాన్ని, శోకాన్ని రెండింటినీ పెంచింది.
14.66.10
हृष्टानां सिंहनादेन जनानां तत्र निःस्वनः ।
आविवश दिशःसर्वाः पुनरेवाभ्युपागमत् ॥ १४.६६.१० ॥
అక్కడ సంతోషించిన జనుల సింహనాదపు ధ్వని మళ్లీ లేచి అన్ని దిక్కులను నింపింది.
14.66.11
ततः सोतित्वरः कृष्णो विवेशान्तःपुरं तदा ।
युयुधानद्वितीयो वै व्यथितेन्द्रियमानसः ॥ १४.६६.११ ॥
అప్పుడు త్వరపడిన కృష్ణుడు, యుయుధానుడిని రెండవవానిగా తీసుకుని, కలతచెందిన ఇంద్రియాలు, మనసుతో అంతఃపురంలో ప్రవేశించాడు.
14.66.12
ततस्त्वरितमायान्तीं ददर्शं स्वां पितृष्वसाम् ।
क्रोशन्तीमभिधावेति वासुदेवं पुनःपुनः ॥ १४.६६.१२ ॥
అప్పుడు త్వరగా వస్తున్న తన పిన్ని (మేనత్త)ను చూశాడు; ఆమె ఏడుస్తూ వాసుదేవుని వైపు పరుగెత్తి, మళ్లీ మళ్లీ ఆయనను పిలుస్తోంది.
14.66.13
पृष्ठतो द्रौपदीं चैव सुभद्रां च यशस्विनीम् ।
विक्रोशन्त्यश्च करुणं पाण्डवानां स्त्रियो नृप ॥ १४.६६.१३ ॥
ఓ రాజా! వెనుక ద్రౌపదిని, యశస్విని సుభద్రను, పాండవుల స్త్రీలను దీనంగా ఏడుస్తూ వచ్చారు.
14.66.14
ततः कृष्णं समासाद्य कुन्ती भोजसुता तदा ।
प्रोवाच राजशार्दूल बाष्पगद्गदया गिरा ॥ १४.६६.१४ ॥
అప్పుడు భోజకన్య కుంతి కృష్ణుని సమీపించి, ఓ రాజశార్దూలా, కన్నీటితో గద్గదమైన స్వరంతో ఇలా అన్నది.
14.66.15
वासुदेव महाबाहो सुप्रजा देवकी त्वया ।
त्वं नो गतिः प्रतिष्ठा च त्वदायत्तमिदं कुलम् ॥ १४.६६.१५ ॥
ఓ మహాబాహో వాసుదేవా! నీ వల్ల దేవకి సుపుత్రవతి. నీవే మాకు గతి, ఆధారం; ఈ కులం నీపైనే ఆధారపడి ఉంది.
14.66.16
यदुप्रवीर योऽयं ते स्वस्त्रीयस्यात्मजः प्रभो ।
अश्वत्थाम्ना हतो जातस्तमुज्जीवय केशव ॥ १४.६६.१६ ॥
ఓ యదువీరా! ఓ ప్రభూ! నీ సోదరి కుమారుని ఈ కుమారుడు అశ్వత్థామచే హతుడై జన్మించాడు. ఓ కేశవా, అతనికి ప్రాణం పోయు.
14.66.17
त्वया ह्येतत्प्रतिज्ञातमैषीके यदुनन्दन ।
अहं संजीवयिष्यामि मृतं जातमिति प्रभो ॥ १४.६६.१७ ॥
ఓ యదునందనా! నీవు ఇలా ప్రతిజ్ఞ చేశావు — 'మృతుడై జన్మించిన ఇతనిని నేను బ్రతికిస్తాను' అని. ఓ ప్రభూ!
14.66.18
सोयं जातो मृतस्तात पश्यैनं पुरुषर्षभ ।
उत्तरां च सुभद्रां च द्रौपदीं मां च माधव ॥ १४.६६.१८ ॥
ఇతను మృతుడై జన్మించాడు, తాతా. ఓ పురుషర్షభా, ఇతనిని చూడు — ఉత్తరను, సుభద్రను, ద్రౌపదిని, నన్నూ చూడు, ఓ మాధవా.
14.66.19
धर्मपुत्रं च भीमं च फल्गुनं नकुलं तथा ।
सहदेवं च दुर्धर्षं सर्वान्नस्त्रातुमर्हसि ॥ १४.६६.१९ ॥
ధర్మపుత్రుడు, భీముడు, ఫల్గునుడు, నకులుడు, అలాగే దుర్ధర్షుడైన సహదేవుడు — మా అందరినీ రక్షించడం నీ బాధ్యత.
14.66.20
अस्मिन्प्राणाः समायत्ताः पाण्डवानां ममैव च ।
पाण्डोश्च पिण्डो दाशार्ह तथैव श्वशुरस्य मे ॥ १४.६६.२० ॥
దాశార్హా, ఇతనిపైనే పాండవుల, నా ప్రాణాలు ఆధారపడి ఉన్నాయి; ఇతడు పాండుని పిండం, అలాగే నా మామగారి పిండం కూడా.
14.66.21
अभिमन्योश्च भद्रं ते प्रियस्य सदृशस्य च ।
प्रियमुत्पादयाद्य त्वं प्रेतस्यापि जनार्दन ॥ १४.६६.२१ ॥
అభిమన్యునికి నీకు మంగళం కలుగుగాక; జనార్దనా, ప్రియుడైన, అతనితో సమానుడైన మృతునికోసం కూడా ఇప్పుడు నీవు సంతోషం కలిగించు.
14.66.22
उत्तरा हि पुरोक्तं वै कथयत्यरिसूदन ।
अभिमन्योर्वचः कृष्ण प्रियत्वात्तन्न संशयः ॥ १४.६६.२२ ॥
అరిసూదనా, ఉత్తర నిశ్చయంగా పూర్వం చెప్పబడిన అభిమన్యుని మాటలను తెలియజేస్తోంది; కృష్ణా, ప్రేమవల్లనే అది — ఇందులో సందేహం లేదు.
14.66.23
अब्रवीत्किल दाशार्ह वैराटीमार्जुनिस्तदा ।
मातुलस्य कुलं भद्रे तव पुत्रो गमिष्यति ॥ १४.६६.२३ ॥
అప్పుడు అర్జునుని కుమారుడు అభిమన్యుడు విరాటుని కూతురితో అన్నాడట — భద్రే, నీ కుమారుడు మేనమామ కులానికి వెళ్తాడు.
14.66.24
गत्वा वृष्णयन्धककुलं धनुर्वेदं ग्रहीष्यति ।
अस्त्राणि च विचित्राणि नितीशास्त्रं च केवलं ॥ १४.६६.२४ ॥
వృష్ణి-అంధక కులానికి వెళ్లి అతడు ధనుర్వేదాన్ని నేర్చుకుంటాడు; విచిత్రమైన అస్త్రాలను, పూర్తిగా నీతిశాస్త్రాన్ని కూడా నేర్చుకుంటాడు.
14.66.25
इत्येतत्प्रणयात्तात सौभद्रः परवीरहा ।
कथयामास दुर्धर्षस्तथा चैतन्न संशयः ॥ १४.६६.२५ ॥
ప్రియ తాతా! శత్రువీరులను సంహరించిన దుర్ధర్షుడైన సౌభద్రుడు ప్రేమతో ఇలా చెప్పాడు; ఇందులో సందేహం లేదు.
14.66.26
तास्त्वां वयं प्रणम्येह याचामो मधुसूदन ।
कुलस्यास्य हितार्तं च कुरु कल्याणमुत्तमम् ॥ १४.६६.२६ ॥
మధుసూదనా! మేము ఇక్కడ నీకు నమస్కరించి వేడుకుంటున్నాము; ఈ కులహితానికి, దుఃఖితులకు ఉత్తమ మేలు చేయుము.
14.66.27
एवमुक्त्वा तु वार्ष्णेयं पृथा पृथुललोचना ।
उद्धृत्य बाहू दुःखार्ता ताश्चान्याः प्रापतन्भुवि ॥ १४.६६.२७ ॥
వార్ష్ణేయునితో ఇలా చెప్పి, విశాల నేత్రి పృథ దుఃఖార్తురాలై చేతులెత్తి; ఇతర స్త్రీలు కూడా నేలపై పడిపోయారు.
14.66.28
अब्रुवंश्च महाराज सर्वाः सास्राविलेक्षणाः ।
स्वस्त्रीयो वासुदेवस्य मृतो जात इति प्रभो ॥ १४.६६.२८ ॥
మహారాజా! కన్నీటితో మసకబారిన కళ్లున్న వారందరూ ఇలా అన్నారు: "ప్రభూ! వాసుదేవుని సోదరి కుమారులు మృతులుగా జన్మించారు."
14.66.29
एवं गते ततः कुन्तीं पर्यगृह्णाज्जनार्दनः ।
भूमौ निपतितां चैनां सान्त्वयामास भारत ॥ १४.६६.२९ ॥
ఇలా జరిగిన తరువాత, జనార్దనుడు నేలపై పడిపోయిన కుంతిని పట్టుకుని, భారతా, ఆమెను ఓదార్చాడు.